Druckschrift 
2 (1488)
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

De delectatōe an ſit peccatū et quod

Uolūtaria vero delectatio eſt proprieque apprehēſionē rōnis conſeqͥt̉ enīratio aliqͥd tanqͣꝫ bonū conueniēs apprehendit/ cauſat̉ in ea quidā motꝰ ſeu appetitus ad illd̓ ſic apprehēſum. quē conſeqͥtur delectatio. propͥe nihil aliud eſt niſiquedā volūtatis cōplacētia. in eo ſic ipſa apprehēdit. Et hic motꝰ ſeu appetitus rōis/ eſt ille motꝰ ſeu appetitꝰ rōnal̓noīat̉. de ſupra vbi de primis motibusſenſualitatꝭ actū eſt/ fiebat a motu ſeu appetitu naturali a motū ſeu appetitu ſenſitiuo. diſtinctō. Et licet hmōi delectatiovolūtaria vt ſtatī ſūpra tactū eſt poſſit ec̄large ſumendo natural̓ dici. hic tn̄ ſolum ꝯſiderat̉ inqͣntū a rōne volūtatē regulare habet. iuxta qd̓ infra latiꝰ declarabit̉. imꝑat̉ aut cōſentit̉. inqͣntū ip̄a volūtas in cuiꝰ libertate erat apprehēſionē etmotū rōnis ſeqͥ vel ſeqͥ ꝓpter qd̓ hmōidelectatio volūtaria appellat̉. ad ip̄aꝫ etiam mouet̉ inclinat̉. qꝛ ſub iſta ꝯſideratiōe non alias venit hic de hmōi delctātione. an ſcꝫ pctm̄ ſit qd̓ inueſtigādum. Nūc igitur ad ꝓpoſiti cepti declaratōꝫaccedēdo/ hmōi rationis app̄hēſio. exīde delectatio volūtaria conſeq̄ns aut eſtdebite regulata debiteqꝫ mēſurata. vt ſcꝫſit in licitā/ qͣntū dꝫ. qūo dꝫ. vt exēplificari poſſꝫ de delectatione etiā ī ſe bonaꝝ oꝑationū. īmo etiā ad magꝭ materiādeclarandā/ in actu venero. in legitīo tn̄matrimonio/ debitis circūſtatijs. vl̓delectatione cibi potꝰ huiuſmodi. etiāpoſt apprehēſionē rationis ꝯtingētibꝰ.talis delectatio non eſt pctm̄. Nec poſſibile eēt aliquē hūanitꝰ. ſine aliqͣ ſenſibili corꝑali delectatione viuere Aut huiuſmodi delectatio volūtaria ſic rationisapp̄hēſionē ꝯſeq̄ns/ non ē debite regulata moderata. īmo defectiua inordiatavtputa qꝛ eſt in illicitā. vel qꝛ debitammēſurā aut debitū modū excedit. qd̓ ex vicio fomite mouēte ꝓcedit. ꝓpter qd̓ vicioſa dicit̉ Et hoc iteꝝ ꝯtingere p̄t dupliciter. Aut enī illa rationis apprehēſio exhinc delectatio volūtaria ex ipſa conſequens. eſt fertur circa aliqͥd qd̓ ex ſuogenere ſolū eſt pctm̄ veniale. tūc ſiue ratio ſuꝑior vere vel interp̄tatiue (iuxta qd̓infra latius declarabitur) conſentiat. ſiuenon. huiuſmodi delectatio de ſe non eſtniſi veniale pctm̄. vt eſſꝫ in verbo ocioſo

vel riſu ſuperfluo. huiuſmodi. Notāterdicitur de ſe. qꝛ ex circūſtātijs poſſet efficimortale. vtputa propt̓ nimiā libidinemaut contēptū. aut qꝛ intētione ī aliqd̓alid̓ qd̓ de ſuo genere eēt pctm̄ mortale.ut ſupra ī pluribꝰ locis. maxīe vbi mētiofacta eſt quo pctm̄ veniale poſſit mortaleeffici. ſatis declaratū eſt. Aut illa rationis apprehēſio/ exhinc ip̄am conſeq̄nsdelectatō/ eſt fertur circa id qd̓ de ſuo genere eſt mortale pctm̄ Et hic magꝭ aduertendū venit. qꝛ de huiuſmodi delectatione maior ē difficultas qūo qd̓ pctm̄ſit. qꝛ circa maior eſt diuerſitas poſitionū doctorū. tn̄ licet in ſuis modisponēdi diuerſi videātur. effectualiter coincidūt. Eſt igitur circa hoc diſtīctio aliqͦrū bn̄ cōmunis. Quia ſi huiuſmodi delectatio non eſt moroſa. tunc non eſt niſiveniale pctm̄. Si vero moroſa fuerit; eſtpctm̄ mortale. Intelligētes vt dicunt demora conſenſus in delectationē non demora tꝑis. Notant̉ d̓r in delectationē. qꝛde conſenſu in actū nullū eēt dubiumSꝫ iſtd̓ latiori indiget declaratione Tuqꝛ iſte modꝰ ponēdi inuere videtur/ aliquā delectationē moroſam mora tꝑis.non ē moroſa mora conſenſus. De tn̄/an ſit pctm̄ qd̓; ſatis videtur expͥmere qꝛ ſic ſimpliciter dicere conſenſuꝫ indelectationē pctm̄ mortale. eſt vſqꝫqꝫ veꝝ. etenī (vt infra videbitur) ē conſenſum in delectationē ſub aliqͣ qͣlitate reꝑire. qd̓ erit niſi pctm̄ veīale. Et ideoip̄a declaratione qͣntū ad pn̄tē tractatumſufficit faciēda. ē aduertēdū iuxta poſitionis ſupra dicte effectū. poſitionēqꝫmūiorē / huiuſmodi delectatio ſic ciraid qd̓ de ſuo genere pctm̄ mortale exiſtiteſt fertur/ ī triplici dr̄na reꝑitur Una moroſa. nec mora tꝑis. nec moraſenſus Alia moroſa mora tꝑis/ ſed mora conſenſus Et alia moroſa mora cōſenſus qd̓ tn̄ intelligendū venit de conſenſudelib̓ato Eſt inſuꝑ aduertēdū ꝯmunit̉ oēs doctores pctm̄ delectationiscipue moroſe/ rationi attribuitur in eadicitur eſſe enī (vt ſepe ſupra dictū ēratio ſit directiua hūanorū actuū/ nonſolū exterioꝝ ſed etiā interioꝝ paſſionū.quotienſcumqꝫ ratio/ in illarū interiorūpaſſionū directione deficit/ merito dicitur peccatum in ipſa ratione (inquātum

T