Druckschrift 
Rationale divinorum officiorum
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

De termino paſcali. Rubrica.E terMinC datur ratio. pripaſcali triplexd Yma per claues moſaycas. ſecūda eta lune tertia tabulas manuales. deqͣrū qualibꝫ videndū eſt. Sꝫ pͥmo de clauibꝰ. et vidēduꝫ eſt quid ſit clauis: vn̄ dicat̉. vnd̓habeat ortū ad ꝗd īuēta fuerit. Clauis ē numerus variabil̓ datꝰ āno ad īueniendū pͥncipia ꝗnmobiliū feſtiuitatū .ſ. ſeptuageſime qͣdrageſime:paſcatis: rogationū penthe. ſunt quinqꝫ claues. qͣlibꝫ predictoꝝ feſtoꝝ habꝫ .xxxv. dies ībus ſemꝑ celebrātur. A ſede āt cuiꝰ libet clauisnumerātur dies xi. vſqꝫ ad initiū ip̄orū xxxv. dierū prout hec infra patebūt. Et dicit̉ clauis per ſimilitudinē. qꝛ ſicut per claues oſtia reſerant̉. itaper talē numerū prīcipia dictaꝝ feſtiuitatū nobiſdenotant̉. Habēt .n. ortū iſte claues terminoruꝫa xix. ānis cicli lunaris vij. diebꝰ ſeptimane. vn̄prima clauis ē xxvi. Claues āt alioꝝ ānorum ſicformāt̉. addamꝰ enī ſemꝑ claui p̄cedentis anni.xix. ſūma inde ꝓueniēs erit clauis ſequētiſ anni ſi ſuꝑerat quadraginta ſi vero ſūma ſuperat qͣdragīta abiectis xxx. reſiduum erit clauis ſequētis āni verbi gratia. Clauis primi āni ē xxvi.cui ſi iungāt̉ xix. erūt quadragītaquīqꝫ vn̄ abiectis xxx. remanēt xv. qui numerꝰ ē clauis ſequentis āni ita formātur vſqꝫ ad xix. ānos ordinēqꝛ procedit̉ vltra xix. numeꝝ ſed reuertit̉ adpriorē. vn̄ ciclꝰ clauiū aurei numeri epactaruꝫ differūt quātitate: differūt tn̄ prīcipio qꝛ ciciepactaꝝ incipit a ſeptēbri ciclꝰ āt aurei numeri.clauiū a ianuario vn̄ ſi velimꝰ ſcire quotꝰ ſit annꝰ cicli aurei numeri clauiū poſſumꝰ ſcire diuiſionē ānoꝝ dn̄i factā ſuꝑius in ti. de epacia. inuēto quotꝰ ſit ānus clauiū poſſimus ſcire que ſitclauis illius āni per aliā hanc rationē. numerusenim ille remanet de diuiſiōe ānoruꝫ dn̄i numerari debꝫ per ſūmitates quīqꝫ digitoꝝ inchoādo a pollice. ſi numerꝰ terminat̉ in pollice d̓bemus adderexxv. ſūma inde ꝓueniens erit clauis illiꝰ āni. ſi vero numerꝰ finitur in indice̓ d̓bemus addere. xiij. ſi in medio xxxi. ſi ī ānulari xixſi in auriculari ſeptē ſi ſumma inde proueniēsexceſſerit quadragīta abiectis xxx. quod remanſerit erit clauis additio his verſibꝰ cōtinet̉. vn̄vicena ep̄a digitis clauibꝰ apta. Sedes ꝗdemcleutū nūqͣꝫ inueniunt̉ in kalēdario niſi ſuꝑ hāclitterā prima ergo gͦianuarij ē clauis ſeptuageſime vltima eiuſdē mēſis eſt clauis quadrageſime. ſecūda martij eſt clauis paſcatis tertiaaprilis ē clauis rogationū vltima aprilis eſt clauis penthecoſtes vnde verſus. Ultima prima: martiſqꝫ ſecūda. Aprilis terna tibi ſignat vl̓tima clauē. Habita ergo claue āni īcipe cōputarea ſede clauis cōple illā ī diebus kalēdarij ordinem ꝓcedēdo: vbi terminabit̉ ibi erit terminus ſolenitatis: ita ī ꝓxīo