Druckschrift 
2 (1477)
Entstehung
Seite
600
Einzelbild herunterladen
 

TitulusPrimus

ſiec ſacietas vnꝙͣ aderit cupiditati. di. xxxxvij. ſicut hij. Secūdo auarꝰ priuat̉ ſuauitate: ꝓpt̓ qd̓ dicit̉ Eccͣtes. v. Saturitas diuitis.i. habūdantia magna nō ſinit dormire eum. Tercō puritate pͥuat̉. Nā vt dicit̉ Eccͣi. x.QAuaro nihil ē ſceleſtiꝰ. hic aūt aīaꝫ ſuā venalē habet. qd̓ patꝫ qꝛ ꝓ vno ſolido lucrādo vendit aīam ſua dÿabolo ꝯmittēdo mendaciū. ꝑiuriū. et huiuſmōi. Ergo exqͦ non capit̉ fructus qͥ intēdit̉ ex diuitijs ẜm pſalmiſtā. Diuitie ſi affluant nolite cor apponere.Et pro maiori decla .§. viij.ratōe materie huius p̄t ſic diffiniri. Rapina.ſ. ꝙ ē rei aliēne non ſacre in loco nō ſacro illicita ꝑ violentiā ad lucrum facta vſurpatō.Declarādo aūt ꝑticulas eius nota ꝙ vſurpatio dicit actū in genere. Sciendū tn̄ ꝙ rapina ſumitur multiplicit̓. Uno modo largiſſime et īproprie pro oī vſurpatōne indebita ſiue rei tꝑalis ſiue rei ſpūalis. et ſic ſumit̉ad Phil̓. ij. Nō rapinā arbitratꝰ ē .ſ. xp̄c Ih̓seſſe ſe equalē deo. Sꝫ hoc fecerūt pͥmi ꝑentes:qui (vt dicit Augꝰ) voluerūt raꝑe diuinitatē.i. dei equalitatē: et ꝑdiderūt felicitateꝫ. Sedhuius rapine xp̄s ſoluit penā. et hoc ē qd̓ dicitur ꝑ pſalmiſta. Que nō rapui tūc exoluebā. Secūdo ſumit̉ minus large ꝓ vſurpatōneet acqͥſitōne vel retentōe illicita rei tꝑalis qͣcunqꝫ ſiue manifeſta ſiue occulta. ⁊ ſic Amb̓.dicit. Si qͥs vſuraꝫ accipit rapinā facit. xiiij.q. iiij. Et Augꝰ. ait. Si quid inueniſti et nonreddidiſti: rapuiſti. xiiij. q. v. qd̓ tn̄ pertinꝫ adfurtū. Et Ieroꝰ. Aliena raꝑe ꝯuincit̉ qͥ vltraneceſſaria ſibi retinere ꝑbat̉. di. xxxxij. §. j. qd̓tn̄ ītelligit̉ de ſuꝑfluo nature ⁊ ꝑſone. Tercio mō rapina ſumit̉ ꝓprie et ſtricte .ſ. ꝓ vſurpatōe reꝝ violēta. et de hac xp̄s phariſeis aitPleni eſtis rapina Math̓. xxiij. Et ẜm hāc acceptōem ꝓp̓am hic diffinit̉. Un̄ in ea ponunt̉differētie eius ab alijs vſurpatōibꝰ. Rei aliene dicit̉ ad dr̄am rei ꝓpͥe. Nam rē ꝓp̓am ſi quisetiā ꝑ violentiā acciꝑet ab eo qͥ ab eo abſtulitdū aſportat nō eſſet rapina. nec etiam poſtꝙͣad locū raptor ſe cōtulit et portauit: ꝙͣuis almale faceret cū poſſet in iudicō repetere. Nōſacre et in loco nō ſacro ſubbit̉: ad differētiāſacrilegij. quo res ſacra aufert̉. vel de loco ſacro res nō ſacra. Illicita addit̉ ad differentiāeoꝝ que etſi manifeſte ⁊ ꝯtra voluntateꝫ eoꝝa quibꝰ accipiunt̉ auferant̉. tn̄ licite tollunt̉vt in bellis iuſtis: cū debito modo auferūturbona ab hoſtibꝰ. et cū al̓ debitū ab aliquo inuito publica auctoritate aufertur. Ibi .n. necrapina nec peccatū ē. ar. xiiij. q. v. c. nō ſane.Per violentiā additur ad differentiam furtiquo nō manifeſte ſed fraudulent̓ res capituraliena. ꝑ hoc .n. ph̓s diſtinguit furtuꝫ a rapina quinto ethicoꝝ. qꝛ furtū occultū. Rapinavero violentā vſurpatōem importat. ⁊ ſic ſūt

