Druckschrift 
3 (1481)
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

L. iber

miſerūt ſortē. Et poſuer ītpueꝝ in ꝓſtibulo: et puellāvendiderūt ꝓ vino: vt biberet. Ueꝝ ꝗd mihi ⁊ vobistyrus ⁊ ſidon ⁊ oīſ treminꝰpaleſtioꝝ. Nunꝗd vltionēvos reddetis mihi? Et ſi uſciſcimī vos cōtra me: citōvelociter reddā viciſſitudinē vobis ſuper caput vr̄mArgentū .n. meū ⁊ auꝝ tuliſtis ēt deſiderabilia mea:⁊ pulcherrime ītuliſtis ī delubra veſtra Et filios iuda⁊ filios hierl̓m vēdidiſtis filijs grecoꝝ: vt lōge facerētꝭeos de finibꝰ ſuiſ. Ecce̓ egoſuſcitabo eos de loco: in qͦvēdidiſtis eos: et cōuertaꝫretributione veſtrā ī caputveſtꝝ. Et vendā filios vr̄os

et filias ueſtras ī maͣnibꝰ filioꝝ iuda: ⁊ venundabunteos ſabeis gēti longinq̄: qꝛdn̄s locutꝰ ē. Clamate hecī gētibus: ſc̄ificate bellū: ſuſcitate robuſtos. Aſcendātaccedāt oēs viri bellatoreſConcidite aratra vr̄a ī gladios: et ligones vr̄os ī lanceas. Infirmus dicat: quiaego fortis ſū. Erūpitē et venite oēs gētes de circuitu:et cōgregamini. Ibi o̓ccūbere faciet dn̄s robuſtoſ tuos. Conſurgāt ⁊ aſcēdantgētes in u̓allē ioſaphat: ꝗaibi ſedebo vt iudice oēs getes in circuitu. Mittitē falces: qu̓oniā maturauit meſſis. Vēnite ⁊ deſcendite: ꝗa̓plenū ē torcular. Exuberāt

a Et poſuerūt pueꝝ ī ꝑſtibulū. abutētes pulchris iuuenibus ī vicio ꝯtra naͣm. In heb. aūt hr̄: Et poſuerūt puerū ꝓexpēſis. Et accipit̉ h̓ Pueꝝ ꝓ pueros ī plurali. Freq̄nter .n.legimus ꝙ iuuenes chriſtiani ab īfidelibꝰ ſūt vēditi vt indereciperēt pecuniā. b Et puellā .i. puellas c Uēdiderūt ꝓ vino .i. vt d̓ precio haberēt vinum ⁊alia vite neceſſaria.Sciēdū tn̄ ꝙ nō ſolūꝓ iſtis peccatis cōdēnabūt̉ īpij in vltīo iudicio: ſꝫ ꝓ oībus alijsIſta tn̄ ſpecialit̓ exprimūt̉: qꝛ ſūt cōtra naͣlē amorē ⁊ cōpaſſiōeꝫq̄ īter oēs hoīes dꝫ eēilla enī que ſūt eiuſdēſpēi naͣliter adinuiceꝫcōpatiūt̉. ⁊ hoc mō:Ma. xxv. Saluatorloq̄ns de cōdēnatiōeipioꝝ ⁊ remuneratione iuſtoꝝ ſoluꝫ facitmētione de oꝑibꝰ pietatis ⁊ eoꝝ ꝯtrarijs:ꝙͣuis reſponſuri ſintvniuerſalit̓ ꝓ oībꝰ oꝑibus bonis ⁊ malis.d Ueꝝ. Supra ꝓpheta denūciauit ml̓tiplicationē ī bōis: h̓ꝯn̄ter denūciat vltionē de inimicis: ⁊ diuidit̉ in duas ꝑtes: qꝛ pͥmo denūciat̉ vltio: ſecūdo mūdi cōſumatio: ibi Conſurgāt. Prima adhuc in duas: qꝛ primo denunciat̉ vltio quedā implenda tꝑe veterꝭ teſtamēti. 2º alia tꝑe noui ſicut dcm̄ eſt ſupra d̓ duplici collatione boni: ſcd̓a ibi Clamate. Circa pͥmū ſciendū ꝙ tyrij ⁊ ſydonij ⁊ philiſtei erāt iudeoꝝ vicini: ꝓpter qd̓ debebāt eoꝝmiſerie cōꝑati: ⁊ ipſi fuerūt magis crudeles: qn̄ reges aſſyrioꝝ ⁊ chaldeoꝝ iueurūt ⁊ excitauerūt ꝯtra eos: ꝓpt̓ qd̓ deeorum punitōe fit h̓ mētio ſpālis: cum dicit̉ in perſona dn̄i: Ueꝝ quid mihi ⁊ vobis ⁊cͣ. Dic̄ aūt ſe deus ꝑſecutionēpati ī ppl̓o iſrl̓ rōne aliqͦꝝ bonoꝝ qͥ cū malis affligebantur⁊ quia licet iudei meruiſſent affligi ⁊ captiuari: tn̄ iſti iniqͣvolūtate exequebant̉. e Nunquid vltionem vos reddetis mihi. q. d. non: qꝛ vobis non nocui ſꝫ bn̄ feci. f Et ſivlciſcimini. ſcd̓m intentionem veſtram malam: g Xitovelociter reddam vitiſſitudinem .i. penam debitam. Iſti .n.ppl̓i poſt captiuitatē iudeorum ſatis cito fuerunt debellati⁊ captiuati. h Argentū enim meū ⁊ auꝝ tuliſtiſ. in deſtructione enim hierl̓m ⁊ iudee iſti hūerūt ꝑtē ī preda.i Et deſiderabilia mea ⁊ pulcherrima. ideſt ornamentameo cultui deputata. k Intuliſtis in delubra vr̄a: ad ornādū loca idoloꝝ. l Et filios iuda ⁊cͣ. qꝛ ꝑtem ſuam demācipijs vendiderūt grecis: qua per mare portauerūt eoslonge. m Ecce ego ſuſcitabo ⁊cͣ. qd̓ fuit īpletum tēporecyri qui dedit licentiā iudeis redeūdi: ⁊ ad hoc exequenduꝫmiſit nuncios ⁊ lr̄as per totū imperiū ſuuꝫ ī qͦ erāt loca ſaltem aliqua ad que mercatores greci duxerat ad vendendūmācipia. Et conuertā retributionē veſtrā. īferēdo vobis ſimilē penā. n Et vendā filios vr̄os. ī ſeruos. o Et filias vr̄as. ī ācillas. p In māibꝰ filioꝝ iuda .i. ꝑ manꝰ eoꝝ:qd̓ dicūt aliqͥ impletū fuiſſe in liberatione iudeoꝝ de bablonica captiuitate: qꝛ ſecū adduxerūt de babylone pl̓es gen

