Druckschrift 
2 (1488)
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

De ſeptē ſacramentis eccleſie.

Tractatus tertiusde ſeptē ſacr̄is eccleſie eoꝝ declaratiōe.Dcompēdioſam ſacramētoꝝnoui teſtamēti noticiā videndū eſt ſummatim in genere. qͥdſit ſacramentū Quibus de cauſis inſtituta ſunt ſacram̄ta. In quibꝰ conſiſtantAn aliqua poſſint iterari. Quot ſunt Etqualē ad vicia et ad virtutes cōtrarietatē ordinē habeant. Deinde de quolibet ſacramēto tangendū eſt aliquid in ſpecialiDi frinito ſacramēti eius expoſitio.Iffinitio autem ſacramenti exverbis magiſtri in. iiij. ſentētiarum elicit̉ que eſt iſta. Sacra-mentū eſt inuiſibilis grē viſibilis forma / imaginē ipſius geres cauſaexn̄s Quā ſic intellige. Sacramētū eſtforma intrinſeca quidē/ vt eſt accidēsvel forma eſſentialis exterior. Non intrīſeca quidē vt eſt forma eſſentialis. ſed exterior vt eſt accn̄s. Uiſibilis ſic .ſ. vt ſicutviſus quolibet ſenſu / ita viſibile prolibet ſenſibili. qͣſi dicat. Sacramentū eſtſenſibile ſignū vel ſenſibile ſignatū ſeu figuratum Inuiſibilis grē. i. grē quevidet̉ vel ſentit̉ ſenſu exteriori. Et hocdicit ad drām decoris corꝑis hmōi. queſunt grē viſibiles. Imaginē gerens .i. ſimilitudinē ip̄ius ſcꝫ grē. Uerbi grā Proprietas q̄dā naturalis/ cōnexa eſt aq̄ quein ſacramēto baptiſmi/ grām repn̄tat īuiſibilem. vtputa refrigeriū qd̓ eſt in aqͣ/ repn̄tat refrigeriū grē ab incendio fomitisEt vis ablutiua que eſt in aqua. repn̄tatablutionē a macula originali. Seqͥtur cauſa exn̄s ſcilꝫ ip̄ius gratie. cōiter laige ſumendo cauſam. ſic ſcꝫ illd̓ dicat̉cauſa alicuiꝰ rei/ ſine quo res ip̄a fit. qͣꝫuis ſine eo fieri poſſet. Deꝰ enī ꝓprie ſecauſa eſt remiſſionis pctī collatōis grē.Quia tn̄ hoc cōiter facit/ niſi ad exn̄tiam ſacramēti vbi ſacramentū haberi pōtideo dicit̉ cōiter/ ſacramentū ipſoꝝ cauſaqͣſi illud ſine quo hec fiūt ſi obij

ciat̉ de corꝑe xp̄i vero qd̓ eſt ſacramētumcorꝑis miſtici. vt infra dicet̉. qd̓ tn̄ eſtſignū ſenſibile. nec forma viſibilis Diccorpꝰ illud eſt ſenſibile forma viſibilisin annexo licꝫ in ſe ſit. licꝫ enī in ſua vera propͥa natura ſit viſibile aūt ſenſibile. eſt tn̄ viſibile ſenſibile in forma velſpecie panis ānexi. Un̄ dicit̉ Sacramē eſt inuiſibilis grē viſibilis forma. intellige ſcilicꝫ in ſe vel hn̄s annexum viſibilevel ſenſibile.Quibus de cauſisinſtituta ſunt ſacramenta.Ecundū magiſtꝝ in. iiij. ſentētiaꝝ inſtituta ſunt ſacramentaꝓpter humiliationē. ꝓpter eruditionē. ꝓpter exercitiū Propt̓hūiliationē videlicꝫ vt ꝓpter deū ſubijciatur pctōr curādus creature. auerſiōeꝫa deo inordinatū amorē creature ſubiectus eſt. Equū enī eſt vt vbi orit̉ peccatūibi moriat̉. De eruditione Proptereruditōem vero vt ipſa exteriora ſacramenta ad aliqͣ ſpūalia cogitāda conſideranda erudiamur excitemur. Excitamur etenī vt aduertamꝰ ea que exteriusvident̉/ purgationē anīe intrinſecā in ſacramēto fieri. Si enī deus aīam curaretnulla exteriꝰ purgat̉ vel an̄ vel pꝰ ꝯpoſita ſpecie/ nūqͣꝫ cogitaret rudis homo dealiqͣ interiori purgatione. ſꝫ hec exteriꝰ fieri videt inſtruit̉ excitat̉ ad recogitandū purgationē fieri interiꝰ De exercitio. Propter exercitiū ꝟo vt .ſ. homo inhis exerceat̉. vt ꝑicula ocioſitatis deuitetqd̓ non refert̉ hic ad actū ſacramēti. inpluribꝰ iterari non p̄t ſꝫ ad actū grē ſacramētalis. freq̄nter iterādus eſt. Aliusmodꝰ Uel p̄dicta ẜm qͦſdā diſtingue. .ſ.ſacram̄ta data ſunt clericis in exercitatio ſiue exercitiū. Hi exercitiū hn̄t in ipſa ſcꝫ ſacramēta miniſtrādo. vt celebrādopenitētias iniūgendo. infirmos vngēdo ip̄os qͣꝫ ſanos cōicādo alia ſacra exhibēdo. In qͥbꝰ ſufficiēter poterūt occupari ſacerdotes qͣꝫ alij clerici/ tenētureoꝝ eſſe miniſtri coadiutores. Sic ergo data ſunt ip̄a ſacr̄a clericis in exercitationē. Laicis autē data ſunt in eruditōꝫvt ſupra mōſtratū eſt. Utriſqꝫ āt clericis qͣꝫ laicis data ſunt in humiliatōnem.quia vtriqꝫ ſacr̄a ſuſcipiūt. in qͥbus ꝓpter

R