De ſeptē vitiis capitalibꝰ.
2 5
appetitus ſeu immoderata cibi auiditas¶ Eſt aduertendū ꝙ qͥnqꝫ modis poteſtiſte immoderatꝰ appetitus cōtingere ſeucōſiderari. ¶ Uno modo ꝓut eſt ſolūmōnaturalis. ſicut naturaliter hō comedere⁊ bibere appetit dū fameſcit ⁊ ſitit Et hicappetitus nō eſt pctm̄. īmo nec etiā delectatio naturalis que ip̄m appetitū in ip̄acibi ſumptōe cōſequit̉ ſeu ꝯmittit̉ eſt peccatū. ⁊ hoc inquantū ordinatur ſupra defectū nature cōtrariū. quia hec naturaliaſunt. nec in ptāte noſtra cōſiſtūt. Et ideonec in talibus eſt meritū vel demeritum.Uel illi appetitui ſeu deſiderio naturali qui quodāmodo neceſſitatis eſt. ſuꝑadiungit̉ quidā appetitus delectatōis ⁊ voluptatis in cibo. ⁊ tūc eſt ſolū pctm̄ veniale. ¶ Et hoc veꝝ eſt niſi ille appetitꝰ edendi vltra ꝓgrederetur. ſic ſcꝫ ꝙ propter illādelectatōem ſeu voluptatē/ que ſic ſibi ſuꝑadiungitur/ fieret ſine qͣcūqꝫ neceſſitatetrāſgreſſio p̄cepti eccl̓ie vel ſuperioris. vtputa ꝙ ſolueretur ieiuniū ꝑ eccl̓iam indictū Uel religioſus cōtra ꝓhibitōeꝫ in ſuoordine ſub p̄cepto factā ꝯmederet carnesvel hmōi. nam tūc eſſꝫ pctm̄ mortale. Etnotāter dicitur ſine neceſſitate qꝛ ſi hmōitrāſgreſſiōes/ ex neceſſitate fierēt. vtputanimie ſenectutis vel nimie iuuētutis. velinfirmitatꝭ. vel laboris neceſſarij ⁊ hmōitunc nō eſſet pctm̄. īmo poſſet illa neceſſitas talis eſſe ꝙ quis hmōi precepta obẜuando peccaret. In talibꝰ tamē obſeruātijs ad quas hō ex eccleſie p̄cepto vel votovel inunctōe penitētie tenetur. ⁊ ꝓpter neceſſitatē aliquā eas adīplere nō p̄t. bonūeſt petere licētiā a ſuo p̄lato. vl̓ a ſuo curato. vel a ſuo confeſſore. ¶ Uel niſi ille appetitus edēdi eēt cū tanta libidine ⁊ ardore ꝙ hō nimio ⁊ finali affectu illi delectatōni cibi inhereret. ita vt preponerꝫ amori ⁊ timori dei. ⁊ tūc eſt peccatum mortale¶ Uel niſi qn̄ ille appetitꝰ vel illa delectatio in talē ꝯſuetudinē ducitur/ ꝙ facit totā vitā hoīs talibꝰ delectatiōibꝰ occupari⁊ deputari Et hic poſſet eē pctm̄ mortaleImmo ſunt talia ita pctō mortali vicinaꝙ ebrietas ab apl̓o inter mortalia peccata ꝯputatur. ¶ Ebrietas tn̄ qn̄ꝫ eſt pctm̄veniale. vt qn̄ vltra neceſſitatē qͥs accipitſed hoc eſt ẜm mēſurā imꝑceptibilē. Qn̄vero egreditur qͥs a mēſura ꝑceptibili. q̄ſcꝫ ẜm rōem bn̄ ordinatā diſcerni pōt Et
hoc in tali mēſura ex qͣ euertitur ſtatꝰ mētis. hocqꝫ effrenata quadā libidine fit. vtſcilꝫ qn̄ hoc dei amori ⁊ timori p̄ponitur.Tūc ebrietas eſt pctm̄ mortale. Si qͥs ātaliū inebriat ita ſcilꝫ eū ad potū inuitās/vt intēdat ſtatū mentis eiꝰ euertere/ ⁊ hocfacit in eiꝰ nocumentū/ peccat mortaliterQuia tūc magis ſibi aufert qͣꝫ ſi auferretaliqd̓ tēꝑale. quia vſum ratōnis ei tollit.Quado luxuria ſitpeccatum mortale. ⁊ quando non.Uxuria ex ſuo genere eſt peccatum mortale. qꝛ eſt cōtra illudp̄ceptū decalogi. Nō mechabelCris. Circa tamē iſtd̓ pctm̄ luxurie/ que iuxta in ſuꝑioribꝰ tacta/ eſt libidinoſa q̄dā circa actꝰ venereoſos voluptatꝭcōcupiſcētia/ eſt aduertendū ꝙ cōcupiſcētia ip̄a luxurie dupliciter cōtingere ſeu cōſiderari pōt Uno modo prout eſt ſolū incorde. Alio mō ꝓut etiā ab extra ꝯſiſtit inoꝑe ¶ Quantū ad primū modū pōt hociteꝝ cōtingere tripliciter Prīo mō ꝓut ipſa cōcupiſcētia in ſolo prio motu ꝯſiſtit.⁊ tūc nō eſt niſi veniale pctm̄. Pro qͦ iteꝝſciendū eſt. ꝙ differentia eſt inter primosmotus virtutis generatiue. ⁊ prīos motꝰvirtutis nutritiue. Nā pͥmus motꝰ in virtute generatiua eſt ſemꝑ pctm̄. nō autē ſiceſt in virtute nutritiua. qm̄ potētia cōcupiſcibilis nō tantū corrupta eſt in virtute nutritiua ſicut in ꝟtute generatiua. Secūdo mō pōt ip̄a ꝯcupiſcētia ꝯſiderari ꝓut ip̄ꝫ motū naturalē ſeqͥtur ꝯſenſus ī delectatōeꝫ licꝫ nō in opꝰ ⁊ ſic ē pctm̄ mortale. Et ītelligitur hͦ/ ſiue ille ꝯſenſus ī delectatōe ſit reſpctū ſui ip̄iꝰ met/ ſiue ſit reſpectu alioꝝ. vtputa qn̄ hō cogitādo (vt īterdū ꝯtīgere p̄t) ad delectatiōꝫ quā aliqͥ alijin actu venereo hn̄t/ delctātur ī ſe. ⁊ in illadelectatiōe hn̄da/ ex deliberatiōe ꝯſentit.etiāſi forſan ex ſe n̄ vellet illū actū venereūexercere. Et notāter d̓r ꝯſenſus in delctātōem qꝛ ſi delctātio vt qn̄qꝫ fit īſurgeret.⁊ in illā delectatōꝫ hō ex deliberatōe n̄ cōſentiret. nō eēt tūc niſi veniale pctm̄. Tertio mō ip̄a ꝯcupīa cōſiderari p̄t ꝓut ec̄ exdeliberatōe ꝯſentit̉ in opꝰ ⁊ tūc ē mortalepctm̄. etiāſi ꝓ tūc n̄ trāſeat ī actū ab extra¶ Reſpctū ꝟo ſcd̓i mēbri pͥncipal̓ ſcꝫ ꝓut cōcupīa luxurie ꝯſiſtit ab extra in oꝑehoc iteꝝ cōtingere p̄t dupl̓r. Uno modo
I