Druckschrift 
Speculum historiale
Einzelbild herunterladen
 

Liber.XIIII.

da mihi eunti ad inttis mee actorē dn̄m ih̓m xp̄m. Cui mat̓t vel eſſe poſſunt. tu meliꝰ noſti. tegereſpōdit. Omnia queoculos meos. quecūqꝫ tibi placuerit de his facultatibꝰ facito. Atilla. Non ſatis inqͥt deo chara eſt. que dat ei que ſecū ferre pōtSed ſi tibi vis euꝫ gratū eſſe. hoc ei da quo potes vti dum viuis. hoc ſermocionaret̉ virgo quotidie matre fiebat reꝝ diſtractio quotidie in neceſſitatibꝰ pauperum expendebant̉.paſſione eiuſdem.Uod cuꝫ ad ſpoſi noticiāꝑueniſſet ꝓpoſuit litem in iudicio paſchaſij conſularisdicēs. ſpōſam ſuā chriſtianiſſimā. ꝯtra leges auguſtoꝝbenire quā paſchaſiꝰ corripiēs cepit ad ſacrificia demonū inuitareCui illa ait. Sacrificiū īmaculatu hoc ē. viſitare pupillos orphanos in tribulatiōe eoꝝ. At ille. Ceſſabūjt ꝟba ꝑuentū fuerit addeerbera. Illa rn̄dit. Verba dei ceſſare poſſunt. qui dicit. Nonem̄ eſtꝭ vos loqͥmini ⁊cͣ. Paſchaſiꝰ ait. In te ē ſpūſſanctꝰ. egote faciā ad lupanar adduci. vt cum ibi fueris attrectata fugiat a teſpūſſanctꝰQue rn̄dit. nunqͣꝫ inqͥnabit̉ corpꝰ niſi de ꝯſenſu mētis ſi inuitā me violare feceris. caſtitas mihi duplicabit̉ ad coronāTūc trad dit lenonibꝰ dicēs. Inuitate populū ad. tādiu facite illudi qͣꝫdiu mortua nūciet̉. Ubi aūt ceperūt velle trahēad lupanar tāto pondere fixit ſpūſſanctꝰ vt penitꝰ moueri nonpoſſet. Accedētes aūt multi ſimul trahētes deficiebāt ſudore. Miſerūt quoqꝫ funes in manꝰ eiꝰ pedes. ceperūt omnes parit̓ trahe̓ſed illa qͣſi mōs īmobilis ꝑmanebat. multa quoqꝫ paria boū adducta ſunt. vt ab ip̄is traheret̉. oīno moueri potuit. Tūc anguſtiatꝰ paſchaſiꝰ merore deficiēs. ignē copioſuꝫ circa fecit accēdi. ita vt picē reſinā feruēs oleū ſuꝑ iactarēt. At illa ſtabat īmobilis dicēs ei. Rogaui dn̄m vt ignis iſte dn̄et̉ mei petiui īdutias martirij mei. vt credētibꝰ timorē tollerē paſſiōis credētibꝰ vocē exultatiōis. Tūc anguſtiantē ferētes amici. gladiūin eiꝰttere mergi fecerūt. ꝑcuſſa qͣꝫdiu voluit. allocuta ē turbācircūſtantē dicēs. Annūcio vobis pacē datā eccl̓ie dei. dioclecianode regno ſuo deiecto. maximiano hodie mortuo. Hec illa dicēte quedā alia. viſceribꝰ eiꝰ gladio patefactis. ante oculos eius ferrovinctꝰ ducebat̉ paſchaſiꝰ. Cucurrerūt em̄ relatiōes ppl̓oꝝ. fuiſſet dep̄datꝰ ꝓuinciā. romā ꝑductꝰ a ſenatu auditus. accepit ſententiā capitalē. Uirgo aūt de loco in ꝑcuſſa ē penitꝰ ē ꝯmotaneqꝫ exijt ſpūs eiꝰ vbi venientibꝰ ſacerdotibꝰ myſteria ei dantibꝰomībꝰ dicentibꝰ amen. illa emiſit ſpiritū.mperio flagicijs maxencij. Hugo libro. v. .iiij.Ome vero a pretorianisilitibꝰ maxenciꝰ maximiani herculei filiꝰ imꝑator eratinſtitutꝰ. in oriētis ꝑtibꝰ regnabat maximinꝰ. Euſebius ī hiſtoria eccl̓iaſtica. Igit̉ maxenciꝰ in vrbe roma tyrāni ceꝑat pͥmo velut inuitādē erga ſe plebis gratia. fidei noſtre veneratorē ſe eſſe ſil̓abat. ob hoc ꝑſecutiōes repͥmi omneſqꝫ iniurias a xp̄ianis arceri iubet. Sed nihil in reliqͥs actibꝰ ſuis. nihil ī vitavel moribꝰ qd̓ xp̄ianis ꝓximū videret̉ oſtēdit. In tāta etem̄ flagicioꝝ ſceleꝝ fece ꝟſabat̉. vt nihil facinoꝝ peſſimoꝝ ab eius actibus eſſet