Mathei
Et cū guſtaſſet noluit bibere.ˢ Poſtꝙͣ aūt crucifixerūt eūᵗ diuiſerūt veſtimētaeiꝰᵛ ſortē mittētes:ˣ vt īpleret̉ qd̓ dcm̄ ē ꝑ ꝓph̓am dicēteꝫ. Diuiſerūt ſibi veſtimēta mea: ⁊ ſuꝑ veſtē meā miſerūt ſortēʸ Et ſedētes ẜuabant eūᶻ Et impoſuer̄t ſuꝑcaput eiꝰ cauſam ipſius ſcriptaꝫ: hic ē ieſus rex iudeoꝝTunc crucifixi ſunt cuꝫ eoduo latrones: vnꝰ a dextris⁊ vnus a ſiniſtris.ᵇ Pretereuntes aūt blaſphemabanteū mouētes capita ſua ⁊ dicentes: Uah qͥ deſtruis tēplū dei ⁊ in triduo illd̓ ree-
dificas.ᵈ Salua temeipſuꝫſi filiꝰ dei es deſcende de cruce. ᵉ Sil̓iter ⁊ pͥncipes ſacerdotū illudētes cū ſcribis ⁊ſenioribꝰ dicebātᵍ Alioſ ſaluos fecit: ſeip̄m nō pōt ſaluū face̓.ʰ Si rex iſrl̓ eⁱ deſcendat nūc de cruceᵏ ⁊ credimꝰei. Cōfidit ī d̓o: liberet nūceum ſi vult. Dixit em̄: qꝛ filius dei ſū. Idip̄m ātᵐ et latrones qͥ crucifixi erāt cumeo īproꝑabāt eiⁿ A ſexta āthora tenebre fcē ſt̓ lr̄º vniuſam t̓raꝫ vſqꝫ ad horaꝫ nonaꝫ.q Et circa horam nonāclamauit ieſus voce magnadicēs: Heli heli lamazaba-
tum inebriatiuū merentibꝰ ⁊ vinū his qͦ amaro ſūt aīovt bibāt ⁊ obliuiſcant̉ egeſtatꝭ ſue ⁊ doloris ſui non recordent̉ ampliꝰ: iō ex occaſione hꝰ ꝟbi ſeniores iudeorū ſtatuerāt vt ꝯdēnatꝭ ad mortē daret̉ vinū aromaticū ad bibendū: vt faciliꝰ tolerarēt paſſionem. In irl̓maūt erāt matrone deuote ⁊ compaſſiue q̄ hoc vinū dabāt ex deuotōe. iud̓i igit̉ex nimia crudelitate moti: talevinū datuꝫ proxp̄o ⁊ alijs duobus cū eo crucifixis acceperuntſibi ẜm ꝙ dictuꝫerat Amos. ij.Uinū damnatorū hibebāt: ⁊ loco eiꝰ poſueruntacctum cū fellemixtum.r Et cū guſtaſſet noluit: Marcus dicit et nonaccepit: qꝛ nō accepit ad bibēdūſꝫ ſolū ad guſtādum modicumvt ſic impleret̉ īeo qd̓ ſcriptuꝫ ēin pſalmo: dederūt in eſcam meā fel ⁊ in ſiti mea potauerūt me accto.s Poſtqͣꝫ aut crucifixerūt eū. Hic ponit̉ militn̄ crucifigentiū cupiditas: in hoc ꝙ abſtulerūt ſibi veſtimēta ſna oīa: cū tn̄ dānatꝭ ad mortē dimittat̉ aliqd̓ veſtimentū ad carnis ſue oꝑimentū: et hoc eſt qd̓ dr̄. tDiuiſerūt ſibi veſtimēta eiꝰ in quatuor ꝑtes ẜm ꝙ diiohānis. xix. qꝛ quatuor erāt milites ip̄ꝫ crucifigētes.Sortē mittentes. iſta ſors fuit miſſa ſuꝑ tunicamdn̄i incōſutilē: que erat facta qͣſi reticulato oꝑe: ⁊ iō nōpoterat bene diuidi cū nō hr̄et aliquam ſuturā: ⁊ ideomiſerūt ſortes qͥs hr̄et eā integrā. x Ut adimpleretur qd̓ dctm̄ eſt ꝑ ꝓphetam: Diuiſerunt ſibi ⁊c̄. ẜmhiero. iſtud nō eſt de textu math. nec eſt in antiqͥs librꝭſꝫ tm̄ in euangelio ioh̓is: expoſitio tn̄ buiꝰ auctoritatisptꝫ ex dictis. y Et ſedentes ſeruabant eū ne aliqͥsraperet eum de cruce anteꝙͣ eſſet mortuꝰ. z Et impo. ſuꝑ caput eiꝰ cau. ipſiꝰ ſcriptam. iſte erat modus iudeoꝝ ꝙ ſuꝑ capita crucifixoꝝ ponebat̉ cauſa ꝯdēnationis ipſoꝝ. ipſe aūt accuſatꝰ fuerat ꝙ ſibi volebat vſurpare regnū iudeoꝝ: vt viſum eſt. a Cunc crucifixiſunt cū eo ⁊cͣ. Hic deſcribit̉ latronum ſocietas: ad hocem̄ crucifixi ſunt cū xp̄o ex intentōne iudeoꝝ: vt xp̄c videret̉ ꝑticeps ⁊ magiſter in malefactis eoꝝ: ſed ex intētione dei hoc ꝑmittentꝭ factū eſt vt impleret̉ qd̓ de xp̄oſcriptū erat Eſa. liij. Et cū ſceleratꝭ reputatus eſt. hPretereuntes. Hic deſcribit̉ ipſiꝰ xp̄i crucifixi deriſio:qꝛ primo fuit deriſus a p̄tereuntibꝰ: hoc eſt a vulgaribus hoībꝰ circa locū crucis ꝯcurrentibꝰ dicentibꝰ. c.Uah. interiectio ē inſultantꝭ ſeu deridentꝭ. Qui deſtruis templū dei ⁊cͣ. imponebāt ſibi ꝙ hoc dixerat: ſꝫ hͦ falſum erat vt viſum eſt ca. p̄ce. d Salua temetip̄m.q. d. nō potes: ex qͦ pꝫ falſitas tua: ſcd̓o fuit deriſus a ſacerdotibus: ⁊ hoc eſt qd̓ dr̄. e Sil̓r ⁊ principes ſacerdotum ⁊cͣ. i. legiſperitis. f Et ſenioribus .i. iudicibus ordinarijs dicebāt. g Alios ſaluos fecit. q.d. nō eſt verū: qꝛ ſi poſſet facere talia ſaluaret ſemetip̄ꝫh Si rex iſrael eſt. nō quicunqꝫ ſed meſſias ꝓmiſſusin lege. i Deſcendat nūc de cruce. qꝛ alij reges nonpoſſent talia facere. k Et credimꝰ ei. falſum dixer̄t:
qꝛ maiora fecit qn̄ lazaꝝ ſuſcitauit: ⁊ qn̄ pꝰ mortē de ſepulchro ſurrexit ⁊ tn̄ nō crediderūt ei. tercio fuit deriſus a latronipus: ⁊ hoc eſt qd̓ dr̄. Idipſum .i. verba p̄miſſa.m Et latrones improperabat ei. ꝯtrarium videt̉ Luc.xxiij. vbi dr̄ ꝙ vnꝰ increꝑabat eū: alter aūt rogabat eū di.Dn̄e miſerere meidū veneris ī regnūtuū. Dicēdū ꝙ matheus loquit̉ ẜm illum modū loquendi q̄ ſocietas dr̄ aliqͥd facere qn̄ vnusde ſocietate hͦ facitvel aliter dicenduꝫꝙ vterqꝫ improperauit primo xp̄o: ſꝫalter vidēs poſteapatiam xp̄i penituit ⁊ miſcd̓iaꝫ petijt⁊ ſic inuenit.n A ſexta autemHic ꝯn̄ter deſcribitur ipſiꝰ xp̄i crucifixi ⁊ deriſi expiratōvbi primo notat̉ ꝑturbatio elementorū: qͣſi xp̄o morienti ꝯpatientiū: ſcd̓oꝯfeſſio aſſiſtentiuꝫibi. Centurio autēprima in duas: qͥaprimo deſcribit̉ ꝑturbatio