Liber
¶ Recte autē pretor a liberis initiū fecit ab inteſtato ſucceſſionibꝰ:vt ſicut cōtra ta. ipſis defert: ita abinteſtato ipſos vocet. ¶ Liberosaūt acciꝑe debemus quos ad contra tabulas bonoꝝ poſſeſſionē admittēdos dicimꝰª: tam naturalesqͣꝫ adoptiuos. ſꝫ adoptiuos hactenus admittimꝰ ſi fuerint in ptāte.ceterū ſi ſui iuris fuerint ad bonoꝝpoſſeſſionē nō īuitant̉ʰ: qꝛ adoptōnis iura diſſoluta ſūt emācipatiōe¶ Si ꝗs filiū ſuum emācipatū inlocū nepotis adoptauitᵉ ⁊ emancipauitꝰ: cū haberet in ptāte ⁊ nepotē ex eo. Queſitū eſt apd̓ marcellūan adoptio reſciſſaᵉ īpediat nepotē. Sꝫ cū ſoleat emancipato patriiungi neposᶠ ꝗs nō dicat ⁊ ſi adoptatus ſit ⁊ quaſiᵍ filius nihilominus filio ſuo eū nō obſtareʰ: qꝛ qͣſifilius adoptiuus eſt in ptāte nō qͣſinaturalis. ¶ Si heres inſtitutusnō habeat voluntateꝫ vl̓ qꝛ inciſeˡſunt tabule: vel qꝛ cācellate: vel qͣalia rōne volūtatē teſtator mutauit: voluitqꝫ inteſtato decedere dicēdū eſt ab inteſtato reꝫ habituroseos ꝗ bonoꝝ poſſeſſionē acceperūtᵏ. ¶ Si emācipatus filius exheres fuerit: is autē ꝗ ī ptāte fueratpreteritusⁱ: emancpatum petētemab inteſtato bonorum poſſeſſionēvnde liberi tueri debet pretor vſqꝫ ad ꝑtē dimidiā: ꝑide atqꝫ ſi nullas ta. pater reliquiſſet.¶ Unde liberi.¶ Ulianus.Mācipatusª preteritusſi cōtra tabulas bonorūIpoſ. nō acceꝑit: ⁊ ſcriptiheredes adierintⁿ hereditatē: ſua culpa amittit paternaꝫ hereditatem. nā quāuis ẜm ta. bonorū poſſeſſio petita nō fuerit: n̄ tn̄ pͥtor eū tuet̉ vt bonoꝝ poſſeſſioneꝫaccipiat vn̄ liberi. nā ⁊ patronū pͥteritū ſi nō petat cōtra ta. bonoruꝫpoſ.º ex illa ꝑte edicti vn̄ legitimivocant̉: nō ſolet tueri p̄tor aduerſus ſcriptos hr̄desᵖ. H Aulus.Ibertiq ⁊ capite minutiʳ ꝑ ediActū pretoris ad bonorū poſvocant̉ parentū: niſi adoptiui fuerint. hi eniꝫ ⁊ liberorū nomē amittunt poſt emancipationē. ¶ Sꝫ ſinaturaleſ emācipati ⁊ adoptati iterum emācipati ſūt: ius habēt naturale liberorū.¶ Xp̄ianus.Onorum poſ. poteſt peti abinteſtato ſi certum ſit ta. n̄ extare ſeptē teſtiuꝫ ſignis ſignatasᶠ.Q Omponius.II quis ex his quibus bonorūpoſ. pretor pollicet̉: ī poteſta
