Vod ob graciā alicuius concedit̉ noneſt in eius diſpendium retorquendum. dem
Vllus ex cōſilio dūmodo fraudulentuꝫnon fuerit obligatur.Idem. Avilgla IIni80 5 36
Non tenet ergo turpe pactū vel cōtra bonos mores. s.de pac. c. vl. gͦ nec iuramentū qd̓ acceſſoriū ē. ⁊ fac̄. s. eacceſſoriū. ⁊ vide quod ibi dixi. Et noͣ ꝙ debemꝰ rebusvti eo mō ad qͣꝫ ſūt īſtitute vt. xxij. q. ij. his āt. ſꝫ iuram̄tum non eſt inſtitutū vt ſit iniquitatis vniculū. xxij. q.iiij. inter cetera. gͦ iniqͥtatē nō vinculat vel obligat. vtolo facit. hecHic vides.regula ſumpta eſtex. l. ff. e. ti. l. in cōdemnacōe. §. dolofacit. Pone gͦ caſūin vſurario qui nōpetit vſuras a debitorē ip̄as eī r̓ſtitue̓ coge̓t̉. xiiij. ꝙiiij. nullus. ad ideꝫde iur̓iur̓. d̓bitores.i. ℟n̄. ad idē. ff. de doli excep. l. dolo. vbi he̓de damnato a debitore debitor n̄ pt̄ ex teſtamēto age̓ ⁊ doli maliexcepcōne vti pt̄. et ibi etiā ſūt hec ꝟba. Duo aūt notātur circa hāc regulā. Primo ꝙ hic d̓r locū hr̄e qn̄ reſtituenda eſt res ei a quo petit̉. cōmodatarius em̄ repetitrem a fure quā reſtituere eā oportet dn̄o. C. de furt̓. etſer. cor. l. vl. §. ſed cū. Vir ſoluto mēimonio petit dotema ſocero quā vxori et eiꝰ liberis eū reſtitue̓ oportet. ff.ſo. ma. ſi ſocer. §. lucius. idē in vſurario qui vſuras repetit quas alijs ſoluit. ſi nō eſt ſoluendo p̄ſtita caucōne deipſis reſtituēdis. et a quo p̄cepit. ar. de reſti. ſpō. olim.ij. et no. de vſur̓. qꝛ fruſtra. Scd̓o noͣ hāc regl̓aꝫ n̄ habe̓locū in poſſeſſorijs iudicijs ſꝫ īpetitorijs. et hͦ etiam no.gof. de of. del̓. venerabili. ⁊ b̓. de reſti. ſpol̓. in lr̄is. ⁊ ꝓbatur. ff. quoꝝ lega. l. i. in pnͥ. vbi dicitur ꝙ heredi reſtituitur quod legatorum nomine preter eius voluntatem per legatarios poſſidetur. iij. q. i. c. ij. d̓ or. cog̓. c.vlt̓. et in predic. dec̓. in lr̄is. et. c. ſe. et. C. de rei ven. ordinarij. cum ſuis concor. et. ff. de iudic̄. ſi de vi jo.On ē in mora. hͨ regl̓a ſūpta ē ex. l. ff. e. ti. l. nulla inetelligit̉. et. l. nihil int̓ eſt. Pone exemplum in dn̄oqui non requiſiuit infra triēniū ſeruū ſuū fugitiuū monachū factū. d̓r em̄ fuiſſe ī mora quod eſt veꝝ niſi tueriſe poſſit excepcōe legitīa puta loginqͥtate loci. xvij. q.ij. ſi quis incognitus. Item pone in clerico qui nō dicit̉in mora ſoluēdi qͣrtā decimaꝝ ſi tutꝰ eſt excepcōne preſcripcōnis. s. de p̄ſcpͥ. de quarta. jtē pone