Druckschrift 
Opera
Entstehung
Seite
99v
Einzelbild herunterladen
 

titate multa ſeu illorum hūorum ⁊ magis quam per illa membra mūdificari poſſit. Talis ſecunduꝫ G. ē duplex interior .ſ. ⁊ exterior. Interior eſt duplex .ſ. materialis .ſ. cibi ⁊ potus qꝛ ſint acuti vnctuoſi ⁊ dulces in vtraqꝫ vel melancolici ⁊ groſſi ⁊ terreſtreſ in nigra. Et efficiens vt complexio calida ml̓tū epatis multiplicans coleram citrinam in citrina vel calidam multum adurensvalde ⁊ coleram nigrā multiplicans in nigra: vel cōplexio totius corporiſ ⁊ membrorū calida multum ſanguſinē in coleram citrinam ꝑmutans in citrina vl̓ ī nigr̄aꝫ ꝑaduſtionem ſuo ſuperexceſſu in nigra ictericia vel frigida valde totius ⁊ epatis ipſum ſanguinem cōgelans: ⁊denigrans qui veniēs ad cutem nigram ictericiā operatur: licet cauſa hec ſit rariſſima: ⁊ cum adſit in epate potius egeſtionem nigram qualis eſt anguis nigreſcens ꝙͣictericiā operatur propter grofficiem ſui non bene effuſibilem in circūferentias cutis: ſed petentem potius cētꝝ⁊ inteſtinorum infimū propter grauitatem. Et cuꝫ acciderit nō reſoluitur eius materia cito ⁊ eſt timoroſa. Eterior eſt cōadiuuans ⁊ eſt per ſe ⁊ ꝑ accidens: per ſe ī oīſcircūſtantia cōſimilis calida vel frigida cooperās ad generationem illoruꝫ humorū: ꝑ accid ēs eſt diſpoſitio tēporis aeris regionis ⁊ ſimilium frigida ⁊ ficca q̄ caloreꝫremittunt ⁊ fortificant in īterioribus igniendo vnde humorum p̄dictorum ſequitur ex predictis cibis generatō⁊ poros cutis cōſtipant non tantum ꝙ per hoc intranſperabiles illos reddat humores: qꝛ ſic febreꝫ accenderetſecundum ꝙ ad eorum retentionem in cutis ſubſtantiaoꝑetur vt in hieme ⁊ borea: ⁊ ī regionibus ſimilibus eſtviden. Uel eſt ſumptio veneni ſeu morſus aīalis venēoſi: ⁊ proprie tiri ſanguinem ⁊ hūores corporis ⁊ mēbrorum corrūpentis: ⁊ in citrinum colorē: ⁊ viridem cōuertentis qui ꝑueniens ad cutim citrīam operatur vel viridem ictericiam: vnde G. ait. redeamus igitur ad ep̄ar ⁊videamus an in omni tempore epar ictericia exiſtēte patiatur: ⁊ an ſit ad hoc accidens operans. Dico ergo qd̓multotiens epate ſalubre exiſtente: videamus coler amrubeam diuidi ⁊ ex cuti exire: ⁊ hoc ſecundum criſimItem ſine criſi ſanguinem cōſpicimus in coleram mutari cum ex peſſima: ⁊ aliena corruptione corrumpit̉ ſic̄ex morſu reptilium venenoſorum quēadmodū vidi regis miniſtrum cuius officiuꝫ erat tiros capere quodamtempore a tiro morſum fuiſſe qui tardans ſumere medicinā ſolutiuā mutatus eſt in coloreꝫ praſij. Signaſpēs ictericie vnaq̄qꝫ ꝑ ſe viſui noͣ ē: cū ſit mebri exterioris coloratō feda cuiꝰ viſus ē iudex ꝓpͥus. Cāꝝ v̓o ſigͣq̄ ſūt occulte oꝫ ſubiūgere diſtīcte ⁊ ꝓpe rēotaꝝ īteriorū: q̄ licet ſint poſterioris ī ipſius imp̄ſſione: pͥores tn̄ ſūtin curatione. Eis enim ablatis prompte fit mūdificatioſanguinis: ceſſat que effuſio colere ⁊ feda cutis coloratōfiens nec non ⁊ facta ceſſabit facile. Inquit enī G. Qd̓prius eſt intentione poſterius eſt in operis executione: ⁊econuerſo recto curōnis ordine procedeūdo. Hoc autēdixit qꝛ inutiliter quis prouidebit febribus ⁊ etiam alijsdiſpoſitionibus: niſi prius meminerīt cauſe: cuiꝰ cognitionem cura cōfeſtiꝫ ſequitur vt eſt dictum. Si igiturcauſa eiuſ ſit egritudo quelꝫ: ⁊ maxime opl̓o quecumqꝫmala: ⁊ debilitans: ⁊ frigida: ⁊ humida ⁊ attractiua ciſtis: ⁊ etiam ſplenis coniecturando cognoſces ex ſignispredictis diſpōnēs epatis: quas plurimū ſequitur ciſtispropter affixionem: ⁊ ſplen. propter