PſalmusLXXVII.

quidem Dauid ex cuius ſemine caro chriſti eſt: ab officio paſtorali pecorum ad hominū regnum tranſlatus eſt. Noſter auteꝫDauid ipſe Ieſus ab hominibus ad homines a iudeis ad gentes: tamē ẜm parabolā ab ouibꝰ ad oues allatus atqꝫ tranſlatus eſt. Non ſunt enim modo in terra illaeccleſie Iudee in chriſto: que fuerunt circūciſorum recenti paſſione: ⁊ reſurrectōnedomini noſtri: de quibus dicit apoſtolus:Eram autē ignotus facie eccleſijs Iudeeque ſunt ī chriſto: tm̄ aūt audiebant: quiais qui aliquādo nos ꝑſequebatur. nūc euāgelizat fidem quā aliquādo vaſtabat: et inme magnificabant dominū. Iam hinc illeeccleſie tranſiernūt populorum circūciſorum: ac per hoc in Iudea que modo in terra eſt: nō eſt modo chriſtus: ablatus ē indenunc gentium greges paſcit. Sane de poſtfetantes iude acceptus ē. Ille quippe priores fuernūt tales. De qualibus diciturin cantico canticoruꝫ: Uni eccleſie que cōſtat ex multis: id eſt vni gregi cuius mēbraſunt multi greges. De talibꝰ ergo ei dicit̉:Dentes tui: id eſt per quos loqueris: vel ꝑquos in corpus tuum velut manducandoceteros traijcis: hoc itaqꝫ ſignificātes dentes tui: ſicut grex deconſarum aſcēdētes delauachro: que omnes geminos creant ⁊ ſterilis non eſt in eis. Depoſuerūt enim tuncvelut vellera: onera ſeculi: quādo ante pedes apoſtolorū venditarū rerum ſuarumprecia poſuerunt: aſcendētes de lauachroillo: de quo eos admonet apoſtolus Petrus: ſollicitos ꝙ chriſti ſanguinem fuderint: et dicit: Agite penitentia ⁊ baptizeturvnuſquiſqꝫ veſtrū in nomine domini noſtriIeſu chriſti: ⁊ dimittent̉ vobis peccata veſtra. Geminos autē creauerūt: opera ſcilꝫduorū preceptoꝝ gemine caritatis: dilectionis dei: ⁊ dilectionis ꝓximi: vnde ſterilisnon erat in eis. De poſt has oues fetantesDauid noſter acceptus: nūc alios gregespaſcit in gentibus: ⁊ ip̄os Iacob ⁊ Iſrael.Sic em̄ dictum eſt: Paſcere Iacob ſeruūſuum: ⁊ iſrael hereditatē ſuam. Non enim:quia ex gentibus ſunt iſte oues: ideo ab illo ſemine alienate ſunt: quod eſt Iacob etIſrael. Semē eſt enim Abrae: ſemen promiſſionis: de quo ei dominꝰ dixit: In Iſaac vocat̉ tibi ſemē. Quod exponens apoſtolus: Non inquit filij carnis: ſed filij promiſſionis deputant̉ in ſemine.. Ex gentibꝰenim erant fideles quibus dicebat: Si aūt

vos chriſti: ergo Abrahe ſemē eſtis ⁊ ẜmrepromiſſionē heredes. Qd̓ v̓o ait: Iacobſeruum ſuū: ⁊ iſrael hereditatē ſuam: moreſuo ſcriptura repetiuit eandem ſententiaꝫ:niſi forte quiſpiā ſic diſtinguere velit: vt h̓tempore Iacob ſeruiat: tunc ſit autē eterna hereditas dei: quādo videbit deum facie ad faciem: vnde iſrael nomen accepit.¶ Et pauit eos: inquit: in innocētiacordis ſui: Quid illo innocentius: quivllum peccatū: non ſolum a quo vinceret̉:ſed etiā quod vinceret non habebat? Et īintellectu manuū ſuarum deduxiteos. Uel ſicut aliqui codices habēt: Inintellectibus manuū ſuarum. Aliusputaret ita cōgruentius potuiſſe dici: Innocentia manuū ⁊ intellectu cordis. Hicautē qui magis qͣꝫ aliꝰ qͥd loqueret̉ ſciebat:cordi maluit adiūgere innocentiā ⁊ manibus intelligentiaꝫ. Illud ꝓpterea quātumexiſtimo: quia multi ſibi vident̉ innocētes:qui non faciunt mala cum timent ne patiantur ſi fecerint: vellent autē facere ſi impune potuiſſent. Tales videri poſſent habereinnocentiā manuū: non tamē cordis. Et q̄tādem aūt qualis eſt iſta innocentia: ſi cordis non eſt: vbi homo factus eſt ad imaginem dei? Quod v̓o ait: in intellectu vel intelligentia manuū ſuarum deduxit eos: videt̉ mihi eā dixiſſe ipſe intelligentiā quamfecit in credentibus: ideo manuum ſuarū.Facere quippe ad manus ꝑtinet: ſed ſicutpoſſunt intelligi manus dei: qꝛ et chriſtusſic homo: vt etiā deus. Hoc certe ⁊ ille Dauid de cuius eſt iſte ſemine facere nō poterat in populo: cui ſicut homo regnabat: ſedille hoc facit: cui recte anima fidelis dicerepoteſt: intellige̓ me facito: ⁊ ꝑſcrutabor legem tuā. Proinde ne ab illo erremus: dūde noſtra velut ex nobis ſit intelligentia: fidimus eius manibꝰ nos credendo ſubdamus. Ip̄e in nobis eam faciat: vt intelligētia manuū ſuaruꝫ nos deducat: erutos aberrore eoqꝫ ꝑducat vbi iam non poſſumuserrare. Hic eſt fructus populi dei: attendētis legem dei: ⁊ inclinātis aurē ſuā in verbaoris eius: vt dirigat in eo cor ſuū: ⁊ ſit cumillo creditus ſpūs eiꝰ: ne īmutet̉ in generationē prauā et amaricantē: ſed his omnibꝰſibi annūciatis: nō ſolū ad p̄ſentē vitā: verūetiā ad eternā: nec tm̄ ad recipienda bonorū operū p̄mia: ſed etiā in ip̄a bona oꝑafaciēda ponat in deo ſpem fua.¶ Explicit Tractatus de psͣ. LXxXVII.