Druckschrift 
Corpus iuris civilis : Digesta Justiniani. Infortiatum. Mit der Glossa ordinaria des Accursius und mit Summaria des Hieronymus Clarius.
Entstehung
Seite
247r
Einzelbild herunterladen
 

XXXVIIDe carboniano edicto.

4 7

res differri ſolet pupilloꝝ ſit: nede ſtatu ꝑiclitētur an̄qͣꝫ ſe tue̓i poſint. Ceteꝝ ſi idō eos hēant abus deffendātur: expeditā cāꝫvt ipſoꝝ interſit mature ea īdicari: tutores eoꝝ iuditio expeririᵍ dꝫ aduerſus pupillos obẜuariqd̓ pro ipſisᵇ excogitatū eſt: pender̄ ſtatꝰ eoꝝ poſſit indubitatꝰ. Si mr̄ īpuberis ſubiectitꝰ rea poſtulata cāꝫ obtinue̓itᵗ: poterit adhuc ſuꝑeē ſtatꝰ qōᵇ: ut putaſi dicatur aut ex ip̄o defūctocōceptꝰ: aut ex ipſo ꝗdē: ſꝫ non exmr̄imonio editus. Si isᶜ ſtatꝰ ꝯtrouerſiā filioᶠ faciebat: ſolūſe filiū dicebat deceſſerit: mr̄ᵍ eihr̄s extite̓it: ſiꝗdē eādē ꝯtrouerſiāīpuberiᵇ mr̄ faciat ſe ex alia natūaffirmat quāˡ filiꝰ eius faciebat .ſ.ut neget filiūᵏ: iccircoqꝫ ad ſe to hr̄itatē ex perſona filij ſui d̓fūctiꝑtine̓ d̓ber̄ ī tp̄s pubertatis differri iulianꝰ ait. qꝛ nihil ītereſt ſuo: anhr̄ditario noīe ꝯtrouerſia hec fiat Plāe ſi mr̄ negatᵐ hūc quoqꝫd̓fūcti filiū eſſe: iccircoqꝫ defunctipartem dimidiā hr̄ditatꝭ ſolā fibiuēdicet ex bōiſ pr̄nis: erit iuditiūī tp̄s pubertatis differēdū. .n. pr̄nisⁿ: ſꝫ fr̄nis bōis īpuberi ſitꝯtrouerſia. Ibidē iulianꝰ q̄rit.ſi duo īpubēs patiāt̉ ſtatꝰ ꝯtrouerſiā: alter eoꝝ pubuerit: expectarialteriꝰ quoqꝫº pub̓taſ dꝫ .ſ. ut ſicutriuſqꝫ ſtatu agat̉: ne aliqd̓ pͥiudiciū fiat īpuberi ꝑꝑ pubis ꝑſonam. Parui reffertᵖ vtrū petitorq ſitīpubes an poſſeſſor ſtatꝰᶠ ꝯtrouerſiā patit̉ª. ſiue poſſideat: ſiue petat in tp̄s pubertatis differt̉ª. Si duoʸ īpubes īuicē ſtatꝰˣ controuerſiā faciūt ītereſtutꝝ ꝗſqꝫ ſeſolū filiū dicat an ſeʸ. ſi ſe ſo dicat filiūᶻ dicēdū ē d̓be̓ ꝯtrouerſiā ad utriuſqꝫ pub̓tatē differri. ſi

ue petitor: ſiue poſſeſſor ſitº. Siv̓o alter ſe ſolū: alter ſeᵇ dicat. ſiꝗdem ille adoleuerit ſe ſolū dicat:adhuc differt̉ cōtrouerſia ꝑꝑ pueritiā eius ſe dicit. ſꝫ de ꝑte nonde toto. de ꝑte eniꝫ vtiqꝫ nec litigatur. ſi ille adoleuerit ſe dicit: ille īpubeſ ſit ſe ſolū dicit: differt̉ controuerſia: nec enim patiturimpubes cōtrouerſiā ſtatusᶜ ſed facitª: hic pubeſ ſe dicat: illūneget filiū. Si ꝗs liber hr̄siuſſusᵇ ſit ſtatus ꝯtrouerſiaᵉ impuberi faciat: filiꝰ teſtm̄ pr̄is rupiſſe dicit̉. Iulianus ait vtraqꝫ iudicia libertatis hr̄ditatis in tēpꝰ pubertatis differēda. Neutrū .n. eoꝝita explicari pōt: vt cōditiōi eiꝰ ſe filiū cōtēdat pͥiudicet̉. Cetere quoqꝫ libertatis qōes ex teſtōdētesᵇ in tp̄s pubertatis differūtur extaret īpubes qui ſe defuncti filiū diceret: debitoreſqꝫ negent filium defuncti: inteſtatī hereditatē ad agnatū forte trās mare abierit ꝑtinereᵉ: neceſſarium eritpuero carbonianū edictūᶠ: ſꝫ abſenti erit ꝓſpiciendū: vt cautioᵍſtet̉. Miſſuꝫ aūt ex carbonianoedicto in poſſeſſionē: ſtudēt pͥtoreſpoſſeſſionē cōſtituereʰ. ſi ceperit aūt hr̄ditatēⁱ petere: quaſi bonoꝝ poſſeſſor carbonianꝰ: aut ſingulas res rectiſſime iulianus li. xx.xiij. dige. ſcribit exceptioneᵏ ſummouendū. Cōtentus .n. eſſe debethac prerogatiua: poſſeſſoreꝫpretor tātiſper cōſtituit. Si igit̉hereditatē aut fingl̓as res vult petere: petat inꝗt directa actione quaſi heres vt ea petitiōe iudicari poſſit: an quaſi ex liberisᵐ heres ſitⁿ: nepreſumptio carbonianeº bonoruꝫpoſſeſſionis iniuriāᵖ aduerſarijs afferat. Que ſnīa hꝫ rōnē eꝗtateꝫ. Hec āt poſſeſſio intra annūdat̉

Expiri. .i. defendere. ſic.. de re iudi. l. ſepe. §. ſꝫ ſciētibus. uel dic agēdo: vt.. e. l. §. parui. ẜm primā no. cogi aduerſarios agere ad tēpꝰ. ſicC. de ingenu. ma. l. diffamari. azo. b Qd̓ pro ip̄is. qd̓ fauore. ut. C. de le. cōſti. l. qd̓ fauore. fa.. de libe. cau. l. diui. in pͥn. Si mater. obtinuerit. idē ſi ſuccubuiſſet. azo.d Queſtio. ꝯtra impuberē. ſꝫ cōtra matrem deadulterio non tn̄ facile.ar.. de accu. l. ſi cui. §.hiſdē. hic aūt videbat̉ ꝯͣqꝛ abſoluta adultera etadulter videtur abſolutus: vt.. de adul. l. denūciaſſe. §. querit̉. fac̄. e. l. i. in fi. Ac.e Si is. natus de ſecundo matrimonio. ac. Filio. nato ex primomr̄imonio eodē pr̄e: lꝫ eadē matre. ac.g Mater ei .ſ. filio ſendi matrimonij. ac.mpuberi. ſuꝑſtiti.i Quā .ſ. ꝯtrouerſiā.k filiū .ſ. ſuꝑſtiteꝫ. Suo. an hereditarioſic.. ad tre. l. ſi res ī fi.ſed ar. contra in eo. ti. in.l. ſi patroni. §. qui fideicōmiſſariam. ii. rn̄. .l.facta. §. ſi ſuſpecta.m Negat. al̓s negat hunc .ſ. ſuꝑſtitē filiūdefuncti. ſed etiam dicitde ſuo deinde nec ſuꝑſtes negat filiū ſuum fratrem ſꝫ dicit matrē nond̓bere ſucceder̄. hoc colligit̉ ibi n. ⁊cͣ. aliibn̄t tunc dic ẜꝫ. B.mr̄ negat ſuꝑſtitē filium.ſ. ſolū filiuꝫ ꝗa ſuumſil̓r dicit. nec ſuꝑſtes negat. ſed ſi negaret ſuꝑſtes: idem ceſſet carbo.qꝛ non patitur ſed facitcontrouerſiam ſuꝑſtes:vt.. e. l. qd̓ ſi ille.n Paternis. melior: qꝛ tm̄ de bonis nonde ſtatu ſit controuerſiaut.. e. l. i. §. ſi quis filiūazo. fa.. e. l. ſi impubes. §. ſi pupillus.o Alterius quoqꝫ. ſic.s. que res pig. ob. poſ..l. ariſto. quēad. ſer. a..l. ſi cōem.. de uen. īpoſ. mit. l. an̄pe. ſed contra.. e. l. ticia. ſed dic ut. e. l. ſi īpubes. §. ſi mr̄.Parui refert. quaꝫtum ad differendā qōnem ſtatus: nam vtrobiqꝫ differtur.Petitor. poſſeſſionis. azo.r Status .