te parētis de cuius bonis agit̉ cummorit̉ nō fuerit: ei liberiſqꝫ quos īeiuſdē familiaᵗ hēbit: ſi ad eos hr̄ditas ſuo noīe nō ꝑtinebit: neqꝫ nominatim exhr̄des ſcripti erūt: bo.poſ. eius partis dat̉: que ad eū ꝑtineret ſi in ptāte permanſiſſet: ſedita vt ex ea parte dimidiāᵛ habeatreliquuꝫ liberi eius. hiſqꝫ dūtaxatˣbona ſua ꝯferat. ¶ Sed ⁊ ſi filiū⁊ nepotē ex eo pr̄ emācipauerit: filiꝰ ſolus veniet ad bo. poſ. quāuiscapitis diminutio ꝑ edictū nulli obſtetʸ: quin etiā hi quoqꝫ qui in poſtate nunqͣꝫ fuerit: nec ſui heredislocū obtinuerīt vocant̉ ad bonorum poſ. parētū. nā ſi filius emancipatꝰ reliquerit in poteſtate aui nepoteꝫ: dabit̉ ei ꝗ in poteſtate r̄lictꝰeſt patris emācipati bo. poſ. ¶ Etſi poſt emancipationē ꝓcreaueritꝰ.ita nato dabit̉ aui bonoruꝫ poſ .ſ.non obſtante ei patre ſuo. Sed ſi filius emancipatus non petierit bo.poſſeſſionēª: ita integra ſūt omnianepotibꝰ: atqꝫ ſi filius non fuiſſꝫ utqd̓ filius habiturus eēt petita bon.poſ. hoc nepotibusᵇ ex eo ſolis natisᶜ non etiam reliꝗsª accreſcat.UXpianus.I paterʰ filiū emācipauerit:nepotem retinuerit. deīde filius deceſſerit. ⁊ rei eꝗtas ⁊ cā edicti quo de bo. poſſeſſioneᶜ liberisdanda cauetur. efficit vt eiꝰᵈ rō habeat̉: ⁊ bonoruꝫ poſſeſſio inteſtatipatris det̉ᵉ: vt tamē bonaⁱ ſororiᵍque neceſſaria hr̄s patri extitit cōferre cogat̉ auusʰ: ꝗ ꝑ euꝫ bo. poſ.emolum̄tuꝫ acꝗſiturus eſt niſi: forte auus iſte nullū ex his fructuꝫ acquirere vult: paratuſqꝫ eſt de poteſtate nepotē dimittē vt ad emancipatuꝫ emolumētū omne bo. poſ.perueniat. nec iccirco ſoror que patris heres extitit iuſte queri pōt ꝙex eo facto a collationis cōmodoexcludit̉: cū auo qn̄qꝫ īteſtato d̓functo ad bona eius ſimul cum fratrepoſſit venire. OOmponius.Cripto herede deliberante filius exheredatus morteꝫ obijt: atqꝫ ita ſcriptus hr̄s omiſerathereditatem: nepos ex illo filio ſuſceptusⁱ auo ſuo hr̄s erit. neqꝫ pater videbitur obſtitiſſe; cuiusᵏ pꝰmorteꝫ legitima defertur hereditas. nec dici poteſt heredē non ſuum nepotē fore: ꝙ proximum gradum nunquā tenueritⁿ? cum ⁊ ipſefuerit in poteſtate. neqꝫ pater eumin hac ſucceſſione preuenerit: alioquin ſi non ſuus heres eſt: quo iure heres erit qui ſine dubio non eſt