corporuꝫorum: ibi. Et ecce vellū. Circa primū dicit ſic. n A ſeſuꝑioꝝ. ſcd̓o inferixta hora tenebre facte ſunt ⁊cͣ. Hiero. dicit ſuꝑ illū locumꝙ iſte tenebre fuerūt facte ꝑ retractōeꝫ radioꝝ ſolis diuina virtute. Origenes aūt dicit ꝙ hoc factū eſt ꝑ interpoſitionē nubiū denſaꝝ. Sed in hoc magꝭ credendū eſt dyoniſio qͥ dicit in epl̓a ad polycarpū hoc fuiſſe ꝑ interpoſitōeꝫlunc int̓ terrā ⁊ ſolē ſicut ſit in eclypſi ſolis: ⁊ ibidem dicitꝙ ipſe hoc vidit tūc exn̄s in egypto vbi eſt acris puritas:qꝛ rariſſime fiunt ibi nubes ⁊ pluuie ꝓpter qd̓ talia potuittūc magꝭ ꝑpendere: vidit gͦ et dicit lunā ab oriente aſcendentē verſus meridiē ⁊ ſupponentē ſe ſoli: Hiero. autē etOrigenes nō loquunt̉ de illa eclypſi aſſerendo ꝙ ſic fuerit vt dicūt: ſꝫ ꝙ potuit ſic fieri. Ex dictis pꝫ ꝙ illa eclypſisnō potuit naturalis eſſe ſꝫ miraculoſa: ⁊ hoc multipliciterprimo qꝛ luna erat qͥntadecima: vt patuit ca. prece. ⁊ tūcluna diſtat a ſole ꝑ diametrū celi. Eclypſis aut ſolis nonpōt fieri natural̓r niſi tēꝑe ꝯiunctōnis ſolis ⁊ lune: ꝓpterqd̓ dicit dyoniſius ꝙ mirabat̉ qꝛ nō erat tp̄s ꝯuenies adtalē ꝯiunctōneꝫ. ſcd̓m miraculū fuit ibi qꝛ tranſacta eclypſi luna redijt ad orienteꝫ: ita ꝙ in veſpere fuit in orienteſole exn̄te in occidente: ⁊ ſic orbes eoꝝ ſunt ad priſtinumſtatū reſtituti. terciū miraculū fuit ibi quia pars orientalis ſolis primo fuit obſcurata ⁊ iterū vltimo illuminata:ꝯͣrio aūt mō fit in eclypſi naturali. o Suꝑ vniuerſamterram. Hic accipit̉ ꝑs ꝓ toto: eclypſis em̄ ſolis nō poteſteſſe vniuerſalis: ⁊ ꝓpter hoc qn̄ d̓r ſuꝑ vniuerſam terram.intelligendū eſt de terra iudee. p Uſqꝫ ad horā nonā.Ex qͦ pꝫ ꝙ luna fuit immobilis ſub ſole ꝑ tres horas: ⁊ inhoc fuit quartū miraculū illiꝰ eclypſis: qꝛ in naturali eclypſi luna ꝯtinue mouet̉ ſub ſole. q Et circa horam nonam clamauit voce magna. d. r Heli beli lamazabatani. el in hebeo idem ē qd̓ deꝰ iota lr̄a hebraica adiunctafacit ſigniſicare cū hoc meꝰ ⁊ iō beli idem ē qd̓ deus meꝰ.lamā vna eſt dictio ꝑ ſe ⁊ idē valet qd̓ qͣre in latino: zabatani nō eſt vera lr̄a: qꝛ nō ſignificat idē qd̓ dercliquiſti meſed debet p̄poni ibi quedaꝫ littera que vocat̉ ayn ⁊ ſonatſicut a formatū in gutture. vnde debet ſic ſcribi azabatani ⁊ tūc ſignificat idem quod dereliquiſti me: ſed ꝑ ignorātiam ſcriptoꝝ corrupta eſt lr̄a in latinis libris: dicit autē