ſ. tm̄. uel ſtatus bonoꝝ ſi velit in poſſeſſionē mitti.s Patit̉. no. patit̉. ſecus .n. ſi alij faciat: ut.. e. §. qd̓ ſi ille. ac.t Differt̉. qd̓. u Si duo. ad euidētiā huius. §. dic ille ſolus ille oīno īpubes qui patit̉ controuerſiā ſtatus ſui ꝓprii poſſit poſtularedifferri qōnē ſtatus. ille aūt īpubes facit alteri īpuberi de ſtatu eius īpuberis quē cōuenit cōtrouerſiā: nunꝙͣ pōt poſtulare. eſt ratio: qꝛ impuberi ne amittat libertatē ſuā dꝫ fauor exhiberi: ut aliū īpuberē ſua libertate priuaret. ita oīa ſunt clara. in. i. rn̄. ſic dicit̉: qꝛ uterqꝫ alteri faciat ꝯtrouerſiā vterqꝫ patit̉ ab alterutro: vtroqꝫ impubere exiſtēte adhucdifferet̉. In ſecūdo v̓o eſt ēt p̄dicta: qꝛ his adoleuerit: qui ſe ſoluꝫ dicit. alter aūt qui ſe dicit eſt īpubes: pubes īpuberi facit cōtrouerſiā: itaīpubes patit̉ litē ſic differt̉. In tertio vero differt̉: quia pubes ab īpubere patiebatur litem.t Status .ſ. tm̄ uel ſtatꝰ bonorū: ſed poſſeſſionē uel retinet uel adipiſcit̉: vt.. de inof. te. l. de īofficioſo. Itē hec v̓a ſūt ſi agat̉ poſſeſſorio. ſiaūt petitorio diſtīguit̉: an agat̉: differt̉. an cōueniat̉: tūc ſic ēt ſiprij ſtatꝰ ꝯtrouerſiā patit̉: ut.. e. l. §. iuſſum. y An ſe .ſ. aliū. ac. Dicat filiū .ſ. ſe ꝗſꝙͣ eorum. ſic ꝗlibet de altero negat.

a ſPoſſeſſor ſit .ſ. ꝗlibet eorū de quo querit.bAlter ſe .ſ. aliū. azo. c Status. ſui .ſ. de filiatione.a Facit .ſ. de ſtatu alterius controuerſiā agendo vel excipiendo poſſeſſorio: vl̓petitorio. ac.b Si ꝗs liber. iuſſus. aliquis maior.c Status cōtrouerſiā. qꝛ ſeruū dicat: agit ergo inſtitutus petitione heredi. filius dicit teſtamētum ruptūinſtitutus replicat filium ſeruum. ſecus autem ſi ipſe pupillus ageret petitorio contra inſtitutum: qꝛ tunc differt̉. ſic.. e. §. miſſum.. C. or. iu. l..i. eſt: qꝛ primo cāu retīetſecūdo alij extraneo oīa auferri vult. ac.d Pēdentes .i. ſi ꝗs dicat exteſtō ſe eſſe liberū. ad qd̓. C. depe. here. l. fi.. de peti. here..l. ſi quis liber. in fi. Cum extaret. Si ꝓpterdebita particularia qd̓ ſtatus īfert̉ impuberi: differt̉ in tempꝰpubertatis. h. d. Bar.e Pertinere .