a ¶ Recte. dicimus. vt ⁊ sͣ. de contra tab. l. i. in prin.b ¶ Nō inuitant̉. facit. C. de adop. l. cum in adoptiuis. §. ſed ſiquidē. ⁊ .§. ſiueaūt. ⁊. C. de ſuis ⁊ le. l. ſi te. ⁊ inſti. de here. ab inteſt. §. emancipati. ⁊. §. at hi. ⁊minus.c ¶ Si quis. adoptauit .ſ. poſtea.d ¶ Emancipauit. ſcꝫ iterum.e ¶ Reſciſſa .i. que eſt reſciſſa.Iungi. nepos: vt. sͣ. de coniun. cum emāci. li. l. i. in pͥn.z ¶ Quaſi filius. ⁊ etiā nō denuo emancipatus vt ſubijcit. ⁊hoc niſi tanꝙͣ pater huius nepotis ſit adoptatus: vt. sͣ. d̓ cōtra tab. l. iij. §. i. ar. contra deli. ⁊ poſthu. l. filio. accur.h ¶ Obſtare. multomagis ergo non nocet filio ſuo quandoloco nepotis eſt: ⁊ eſt iterū emācipatus.i ¶ Si heres. qꝛ inciſe. voluntate teſtatoris vt ſubijcit. ac.k ¶ Acceperunt. īmo vr̄ ꝙ fiſcus: vt ⁊ sͣ. de his q̄ ī teſt. de.l. ꝓxi. in prin. ⁊. C. de his quibus vt indig. l. hereditas. ſol.plene dic vt. C. d̓ teſtamentis.l. pe. Itē ꝯͣ. sͣ. de te. mi. l. militis. veteranus. ſed lꝫ ipſo iureibi non reſcindantur inſtitutiones legitimi tn̄ auocant a ſcriptis ẜm Cy. vel ibi nudis verbis. h̓ facto. ⁊ ſic ēt ſoluit̉ inſti.ꝗ. mo. teſt. infir. §. ex eo. niſi ſitmiles teſtator: vt. sͣ. de teſta.mi. l. in fraudeꝫ. §. i. ꝯͣ. sͣ. ſi ꝗsaliquem te. ꝓhi. l. i. in pͥn. vbifiſcat̉. ſed dic vt ibi.l ¶ Si emācipatus. preteritꝰ.⁊ ſic ipſo iure totum teſtm̄ nullum. ut. sͣ. d̓ iniuſto teſta. filio.⁊ inſti. de exhere. li. in pͥn. al̓sſi valeret teſtm̄: ageret querela prehabita bo. poſ. gr̄a agnoſcende litis: vt. C. de inof. te. l.ij. ⁊ nō peteret vn̄ liberi abīteſtato: vt. sͣ. e. l. i. in pͥn. niſi perlata querela.Mancipatꝰ. hicē ti. vn̄ liberi ẜmquoſdā: al̓s ē ſubti. ſi tabu. teſta.n ¶ Adierint. qꝛ potuerunt deiure ciuili: vt. sͣ. de contra tab.filiū in pͥn. nō de iure pretorioẜm tab. vt. sͣ. de ſe. tab. l. ij. inprin. ⁊. §. expetenda.o ¶ Poſſeſſionē. hic puncta.⁊ qd̓ ſequit̉ ex illa ⁊cͣ. eſt rn̄.ꝑ ¶ Heredes. qui adierunt hereditatem. I.Iberti. quidam habētd hic rubricam vnde liberi. alij. sͣ. l. emancipatus. alijpoſt illaꝫ ſi ta. te. nul. ex. ⁊ vn̄de liberi.r ¶ Minuti. minima vt emācipatione: vt ⁊ .jͣ. vnde cognati. l. iij. ſecꝰ ſi maxima vel media. vt. jͣ. ad tertul. l. i. §. capitis. ⁊ facit ad. l. inſti. de here.ab īte. §. emācipati. ⁊. §. at hi.⁊. .§. eadē. ſed ꝯͣ. sͣ. d̓ cōtra ta.l. iij. §. ſi quis filio. ſo. ibi.O vt ⁊. C. e. l. ij. ⁊ sͣ. e. l.Onoꝝ poſſ. ſignatas.i. in pͥn. ⁊ noͣ ꝙ hic bo. poſ. nōdatur liberis ī ſucceſſione lineematerne: vt. C. d̓ ſuis ⁊ le. quotiens. ⁊ eſt ratio vt ibi noͣ. ⁊ ꝓbatur hoc idem. jͣ. l. ſi quis inprin. ⁊ facit. C. de teſt. l. ſi vnꝰ.in prin.
