VIIIPſalmus
terre: qꝛ abſcōdiſti hͨ a ſapientibꝰ: ⁊ reuelaſti ea ꝑuulis. Itē ī Eccl̓iaſtico dicit̉: Cōfitemini dn̄o in oībus oꝑbꝰ eiꝰ. Et hec dicetis in ꝯfeſſiōe: oꝑa dn̄i vniuerſa bona valde. Qd̓ in iſto pſalmo intelligi pōt: ſi qͥſqꝫpia mēte dn̄o adiuuāte: diſtinguat inter iuſtoꝝ p̄mia: ⁊ ſupplicia pctōꝝ. Quēadmodū his duobꝰ vniuerſa creaturā quā deꝰ aſe ꝯditā regit: mirifica ⁊ paucꝭ cognita pulchritudine decorat̉. Ita gͦ ait: Confitebordn̄o ẜm iuſticiā eius: tanqͣꝫ ille qͥ viderit n̄factas tenebras a deo: ſꝫ ordinatas tn̄. Deus em̄ dixit: Fiat lux: ⁊ facta eſt lux. Nō dixit: fiāt tenebre: ⁊ facte ſt̓ tenebre: ⁊ tn̄ ip̄asordinauit. Et iō dixit: Diuiſit deꝰ int̓ luceꝫ⁊ tenebras. Et vocauit deꝰ lucē diē: ⁊ tenebras vocauit noctē. Iſta diſtinctio alid̓ fecit ⁊ ordinauit: aliud aūt nō fecit: ſꝫ tn̄ etiāhͦ ordinauit. Iā v̓o tenebrꝭ ſignificari peccata: ⁊ in ꝓph̓a inuenit̉ qui dicit: Et tenebre tue tāqͣꝫ meridies erūt. Et in Apl̓o dicēte: Qui odit fratrē ſuū: in tenebrꝭ ē. Et illud p̄cipue: Abijciamꝰ oꝑa tenebraꝝ: ⁊ induamur arma lucis: Nō ꝙ aliqͣ ſit naturatenebrarū: Omnis em̄ natura inquātū natura ē: eſſe cogit̉. Eſſe aūt: ad lucē ꝑtinet:nō eē ad tenebras. Qui gͦ deſerit eū a qͦ factus eſt: ⁊ inclinat in id vn̄ factus eſt: in nihilū. in hoc: pctō tenebrat̉: ⁊ tn̄ nō penituſperit: ſꝫ in infimis ordinat̉. Itaqꝫ poſtqͣꝫ dixit: ꝯfitebor dn̄o: ne peccatoꝝ ꝯfeſſionē intelligeremꝰ: ſubijcit vltimū. Et pſallamnomini dn̄i altiſſimi. Pſallere auteꝫad gaudiū ꝑtinet. Penitētia v̓o peccatoꝝad triſticiā. Poteſt iſte pſalmꝰ etiā in ꝑſona dn̄ici hoīs intelligi: ſi mō ea q̄ ibi humiliter dicta ſunt: ad noſtrā infirmitatē referant̉: quā ille geſtabat.¶ Explicit Tract̉. de psͣ. vII. ¶ IncipitTract̉. d̓ psͣ. VI¶ ¶ In fine ꝓ torcularibus: Psͣ ipſi Dauid.Ihil de torcularibꝰ in textu eiꝰ pſalęmi cuiꝰ iſte titulus eſt: dicere videt̉.In qͣ apparet multis ⁊ varijs ſil̓itudinibꝰvnā eādēqꝫ rē in ſcripturis ſepe inſinuari.Torcularia gͦ poſſumꝰ acciꝑe eccl̓ias: eadē rōne qͣ ⁊ areā ītelligimꝰ eccl̓iam. Quiaſiue in area ſiue in torculari nihil aliud agtur: niſi vt fructꝰ ab integumētꝭ purgent̉ q̄neceſſaria erāt: ⁊ vt naſcerent̉: ⁊ vt creſcerēt: atqꝫ ad maturitatē vel meſſis vl̓ vindemie ꝑuenirent. His gͦ vel integumētis velſuſtētaculis: id ē paleis in area frumēta: etvinacijs in torcularibꝰ vina exuūtur. Sic̄
in eccl̓ijs a ml̓titudine ſeculariū hoīm q̄ ſimul cū bonis cōgregat̉ (quibꝰ vt naſcerēt̉⁊ apti fierēt vbo diuino: neceſſaria erat illa multitudo) id agit̉: vt ſpūali amore peroꝑationē miniſtroꝝ dei ſeꝑent̉. Agitur em̄nūc vt nō loco: ſed affectu interim ſeparēt̉boni a malis: qͣꝫuis ſimul in eccleſijs qͣꝫtuꝫattinet ad corꝑalē pn̄tiā: ꝯuerſent̉. Aliudaūt erit tp̄us: q̄ vel frumēta in horrea: velvina in cellas ſegregent̉. Frumēta inqͥt recondet in horreis: paleas aūt cōburet igniinextinguibili. Eadē res in alia ſimilitudine ſic ītelligi pōt: Uina recōdet in apothecis: vinacia vero pecoribus ꝓijciet: vt vētres pecorū: ꝓ penis gehennarū ꝑ ſimilitudinē intelligere liceat. Eſt alius intellectus de torcularibus: dū tamē ab eccleſiaꝝſignificatione nō recedat̉. Nā ⁊ verbū diuinū: pōt vuā intelligi. Dictus eſt em̄ ⁊ dominus botrus vue: quē ligno ſuſpenſū: deterra ꝓmiſſionis qui premiſſi erant a ppl̓oiſrael: tanqͣꝫ crucifixū attulerūt. Uerbumitaqꝫ diuinū: cū enunciationis neceſſitatevſurpat vocis ſonū: quo in aures ꝑuehat̉audientiū: eodē ſono vocꝭ tanqͣꝫ vinacijs:intellectus tanqͣꝫ vinuꝫ includit̉: ⁊ ſic vuaiſta in aures venit: quaſi in calcatoria torculariorū. Ibi autē diſcernit̉: vt ſonus vſqꝫ ad aures valeat: intellectus aūt memoria eorū qui audiunt: velut quodam lacuexcipiatur: inde tranſeat in morū diſciplinam ⁊ habitū mentis: tanqͣꝫ de lacu in cellas: in quibus ſi negligentia nō acuerit: vetuſtate firmabit̉. AAcuit nanqꝫ in iudeis: ⁊hoc aceto dn̄m potauerūt. Nā illud vinūqd̓ de generatione vitis noui teſtamēti bibiturus eſt cū ſanctꝭ ſuis dominꝰ in regnopatrꝭ ſui: ſuauiſſimū atqꝫ firmiſſimū ſit: neceſſe eſt. Solent accipi torcularia etiā martyria: tanqͣꝫ afflictione perſecutionū calcatis eis: qui chriſti nomē cōfeſſi ſunt. Mortalia eorū tāqͣꝫ vinācia in terra remanſer̄t.Aīe aūt in requiē celeſtis habitatiōis emanauerunt. Sed neqꝫ iſto intellectu ab eccleſiaruꝫ fructificatione diſcēditur. Pſallitur ergo ꝓ torcularibus: ꝓ eccleſie cōſtitutione: cū dominꝰ noſter poſtqͣꝫ ſurrexit:aſcendit in celos. Tunc enim miſit ſpiritūſanctū: quo impleti diſcipuli: cum fiduciap̄dicauerunt verbū dei: vt eccleſie cōgregarent̉. Itaqꝫ ſequitur:Omine dn̄s noſter: qͣꝫ admirabile ē nomē tuū in vniuerſa terra. Quero vnde ſit ad