Pro logus

¶ Incipit ꝓlogus in euangelium ẜm marcum.a Arcus euāgeliſta d̓i electusᵇ ⁊ petri in baptiſmate filiuſatqꝫ in diuino ſermonediſcipulusᶜ ſacerdotiū in iſrael agens ẜm carnē leuit aad fidē xp̄i ꝯuerſus euangeliūᵇ in ytalia ſcripſitᵉ on̄dēsin eo qͥd ⁊ generi ſuo deberꝫ⁊ xp̄o. Nam initiū principijᵍ in voce ꝓphetice exclamatōis inſtituens ordinē

leuitice electōnis on̄ditⁱ vtp̄dicans p̄deſtinatum Ibhannem filium zacharie invoce angeliᵏ annunciantisemiſſuꝫᵐ nō ſolū verbū carnem factū:ⁿ ſed ⁊ corpus dominiº in omnia per verbumdiuine vocis animatum ininitio euangelice predicationis oſtēderet: vt qui heclegens ſciretq cui initiū carnis in domino ⁊ ieſu aduenientis habitaculumˢ carodeberet agnoſcere: atqꝫ inſe verbū vocꝭ qd̓ in ꝯſonātibus ꝑdiderat inueniret.Deniqꝫ cum ꝑfecti euāge-

zelio marci. b. hiero.p̄mittit ꝓlogū iſtū qui diuidit̉ in tres ꝑtesqꝛ primo hiero. on̄dit ſcriptoris auctoritatem: ſcd̓o ſcribēdi modū ⁊ ordinē: ibi. Naꝫinitiū pͥncipij. tercio ordinis rōneꝫ: ibi. DeniqꝫCirca primū oſtendit̉ auctoritas beati marci ſcriptorishuiꝰ euangelij. primo qͣꝫtum ad officium poſt eiꝰ ꝯuerſionem ad fidē catholicam cuꝫ dr̄.a Marcus euāgeliſta dei electꝰ adofficium em̄ ſcribēdi euangeliū fuit adeo electus ⁊ aſſūptus: ſcd̓o qͣꝫtū aderuditioneꝫ in fidecatholica pleniorēcum dicitur.b Et petri in baptiſmate filius. atqꝫ in diuino ſermone diſcipulus. ex hͦem̄ ꝙ fuit filius ſpiritualis beati petrifuit ei magis familiaris ⁊ ꝑ ꝯn̄s ſpecialius ab eo eruditus de factꝭ et doctrina xp̄i: ẜm ꝙ petrꝰviderat in xp̄o et audierat ab ipſo ꝓpter qd̓ certiꝰ poteratſcribere euangeliū a petro auditū qͣꝫ ceteri diſcipuli eius.tercio oſtendit̉ auctoritas eiꝰ ex ſtatu quem hūit ante conuerſionem: cum ſubditur.c Sacerdotiū in iſrl̓ agens ẜm carnē leuita. qꝛ ad ſacerdotes ⁊ leuitas ꝑtinebat ſcire p̄ ceterꝭ ſcripturas ve. teſta.que de xp̄o teſtimoniū ꝑhibent: d In ytalia ſcripſit.vbi tūc vigebat ſtudiū qd̓ a grecia fuerat romā tranſlatū⁊ in eadem ciuitate marcus rogatꝰ a fratribꝰ ſcripſit iſtudeuangeliū: vt dicit hiero. in li. illuſtriū viroꝝ ⁊ ex ſolennitate loci ſcriptoris on̄ditur auctoritas: qꝛ in talibus locisnō ſolent ſcribere niſi hoīes autentici. e Oſtendensin eo quid ⁊ generi ſuo deberet: ſacerdotes em̄ leuitici generis qui debent intelligere ſcripturas ꝓphetaꝝ teſtimonium de xp̄o ꝑhibentiū: ex hoc reddunt̉ magis idonei adſcribendū euangeliū. e Et xp̄o. qꝛ licet breuiter ſcpͥſerit euangeliū: tn̄ ſufficiēter xp̄o reddidit debitū: eius euāgelium ꝯplete ſcribendo. f Nam initiū. Hic ꝯſequēter on̄dit hiero. ſcripture ipſius marci ordinem. Circa qd̓ſciendū ꝙ marcus in pͥncipio ſui euangelij ponit quandāp̄fationem vſqꝫ ad illum locum: fuit iohannes in deſerto.vbi p̄miſſa p̄fatione incipit narratōnem. primo ergo oſtēdit hiero. ordinē ſcripture marci qͣꝫtum ad p̄fationeꝫ ſeuꝓlogū: ſcd̓o qͣꝫtum ad narratōnem ſeu tractatū: ibi. Deniqꝫ cum ꝑfecti. Circa primū ſciendū ꝙ marcus in p̄fatōneſui euangelij ponit duas ꝓphetias. prima hr̄ Malach. iij.Ecce ego mitto angelū meuꝫ. et loquit̉ de aduentu chriſtiin mundo ad quē denunciandū ꝑmiſſus eſt ioh̓es baptiſta in hac ꝓphetia deſignatus ꝑ angelū: angelus em̄ interpretat̉ nunciꝰ: ſcd̓a hr̄ Eſa. xl. Vox clamantis in deſerto:parate viam dn̄i. ⁊ loquit̉ de aduentu xp̄i in corde humano ꝑ fidem ⁊ deuotionē: ⁊ de iſtis duobus oſtendit hic hierony. licet obſcure ꝙ ꝯtineant̉ in p̄fatione ipſius Marcieuangeliſte cum dicit̉. f Nam initiū principij .i. initīale principiū ſeu ꝓlogum a quo incipit ſuū euangelium.In voce ꝓphetice exclamatōnis inſtituens. qꝛ ꝓlogūſuum inchoat a ꝓphetijs vt dictū eſt. h Ordinem leuitiee electōnis on̄dit .i. ſue electionis ad ſcribendū euangelium oſtendit ordinē ꝑ hoc ꝙ a principio ſui operis allegat ꝓphetias quaꝝ intellectū ſacerdotes leuitici generꝭ de

