¶ Gilberti porritani.
eſſet ꝑs ītegralis tꝑis cum ſit ꝯtinuū ꝯponeretur ex īdiuiſibilibus quod eſt contra philoſophum ſexto phiſicorumIneſt aūt quādo nō ſuſciꝑe magis et minus Nō enī dies vel diurnꝰmagis vl̓ minus die vel diurno dicit̉neqꝫ vnuꝫ qͥdem diurniꝰ alio Similiter aūt et de alijs quare oī quidē quādo ineſt non dici magis aūt minꝰ.Qn̄ vero nihil eſt cōtrariū qn̄ Et enīqd̓ ex p̄ſenti eſt vnū et idem ei qd̓ de futuro et de p̄terito eſt. īpoſſibile aut eritduas de eodem p̄dicari ꝯtrarietates īdiuiduo ¶ Amplius aūt cōtrarianūꝙͣ in eodem erūt ſimul. quādo autēqd̓ ẜm p̄ſens ⁊ p̄teritū aūt futuꝝ eſt ſimul in eodem erūt Idem nāqꝫ qd̓ eſtfuiſſe verū eſt ⁊ ꝑmaſuꝝ Contrarioꝝvero ratio eſt nūqꝫ in eoden ſiml̓ exiſtere neqꝫ de eodem indiuiduo dici in eodem tꝑe. quare ⁊ cōtrarietas in eo qd̓quādo eſt nō annūciabitur Eſt auteꝫquādo in omni eo qd̓ cepit eſſe. vt corpus quidē vniuerſū: aliqn̄ eſt et in tꝑeSuſcipit eī tēpoꝝ alteratōes Alterat̉enī corpꝰ in eſtate vere et hieme ⁊ antūno Similiter aūt ⁊ aīa. Acutius eīquedā in hieme q̄dam in eſtate quedāin vere ſpeculātur ẜm īſtrumēti complexionem Anima enī cōiūcta corpori complexiones comitatur vt qui aride et gelide cōpaginatōis demētioresſeipſis in autuno ſepe ſūt quibus veroſanguis prīcipatur in vere. Similiteraut et de alijs ẜm ſimilitudinem animalium et temporum Erit igitur intēpore quicquid complexionis temporis ſuſcipiens varieta tes: alteraturẜm corpus vel tempus: huiuſmodi vero ſunt que dicta ſunt de paucis aut denullis alijs conueniens erit proferreTunc ibi Eſt autem¶ Hic determinat de ꝓprietatibus quādo Etdiuiditur ī tres partes ẜm ꝙ ponit tres ꝓprietates. ſcd̓a ibi Quādo aūt nihil eſt contrariū
Tertia ibi. Eſt aūt quādo Quo ad pͥmum dicit ꝙ ineſt oī quādo nō ſuſciꝑe magis et minꝰſicut nec tēpori ꝯuenit magis et minus ſuſcipere Non enim dies vna magis vel minus dicit̉ dies qͣꝫ alia. ⁊ ſic de alijs. nec vna hora magis vel minus dicitur tempus qͣꝫ alia Et ſimiliter eſt in quādo Non enim quādo p̄teriti magis et minus dicitur qͣꝫ quādo p̄ſentis vel futuri Nec tēpore mēſuratm. dicitur ẜm magiset minus ſicut vnū diurnū non dicit̉ magis l̓.minus qͣꝫ alteꝝ. nec vnū dicitur diurnius altero Et ſimiliter eſt in oībus alijs Concludit̉igitur ꝙ omni quando ineſt non ſuſcipere magis et minusTunc ibi Quādo nihil eſt cōtrarium¶ Ponit ſcd̓am ꝓprietatem ipſius quandodicens ꝙ qn̄ nō hꝫ contrarium qd̓ ꝓbat duabus rōibus Prima eſt. qꝛ vnū et idē qn̄. qͣꝫtūad ſubſtātiā nūc a quo relinquit̉ quādo eſt exp̄ſenti futuro et preterito. qꝛ illud idem quodfutuꝝ eſt efficitur p̄ſens et p̄teritum. et hoc ꝓpter nunc qd̓ eſt ſubſtātia tꝑis idem exiſtens intoto tempore. de eodem aūt indiuiſibili ẜm ſb̓ſtātiā impoſſibile eſt p̄dicari duas contrarietates. et cū ip̄m de ſe p̄dicetur impoſſibile eſt ꝙhabeat cōtrariū qd̓ p̄dicatur de eodem ¶ Secunda rō eſt Cōtraria in eodē nūqͣꝫ ſiml̓ erūt.vnū enim natum eſt expellere r̄liquū de eodemſubiecto Quādo aūt qd̓ eſt ẜᵐ tēpus preſēset qd̓ eſt ẜm p̄teritū et futurū in eodem ſimulerunt/ qꝛ quando nō eſt in tēpore. ſed in re tēporali. et ſic in vna et eadem re eſt ẜm pͥmū preſens et futurū et ſimul dicimus ꝙ fuit futurūeſt p̄ſens et tranſit in p̄teritū. Hoc aūt non eſſet ſi vnū quādo alteri eſſet contrarium ẜꝫ formā et ſpetiem Cōcluditur igitur ꝙ ꝯtrarietasin hoc genere quod eſt quando nō annūciabit̉Tunc ibi. Eſt autem quando in eo¶ Hic gil. ponit ꝓprietatem quarto mō proprij ꝓpria ipſi quādo. dicens quando eſt ī eoqd̓ incipit eſſe. ſicut vniu̓ſum corpus .i. omnecorpus qd̓ aliqn̄ eſt et aliqn̄ non eſt. qꝛ tale eſtgenerabile et corruptibile. qd̓ ꝓbat. quia taleſuſcipit temporum alterationes ⁊ variationesAlterat̉ aūt corpus in eſtate vere hieme et autūno ẜm illa qͣttuor anni tꝑa Similiter ē inipſa aīa ẜm .ſ. ꝙ attingit corpus. ipſa enī vt dicitur in libro de cauſis creata eſt in oriſonte et̄nitatis et tꝑis qͣre in actionibus et paſſionibus attīgit tempus. et ſic etiā ei ꝯuenit quādohoc aūt probar gilbertus per. locum a maiorein ꝑte ſpeculatiua q̄ tamen magis videtur ſe.i
O iij