tiles ⁊ illos poſtea vendiderūt. ſed hoc non videtur cōuenienter dcm̄: qꝛ gentiles qui venerūt cuꝫ eis de babylone venerunt voluntarie ſaltē ꝓ maiori ꝑte: ⁊ erāt adiudaiſmū conuerſi: ſicut dcm̄ fuit pͥmo eſdre Pretereailli erāt babylonij ⁊ nō tyrij ſydonij: ⁊ philiſtei de qͥbuſh̓ agitur: Et iō vr̄melius dicēdumhoc fuiſſe īpletuꝫpoſtea tēpore machabeoꝝ: qui pugnantes ꝯͣ ducesantiochi frequenter eos debellauerūt ⁊ multa mācipia inde vēdiderunt: inter q̄ plura fuerūt de iſtislocis: vnde ⁊ īterter duces debellatos a iudeis ponitur cēdebeus duxmaritimus: tyruſautē ſydō ⁊ philiſtea ſunt loca maritia. q Clamate. Hic ponit̉ aliavltio implēda tēpore noui teſtam̄ti: ⁊ dicūt aliqͥ ꝙerit vltio finalisiudicij: ſe litteravidetur diſſōareqꝛ dicit̉ h̓: Sāctificate bellū ſuſcicate robuſtos: qꝛin finali iudicio nō cōgregabūt̉ gentes ad bellandū: ſedad penas ⁊ premia recipiēdū: ⁊ iō vr̄ mihi ꝙ cōueniētiꝰpōt expōi de ꝑſecutione antichriſti: qui violētia armoꝝconabit̉ total̓r trāſferre dei cultū ad ſe: ſcd̓o ad theſſal̓..ij. Oſtendē ſe tāꝙͣ ſit deꝰ. ⁊ ſcd̓m hoc dr̄: Clamate hecin gētibꝰ .i. clamabitis vos mīſtri antichriſti: ⁊ ſic eritexponēdū in ſeq̄ntibus. r Sanctificate bellū .i. ꝯfirmate cōtra colētes deū. In hebreo hr̄: Preꝑate belluꝫ.v̓bū enī hebraicū hic poſitū equiuocū eſt ad preparare⁊ ſanctificare. s Suſcitate robuſtos. vt adhereantantichriſto. t Concidite aratra veſtra ī gladios .i. alias occupationes dimittite ⁊ ei adherete. v Infirnus dicat ⁊cͣ .i. nullus ſe excuſet qͥn ei obediat ī chriſtianoꝝ perſecutione. x Erūpite .i. venite cum magnoimpetu. y Et cōgregamī ad ātichriſtū: ⁊ potiſſimeī hierl̓m. vbi on̄det ſe taꝙͣ ſit deuſ. ij. ad theſſa. ij.z Ibi occūbe̓ faciet on̄s robuſtos tuos. īterficiēs antichriſtū ⁊ maiorē ꝑtē ſibi adherentiū. a Cōſurgant.hic ꝯn̄ter deſcribit̉ mūdi cōſumatio q̄ ſeꝗt̉ dcām ꝑſecutionē: ⁊ diuidit̉ ī duas ꝑtes: qꝛ pͥº deſcribit̉ finale iudiciuꝫ: vt addāt̉ aliqͣ q̄ ſupra ſūt omiſſa: ⁊ ſcd̓o pene et premia: ibi Et ſcietis. Circa pͥᵐ dr̄: Cōſurgāt ⁊ aſcendāt gētes .ſ. de ſepulchris ſuis per generalem reſurrectionem.b In vallē ioſaphat. circa enim illum locū erit iudiciū vt predictum eſt. c Mittite falces .i. mittetis: ethoc dr̄ angelis qui erunt executores diuine iuſticie: ſcd̓ꝫꝙ dr̄ Math̓. xiij. Meſſis v̓o conſumatio ſeculi ē: meſſores aūt ſunt angeli. d Qm̄ matureſcit meſſis .i.venit tp̄s reddē enas ⁊ pr̄em a ꝓ meritis. e Ued iudiciū: i zenim chriſtus vennite ⁊ deſcēditf ¶QM plenuꝫ ē torcular.turus eſt cū a