diuerſe ſpēs auaricie. Ad lucꝝ facta dicit̉ addr̄am raptus q̄ ē ſpecies luxurie qͣ mulier rapit̉ ad ꝯcubitum non ob lucrū. de quo infra.Nota ſecundum. b. .§. ix.Tho. ſcd̓a ſcd̓e. q. lxvi. ꝙ rapina ē grauiꝰ peccatuꝫ furto triplici rōne. Prima eſt talis.Furtū et rapina habent rōnem peccati ꝓpterinuoluntariū qd̓ ē ex ꝑte eius cui aufert̉ res.qꝛ .ſ. ꝯͣ voluntatē eius aufert̉ id cuius ē dn̄s.vbi gͦ magis reꝑit̉ de inuolūtario ibi maiuspeccatū. Sꝫ maior ratō īuolūtarij inuenit̉ inrapina ꝙͣ in furto: qꝛ violentia que reꝑitur īrapina directius opponit̉ volūtati ꝙͣ ignorātia que inuenit̉ in furto: cum neſciēte eo resauferat̉: et ideo gͣuius peccatū ē rapina furto. Secūda ratō eſt qꝛ ꝑ rapinā nōſolū infert̉ damnū ſꝫetiā infert̉ iniuria ꝑſone. cumhoc v̓gat in qͣndā ignominiā ipſius ꝑſone. ethec iniuria ꝑſonalis p̄ponderat fraudi vel dolo que ꝑtinet ad furtū. Tercia ratō ſumit̉ex pena a legibꝰ vtriqꝫ peccato īpoſita. Namẜm leges canonicas et ciuiles grauiꝰ punit̉rapina ꝙͣ furtū. vt infra patebit. Quis aūt dubitat ſceleratius eſſe ꝯmiſſū qd̓ gͣuius ē punitum: inquit Hiero. xxiiij. q. i. non afferamus.Ꝙ aūt homines magis verecūdent̉ d̓ furto ꝙͣde rapina nō ē ex eo ꝙ furtū ſit turpiꝰ .i. grauius ꝙͣ rapina. Eſt eī verecūdia ẜm ph̓m. iij.ethicoꝝ timor d̓ turpi actu. ſꝫ vt dicit. b. tho.qꝛ hoīes ſenſibilibꝰ inherētes magis gloriant̉de virtute exteriori que manifeſtat̉ in rapinaꝙͣ de virtute interiori que tollitur ꝑ peccatū.et ideo minus verecūdant̉ de rapina ꝙͣ d̓ furto. cū tn̄ magis deberēt de rapina erubeſcere.Rapinas gͦ nolite cōcupiſce̓ ait pſalmiſta. etmultomagis nolite facere exqͦ gͣuius ē furto.a quo hoīes ꝯmuniter ſe cuſtodiūt. et grauiſſime etiā puniunt̉. Et de pena infra ponit̉.De pena raptoris..§. x.Nota ꝙ cuꝫ qͥs rapit res alienas ẜm leges ſiagat̉ infra annū ciuilit̓ punit̉ in qͣdruplū cōputata .ſ. ip̄a re. Si aūt poſt annū: punit̉ inſimplum. ff. vi. bo. rap. l. j. et. ij. tenetur tamēraptor ad iſtam pena poſtꝙͣ fuerit ꝯdēnatusẜm Tho. Si vero agat̉ criminalit̓ punit̉ ꝓpt̓pim ſine armis in tercia ꝑte bonorum ⁊ ē infamis. ff. de vi. l. j. Si autē cum armis punit̉deportatōne. qꝛ .ſ. deportat̉ in inſulā et perditomnia ſua bona. Inſti. de publi. iu. l. iij. §. itēlex iulia. Scd̓m canones vero multiplicit̓ punitur. Et pͥma pena ē. qꝛ excōmunicat̉ ab illoep̄o in cuius epatu fecit rapinā. extͣ. d̓ rapto.et incen. c. j. et. vj. q. iij. placuit. Iteꝫ denegat̉ei penitētia niſi reſtituat ablata. vel ſecuritatē plenā faciat de reddēdo ſi habeat vn̄ poſſit.Si vero nō haberet vn̄ poſſet. ⁊ diſtulit accipere penitentiā uſqꝫ ad mortē. ⁊ ſic non p̄t ſatiſface̓. ſi petat pn̄iaꝫ dabit̉ ei et etiā viaticū.