Druckschrift 
Speculum historiale
Einzelbild herunterladen
 

Liber

.XI.

ab eis quātis eſſent facultatibꝰ p̄diti. At illi reſponderūt. vtriqꝫ ampliꝰ eſſent in bo milibꝰ denarijs. ex quibꝰ ſingulisꝑs media portiōe deberet̉. Nec hoc ſibi in pecunia ſubſiſtere ſꝫ vno iugeribꝰ conſtituta.in eſtimatiōe terre que eis eſſet in. xl. iqͣꝫ ſuis manibꝰ excolētes vel ip̄i alerentur vel tributo dependerentSimul etiam teſtes ruralis diurni operis manꝰ labore rigidascallis obduratas p̄ferebant. Interrogati ꝟo de xp̄o quale ſit regnum eius vel quis ip̄e aut vnde aut quare vēturus. reſponderūt huiꝰ mūdi regnū neqꝫ huiꝰ terre deſignet̉ ei imperiū. ſed celeſte ei regnum angelorū mīſteria in ꝯſummatione ſeculi p̄paretquādo .ſ. aduentās in gloria de viuis ac mortuis iudicabit retribuet vnicuiqꝫ factis ac meritis ſuis. Ad hec domicianꝰ neqꝫ īeis quicqͣꝫ crimīs inueniret. vilitatem ipſoꝝ maxime cōtemeretabire eos liberos iubet. Sed ꝑſecutionē quā agitari iuſſerat datis rurſum cōpeſcuit edictis. Illi ꝟo dimiſſi ab eo vel martirij merito vel tante ꝓpinquitatis p̄rogatiua pacis iam tꝑe duces eccleſieeffecti vſqꝫ ad traiani tꝑa ꝑmanſerunt.De dolio iohannis euāgeliſte et eius exilio apocalipſi. xiiij.ſebius in cronicis.Nno imperii ſui. xiii. ſecūdus poſt neronem domicianꝰ chriſtianos ꝑſequit̉ ſb̓eo iohānes apoſtolꝰ in pathmos inſulā relegatus apocalipſim vidit ſcripſit. quā hireneus interp̄tat̉. Actor. Legit̉em̄ idem iohānes apud epheſum a procōſule ꝯphenſus nollet iuxta edictū imꝑiale xp̄m negare a p̄dicatiōe ceſſare. Dicensobedire oportet magꝭ deo qͣꝫ homībꝰ. motꝰ ꝓcōſul iuſſit tanqͣꝫrebellem ceſari in dolio feruētis olei mergi. Qui ſtatim vt in eoiectus eſt velut fortis athleta vnctꝰ aduſtus de vaſe exiuit. Adulū ſtupefactꝰ ꝓconſul voluit ſue libertati reddere. etfeciſſet niſi iuſſioni regie cōtire timuiſſet. ꝓpter p̄fatum ergo miraculū exire iuſſus a dolio intantā reuerentiā habitus eſt ab ipſo domiciano. occidere eſt auſus. Sed ꝓpter odiū xp̄iani nominis qd̓ infelix ille de ſuꝑbia conceꝑat qui ſe deū credi volebat ī exilium miſſus eſt. vt ſermo domini impleret̉ quē dixit. Sic eum volo manere donec veniam. id eſt nolo eum materiali gladio nec morte ab vllo violēter illata vitā finire. ſed in pace viuere donec veniāꝓpter eum in pace aſſumendū. Igit̉ in inſulā pathmos relegatus īexiliū apocalipſim in exilij ſui ſolatium vidit. vt viderat ſcripſit.Que in hoc alijs ꝓphetijs excellentior eſt. qꝛ de xp̄o eccleſia. magna ex ꝑte ſacramēta non ſolū adimplēda denūciat. ſed etiam adimpleta demōſtrat. Et ſicut euangeliū legales obſeruantias. ſic etiſta reſpiciētes a longe veteres excellit ꝓphetias. Que fere tot habet ſacramēta quot ꝟba. īmo verboꝝ libri numero. maior eſt ſenſuum multitudo ſicut in fauo pīguiſſimo cereas cellulas copia mellis excedit. Iohanni ergo reuelauit deus ibidē quāta paſſa ſit eccleſia in tꝑe pͥmitiuo. quāta nūc patiatur in nouiſſimis temporibꝰpaſſura ſit. queqꝫ his nūc in futuro p̄mia ſit ſuſceptura. vt etquos denūciata ſupplicia terrent. ꝓmiſſa pͥmia letificent.paſſiōe