colligantiaꝫ: ⁊ vtraqꝫ propter ſeruitium egritudinis debilitant s eꝑatis expulſitiam. Signa ibidem habuiſti: ip̄ius ergo preſenuacū priuatione ſignorum ſubſequētium cauſarum īdicātillam. Signa vero diſtinguentia inter debilitatem attractiue ipſorum ⁊ ſequeſtrationem epatis ſunt: nam d̓bilitatē attractiue illoruꝫ abſqꝫ debilitate expulſiue cꝑatis ſign̄t pauca tīctura egeſtiōis ⁊ minor ſolita naͣli: ⁊ minor tinctura vrīe cum p̄ceſſione egritudinū ciſtis ⁊ ſplenis abſqꝫ egritudīe epatis. Debile ſequeſtratiuaꝫ episabſque debilitatem atttractiue illoꝝ mēbrorum ſign̄t an̄ceſſio egritudinum epatis cū leſione in alijs oꝑationibus eius ⁊ tinctura in egeſtione: ⁊ vrina mīor ſolita. Etquandoqꝫ ſunt ſanguinolēte ſicut lotura carnis: ⁊ ſequitur caceſia: deinde idropiſis. Si v̓o ſit cauſa eius oppilatio in poris ꝑ quos trahunt ⁊ tranſmittunt ſuꝑfluitates: ſigna erunt egeſtio alba: ⁊ conſtricta in citrina nō neceſſario in nigr.: ⁊ vrīa citrina vel nigra ⁊ color obtuſuſin ictericia ⁊ ſubito eueniens. Signa vero ſpēruꝫ ⁊ modorum oppilationis ex p̄dictis in ep̄ate ⁊ ſplenē ſūt manifeſta. Signa quoqꝫ diſtīctiua oppilationis pororumex dictis in oppilatione epatis ſunt māifeſta cum predictis oppilationis ipſorum ſignis que percipies abſqꝫ ſignis precedētium ⁊ ſequentiū cauſarū. Si vero ī cauſaſit materia: ⁊ multa ꝙͣtitas colere cuius cauſa materialiſſit cibus ⁊ potus ſcies ex reſolutione infirmi ⁊ aſtantiuꝫSi vero in cā efficiēte ſit cl̓ꝑa q̄ eſt mala ꝯpl̓o cal̓a multū eꝑatis ml̓tiplicās colerā citrmā vel nigrā ſigna eruntq̄ ſuꝑius dicta ſūt in mala ꝯpl̓one epatis cal̓a: ⁊ eſt paulatiue eueniēs: ⁊ cū hoc videbis in citrīa citrinitatē maiorem nigredinē vrinā quoqꝫ rubeā vehemētis rubedinis donec ad rubedinē trahat ⁊ pānū tal̓r tīgat vt vix remoueri poſſit ⁊ ſil̓r egōneꝫ. Et oīa exn̄tia ꝑ nares ⁊ ſudores qͣſi citrīa ī citrīa: vel nigͣ ī nigͣ vel mixta ex vtriſqꝫſeu viridis in v̓idi ⁊ ꝯmixta. ⁊ ſi ꝗdc̄ ſit ex mala ꝯpl̓oneml̓tū cal̓a totius corꝑis ⁊ m̄broꝝ ex tactu m̄broꝝ corporis ⁊ cutis cal̓o īflato ⁊ vē̄aꝝ rubore ⁊ pruritu ⁊ erūt ī colore ictericie: ⁊ mō veniēdi mediocres: tūc ⁊ vrina ⁊ egonaͣles vl̓ qͣles ī pͥncipio. Colera .n. ml̓tiplicata ī m̄bris tēdit̉ de ſui naͣ ad circūferētias cutis nō regurgitat ad int̓iora cū eꝑ cū fuis emūtorijs ſaluū exiſtēs egonē: ⁊ vrinā naͣles tūc oꝑet̉ lꝫ ī ꝓceſſu ꝯtīgat mutari: ⁊ c̄ ſigͣtio bōaqꝛ ep̄is ſanitatē on̄dit qꝛ̄ idrops nō tīct̉: vn̄ hip. ictericinō vald̓ īflati ſūt. Et ex his ſpēꝝ cāꝝ ipſiꝰ ictericie ni⁊ citrīe ſūt note. Et erūt cū p̄uatiōe ſignoꝝ p̄cedētiū cārū. Et ſil̓r ſi ſit cā mala ꝯpl̓o epatis fr̄a vel totiꝰ corꝑis ⁊m̄broꝝ ex ſignis ꝯͣrijs p̄dictis cognoſces. Cāꝝ v̓o exterioꝝ qͣ ꝑ ſe ſūt: ſūt māifeſta: cogntiſ eis etiā q̄ per accn̄scāe fiūt. Et ſi ꝗdē ſit venenoſa ſi ab aīali ē morſus on̄ditſeu pūctio: ſi v̓o a ſūptiōe venēi ſigͣt ipſā p̄terita ſuſpitio⁊ ſāitas ⁊ bōitas hūoꝝ ⁊ aductꝰ illius ſb̓ito cū pͥuarioop̄dc̄aꝝ cāꝝ atqꝫ egōnis: ⁊ cū vrīa mordicali vl̓ fiſticali⁊ ſic̄ ireos ꝓpͥe vl̓ ī color ſil̓i erugī eris vl̓ ſucco pori ẜmdiuerſitatē ꝯpl̓onis ipſius veneni ⁊ ſpecierum ictericie.Signa vero ipſarum ex cretica vel ſinthomatica effuſione colere ꝓuenientium ſumi poſſunt ex p̄cedētibus cōcomitantibus ⁊ ſequentibus. Ex precedentibus quidenam creticam precedit egritudo acuta epatis vel ſpſenisapta terminari per eam nec fit ſubito ſed p̄cedētibus ſignis digeſtionis ⁊ alijs ſignis bōe criſis. Ex cōcomita