¶ In explanationem libri pſalmoꝝ DiuiAurelij Auguſtini: p̄fatio Incipit.Um nō ſolū diuine verū etiā hūac ne philoſophie veritas doceat: nihil fruſtra ⁊ ſine cauſa ſiue in dei ſiue in nature operibꝰ eſſe factū: nō parū eorū aīos qui ſingulorū rationē factoꝝ conati ſūt reddere queſtio pulſauit: Cuiꝰ rei cā⁊ ad quid homo ꝯditus ſit. Ad quā diſſoluenda ⁊ ſi multorū ph̓oꝝ ingenia ſolliciteac plurimū laborauerint: nullus eoꝝ tn̄ verā integrāqꝫ rationē reddere potuit. Quofactū eſt: vt a recto veritatis tramite deuiantes: in varios inexcuſabileſqꝫ errores inciderint. Nec mirū. Qui em̄ rationē ſui ignorabāt: quo pacto cuiuſuis alteriuſ rōnēſcire poterāt? Diuina aūt ſcriptura ab hominis ꝯditore inſpirata: ſola ſummā ꝑfectāqꝫ factionis ip̄ius cām in lucem ꝓduxit.Nō mō generalē qua dn̄s oīm vniuerſa ꝓpter ſe oꝑatus eſt: ſed ⁊ in ſpecie officij ſuirationē: dignitatē: finēqꝫ demōſtrans. ItaEcc. 17. em̄ ſcriptū eſt: Deus de terra creauit homi: ⁊ ẜm imaginē ſuam fecit illū. Et paulopoſt. Poſuit oculū ipſoꝝ ſuꝑ corda illorūoſtendere illis magnalia opeꝝ ſuoꝝ: vt nomen ſanctificatiōis collaudent: ⁊ gloriariin mirabilibꝰ illiꝰ: vt magnalia enarrēt operū eius. Quorū oīm hec ſūma eſt: Deū idcirco hoīem talēqꝫ cōdidiſſe: vt eſſet qͥ opera eiꝰ ītelligeret: qui ꝓuidentiā diſponēdi:rationē faciēdi: virtutē ꝯſūmādi: potentiāꝯſeruandi: ſapientiā gubernandi: clementiā bn̄faciēdi: ⁊ ſenſu admirari ⁊ voce enarrare atqꝫ collaudare poſſet: hoc eſt: vt deūfactorē coleret. Quēadmodū itaqꝫ factuseſt Mūdus ꝓpter hoīem vt ei ſeruiret: itahomo factus eſt ꝓpter deum vt ei ſeruiret.Sic ergo. Mūdus idcirco factus eſt: vt fieret homo. Homo vero iō factꝰ eſt: vt deūfactoreꝫ ſuum agnoſceret: Iō agnoſceret:vt amaret ⁊ coleret: Iō amaret et coleret:vt beatā īmortalitateꝫ ꝓ mercēde laboriscaperet. Ideo aūt p̄mio beate īmortalitatꝭafficeret̉: vt ſil̓is effectꝰ angelis: ſūmo ⁊ immortali deo imꝑpetuū ſeruiret: ⁊ eſſet regnū eternū ipſi deo. Hec eſt ſūma reꝝ: Hocarcanū dei: Hoc ꝯſtitutionis mundi myſteriū. Hec cōditi hoīs ratio. Hic vniuerſorū cardo. Hoc qui neſcit: ſi ip̄e homo ſitneſcitur. Hoc ſi ph̓i tenuiſſent: in tot tā varios tamqꝫ ꝑnicioſos errores ꝓlapſi nō fuiſſent. Hanc deniqꝫ ꝯditionis ſue rationēvt hō iugiter teneret: in p̄ceptū ſibi poſita
eſt: ſancto legiſlatore Moyſe atteſtante: ⁊Iudaicū ppl̓um ita cōmonēte: Et nunc inquit: Quid dn̄s deꝰ tuꝰ petit a te: niſi vt timeas dn̄m deū tuū: ⁊ ambules in vijs eiꝰ:⁊ diligas eū: ac ſeruias dn̄o deo tuo in toto corde tuo: ⁊ in tota aīa tua: cuſtodiaſqꝫmādata dn̄i: ⁊ cerimonias eius qͣs ego hodie p̄cipio tibi: vt bene ſit tibi? Et poſt pauca. Dn̄m deuꝫ tuū inquit timebis: ⁊ ei ſoliſeruies. Neqꝫ iſtud p̄tereundū eſt: ꝙ eadēquoqꝫ de cā nō ſolū ꝯditus eſt hō: ſꝫ ⁊ hoīs/ caꝯditor factꝰ eſt homo: Zacharia parēte p̄curſoris dn̄i ſpūſctō repleto: ita inter cetera vaticināte ⁊ dicēte: Iuſiurādū qd̓ iurauit ad Abraā patrē noſtrū daturū ſe nob̓:Ut ſine timore de manu inimicoꝝ nr̄oꝝ liberati: ſeruiamꝰ illi: In ſanctitate ⁊ iuſticiacorā ipſo: oībus diebꝰ noſtris. Ecce teſtimonio tāti ꝓphete: idcirco etiā deū ꝓpterhoīem hominē factū: īmo ⁊ hōi ſeruiuiſſe:vt ⁊ hō dignam ſibi ſeruitutē rependeret.Indicta autē hōi ſeruitꝰ licet multipharieinterp̄tari multis varijſqꝫ modis deo creatori exhiberi poſſit: nihil tn̄ aliud eſt qͣꝫ debitus deo cultus: ⁊ hic nō aliud qͣꝫ deuotaipſius laudatio. Sūmus em̄ (Lactātio firmiano teſte) colēdi ritus eſt: ex ore iuſti hominis ad deū directa laudatio. Que tn̄ ipſa: inquit: vt deo ſit accepta: ⁊ hūilitate ettimore ⁊ deuotione maxima opus eſt. Neqͥs forte integritatis ⁊ innocentie fiduciaꝫgerens: tumoris ⁊ arrogātie crimen: incurrat: eoqꝫ facto gratiā virtutis amittat. Un̄⁊ ſanctus Moyſes poſtqͣꝫ p̄memoratū exp̄ſſit p̄ceptū: ſubiecit: Ipſi adherebis: Ipſe eſt laus tua: hoc eſt quē ſolū laudare debes. Hec ē vera religio: hec recta pietas:hec debita deo ſeruitus. Hoc eſt acceptabile iugeqꝫ ſacrificiū: quo coli: placari: honorificari: ⁊ glorificari vult deꝰ: ipſo ꝑphetā ꝯteſtante: ⁊ dicēte: Imola deo ſacrificiū laudiſ: ⁊ redde altiſſimo vota tua: Etin calce eiuſdem vaticinij: Sacrificiū inqͥtlaudis honorificabit me: ⁊ illic iter quo on̄dā illi ſalutare dei. Uerū: qͣꝫuis ad hācſeruitutē oēs hoīes teneant̉: quoſdā tamēdn̄s elegit: a quibꝰ p̄cipue ⁊ ſpecialiꝰ coliatqꝫ laudari voluit: vt in veteri teſtamētopopuluꝫ Iſraeliticū: ad quē Moyſes italocutus es: Te elegit dn̄s deus tuꝰ: vt ſis Peuiei ppl̓us peculiaris de cūctis ppl̓is qui ſūtſuꝑ terra. Et iteꝝ poſt multa. En dn̄s inqͥtelegit te hodie: vt ſis ei ppl̓us peculiaris: ſicut locutꝰ eſt tibi: ⁊ cuſtodias oīa p̄cepta
Prouer. 16.
Ibidē
Deū