ſanctoꝝ nerei achillei. Ex geſtis eoꝝ. .xv.Omīcella aūt neptis domiciani imꝑatoris habebat nereū achilleū eunuchoscubicularios ſuos. quos ſanctus petrꝰ apl̓us baptizarat. ergo nuptura eſſet aureliano filio ꝯſulis. nereus achilleꝰeidem de dono virginitatis luculentiſſime p̄dicantes. conuerterūteam. Et ꝑgentes fecerūt ad eam venire ſanctū clementē ep̄mdeoīine ꝯſecrauit. Qd̓ audiens aurelianꝰ impetrauit a domiciano vt ſi ſacrificare nollet nereo achilleo exiliū inſule pontiane ſubiret. putans ſe poſſe hoc aīm virginis reuocare. Sed poſtātū tēporis ꝑgens ip̄e ad inſulam cepit ſanctos nereū achilleū ꝟbis muneribꝰ attemptare vt virgini ſuaderēt. At illi execi ates munera eius magis eam in dn̄o ꝯfortabāt. Unde verberibusgrauiſſimis attrectati. eculeo flamis ad ſacrificia ꝯpellerent̉.diceret ſe a beato petro apl̓o baptizatos nulla rōne poſſe ydolis īmolare. capite ceſi ſunt. Quoꝝ corꝑa rapuit auſpicius diſcipulꝰeoꝝ. nutritor ſancte virginis domicelle de inſula nauigio deferēseliuit ea iuxta ſepulcrū ſancte petronelleDe ſancto.xvj.ſio ariopagita ſocijs eius.Ex geſtisUb domiciao quoqꝫ paſus eſt ſanctꝰ ariopagita dyoniſiꝰaulo apl̓odicāti athenis eſt adiūctus. Nam plus ſingula deorūſtariuſtraret. inter cetera reꝑvnū altare cui erat titulus ſudeo ignoto. ait ad dyoniſiū arigitā. ſic dictꝰ ē a lotatꝭ vbi mars hercules potiſſime colebantars em̄ arisrece dicit̉. Undipſe aellat̉lis eſt inquitdeustus ille. Ad quē dyoniſiꝰ.Qui ob plenitudinē diuinoꝝ

numinū ſciētie theoſophos. id eſt domini ſapiēs dicebat̉. Adhucinqͥt eſt deꝰ ip̄e demōſtratꝰ inter deos. ſed eſt incognitꝰ nobis.ſeculo vēturo futurꝰ. Ip̄e em̄ eſt deus qui regnaturꝰ eſt ī celo interra. regnū eius accipiet finē. Tūc paulꝰ ait. Quid vobis videt̉. Homo erit an̄ ſpūs deoꝝ. Dyiſiꝰ reſpōdit. Uerus deꝰ etverꝰ homo. ip̄e renouaturꝰ eſt mūdū ſed adhuc incognitꝰ eſt homībꝰ. qm̄ apud deū in celo ē cōuerſatio eius. Et ait paulus. Illumdeū p̄dico vobis quē incognitū appellatis. ſic cepit eis p̄dicare deincarnatiōe paſſiōe ac reſurrectiōe dn̄i. Tūc dyoniſiꝰ dogma ſalutis audiēs ſpretis ydolis paulo ceſſit. Et vidēs hominē pus ce quē paulꝰ illumīauerat. ſtatim damari vxore ſua domo baptizari ſe fecit. Sicqꝫ a paulo trienniū inſtructꝰ athenenſiū epiſcopus ordinatꝰ. ip̄am ciuitatē maximā partē patrie cōuertit adxp̄m. Ueniēs aūt romā poſt paſſionē petri pauli. a ſancto clemēte iaꝫ papa directꝰ ī franciā ruſtico p̄ſbitero eleutherio diaco ad vrbē pariſiꝰ vbi potiū colebant̉ ydola ꝓperauit. Ibiqꝫpoſt multoꝝ cōuerſionē fabricata eccleſia clericis diuerſi ordinisampliata. tanta in eo gratia celeſtis emicuit. ſepiſſime pontifices ydoloꝝ contra ſeditionē populi cōcitarēt. plebes īnumere armis ad ꝑdendū eum gregatim cōfluerent. Mox illo viſo autſe illi omni feritate depoſita ꝓſternebāt. aut nimio pauore ſoluieab eius p̄ſentia fugiebāt. Sed dyabolꝰ vidēs inuidēs quotidie ſui cultura decreſceret. ſanctos multiplicatis fidelibꝰ eccl̓iatriūpharet. relationē maloꝝ domicianū imꝑatorem ad tantā fideliū ꝑſecutionē cōmouit. vt vbicūqꝫ vel alios chriſtianū quempiā repꝑiſſet aut eum cogeret ſacrificares aut exquiſitꝭ ſiplicijs tormentaret.De paſſione eorūdem.Refectꝰ igit̉ feſcēninꝰ advrbē pariſiꝰ ꝯtra xp̄ianos a roma directꝰ beatū dyoniſium populo p̄dicantē inuenit. Statimqꝫ captum. colaphizatū. cōſputū. deriſum. loris duriſſime alligatū cum ſanctisruſtico eleutherio ſibi qͣꝫtotius p̄ſentari p̄cepit. Dūqꝫ ad queqꝫturpiſſima feſcēnini cōuitia innocēter pie ſanctꝰ cum ſocijs reſpōderet. ecce quedā matrona nobilis liſbiū a magis illis ſeductū improbe querebat̉. Qui ſtatim queſitꝰ adductꝰ ad primā fideifeſſionē occiſus eſt. Et ſancti a ternis ternionibꝰ. id eſt a duodecimmilitibꝰ viciſſim grauiſſime flagellati. onerati cathenis in obſcuruꝫcarcerē detrudunt̉. Sequēti die dyoniſiꝰ ſuꝑcratē ferreā ſuppoſitis flamis nudus extendit̉. indeqꝫ ad beſtias ferociſſimas multo ieiunio excitatas ꝓijcit̉. Sed cuꝫ in eum impetuoſe currerent ſignocrucis oppoſito manſuetiſſime reddebant̉. Iterum iactatus in clibanum ſed extincto ſtatim incendio nihil paſſus diutius in crucetorquet̉. Indeqꝫ depoſitus cum ſocijs ſuis multis fidelibꝰ carceri mancipat̉. vbi poſt longam populi exhortationē. ip̄e miſſaꝫad cōmunicandū populum celebraret. apparuit ei dominus immenſo lumine. accipiens panem ſuum dedit ei dicens. Accipecare meus. quia mecuꝫ eſt maxima merces tua. Poſt hoc iudiciſentati nouis iteruꝫ ſupplicijs macerant̉. Et ad hoc ſeinuicemorationem flexis genibus adhortantes decollant̉. Statimqꝫ luximmenſa reſplenduit beati dyoniſij ſe corpus erexit qd̓ caputſuuꝫ inter brachia portauit angelo duce celeſti lumine p̄cedentea loco qui vacat̉ mons martirū vſqꝫ ad locū vbi nūc ſua electione ꝓuidentia dei requieſcit. Tantūqꝫ in laudibus melodiam angelorum ſocietas decantauit inter multos qui audierūt crediderunt. etiam larcia vxor p̄fati liſbij chriſtianam ſe eſſe clamauit. Etmox ab impijs decollata in ſuo ſanguīe baptizata occubuit. Cuius filius liſbius romam ductus in palatio tres ceſares militauit inde pariſius rediens. religioſoꝝ ſe numero ſociauit. Dum ergogentiles metuerent ne xp̄iani corpora ſanctorū ruſtici eleutherijſepelirent. iuſſerunt vt in fluuio ſecane mergerent̉. Sed quedā matrona nobilis perſecutores ad cōuiuium conuocauit. ſic feſtiuogaudio mentes eorum detinuit. vt longo in agro ſuo a ſuis familiaribus occulte ſanctoꝝ corpora ponerent̉. Que tamen ip̄a matrona cum xp̄ianis poſtea ſuſtulit. corpori beati dyoniſij iugens honorifice ſepeliuit. Paſſi ſunt autē ſancti anno domini. xcvj. etatisꝟo beati dyoniſij. xc.De codice paſſionis ſancti eutropij..xviij.Ex geſtis eius.Ic beatus dyoniſiꝰ beati eutropij conſocius ac pariſiorum preſul. paſſione.eius litteris grecis ſcripſit. parentibus ſuis in greciaiam in chriſto credebant per manum beati clementis pape miſit.Quā. ſcilicet paſſionē calixtꝰ papa ſecūdus ꝯſtantinopoli in ſcola grecoꝝ quodā codice paſſionū plurimoꝝ ſanctoꝝ martirū olimrepperit. ex greco in latinū edidit. ita incipiēs. Reuerēdiſſimo pape clementi dyoniſiꝰ antiſtes ꝓſapia grecꝰ ſalutem in xp̄o. Eutro-