I quis. eiuſdē familia. ꝑ hoc aꝑte noͣ. ꝙ natis ex filiabꝰ vel ex nepotibus: ēt natis ex filijs nō dat̉ vn̄ liberi. qꝛ ī familia defuncti auivel ꝓaui nō fuerunt: vt inſti. de pa. po. §. fi. ⁊ ꝓbat̉. C. de ſuis ⁊ le. l. quotiens. u ¶ Dimidiā. ꝑ edictū de cōiun. vt. sͣ. de cōiun. li. l. i. in pͥn.⁊. §. i. x ¶ Dūtaxat. qꝛ eis ſolum faciebat iniuriam per edictum deconiungen̄.y ¶ Sed ⁊ ſi. obſtet. ſedobſtat nepoti pr̄ ſuus. ꝙſi deceſſerit ſolus neposadmittitur: vt. sͣ. de cōtra tabū. ſi emancipatꝰ.idem ſi repudiet: vt. jͣ. e.l. §. fi.z ¶ Procurauerit. facit. de contra tab. ſi emācipatus. accur.a ¶ Bono. poſ. vnde liberi. ac.b ¶ Repotibꝰ. in auipoteſtate retentis. accur.c ¶ Solis natis. qꝛ ⁊ eisſolis ꝑ edictū d̓ coniun.faciebat iniuriam.¶ Non etiaꝫ reliquis.forte nepotibus alteriusfilij premortui. ſi autemille viueret ſoli ei accreſceret: qd̓ h̓ eius frater repudiaret: vt. sͣ. d̓ coniū.l. i. §. ſi quis ex nepotibꝰin fi. vel ei nō ſoli: vt ibinō. h. ⁊ fa. sͣ. de bo. poſ.l. iij. §. fi. vel dic reliꝗs.ſ. fratribus eius.b ☞x Ipater. pone caſum. vt. sͣ. de cōiun. emācipato. ⁊ d̓ col.bo. l. ſi quis filium.¶ De bo. poſ. vnde lieri.d ¶ Ut eius. nepotis.e ¶ Pr̄is det̉. vt. sͣ. l. ꝓxi. ibi. nam ⁊ filius. ⁊cͣ.f ¶ Bona. huius nepotis ꝗ nepos quo ad pr̄eꝫſuū habetur pro emancig ¶ Sorori. poſt emanpato.cipationem concepte.h ¶ Auꝰ. ſic ⁊ sͣ. d̓ coll̓.bo. l. i. §. is quoqꝫ.i ¶X Eripto. ſuſeptus.i. natus. ideꝫ eſtſi ꝯceptus: vt. C. de īof.teſt. ſi quis filiuꝫ in pͥn.ſecus ſi nec cōceptus. vt.jͣ. de ſuis ⁊ le. ſi ticius.⁊ .l. ſequen.k ¶ Cuius. al̓s cuius .i.poſt mortē cuius .ſ. patris. ⁊ al̓s cui .ſ. nepotipoſt mortē pa. le. de. hereditas .ſ. aui non enimtempus mortis: ſed quoapparet defunctum inteſtatum deceſſiſſe inſpicitur: vt inſti. de here. abinteſt. §. cum autem.l ¶ Tenuerit .ſ. filiꝰ quoad ſuccedenduꝫ. qd̓ nūꝙͣ fuit ei viuo delata. ⁊ẜm hoc ꝙ .i. qꝛ ⁊cͣ. ⁊ eſtrō quare non poteſt dici nepotem nō ſuū auo.⁊ alia ad idem ſequiturratio cum ⁊ ipſe ⁊cͣ. veldic ſecundo tenuerit .ſ.nepos. ⁊ tunc eſt ratio remotiua quare videaturnepos non ſuus. ſed queſequitur cū ⁊ ipſe ⁊cͣ. ē incontrariū que preualet.