ꝑ. l. ff. ſi cer.pe. l. lecta eſt. §. ſꝫ cū ſortis. vbi ſūt hec ꝟba. vbi ille quitutus erat excepcōne dilatatē ſortis ꝑ terciū pactū nōdicit̉ in mora. et ſic non veniūt vſure vt ibi ad idem. vtlit̓. nō ꝯt̓. qm̄. §. ſi vero alit̓. in fi. Potes etiā exēplificare ꝑ ea que dixi. s. e. imputari nō dꝫ. Et nota quia vt dixi. s. e. mora ſua cuilibꝫ. vt quis dicat̉ moroſus neceſſe ēꝙ ſciat vel ſcire debeat ſe debere. ſꝫ ille qͥ tutus eſt excepcōne legitimā neſcit ſe debe̓ vel neſcire debꝫ ergo nōeſt in mora. Itē nota ꝙ dicit excepcōe legitima. que eſtcū eſt obligatus iure naturali et ciuili. ſꝫ obſtat excepcio puta pactū de nō pe. vel ſimilis l̓ ē obligatꝰ uire naturali tm̄. Et facit qd̓ circa indebitū no. i. q. iiij. in fi. etde ſolue̓. is qui. et ītelligit̉ excepcō illa legitima que replicacōne non elidit̉. pone exemplum. debebas mihi. x.tibi feci pactū de nō petēdo. ſꝫ ꝑ mētū vel furoris tꝑehͦ feci tūc excepcō pacti nō eſt legitīa qꝛ elidit̉ replicatione furoris vel mētus. et iō diceris ī mora fuiſſe. et id̓in ſimilibꝫ zyconomus qui in fauorē eccl̓ie conſti¶ Vod ob gr̄aꝫ tutus eſt eccleſiam vacantem grauare nō dꝫ. xij. q. ij. caritatē. Itē pone ꝑ dec̓. de reg̓. adapl̓icā. in religionibꝫ nā mēdi cātibꝫ. ꝑ dec̓. e. ti. nō ſolū.
sͣ. e. li. ⁊. c. ſe. jtē pone ꝑ. l. C. de ꝓcurͣ. nō eo minꝰ. vbiſnīa ꝓ mīorē lata qui ſine curatore cāꝫ egit bn̄ tenet. vn̄dicit ibi textꝰ. minoribꝫ etas in damnis ſubueīre nō inrebꝫ ꝓſpe̓ geſtis obeſſe ꝯſueuit. ⁊ hēs ideꝫ. C. de legi..l. ꝙ fauore. ff. de legi. l. nulla iuris racō. et ꝓſeque̓ vtibi vtrobiqꝫ. ⁊ fac̄ in aut̓. de illuſtri. et qui ſuꝑ illos ſūtcoll̓. v. vbi licet ꝯceſſum ſit clariſſimis ꝙͣꝑ ꝓcuratorem agere poſſintnihilominꝰ et ꝑ ſeagūt ſi volūt neccoge̓ pt̄ adu̓ſariusminorē vti bn̄ficōreſtitucōis in integrū ſibi ꝯceſſo cōtra ꝯtractū. ff. demino. l. ſi iudex. cōtra. s. e. li. de prebē. cui de nō ſacerdotali. So. illud facit formamādati. et fac̄ qd̓ dixi. s. e. plus ſꝑ. Itē ꝯtͣ. s.de mū. pe. prud̓entiā. vbi cl̓a. appellacōe remota impetrantis fauore appoſita ī leſionē retorq̄tur ip̄iꝰ. So. ibiquia id locum habet cū pnͥceps aliquid ꝯcedit ad īſtantiam petētis hoc cum motu ꝓprio. puta mīoribus. veleccleſijs. et ſic etiā rn̄det̉ ad dec̓. de ꝯſti. cū omnes. ff. ꝙquiſqꝫ iur̓. l. i. et ꝓbat̉. e. ti. l. iij. et facit optīe ad hancſoluconem. s. e. li. de p̄bē. ſi