Sermo
tenebras expulerunt peccati ⁊ ignorātie a cordibus lumen cognitionis infundēdo. ⁊ horumpreclariſſimi ſunt Hieroꝰ. Augꝰ. Ambroſiꝰ. etGregorius. De quibus dicit dominꝰ Matth̓.v. Uos eſtis lux mundi quibus annectit̉ quintus ꝯfeſſor beatus Martinus. qui inter aliosconfeſſores ſicut canitur vt rōſa fulget ⁊ velutpulchrū firmamentum. ab alijs in merito ⁊ ſanctitate eſt diſtinctus. Iſe enim nō fuit grauisꝑ peccati grauitatem. qꝛ a puericia nitebaturſe a peccatis expurgare ⁊ deo ſtuduit in vera īnocentia famulari. ita vt dicere pōt illud Iob.xxiij. Mundus ſum ego ⁊ abſqꝫ delicto imaculatus ⁊ iniqͥtas non eſt in me. Sed heu nosinquam ſumꝰ grauati multis peccatis. ita vt dicere poſſumus cum psͣ. Qm̄ iniqͥtates mee ſupergreſſe ſunt caput meuꝫ. ⁊ ſicut onus graueB grauata ſunt ſuper me. Sed tamen hoꝝ grauitatem nō ſentimus. quare hoc? certe propterconſuetudinem. qꝛ dicit Iſidorus in libro ſen.ꝙͣuis ſit graue peccatum dū in conſuetudineꝫvenit leue eſtimatur et ſine vllo metu cōmittitE ſubdit. Paccatuꝫ cōmittere cadere ē in puteum. cōſuetudinem v̓o peccandi facere eſt osputei coanguſtare ne is qui cecidit exire poſſit. neqͥſſimum ē peccare. peius v̓o conſuetudinem peccandi facere ad illud facile ab illo cuꝫlabore ſurgitur. Hec ille. Quia peccatū ex grauitate ſemꝑ deprimit ⁊ hominē ſurgere citiusnō permittit. Neo beatus Dauid in perſonacuiuſlibet peccatoris orat. Non inqͥt obſorbeat me profunduꝫ neqꝫ vrgeat ſuper me puteusos ſuū. quod exponit beatus Aliguſtinꝰ vt habetur in ca. de pe. di. j. c. puteus. Puteꝰ eſt profunditas humane iniquitatis in quaꝫ ſi cecideris non claudi ſuper te os ſuum ſi tu non claudis os tuum. Cn̄fitere ergo ⁊ dic cuꝫ psͣ Deꝓfundis clamaui ad te domine ⁊cͣ. E euadesEodē modo euaſit Manaſſes de profundo cūdixit. Peccaui ſuper numeruꝫ arene maris ⁊cͣParal̓. xxxiij. Statim enim etiam ī decimo annō ad eccleſiam inuitis parentibꝰ iuit ⁊ cathecuminum ſe fieri permiſit. ipſe quideꝫ eſt tanꝙͣnobile firmamentum quod non recipit in ſe peregrinas impreſſiones .ſ. peccatores. et pōt illud dicere Sap̄. viij. Puer erā īgenioſus ⁊ ſortitus ſum animam bonam. Neqꝫ ipſe fuit leuisad mundi vanitates. ſcꝫ ad riſus ⁊ ad ceterosiocos. ſicut de ip̄o canitur. Grauis erat ī moribus ⁊ intenta mente celo ſuſpēſus. qꝛ ſciebat illud ſapientie. Riſus dolore miſcebitur ⁊ extrema gaudij luctꝰ occupat. Prouer. xxiiij. Etaꝫlegitur ꝙ quidā vir fuit in purgatorio patricijin quo recepit vulnera ⁊ plagas. rediens ergode illo in maxima fuit ſemper penitentia. iſte
quando videbat aliquem iuuenē īmoderate ridentem vel leuiter ſe habentem exclamauit vehementer dicēs. O ſi ſcires ꝙͣ acerba pena datur leuitatibꝰ iſtis tu fortaſſe mores tuos corrigeres ⁊ in meliꝰ mutares. Tamē ẜm doctrinam nō omnes leuitates riſuum ⁊ iocoꝝ ſuntculpabiles. ſi ſcꝫ in bonum finem ordinantur.Quia dicit Egidius romanus in libro de regi.principum. ꝑte de virtutibꝰ ad mundum in. iij.Credunt aliqui omnia v̓ba vel facta deſeruientia iocis vel riſus eſſe ocioſa nō tamē ſic ſe habet. qꝛ ocioſuꝫ eſt quod caret debito fine. Qd̓ergo de ſe eſt ordinabile in debitū finem non ēculpabile vel ocioſum. Iocꝰ enim ⁊ riſus eſt licitus ſi moderatus ⁊ honeſtus in bonū finēqꝫhabet ordinari. quia dicit Ariſtotiles. iiij. eth̓.Ludus ⁊ requies ſunt neceſſaria in vita humana. ⁊ ſic etiā pie creditur ꝙ Martinus fuit grauis in ſuis moribus interduꝫ leuis ordinate tamen cum ſuis fratribus. Ixta illud dictuꝫ ſapientis Catho. Interpone tuis interdum gaudia curis. Reuera ip̄e ſicut ſtabile firmamētuꝫdecoratus fuit innumeris virtutibus quaſi celum ſideribus que quidem impoſſibile eſſet abhomine numerari. horū tamen aliqua ſanctusAmhroſius in libro prefa. numerat. Sanctꝰ inquit Martinus. Prophani erroris templa deſtruxit vexilla pietatis erexit mortuos ſuſcitauit ab obſeſſis corporibus demonia ſeua expulit ac alios laborates languoribus virtutis remedio liberauit qui ita perfectus inuētus fuitvt chriſtum texit in paupere per veſtem quamegenus acceperat. Hec ille. Et ſicut firmamentum habet ſeptem ornamenta planetarum. itaMartinus ornatus erat ſepteꝫ donis ſpirituſſancti. Primus ergo planeta eſt ſaturnꝰ. h̓ vtdicunt aſtronimi eſt ponderoſus in colore pallidus ⁊ hꝫ qualitates mortiferas. ⁊ ideo fetusſub ipſius dominio ſuſceptus vl̓ morit vel peſſimas qualitates ꝯſequit. ⁊ vt ait Ptolomeusin libro de iudicijs aſtrorum facit hoīem grauem ⁊ triſtem raro hilarē vl̓ ridentē. Per hūcplanetaꝫ intelligitur timor dei quē habuit beatus Martinus quod patet ex eo quia fuit ponderoſus quādo pōderauit omnia verba ſua loquēdo. ẜm illud ſapien. Ecc̄i. xxxij. adoleſcēsloquere ī tua cauſa vix ſi bis interrogatus fueris habeat caput tuum reſpōſum ſuū. Sic fecitip̄e facie pallidus. quia ſemper cogitauit extremum diem iudicij. ⁊ potuit dicere cuꝫ glorioſodoctore Hieronymo. Siue comedaꝫ ſiue bibāſemper ſonat in auribus meis hec vox. Surgite mortui venite ad iudicium. Et talis vtiqꝫ cogitatio fecit ipſum in corpore indiſpoſitū ſed īmēte letum ⁊ iocundū. ẜm illud Ecc̄i. j. Amor