alienū. Deniqꝫ ſenatoꝝ maxime nobiliū matronas publice abſtrahi. atqꝫ ad ſuā libidinē deduci imꝑabat. poſt ꝯtaminationē viris ſuis reddi iubebat. expletā adulterij libidine qͣꝫīmutata. Tantꝰ ꝟo mētꝰ patres plebēqꝫ opp̄ſſerat. vt ne hocip̄mquidē. in metu erāt palā oſtēdere auderēt. ſꝫ ferebāt inſuetā ſeruitutē gemētes aliqͦd libertate cogitare mētu hībiebant̉. illeiam ira. ſꝫ libidine cedis agitaret̉. Deniqꝫ quadā die imꝑat militibꝰ ſuis exire plateas totiꝰ vrbis. omnes qui occurriſſent cuiuſcūqꝫ etatis ſexus gladijs cederēt īnumereqꝫ multitudines populi romani hoſtiū ſed ciuiū telis deiecti ſunt. Genatores ꝟohi maximehonoribꝰ oꝑbꝰ clariores in curia videbant̉. cōfictiscriminibꝰ tanqͣꝫ rei puniti ꝓſcripti ſunt. addidit ꝟo etiā hoc faſtigiū ſcibꝰ ſuis artis magice induſtriaꝫ ſummis ſtudijs excolit.ad mīſteria explēda ꝑquirebant̉ mulieres nobiles grauide adhibite funeſtis ſacris medie ſcindebant̉. rapiebant̉ paruuli infantes eorūqꝫ exta viſceribꝰſa ꝑſcrutabant̉. Iugulabāt̉ leones nephāuſdā cōmētis ac p̄cantatiōibꝰ demoniaca artepoſitis. beoc dicebant̉ arceri. credebat̉ ius faſqꝫ regni pernephas poſſe ſeruari. his ꝟo malis oībꝰ etiā illud addit̉. omness velos fuerāt tyrannica crudelitate deterriti.bi ad vitā tutiutāt. relictis agris loca abdita latev.De ꝯflictu ſancte katherine eodē tyranno.eſtis eiusUb hoc paſſa eſt ſanctakatherina. repētino eiꝰ imꝑio ad terrorē xp̄ianoꝝ

omnes omnino diuites pauperes ad vrbem alexandrie vbi tuncip̄e reſidebat. diuerſis pecoribꝰ auibꝰ ad deoꝝ ſacrificia cōuenerūt. Cūqꝫ poſt imꝑatorē ceteri ſubuētes ydolis immolarētob fauorē eiꝰ inſanis plauſibꝰ exultarēt. In eadē vrbe erat puellaquedā nomīe katherina annoꝝ. xix. vnica filia quōdā coſti regis. ab infantia ſtudijs liberabilibꝰ imbuendā tradiderat. Poſt obi parentū hereditatē paternā gubernās ſic in ſuo palatio reſidebat. Audiēs aūt de tēplo gētiliū quidā tumultꝰ aīaliū voxtantiū reſonaret. miſſo illuc nūcio. iuſſit inqͥri celeriter. qͥd hoc eſſet. aydiēs feſtū eſſe ſacrificia paganoꝝ ſigno crucꝭ armata. ꝓrupitin mediū vbi ſuꝑ alios imꝑator maxenciꝰ eminebat. Dūqꝫ euꝫ dedeoꝝ errore corriꝑet. ille vultū defixo ī virginē. claritatē vultꝰ eius ꝟboꝝ ꝯſtantiā attōnitꝰ intēdebat. Uides aūt maxenciꝰ ꝟbisſapiētie eiꝰ obuiare poſſet. mādauit occulte literas vt omnesgrāmatici rethores ad p̄toriū alexādrie feſtinater venirēt. īmēſamunera ꝑcepturi. ſi virginēaſphemia irrogantē arte oratoria ſuꝑarent. Adducti itaqꝫ. l.ī omni ſapiētia mūdi vltra om̄smortales edocti. q̄ſierūt qua de cauſa de tāremotis terraꝝ ꝑtibusfuerīt euocati. Rndit maxenciꝰ. Eſt apud nos puella ſenſu incomꝑabilis. etiā viros ꝯfutat diſputādo qḋ me magis mouit deosnoſtros deos eſſe ſꝫ demones aſſeuerat quā ſi ſuꝑaueritis copioſe remuneratos ad ꝓpria vos remittā. aut ſi magis eligatis in palatio meo. p̄cipuos vos eſſe ꝯcedā. Tūc vnꝰ eoꝝ vehemēt̓ indignāso magnū inqͥt imꝑatoris ꝯſiliū. vt ob vniꝰ puelle ꝯflictū. ſapiētesde mūdi finibꝰ īuitaret quā certe vnꝰ ex nr̄is clientulis leuiſſimefutaret. tn̄ quātulacūqꝫ eſt puella veniat. vt nūqͣꝫ p̄ter hodie ſe vidiſſe vel audiſſe