orandi inſtantia ꝑ trienniū exiſtēs. cum alter quiuis poſſet deſperare ip̄a ſpem ī deo ponēs. iurauit ſen̄ māducaturā. donec quodpetebat acciꝑet. et ſic. vij. diebꝰ ieiunans. vij. tandē die deſuꝑ altari pollicē miri cādoris appare̓ videns. leta donū dei accepit. ad qd̓orandū. tres ep̄i veniētes cū de hͦ ſct̄o pignore ꝑtē elicere vellent.tres ſanguinis guttas ex eo ſtillare in lintheo ſuppoſito ſtupuerūtet ſinguli ſingulas ſe meruiſſe ſūt letati. Deſideriꝰ vienēſis ep̄uscōſilio brunichildis. a theoderico rege lapidibꝰ obrutꝰ martirizat̉Anno heraclij. ij. deꝰ dedit romane eccl̓ie. lxvj. p̄ſides. Hic ꝯſtituit ſecundā miſſam in clero. Hic etiā ſcd̓m inſtituta ſuoꝝ maioruꝫdecreuit vt ſi qui viri vel mulieres. ſuos ip̄i filios quocūqꝫ mō deſct̄o lauacro ſuſciperēt. ſeꝑarēt̉ abinuice vel ſi qͥs vir cōmatrē ſuāvel ſiqua ml̓ier cōpr̄em ſuū a primo dono ſpūſſancti qd̓ ē pabulūſalis ſacrati vſqꝫ ad ſeptimū donū ſpūſſ. ī cōiugiū duxerit ſeparētur. Mulier tn̄ maritalē dotē recipiat. et poſt expletū annū alteriſi vult nubat. Sct̄s colūbanus a theoderico rege inſtīctu brunichildis auie. expellit̉ de francia. Qui poſt relicto gallo diſcipuloſuo in almania. cenobiū bobiū cōſtruxit in ytalia.De ſancto deicolo abbate et eius peregrinatione.Ex geſtis eius.Um aūt ſanctus colum/banus de cenobio luxouiēſi exturbatꝰ. diſcipulis comitantibꝰ ad duo miliaria ꝓgreſſus fuiſſet. et veniſſentad locū qui nepras dicit̉. bt̄us deicolꝰ ſct̄i pr̄is monachꝰ. iā ꝓuectioris etatis exiſtens. pedibꝰ vehemēter debilitari cepit. Nec mora ꝓuolutus genibꝰ pr̄is. licētiā remanēdi ſupplicat deuote. At illemitiſſimo affectu cōdolēs imbecillitati fratris licētiā ei nō negauitatꝫ dīne miſericordie illū paterna voce cōmēdauit. pias lacrimasſil̓ cū eo copioſe fundēs. Tūc pr̄ viā ceptā arripuit. ⁊ diſcipulꝰ obml̓toꝝ ſalutē ſic̄ deꝰ diſpoſuit apud burgūdiōes remāſit. Decurſis aūt paſſim incertis ſiluarū diuerticul̓. intēte queritās opportuna hūane habitatōni loca. tandē venit ad locū quēdaꝫ aridumſatis. angore ſitis depreſſus. Cūqꝫ flexis poplicibꝰ diu ibidē rerūinuētori ſupplicaſſet. fulcitorio quo vtebat̉ terrā paululū egerensſubito famulo ſuo fideli largā fonticuli deus vndā donauit. Quilimpidiſſimo riuulo exinde loca vicinia irrigat et vſqꝫ dum humꝰerit. ab vniuerſis incolis eiuſdē pr̄is noīe et vocitat̉ ⁊ amat̉ ⁊ amabilis colit̉. Cunqꝫ vir ſct̄us qͣi erraticus viator cōueniētia manendi loca diſquireret. quippe cū pr̄ ſuus ſub obediētie titulo denunciauit. ne luxouienſe monaſteriū vlteriꝰ intraret inſperato cōtigitvt ſuillū gregē videret. Subulcus ab eo int̓rogatus. an in vicinioeſſet aliqͥs locus habitabilis reſpōdit eſſe nō lōge locū paluſtremet fontibꝰ ſatis irriguū. in p̄dio cuiuſdā p̄potētis vaſalli noīe pperfarij. Cui vir ſct̄us. Potes ne inqͥt mihi frater ducatū p̄bere. quopoſſum locū ip̄m videre. At ille reſpōdit. Poſſem inqͥt aliqͦ mō.