.lxxiij.De crucifixone eius. ⁊ turpi morte ꝓconſul̓.Unc indigͣtꝰ egeas iuſſiteum affligi mandans hoc queſtionarijs. vt ligatis manibꝰ pedibuſqꝫ in eculeo tēderet̉. ne clauis affixus citodeficeret. ſꝫ longo cruciatu potius cruciaret̉. Cunqꝫ ducerēt eumcarnifices factus eſt ꝯcurſus ppl̓oꝝ clamantiū. Iuſtus hō ⁊ amicꝰdei quid fecit. vt ducat̉ ad crucē. at andreas rogabat eos vt nō impedirēt eius paſſionē. Ib̓at igit̉ ⁊ exultans. ⁊ a doctrina nō ceſſanscunqꝫ ꝑueniſſet ad locū vbi crux parata erat. videns eā a longe exclamauit. Salue crux que in corꝑe xp̄i dedicata es. ⁊ ex mēbris illius tanqͣꝫ ex margaritis ornata. Securus ⁊ gaudēs venio ad te. qꝛamator tuus ſemꝑ fui. ⁊ deſideraui amplecti te. O bona crux diudeſiderata. ⁊ aliqn̄ iam diu ꝯcupiſcenti aīmo p̄parata. accipe meab homībꝰ et redde me magiſtro meo. vt ꝑ te me recipiat. qui ꝑ teme redemit. Tūc expoliauit ſe. ⁊ veſtimēta ſua tradidit carnificibꝰQui leuauerūt eum in crucē. ⁊ extendentes fumibꝰ totū corpꝰ eiꝰſicut eis iuſſum fuerat ſuſpēderunt. Aſtātes igit̉ turbe. ad vigintimilia hoīm clamabāt iniuſto iudicio ſanctū viꝝ hoc pati. Sanctꝰvero apl̓us ꝯfortabat mētes credentiū in xp̄m. Interea vadit omnis ppl̓us ad domū egee. omneſqꝫ ꝑiter clamabant viꝝ ſanctū piurationabilē nō debere hͦ pati. ſed de cruce deponi. qꝛ iam ſcd̓o diein cruce poſitus ꝟitateꝫ p̄dicare nō ceſſat. Tūc egeas expaueſcesppl̓m. ꝓmittens ſe eū deponere cepit ire. Quē videns apl̓us dixitQuid tu ad nos veniſti egea. ſi vis in xp̄m credere. aperit̉ tibi ianua indulgētie. Si aūt veniſti ad hoc tm̄ vt me ſoluas. ego penitꝰde hac cruce viuēs in corꝑe deponi nō potero. Iam em̄ regē meūvideo ⁊ adoro. iam in eius ꝯſpectu aſſiſto vbi ſunt angeloꝝ cōcordie vbi lux ſine nocte. vbi dolor nunqͣꝫ naſcit̉. ſed de tuis egea miſerijs multū doleo. qꝛ paratus te expectat et̓nus interitꝰ. Mittentes aūt carnifices manꝰ ad crucem nō poterāt eum penitus ꝯtingere. Et ſubinde alij ⁊ alij ſe ingerētes vt ſoluerēt euꝫ. nō poterātad eum attingere. qꝛ ſtupebant brachia eoꝝ. quicunqꝫ ſe extendebant ad ſoluēdum eū. Tandē cum apl̓us cum ingenti clamore fidiſſet orōnem ad dn̄m hieſum. videntibꝰ cunctis ſplendor nimiꝰſicut fulgor de celo veniens emicuit. ⁊ ita circūdedit eum vt penitus oculi humani nō poſſent eū aſpicere. Et poſt fere dimidiā horam abſcedente lumine emiſit ſpūm ſimul cū ipſo lumine ꝑgēs addominū. Qd̓ vt audiuit maximilla matrona. ad crucem acceſſit. etſuoꝝ ſolacio. cum omni reuerētia corpus depoſuit. ⁊ in loco quo ſepeliendum ꝯſtituerat ſepeliuit. Egeas aūt cum ad ceſarem accuſationem ꝯtra maximillam ⁊ populum deſtinare diſpone̓t. ⁊ a dyabolo arreptus eſt. ⁊ in medio ciuitatis foro volūtatus expirauit.Hec geſta ſunt apud portas ciuitatē achaie. De ſepulcro auteꝫſancti andree māna in modū farine. ⁊ oleum cuꝫ odore ſuauiſſimomanat. A quo que ſit anni fertilitas futuri incolis regis oſtendit̉. ſiexiguū ꝓfluit. exiguū terra exhibet fructum. ſi copioſe copioſum.De p̄dicatione ſancti mathei ⁊ lucta contra magos. .lxxiiij.Euſebius in hiſtoria eccl̓iaſtica libro tercio.IAtheꝰ primo hebreis predicauerat. veꝝ cum paret tranſire ad gentes pat̓na lingua ſcripturā cōpoſuit ⁊ ea que p̄dicauerat