ſapientē cognoſcat. Interim ꝟgo diſcēs nūciuꝫhꝰ mōi ꝯtra ſe certamē in craſtino ꝯſtitutū. nihil mota ſe totā dn̄oꝯmēdauit. ecce angelꝰ dn̄i orāti apparuit. monēs vt ꝯſtāter age̓tqꝛ ſolū ab oratoribꝰ vinceret̉. ſꝫ etiā ip̄os eam ꝯuerſos adpalmā martirij poſt modicū ſequeret̉.De l. oratoribꝰ quos illa ſuꝑatos ad celū p̄miſit..vj.Equēti igit̉ die ante ceſarē oratores adeſſent. puella ſigno crucꝭ ſe muniēs adpͥor imꝑatorē alloquit̉. Tu qͥdaꝫ imꝑator qͣli iudicio ꝯͣ vnā puellāeos educit̉. Et ꝯfluētibꝰ ad hoc ſpectaculum cūctis. ſic.l. oratores opponis. qͦs etiā victoria remunerādos ꝓmittꝭ. meſine ſpe mercēdis ſic pugnare ꝯpellis. Erit tn̄ mihi p̄miuꝫ ih̓s xp̄s eſt ſpes corona ip̄o certantiū. Quid ml̓ta ad obiecta qͦqꝫꝟgo prudētiſſime rn̄deret. cōfuſi oratores qͥd ꝯtradicerēt neſciebant. Unde cōtra eos vehemēter iratꝰ maxenciꝰ increpare eos cepit. Cur ſic ad voceꝫ vniꝰ puelle tot tanti hebetatis ſenſibꝰ mutieſſent. Tūc vnꝰ magiſter oīm ſic rn̄dit. Noueris imꝑator nullꝰſe nobis ante diē hunc ī mūdi ſapiētia ꝯꝑauit. qͥn ꝯtinuo vinceret̉De puella ꝟo iſta lōge alia eſt ratio. in qua homo ſꝫ ſpūs dei loquēs ſic nos ī admirationē ꝯuertit. vt ꝯtra xp̄m de loquit̉ aliqͥddicere. aut oīno neſciamꝰ. aut penitꝰ formidemꝰ. Un̄ ꝯſtāter fatemur niſi ſectā deoꝝ ꝓbabiliorē oſtēderis. ecce omnes ꝯuertimuꝫad xp̄m. dei filiū ꝯfitemur. Audiēs hoc tyrānus iuſſit om̄es inmedio ciuitatis incēdi. ſtatim flamis iniecti. ſic aīas reddiderūt vtetiā veſtibꝰ capillis eoꝝ illeſis putarent̉ viuētes potiꝰ qͣꝫ extincti.De tormentis eius carcere.Um ergo noctu a chriſtianis ſepulti eſſent tyrannꝰ virginē ad ſe blandicijsmiſſis inclinare putauit. Sed vidēs eam īmobilē. expoliatā ſcorꝑionibꝰ ceſam ī obſcurū carcerē trudi iuſſit. ibi fame ſiti diebꝰ. xij. cruciari. Nec tn̄ incluſe angeli defuerūt. plagas eiꝰaromatibꝰ vnguētis curātes. ip̄m quoqꝫ carcerem ſplendore nimio repleuerūt. Columba quoqꝫ ieiunāti ſeruiuit. qui cibū celeſteꝫdeferens ei diebꝰ ſingulis mīſtrauit. Ip̄e etiaꝫ dn̄s poſt. xij. dies eicum angelis multis virginibꝰ apꝑens vt cōſtāter ageret pluri ꝯfortauit. Expletis deniqꝫ cauſis quibꝰ ceſar interim extrema regionis adierat. reuerſus alexadriā iuſſit educi de carcere katherinā. Et vidēs ſplendidiorē quā tāto ieiunio eſtimabat afflictā. putauit aliquis in carcere ſuſtentaſſet. Et furore cōmotꝰcarcerarios punire p̄cepit. donec faterent̉ quis ei cibos ī cacere miniſtraſſet. At illa miſerta cuſtodū. Ego inquit ab homīe cibumaccepi. Sed ſuos in tribulatiōe deſerit. ip̄e angelū ſuum menutriuit. Dum maxenciꝰ mortē crudeliſſimaꝫ inferre cogitaretſuꝑueniēs vrbis p̄fectꝰ. furētē regē vehemētiꝰ inſtigauit. Et dato ſibi tridui ſpacio fieri iuſſit qͣtuor rotas. ſerrꝭ ferreis clauis acutiſſimis circūſeptas. vt ad penale tormētū alligatā virginē deſecaret. cete ros chriſtianos tamdire mortis exemplo terreret. tūcbeata virgo deū ſupplicit̓ exorauit. vt illā machinā celeſti igne ꝯſumeret ad laudē ſui nomīs ꝯuerſionē ppl̓i circūſtātis. Nec orationē ꝯpleuerat. ecce āgelꝰ dn̄i molē illā tāto īpetū diuellēdoꝯcuſſit. multos gentiliū vno turbine ſimul ſtrauit.