ſed gregē meū abſqꝫ ꝓuiſore dimittere nō p̄ſumo. Cui bt̄s deicolus. Noli inquit mihi fili tantillū ſpacij tenaciter negare. Ueraciter ſcias qꝛ ſi mecū ꝑgere diſponis nec minimū porculū interīꝑdes. Et ſi aliqͥd diſcredis. ego tibi fuſtem meū cōſtituo cuſtodēvicariū. vt ī redeūdo cogͦſcas quātuꝫ fides mea valeat cū caritatetua. Hoc dicto fuſtē quē maū gerebat ſolo radicitꝰ fixit. ⁊ p̄cedēte ductore ad locū tētēdit noīatū. Cūqꝫ poſt lōgū hore ſpaciumporcarius eadē repedaſſet via. gregē videre ſollicitꝰ. inueīt ẜm viri pollicitatōem gregē ſuū circa fuſtē giratuꝫ. ſaturūqꝫ accubaſſe.nec vnū quidē ex illo deeſſe. Uir venerabilis deicolꝰ ad locū deſideratū ꝑueniēs. diuīo ſemꝑ oꝑi inde feſſus exiſtēs. vtpote is quicrucifixus erat mūdo totūqꝫ ſemetip̄ꝫ obtulit deo. inueīt eccleſiāin cliuo cuiuſdā montis ſitā in honore ſct̄i martini ꝯſecratā. Uiraūt dn̄i ſecretū hore ſpaciū expectās qn̄ ſolus ſoli deo ſe ſubſternere poſſet mirū dictū quo eccleſie eiuſdē ianuas ſolꝰ adijt abſqꝫmora nullo reſerāte largū illi p̄buere ingreſſum.De iniqua ſnīa in eū lata et interitu pperfarij.Ua re a preſbitero agnita. his verbis ſe conqueri in publico cepit. Heu mihiꝓpter vnū monachū iam hic viuere nō poſſum. Cūqꝫppl̓atio nō modica q̄ ad eccl̓iam cōuenerat ꝑcūctaret̉ qͥd ſibi talia vellēt p̄ſbiter adiecit. Latitat qͥdā in iſta ſiluula mōachꝰ qͥdāꝑegrinꝰ. qͥ neſcio qͥbꝰ incātatōibꝰ vtit̉. et medijs noctibꝰ or̄ois gr̄aIhuc frequēter venire ſolitꝰ. ianuas diligēter obfirmatas dicto citius reſerat ⁊ intus or̄oibꝰ vacat. Teſtor deū celi ⁊ terre. qꝛ ſi poſthac illū in eccl̓ia inuenero nr̄a dignis verberibꝰ affectū reijciā ⁊ iniuriatū. At vir ſct̄us deo nocte dieqꝫ ſupplicās. minas hoīm n̄ verens. quippe qͥ cuſtodia ſemꝑ erat ſeptꝰ āgelica. more ſolito eccīaꝫintra bat. quouſqꝫ p̄ſbiter cū officialibꝰ acriter illū inſequeret̉. ſedcū deus omipotes ſeruū ſuū a maībꝰ impioꝝ ẜuaret īnocuū. fraudulēti malicia iterū adducti feneſtras eccl̓ie aperuerūt. ianuas at̄patefactas maxīa cōgerie vepriū. ſpinarū. ac tribuloꝝ. poſtes ⁊ li-

minaria vſqꝫ ad ſummū obſtruxer̄t dicētes. Fortaſſis ſi mōachꝰille modo nititur ingredi. abſqꝫ ſigno nō euadet infortunij. ſed qꝛnec ſapiētia nec prudētia nec cōſiliū poteſt eſſe cōtra deū. maliuolentia illa virum dei nō nocuit. Uerū quotiēs ille cōmodū duxitpotēter intrauit. Qua de re viri ſtolidiſſimi vltra modū debachati legatōem q̄ſtuoſam dn̄o ſuo qͥ tūc tꝑis in allodio ſuo manebatin loco qui dicit̉ villa callonis trāſmiſerūt. dicētes. Placet tibi vtmonachus quidam capellulā tuā ſibi vendicet in oratoriū. nec vllus eū eijcere poſſit. His igit̉ auditis pperfarius furore p̄cipiti arreptus. crudelē nimis ſententiā in virū dei ſanxit dicens. Ite cumfeſtinatōne et ſi quis illū fideliū meorū capere poſſit. ſine audiētiacaſtret̉. Uix ille mādatū dedit vna eadēqꝫ hora laqueū quē ẜuodei iniuſte parauit. iuſto dei iudicio ip̄e miſerabiliter incidit. Naꝫidem membrum qd̓ famulo dei p̄cidi iuſſit. mox illi in tumorē verſum eſt. ita vt om̄ia viſcera eius in eundē locū violēter inciderent.et mortem vicinā pararent. Cūqꝫ vehementi dolore vexari videretur vxor eius bertildis nomine memor ſentētie quā viro dei temere impoſuit. cum luctu graui illuꝫ admonuit dicens. Certe credo quia propter peregrinum quē ſine cauſa caſtrari iuſſiſti dolorip̄e in te retrorſus eſt. Mittā ergo velocius et accerſiā illū. ſi forteꝑ orationes eius dolor tātus effuget̉. Sed qꝛ nihil fit ī terra ſinecauſa. anteqͣꝫ nuncij ad virū dei ꝑuenirēt. idem pperfarius mortiſubactus finē viuēdi fecit.De birro ſancti deicoli in