¶ Opuſculū xxxiiij¶ Txactatꝰ ſancti thome de occultꝭ opibus nature ad quēdā militemUoniā in quibuſdā corꝑibꝰ naturalibꝰ quedānaturales oꝑatiōes apparent quarū principiaapp̄hendi non pn̄t reqͥſiuit a me vr̄a dilectio vt qͥd̓ michi ſuperhijs vide̓tur vobis trāſcriberē Videꝰſiquidē ꝙ corꝑa elementoꝝ in ſe dn̄āntiū motū ſequūtur puta ꝙ lapis mouetur ad mediū ẜm ꝓprietatē t̓re dominātꝭ in eo. metalla etꝭ ẜm ꝓprietatēaque hn̄t infrigidandi natura ⁊ v̓tutēQuecūqꝫ igỉ actiōes elemētatoꝝ corporū ⁊ motꝰ ſunt ẜm ꝓprietatē ⁊ v̓tutem elemētoꝝ ex quibꝰ huiuſmōi corpora ꝯponūtur Huiuſmōi aūt actiones et motꝰ hn̄t manifeſtā originē dequa nulla emergit dubitatio Sūt etiāhuiuſmōi corꝑm q̄dā q̄ a v̓tutibꝰ elementoꝝ cauſari nō pn̄t puta ꝙ magͣnes trahat ferrū et ꝙ quedā medicineqͦſdam det̓minatos humoe̓s purgentet in determinatꝭ corꝑis ꝑtibꝰ Oꝑtetergo huiuſmōi actiones in aliqͣ principia altiora reduce̓ Eſt aūt cōſiderādūꝙ aliqd̓ agēs inferiꝰ ſcd̓ꝫ ſuꝑioris agētis virtutē dupliciter agit vl̓ moueturvnomō inqͣꝫtū actio ꝓcedit ab eo ẜformā vl̓ v̓tutem ſibi imp̄ſſam a ſuꝑiori agente ficꝭ luna illumīatur ꝑ lumēa ſole receptū Alio vero mō inferiusagens agit per ſolā v̓tutem ſuꝑiorisagentis nulla forma accepta ad agendū ſed ꝑ ſolū motū quo a ſuꝑiori agente mouet̉ ſicut carpētator vtit̉ ſerraad ſecādū que quidē ſectio ē principalis actio artificis ſcd̓ario vero ſerre inqͣꝫtum mouetur ab artifice nō ꝙ talisactio ſeqͣtur aliqͣꝫ formā vel virtutē q̄in ſerra remaneat poſt motionē artificis. Siqua igitur elemētarīa corꝑaa ſuꝑioribus agentibꝰ aliqͣs actiōes ꝑticipant vl̓ motꝰ nccē eſt altero dictorū mōrū hoc eſſe vl̓ ꝙ huiuſmōi actiones ſequātur aliqͣs formas vl̓ v̓tutes
imp̄ſſas corꝑibus elemētatꝭ a ſuꝑioribꝰ agētibꝰ vl̓ ſcilicꝫ ꝙ huiuſmōi actiones ꝯſeqͣꝫtur ſolā motionē elementoꝝcorꝑm ab agentibꝰ p̄dictis Suꝑioraaūt agentia q̄ naturā elementoꝝ et elementatoꝝ excedūt ſt̓ nō ſolū corꝑa celeſtia ſed etꝭ ſubſtātie ſeꝑate Ex vtriſꝫaūt hoꝝ alique actiones vel motꝰ inueniuntur in corꝑibꝰ inferioribꝰ quenon ꝓcedunt ab aliqͣ forma in corꝑibus inferioribꝰ impreſſa ſed ſolū ex ſuperioꝝ agentiū motiōe. Aqua em̄ maris fluens ⁊ refluens talē motū ſortit̉p̄ter ꝓprietatē elementi ex v̓tute lunenon ꝑ aliquā formā aque imp̄ſſam ſedper ip̄am lune motionē qͣ ſcilicꝫ aqͣ mouetur a luna Apparēt etꝭ nigromanticarū ymaginū quidā effectꝰ qui nō ꝓcedūt ex aliqͥbus formis qͣs ſuſceperitpredcē ymagines ſed a demonū actione qui in p̄dictis ymaginibꝰ oꝑanturqd̓ quidē qn̄qꝫ ꝯtingere crediꝰ ex oꝑatione diuina vl̓ etꝭ bonoꝝ angelorumQd̓ em̄ ad vmbrā petri ſanabantur infirmi vl̓ etꝭ ꝑ cōtactū reliqͥarū alicuiꝰſancti aliqua egritudo infirmi pellatᶻnon fit per aliqͣꝫ huiuſmōi corꝑibꝰ inditā formā ſꝫ ꝑ oꝑationē diuinā quehuiuſmōi corꝑibus vtitur ad tales effectꝰ Manifeſtū eſt aūt nō om̄s oꝑerationes elemētatoꝝ corꝑꝫ occultasoperatiōes hn̄tiū huiuſmōi eſſe. pͥmoquidē qꝛ huiuſmōi operatiōes que nōcōſequūtur aliqͣꝫ formā imp̄ſſam noninueniunt̉ cōiter in ōibus que ſt̓ eiuſdē ſpeciei Nō em̄ ōnis aqua fluit ⁊ refluit ẜm motū lune nec ōnia mortuoꝝoſſa oppoſita egris ſanāt egros Quedā v̓o oꝑationes occulte in qͥbuſdamcorporibꝰ inueniūtur q̄ ſimilit̓ ꝯueniunt ōnibus que ſunt eiuſdē ſpei ſicutomnis magnes attrahit ferrū Vn̄ relinquitur huiuſmōi opēationes cōſeq̄aliqd̓ intrinſecū pͥncipiū ꝙ ſit cōmuneōibus habentibus talē naturā ſpecierDeinde qꝛ operatiōes de quibꝰ ſupraocm̄ eſt non ſemꝑ ex huiuſmōi corporibꝰ ꝓcedūt ꝙ eſt euidēs ſignū talesoperatiōes nō euenire ex aliqua v̓tute indita et permanēte ſed ex ſolo mōtu alicuiꝰ agentis ſuperioris ſicut ſer