die dn̄ico ibi ſequēti erit initlū ſolēnitatis cuiꝰ eſt clauis: ſed rogatōnes īcipiūt ī ſequēti die lune ſi fuerit biſextuscullibet claui eſt vna dies addēda. Poſſumꝰetiā ſcire paſchales terminos etatē lune cuiusrōnem ſequimur iuxta cōſuetudinē iudeorū. dequo talis dat̉ regula. Accipe lunā quecūqꝫ eſt infeſto epiphanie ꝑfice illā ꝓcedendo dies kalendarij ordinate vſqꝫ ad quadraginta dies: ſifuerit biſextus vſqꝫ ad qͣdragītaunū: ī ꝓximodie dominica ſubſequēti erit initiū ſeptuageſimeUnde ꝟſus. A feſto ſtelle numerādo ꝑfice lunaꝫQuadraginta dies poſt ſeptuageſima fiet. Biſextus quādoqꝫ fuerit ſuperaddit̉ vnꝰ. Si cadit inlucē dn̄i tunc ſume ſequētem. Si cadat in feriāſeptenam ſitqꝫ biſextus. Linque diem dn̄i primūſumaſqꝫ ſecundū. Habita ergo ſeptuageſimaterminos aliarū mobiliū feſtiuitatum facile ſcirepoteſt. Nam a ſeptuageſima vſqꝫ ad quadrageſimam ſunt tres ītegre ſeptimane: a quadrageſima vſqꝫ ad paſcha ſunt ſex integre ſeptimane: apaſcha vero vſqꝫ ad diem lune rogationum ſuntquinqꝫ ſeptimane vnus dies: a paſchate verovſqꝫ ad penthecoſten computantur quinquiesdecē dies. Terminū quoqꝫ paſchalē his verſibꝰſcire potes. Poſt nonas martis vbi ſit luna nouarequire. Tertia lux domini proxīa paſcha tenet. Rurſus vbicūqꝫ poſt duodecī kalendis aplisluna decimaquarta reperitur: in dominica ꝓxīapaſcha celebratur. Itē qualiſcūqꝫ luna fuit inkalendario ianuarij talē ſac̄ eaꝫ in feſto ſancti bn̄dicti ſiue duodecī kalendis aprilis: illam computes vſqꝫ ad viceſimamquarnam: ibi erit paſcha hebreoruꝫ. Rurſus ab octo idus martivſqꝫ ad nonas aprilis ſūt dies vigītinouē. quod ergo illorum luna fuerit pͥma cōputetur vſqꝫad quatuordecī ibi erit paſcha hebreorū. Eſtetiā alia ratio inueniēdi paſcha per etatē lune:quoniā quādo luna currit per .i. erit paſcha dn̄icapͥma poſt nonas aprilis: quando currit duo eritdn̄ica pͥma poſt viij. calē. aplis: quando currit pertres erit dn̄ica pͥma poſt idus ap̄lis: quādo quatuor erit dn̄ica pͥma poſt nonas aplis: quādo perquinqꝫ erit dominica pͥma poſt vndecī calē. aprilis: quando per ſex erit dominica pͥma poſt quarto idus aprilis: quādo per ſeptē erit dn̄ica primapoſt tres calen. aprilis: quādo per octo erit dn̄icapͥma poſt quartodecimo calen. mai: quādo nouem erit dn̄ica pͥma poſt ſeptimo idus ap̄lis. qn̄per decem erit dominica prima poſt vi. calen. ap̄lis: quādo per vndecī erit dominica pͥma pꝰ xvijcalen. mai. quādo duodecī erit dn̄ica pͥma poſtpridie nonas aprilis: quādo tredecī erit dn̄icapͥma poſt. ix. calen. aprilis: quando per quatuordecim erit dominica pͥma poſt. ij. idus aprilis. qn̄per quindecim erit dominica prima poſt calenaprilis: quādo per ſedecim erit dominica primapoſt vndecī calē. aprilis: quando per xvij. erit dominica prima poſt. v. idus aprilis: quando per