ꝯprehendens. dereliquit his ad memoriam a quibꝰ ꝓficiſcebatur. vt gentibꝰ p̄dicaret. ¶ Ex geſtis eꝰ. Erant aūt duo magi zarōes et arphaxath apud ethiopes. ī ciuitate que dicit̉ nadabis ludificātesppl̓m ⁊ regem eius noīe egippum. Dicētes em̄ ſe eſſe deos faciebātgreſſus hoīm ſubito figi. ⁊ īmobiles ſtare qͣꝫdiu volebant. Uiſushoīm ⁊ auditus ab officio ſuo refrenabāt. Imperabāt ſerpentibꝰvt ꝑcuterent. ⁊ ipſi candādo curabant. Ideoqꝫ curare putabant̉qꝛ a leſione ceſſabant. curam gͦ hoīm deus gerēs matheum apl̓mcontra hos miſit. Qui ingreſſus vrbem cepit detege̓ p̄ſtigia eoꝝ.Quos illi figebant. hic in noīe chriſti ſoluebat. quos illi cecabant.hic illuminabat. ſerpētes quos illi ad ꝑcutiendū homines excitabant. hic in ſomnū ꝯuertebat. ⁊ ꝑcuſſiones eoꝝ facto ſigno dn̄i ꝑcurabat. Hunc cū vidiſſet ethiops eunuchus candacis noīe quibaptizatꝰ fuerat a philippo dyacono. ꝓcidit ad pedes eius gr̄asagens deo de aduentu ipſius. ſuſcepitqꝫ eū in domū ſuam. Et veniētes amici eius audiebāt verbū veritatis ab apoſtolo. p̄dicanteaūt illo venit qͥ dice̓t magos illos cuꝫ ſingulis dracōnibꝰ aduenireGrant aūt dracones galeati. flatuſqꝫ eoꝝ flamifero ardore emanabat. ſulphureas ſpargebāt auras naribꝰ. quoꝝ ardor hominesinterficiebat. Tūc ꝯſignās ſe apoſtolus cepit exire ſecurus. Moxaūt vt venerūt ambo dracones an̄ pedes apl̓i. obdormierunt. Etait apl̓us magis. Ubi eſt ars veſtra. ſi poteſtis excitate eos. Egoaūt niſi rogaſſem dominū hieſum xp̄m omnē furorem quem in meexacuiſtis in vos retorq̄ret. conabant̉ illi arte magica excitare eosnec poterant oīno. Tunc apoſtolus ꝯuerſus ad dracones ait. Inine ⁊ virtute hieſu chriſti adiuro te ſpūs cui om̄es dracones
deus in poteſtate dedit vt excites eos. ⁊ cum manſuetudine redirefacias ad locum ſuum. ita vt nullū ledant. ad hanc vocē eleuantescaput ſerpētes ire ceperūt. Et aꝑtis portis egreſſi vrbē nuſqͣꝫ cōparauerūt. Tūc apl̓us allocutꝰ eſt omnē populū de felicitatē paradiſi. de lapſu generis humani. ⁊ de eius reꝑatione. ꝑ ih̓m xp̄m.De filio regis quem ſuſcitauit.T cuꝫ loqueret̉ tumultꝰuctuoſus ſubito exortus eſt in quo regis filius mortuꝰblangebat̉. ad cuius funꝰ ſtabant magi. qui cū eum ſuſcitare nō poſſent ſuadebāt regi hunc a dijs raptuꝫ in collegio vtſit vnus ex dijs cui oꝑtet ſimulacrum fabricare ⁊ templum. tūc ingreſſus candacis eunuchus ad reginā ait. Iſtos magos iubete cuſtodire. ⁊ rogate vt veniat apl̓us dei matheus. ⁊ ſi eum ipſe vobisſuſcitauerit. iſtos iubete viuos incendi. qꝛ omnia mala ꝑ eos in ciuitatem veſtram veniūt. accerſitus igit̉ apoſtolus ⁊ ingreſſus. extendit manus ad celū ⁊ orauit. apprehēdenſqꝫ manū defuncti ī nomine hieſu chriſti eum ſuſcitauit. ad qd̓ factum expauit cor regisEt ſtatim iuſſit ei deferri coronas ⁊ purpuraꝫ. Iuſſitqꝫ p̄cones ꝑdiuerſas ethiopie ꝓuincias ire dicentes. Uenite ad ciuitatem etvidete deuꝫ in effigie hominis latitantē. Cunqꝫ veniſſet oīs multitudo cum cereis ⁊ thimiamate. cum diuerſo ſacrificioꝝ ritu. apoſtolus ſic omnes allocutus eſt. Ego nō ſum deus. ſed filij omnipotentis dei ſeruus qui miſit me ad vos. vt relicto errore ſimulacroꝯuertamini ad deum veꝝ. in cuius noīe filium regis ſuſcitaui. Itēigit̉ ⁊ templū domino fabricate. ibiqꝫ ꝯgregamini ad audiēdū verbum dei. Quo audito intra. xxx. dies fabricātes ſanctaꝫ eccleſiamꝯſummauerūt. Et vocauit matheus nomen eccl̓ie reſurrectio. qꝛꝑ reſurrectionem occaſio edificatōnis eius extiterat. Seditqꝫ ī eaannis .xxiij. multaſqꝫ eccleſias ꝑ ciuitates fabricauit ⁊ multos epiſcopos ac p̄ſbiteros ꝯſtituit. Baptizatus aūt rex egippus. cuꝫ regina ⁊ familia tandem ſenectute exoleta ꝑrexit ad dn̄m. ⁊ accepithirtacus eius imꝑium.De furore regis hirtaci ꝯtra apl̓m ꝓpter ephigeniā. lxxvj.Ui cū vellet vxoreꝫ accire ephigeniā filiam defuncti regis. q̄ virgo iam chriſtodicata erat. ⁊ de manu apl̓i ſacꝝ velamen acceꝑat. ⁊ iaꝫvirginū amplius qͣꝫ ducentaꝝ p̄poſita erat. ſꝑabat ꝙ ꝑ apoſtolūpoſſet eius aīm cōmouere cepitqꝫ cū eo agere dicēs. Dimidiū regnum meū accipe. tm̄ vt ephigeniā poſſis cōiugio meo cōpulare.Cui apl̓us ait. Iuxta bonum ꝓpoſitum p̄deceſſoris tui regis quiomni die ſabbati. ꝯueniebat vbi ꝟbum domini p̄dicabaꝫ. illucbe ꝯgregare vniuerſas virgines. que cū ea ſunt ſimul cū ipſa. ⁊ audies in ppl̓o quanta bona loquar de bono ꝯiugio. quo audito hirtacus gratulatus eſt. Et ꝯgregatōne facta rex clamoroſis laudibꝰꝑſtrepebat cū ſuis comitibꝰ. exiſtimans apl̓m ita dictuꝝ vt animūephigenie ad eius cōiugiū inclinaret. Facto aūt ſilentio dixit apoſtolus. Matrimonia boni oꝑis honeſtate oriunt̉. ſi ſancte ⁊ iuſtecopulent̉. Ueꝝ ſi ſponſam regis ẜuus eiuſdē accipiat. tā grandecrimen incurriſſe dinoſcit̉. vt merito viuēs flamaꝝ incendijs tradat̉. qꝛ domini ſui ſpōſam vſurpare ſtuduit. ita etiā tu fili cariſſime hirtace rex ſciens ephigeniā ſponſaꝫ regis celeſtis effectā. qūtu poteris eam tollere. ⁊ tuo ꝯiugio cōpulare. Ad hūc ſermonemhirtacus qui pͥus apl̓i laudator ꝑ ſingulas dictōnes extiterat iratus abſceſſit. Sed apl̓us ꝯſtās ⁊ intrepidus hortatus eſt ppl̓m fidelium. vt iram t̓reni regis nō timeret. q̄ ſiue igne ſiue ferro coherceat. intra momēta tn̄ tempoꝝ deſinit. Sꝫ iraꝫ ſolius dei. que peccantibꝰ et̓ne gehenne flamas accēdit. Tunc bn̄dixit chorum virginum. vt nō timeret hirtacum. Cunqꝫ myſteria dn̄i celebrata. etmiſſas ſuſcepiſſet oīs eccleſia. retinuit apl̓us ſe. vt inxta altare vbicorpus xp̄i ab eo confectū fuerat illic martirium apoſtolicū exultaret. Itaqꝫ expanſis manibꝰ orantē ſpiculator ab hirtaco miſſus atergo punctū ictu gladij ferientis apl̓m dei chriſti martirem fecit.Quo audito omnis ppl̓us ad palaciū ꝑgebat cū ignē. Sꝫ furentipopulo occurrerūt om̄s p̄ſbiteri. dyaconi. ⁊ viri religioſi dicentesNolite frēs agere ꝯtra p̄ceptum dn̄i. ſed celebremus om̄s cū gaudio martirium apoſtoli. ⁊ quid deus ordinauerit expectemus.De certamīe ephigenie cū hirtaco ⁊ turpi morte hirtaci. lxxvijPhigenia aūt quidquidin auro ⁊ argento ⁊ gēmis habere potuit. ꝯtulit ſacerbaſilicam fabricaueritis. quid quid ſuꝑfuerit pauꝑibꝰ erogabitis.dotibꝰ ⁊ clero dicens. Poſtqͣꝫ dignaꝫ apoſtolo chriſtDe aūt oportet habe̓ certamen cū hirtaco. Poſt hoc iuxta veſbum eius hirtacus oīm nobilium vxores ad eam venire fecit. ſperans ꝙ ratione poſſet ad eius ꝑuenire ꝯſenſum. vt eius coniunx ſieret. Qd̓ cum penitus nō poſſet cōuocauit magos. vt illaꝫ demnuꝫ miniſterio raꝑent. Qd̓ cū nulla rōne facere poſſent. circūdare