radio ſolis ſuſpenſo.Uibus auditis. beatꝰ deicolus nō iniuriā irreligioſi militis. ſꝫ fidē deuote mulieniſſꝫ religioſa femīa iam vidua effecta. maxīo cū honore ſicut tarris inſpiciēs. pedetētim iter arripuit. Cūqꝫ ad locū vetū patrē decuit ſuſcepit. Ipſe ꝟo vtpote de itinere laſſus anteqͣꝫſeſſū ꝑgeret. birrū ſuū quē greci anfibulū vocāt deponere voluūrefrigerādi gr̄a. Quod ſeruitores qͣꝫ plurimi qͥ aderant videntesvndiqꝫ accurrerūt vt viri veſtimentū diligēter mitterēt in ſalinū.Quibus ille. Non ita inqͥt erit filioli. Naꝫ ego ſeruitorē inuenioqui veſtimētū meū fideliter ſeruet. ꝑegrinus ſum ꝓ xp̄o. ꝗcqͥd deſeruo ſuo illi placet fiat. Mira res atꝫ ſtupēda. Uir venerabiliaſpiciēs radium ſolis ꝑ feneſtrā domus ad inſtar trabis īgrediertem. qd̓ nihil aliud ē iuxta diffinitōem philoſophoꝝ niſi craſſitudo aeris et illuſtratio ſolis acceſſit et veſtimentuꝫ ſuꝑpoſuit. Ibiquippe ferme duarū aut triū horaꝝ ſpacio abſqꝫ terreno ſuſtētaculo pepēdit. et virū dei qn̄ ſe reinduere vellet expectauit. Quodvidens bertildis. pedibꝰ eius ꝓuoluta luctū gemīare cepit: ⁊ virūdei vt aīme viri ſui miſertus ꝓ ea ſupplicaret exorauit. ſimulqꝫ locum in qͦ ſancti martini eccl̓ia ꝯſtructa ē cum om̄ibꝰ appēdicijs ſuis. villam quoqꝫ ip̄am in qua tūc erat cum om̄ibꝰ ad ſe ꝑtinētibꝰlibens tradidit iure ꝑpetuo poſſidendū. vbi vir ſanctus copioſisdonarijs loco illo ditato a fidelibꝰ. duo oratoria formoſo oꝑe cōpleuit. vnū in honore prīcipis apoſtolorum. aliud vero in honoredoctoris gentium. Quibus patratis. ceperunt vndiqꝫ religioſi viri ad tanti patris magiſterium cōfluere. et colla ſua ſuaui iugo domini deuote ſummittere. Et factus eſt locus ille ẜm voluntatemdomini paradiſus monachoꝝ. qui hactenꝰ patuit latibulis feraꝝ.De apro ꝑ eū a venatoribꝰ liberato ⁊ ceteris eius geſtis. .v.Uadam die dum beatꝰvir vigilandi ſtudio operi diuino cum fratribus inſiſteret. contigit vt inclitus rex lotharius qui ſcd̓m ꝙ eipater columbanus prophetie ſpiritu plenꝰ predixit. iam erat trium regnorum ſoliditate roboratus. in viciniam eiuſdem monaſterij gratia adueniſſet venandi. Quadam vice cum multi optimatum venatū nobili. ſingularem maximū aprum inſequerent̉. extēplo fera viri dei cellam ingreditur. vir autem ſanctus manum miſericorditer illi prebuit et ait. Crede mihi. quia ad caritatem cōfugiſti. hodie vita non priuaberis. tum ecce vndiqꝫ venatores beſtie veſtigia inſectantes. ad viri dei cellā vſqꝫ peruenerunt. ingreſſi cum beſtiam inueniſſent ferocitate poſtpoſita an̄ altare accubare pene ſpiritum pre ſtupore non habebant. et celeriter legatosmiſerunt. qui regem ad tante virtutis ſpectaculum vocarēt. Quicum regaliter veniſſet. oratione facta virum interrogauit humiliter vnde eſſet vel quid ſtudij habuiſſet. et cum agnouiſſet. quiabeati columbani diſcipulus eſſet ait. Omnia que hucuſqꝫ ad meiarbitrium in iſta vicinia pertinebant. ſiue in ſiluis vel piſcationibꝰregalibus. pratis quoqꝫ vel paſcuis ab hodierna die et deincepstibi trado. His itaqꝫ firmatis. vidente rege et omnibus qui aderant. viri dei iuſſione aper abſqꝫ vllius leſione conſueta cū impetupetijt luſtra. Sicqꝫ deuotus rex benedictōne pr̄is deuote percepta cum gaudio remeauit ad ꝓpria. Tādē vir ſct̄s collecto cetu