quibus fuerat debebant habere. i Ut p̄dicans iohanne p̄deſtinatū .i. a deo p̄ordinatū. k Emiſſū invoce angeli .i. ſignificatū noīe angeli vt dictū eſt: lAnnūciantꝭ .ſ. ioh̓is. m Nō ſolū verbū carneꝫ factū .i. aduentū xp̄i in carnē: ꝑ quam in mūdo viſibilisapparuit. nSꝫ ⁊ corpꝰ dn̄i.i. eccl̓iaꝫ ſeu congregationē fideliū: q̄ eſt corpusxp̄i myſticum.o In omīa p̄ver. di. vo. aīatūideſt viuificatūqꝛ ſicut aīa viuificat corpus vita nature: ita ꝟbum diuinū qd̓eſt dei filiꝰ veniens in mentibꝰhoīm viuificateos vita gratie.⁊ vtrunqꝫ aduētum xp̄i .ſ. ī carnem ⁊ in mentēdenūciauit Iohānes baptiſtalꝑ ſuā p̄dicatōeꝫ⁊ qꝛ iſta p̄dicatōiohānis fuit ordinata ad eruditionē fideliū: ideo ſubdit̉. p Ut qͦ hec legens ſcirꝫ.ideſt aīaduerter et. q Cui initiū carnis in deo. i. inxp̄m: cuiꝰ caro n̄ habuit principiū ex viro: qꝛn̄ de ſemīevirili natus eſt ſꝫ virtute ſpūſſancti illa caro ſanctiſſima fuit formata. r Et ieſu adue. habi .i. mentē hūanam q̄ eſt habitaculū ipſiꝰ ieſu venientꝭ in mentē vt dictum eſt. s Caro deberet agnoſcere .i. hō qui in ſacra ſcriptura vocat̉ caro Eſa. xi. Oīs caro fenuꝫ ⁊ oīsgl̓ia eiꝰ qͣſi flos agri: qꝛ ꝑ prologū marci euāgeliſte homo legens debet cognoſcere vtrūqꝫ aduentuꝫ xp̄i .ſ. incarnē ⁊ in mentē. t Atqꝫ in ſe verbū vocis .i. dei filium ꝑ iohannē qͥ vocat̉ vox verbi: ẜm ꝙ hr̄ iohannis.j. Ego vox clamantꝭ in deſerto. annunciatū.Qd in ꝯſonantibꝰ ꝑdiderat .i. in primis ꝑentibꝰ ſuaſioni ſerpentis ꝯſentientibꝰ in qͥbus genꝰ humanū perdidit verbū dei mentes viuificans vita gratie. x Inueniret. ꝑ fidē verbi incarnati quā p̄dicauit ioh̓es: ꝓut tradit̉ in euāgelio marci. Aliter exponit̉ ab aliquibus ab illo loco. s Caro deberet agnoſcere .i. patercarnalis ioh̓is baptiſte .ſ. zacharias deberet agnoſcereꝙ angelus ei apparens verū ſibi annunciauerat: qꝛ ꝓpter dubiū verbi eiꝰ factꝰ eſt mutꝰ. t Atqꝫ in ſe verbum vocis .i. loquelā articulatā. v Qd̓ in ꝯſonantibus perdiderat. qꝛ licet muti poſſint ſonare vocalesſaltem aliqͥs nō tn̄ cum eis poſſunt ſonare ꝯſonantesx Inueniret. qꝛ zacharias in natiuitate filij firmitercredendo recuꝑauit loquelā quā ꝑdiderat verbis angeli diſcredendo. y Deniqꝫ cū ꝑfecti euangelij ⁊cͣ.Hic ꝯn̄ter on̄dit ordinē ſcripture marciqͣꝫtuꝫ ad narratōeꝫ ſeu tractatū ſui euangelij: on̄dens eum ordinate ſcripſiſſe ꝑ hoc ꝙ aliqua omiſit: eo ꝙ ſufficiēter erāta matheo exp̄ſſa: aliqua etiā ab eodē matheo dicta breuiter tetigit: vt vitaret ꝓlixitatē ⁊ verboꝝ mathei on̄deret firmitatē: quia in ore duoꝝ vel trium teſtiū ſtatom̄e verbū: ⁊ in hoc etiaꝫ ꝙ aliqͣ addidit mathei dictaad ꝑfectam euangelij deſcriptōeꝫ: ⁊ hoc eſt quod dr̄.Deniqꝫ cū ꝑfecti euāgelij opus intraſſet .i. narrationē euangelij incipiens. ⁊ dicit ꝑfecti euangelij: qꝛ lexmoſaica licet eſſet bona: tn̄ fuit imꝑfecta: qꝛ ppl̓o rudi ⁊imꝑfecto fuit data. iō dr̄ Hebr̄. vij. Nihil ad ꝑfectumadduxit lex: ſꝫ euangeliū imꝑfectioneꝫ legis ſuppleuit.