ſ. dicunt. azo.f Edictū. vt fiat miſſio. ac.g Cautio. fideiuſſore: vt.C. e. l. i. fiet ẜuo publico: vt.. rem pu. ſal. fo. l. ii. Miſſum. Miſſuꝫ ī poſfeſſione ex hoc edicto pretor iuetur. tn̄ miſſus vt car. poſſeſſor poteſt hereditatem uelres ſingulas vēdicare niſi velet de filiatiōe piene docere. h..d. Bar.h Cōſtituere. vr̄ ergo prima miſſio faciat poſſeſſorem: ſicut nec in dāno infecto.nec etiam illa que ſit de ventreuel rei ſeruandē: vt.. de īfecto. l. ſi finita. §. iul. deacꝗ. poſ. l. iii. in fi. ſꝫ debeat ſecundū decretuꝫ inierponi: vtiunuit. ſed dico cōtra .ſ. ſtatīetiam poſſidet ſi fuit re ipſa facta miſſio. aliud in dāno infecto: quia ibi ſperatur dominiūvel ſatidatio: hic aūt et inuitoaduerſario admuūt impubesſatiſdās. Idē aliud in muliere ſimilibus: qꝛ hic ſemper dicit̉ dat̉ carbo. poſſ. vel accipitpoſſeſſionē: vt.. e. §. que in fi.. .§. cāe. ſed in predictis dr̄ mittitur in poneſſionem. taliterpoſſeſſio q̄rit̉: vt.. de acꝗ.poſ. l. fi quis aūt. §. i. pro hoc iſte poſſideat ē.. l. pe.. ff.de inoff. teſta. l. qui de inoffici. ergo hic dicit ſtudent pre.con. poſſ. dic̄. i. poſſeſſoremſtitutum tm̄. arg.. de v̓b. ſig..l. lege. vel dic̄ qn̄ ē miſſus verbo iudicis tm̄ conſtituet̉ poſſeſſor: ut adipiſcat̉ poſſeſſionē ꝯͣ exͣneos: ut.. e. l.rit̉. eſt vl̓is. ſꝫ qua actōe. rn̄. in factum orit̉ ex hoc edicto: ſicut ex quolibet aliout.. ne vis fi. ei. l. pe. §. p̄tor. ueniunt corꝑalia tm̄. ar.. quoꝝ bo. l. ii.i Aut hr̄ditatē. qn̄ v̓bo tm̄ erat miſſus: vt .n. agnorcēs quālibet aliā bo. poſ.uel ēt vn̄ liberi uel ēt unde agna. ſtatim pōt agere peti. he. bo. poſ. ut.. de bon.poſ. here. pe. ita iſte putabit. ſꝫ eſt ita: qꝛ alie tribuūt ius in proprietate. hec inpoſ. tm̄ ut hic dicit̉. uel ſi de facto erat miſſus petet res aliquas quas non habetpeti. here. uel rei uen. quaſi heres uel quaſi hēat ius in proprietate. hic non pōtſed contra.. e. l. pe. ſo. ibi. ac.k Exceptione .ſ. in factuꝫ. qꝛ preiudiciū hereditati fieri dꝫ: ut.. de except. l.ſi poſt.. de peti. here. l. diuus. ſꝫ nōne hodie ꝯtra: ut. C. de peti. here. l. fi. rn̄.: qꝛ hic agere vult heres ad ſuū cōmodum alterius pͥiudicium qui moturuseſt litē. ibi v̓o ꝯuenit̉. Itē ꝯtra.. e. §. parui. dic ut ibi.l Iudicari poſſit. ut. C. de or. cog. l. i. contra. ſo. ibi.m Ex liberis .i. dicere ſi ip̄e uult uēdicare res dicat ſe heredē. uel qꝛ ſit de liberis uel alius. n Heres ſit .ſ. petat.o Preſūptio car .i. filiationis ſūmatim cognite: ut.. e. §. ſūmatim. ꝓpter qd̓ dat̉ car. poſ. azo.p Iniuriā .ſ. de rebus amittēdis ſi tm̄ petitoriū ꝓponeret̉ ꝓpter p̄ſumptio qualēqualē res poſſeſſori auferet̉: in ꝑpetuum ius poſſidentiū eſſet ſopitum:ut. C. ut li. pen. l. licitam. a3o. ne iniuriaruꝫ ⁊c̄. ut. C. unde vi. l. meminerint