motu ꝓprio. jtē ꝯtͣ. ff. d̓ iur̓.au. ānu. l. ij. vbi lata ſnīa ꝓ me ſuꝑ ingenuitate ꝑdo iusanuloꝝ. ſꝫ hoc nō inducit ſnīa ſꝫ tacita in ea renunciacō.qꝛ eligēdo vnū ex ꝯtrarijs alteri renūcio. s. de elec. vtqͥs. C. de furt̓. l. i. jtē ꝯtͣ. C. de qōnibꝫ. l. p̓deꝫ. ꝟ. ẜuꝰ ꝓdn̄o non torqͥtur. So. nō poſſet torq̄ri ꝓ dn̄o quinētiātor q̄ret̉ ꝯtra eū. qꝛ ꝓ vtraqꝫ ꝑte teſtis dice̓ iurat ꝟitatē. Itē ꝯtͣ. C. de iudeis. l. die ſabbati. vbi p̄cipitur ꝙiudei non ꝯueniant̉ nec ꝯueniāt ī ſolēnitatibꝫ ſuis. So.ſpēale eſt ꝓpter feſtiuitatē. vel poſſꝫ dici ꝙ ꝯceſſio illius pͥuilegij non ſtētit in finibꝫ ꝓprijs. Itē ꝯtra. ff. d̓ pi.⁊ ꝯmo. rei ven. l. ſi vina. vbi in fauorem emptoris vniaemētis excepta fuerūt acidā ⁊ mūcida ⁊ tn̄ ipſe emptorilla inuito venditorē habere nō poſſet. So. ibi nullus fauor ſed ius cōe. h̓ aūt d̓ gracia vel fauore loqͥtur quodeſt ꝓpͥe ꝯtͣ ius cōe ẜm accur. Itē ſignat̉ ꝯtͣ. ff. de aucto.tu. l. obligari. §. he̓ditatē. ⁊ īſti. de attil̓. tu. §. neqꝫ. vbidicit̉ ꝙ pupillus nō pt̄ adire hereditatē etiaꝫ locupletem ſine tutoris aucͣte. So. in his quibꝫ certū eſt conditionē pupilli effici meliorē valet factū a pupillo etiā ſine tutoris aucͣte vt ſi ferat̉ ꝓ eo ſnīa vt in. l. non eo minus. In his vero quibus certū eſt ꝯdicōꝫ pupilli. deteriorem ꝯſtitui vt ſi alicui ſe obliget vel actōnē cedat factum ſine tutoris aucͣte nō tenet. C. de auc. p̄ſtā. l. ij. etiij. In his vero quibꝫ dubiū eſſe pt̄ an pupilli ꝯdico cōſtituat̉ melior vel deterior vt in he̓ditatis adiectōne q̄pt̄ habere latentia onera factum a pupillo ſine tutorisaucͣte non tenet. vt in dictis ꝯtrarijs ⁊ hͦ fauore pupilline oneribꝫ implicet̉. ff. d̓ acquir̓. he̓di. l. more. ⁊. l. pupillus. Et hec regl̓a hꝫ veritatē in fui ꝯtrario ſcꝫ ꝙ pena vel odiū non debꝫ ꝯuerti ī premiū. xvj. q. i. legi. s. deſen. ex. ſi ve̓. cū ſuis ꝯcor. ff. del̓. j. ſi ẜuꝰ pluriū. §. qͥ aūtAl. ꝯſilij. Racō huiꝰ regule colligitur ex canone. xxVllus ex conſilio. Hec regl̓a ſūpta eſt ex. l. ff. e. ti.iiij. q. i. quod p̄cipit̉. ex dec̓. de ar. cū olim. ex l. ff. mā. l.ij. in fi. ꝑ quā exemplificare potes et ibi de hͦ. nullꝰ em̄tenetur ꝯſiliū ſequi ymo explorare ⁊ deliberare dꝫ apd̓ſeip̄m an ſibi expediat nec ne. vt in p̄ dic. iuribꝫ. ſi autemꝯſiliū ſit fraudulentū bn̄ obligat̉ ꝯſulens licꝫ duret ratio ſupͣdicta ⁊ hoc rōne fraudis. exemplifica ꝑ canoneꝫ