¶ Ci. xxiiij. C. xix.¶ Capitulum. xx.
iſtud extenderēt ad eccleſias. inciperēt ligari nec eſſe abſurdū dicere ꝙ iudex eccleſiaſticus poſſet illos ad quos ꝑtinet cogere ad declarandū ſtatutū. vt nō reſpiceret ꝯtractusfiendos cum eccleſijs. extͣ de here. c. ſtatutū.Refert em̄ io. an. in nouel. ꝙ vinc. et abb. dicunt. ꝙ ſtatuto facto laicoꝝ ꝓ cōmuni vtilitate. ꝙ vadens de nocte ſoluat tantū: clericinō ſunt ſubiecti ſed ꝑ ſuū iudicē ſunt arcendi. diſ. xcvj. bene quidem. ſecus dicunt de bannō in paſcendis pecoribꝰ vel ad aquā ducendis. tunc eī tenent̉ paſtores de damno ꝓptermercedem quā accipiunt.¶ Excōmunicatio cōtra vſurpantes patronatum de nouo in locis pijs. vel vſurpantesbona vacantiū eccleſiaꝝ. Capitulum. xix.Ancimus vniuerſoset ſingulos qui regalia cuſtodiam ſiue guardiam aduocatōnisſeu defenſionis titulū in eccleſijsmonaſterijs ſiue quibuſlibet alijs pijs locisde nouo vſurpare conantes bona eccleſiarūmonaſterioꝝ aut locoꝝ ip̄oꝝ vacantiuꝫ occupare p̄ſumunt: qͦcunqꝫ dignitatis honorep̄fulgeant. clericos etiā eccleſiaꝝ monachosmonaſterioꝝ ⁊ ꝑſonas ceteras locoꝝ eorundeꝫ: q̄ hoc fieri ꝓcurant eoip̄o excōicationisſnīe ſe nouerint ſubiace̓ Bonif. de elec. generali. li. vj. Uniuerſos ⁊ vniuerſas. naꝫ appellatione ſiqͥs et ſiqͣ ꝯtinet̉. ff. de v̓bo. ſig. l. j. etij. Et ẜm bar. verbū maſculinū ꝓlatum a canone ꝯprehendit femininū. qd̓ ꝓbat̉. xvij. q.iiij. ſiqͥs ſuadente. qd̓ veꝝ niſi ꝑ eadeꝫ vel aliaiura excipiat̉ femina. infra eo. indēnitatibꝰ.io. an. quod archi. intelligit de canone puniente crimina. Singulos. vt quando ꝑſonapſurpat ſuo noīne infra ſcripta. Uniuerſosvero dixit puta qn̄ aliqͣ vniuerſitas ſibi īfraſcripta vſurpat de nouo. archi. Regalia. dicea que capit rex vacante eccleſia. vt patet inregno francie ⁊ anglie. Nam illa vocant̉ regalia iura regis in qͥbuſdam eccleſijs vacantibꝰ cōpetentia. quibꝰ de p̄lato ordinatis illaꝑcipiunt p̄lati. vt no. tex. archid̓. Gardiani.quia dicunt ſe debere cuſtodire eccleſiaꝫ vacantē donec de p̄lato fuerit ei ꝓuiſum. vt ptꝫexēplū in eccleſia parmenſi. vbi tales cuſtobeslaici et nobiles appellant̉ vicedn̄i. pꝫ etiaꝫexemplū in eccleſia florentina. Et ſumit̉ hocverbū ⁊ precedens .ſ. cuſtodiā pro eodē. vndeexpone ſiue ꝓ id eſt. Et intelligūt quidā hoccōprehendi ſub hoc nomine iuſpatronatus.qd̓ nō credo ſꝫ ītelligo ſimplicit̓ ſicut ſonat:ꝙͣuis aliter notat̉. infra de iurepa. archi. Sꝫio. an. ſic dicit. Cuſtodiam. et que ſequunturexpone ẜm Bar. id eſt iuſpatronatus. ꝙ ẜmdiuerſas regiones diuerſa ſortitur vocabula
Et addit quocunqꝫ nomīe cenſeant̉. vſurpātes de nouo tale ius ī eccleſijs et alijs pijs locis ⁊ bona ip̄oꝝ vacantium occupantes: excōmunicati ſunt ipſo iure. Alijs vt hoſpitalibꝰ ⁊ alijs quocunqꝫ nomine vocatis. io. an.de nouo vocatis .ſ. a. xl. annis citra ẜm gar.de cōſue. c. fi. et hoc ꝑ lrām que ſequit̉ vel exantiqua cōſuetudine q̄ .ſ. habet̉ infra in tex.hic non poſito. io. an. Bona de quibꝰ nulla ēlaicis attributa poteſtas: al̓s facultas. occupare in mala parte ſumitur. ⁊ ꝓprie mobiliadicunt̉ occupari. immobilia dicunt̉ inuadi.ſepe tn̄ vnum ſumit̉ pro reliquo. Procuratforte occaſione diſcordie inter eos ſuſcitare.Et dicunt̉ ꝓcurare ope cōſilio ꝑſuaſionē etcooꝑatione. io. an. Nota ꝙ cōmittens ſacrilegium in auferendo res ſacras vel nō ſacrasſꝫ de loco ſacro: nō ſunt de iure ꝯmuni excōmunicati. niſi hoc facerent cum effractionevel incendio. vt extra de ſen. exco. ꝯqueſti. inglo. ſed ſi tales poſt monitionē non ſe emenbarent: ſunt excommunicandi. ſic etiam al̓sauferentes bona eccleſiaꝝ: non ſunt ip̄o iure excōmunicati niſi vacantiuꝫ. vt in iſto. c.generali. de elec. li. vj. quod autē dicit̉ in decre. xj. q. iij. canonica de violatoribꝰ eccleſiarum. vt. xvij. q. iiij. om̄es. de raptoribꝰ bonoꝝeccleſiaꝝ ꝙ ſunt excōmunicati: intelligendūeſt ẜm ricar. in. iiij. de violatione et raptu q̄fiunt cum probabili al̓s ꝑſonali effractionevel violentia et huiuſmodi.¶ Excommunicatio contra ꝯpellentes prelatos et ꝑſonas eccleſiaſticas ad ſubmittendum eccleſias vel eccleſiaſtica bona eis. Capitulum viceſimum.Aici qui prelatos velcapitula eccleſiaruꝫ ſeu alias ꝑſonas eccleſiaſticas ad ſubmiſſiIones huiuſmodi faciendas hactenus compulerunt. poſt ꝯpetentem admonitioneꝫ remiſſa ſubmiſſionē quā ꝑ vim velmetuꝫ exegerant eccleſias ⁊ bona eccleſie eisſubmiſſis: taliter in ſua libertate dimittant.Illi vero qui prelatos aut ꝑſonas eaſdem adtalia facienda ꝯpulerint cuiuſcunqꝫ ſint cōditionis aut ſtatus: excōmunicationis ſintſnīa innodati. Ex cōtractibꝰ preterea ſuꝑ p̄miſſis hmōi licentia et ꝯſenſu interuenientehactenus initis. aut quos in futurū iniri cōtigerit. ſeu occaſione illoruꝫ laici vltra id qd̓ex natura ꝯtractuum ipſoꝝ vel adhibita inipſis lege ꝑmittitur: aliquid nō vſurpent. qͥvero ſecus egerint niſi legittime moniti abhuiuſmodi vſurpatione deſtiterint. reſtituendo etiam que taliter vſurpauerunt: eoip̄oin ſententiam excommunicationis incurrātGregorius. x. de re. eccle. non ali. hoc con-