Druckschrift 
Corpus iuris civilis : Digesta Justiniani. Infortiatum. Mit der Glossa ordinaria des Accursius und mit Summaria des Hieronymus Clarius.
Entstehung
Seite
143r
Einzelbild herunterladen
 

Delega. ⁊ fideicō. iij.XXXII

4 3

circum ſeª ipſe ſui cultꝰ cauſa hēret. Lana lino purpura vxori legatis que eiꝰ cā parata eēt: cū multuꝫlanā ⁊ oīs generis reliquiſſetᵇ: querebatur an oīs d̓beatur? Rn̄di ſi nihil ex ea d̓ſtinaſſet ad vſum vxoris:ſꝫ omnis cōmixtaᵉ eēt nō diſimilemeē deliberationēᵇ: cū penus legataeēt: ⁊ multas res q̄ penꝰ eēt reliꝗſſꝫex ꝗbus pater fami. vēde̓ ſolitꝰᶠ eēt.Naꝫ ſi vina diffudiſſetˢ: habiturꝰvſui ipſe ⁊ hr̄s eius: tn̄ in penu omneꝰ exiſtimari. Sed cū probaret̉eum ꝗ teſtamētū feciſſet partē penꝰvēde̓ ſolitū eē: ꝯſtitutū eē vt ex eoqd̓ ad annuū opꝰ hē̓des legatariodarēt. Sic mihi placet ⁊ in lanaᵏfieri vt ex ea q̄ ad vſū ānuuꝫ ml̓ieriſatis eēt: ea ſumē̓t. Non enim d̓ducto eo qd̓ ad viri vſū opꝰ eēt r̄liquūvideri vxori legatū eē: ſꝫ qd̓ vxoriscā paratuꝫ eēt. Predijs legatiſ⁊ que eorum p̄dioꝝ colēdoꝝ cauſaempta parataqꝫ eēntᶠ neqꝫ topiariumᵐ neqꝫ ſaltuariumⁿ legatū videri ait. Topiariū eniꝫ ornādiº: ſaltuarium aūt tuēdiᵖ ⁊ cuſtodiēdi fundimagis qͣꝫ colēdi cā paratum eſſe. Aſinum machinariūᵈ legatū videri. Item oues q̄ ſtercorādi fundicā pararēturᶠ. Itē opiliōeꝫᶠ ſi eiꝰ generisˡ oues curaret. Dem.Extoribꝰ oībꝰᵛ ꝗ ſui eēt cummoreret̉ legatis q̄ſitū ē an ⁊ isquē poſtea ex his hoſtiariū feciſſetlegato cōtineret̉? Rn̄. cōtineri. Nōenī ad alid̓ artificiūᵉ ſꝫ ad aliū vſumUlianus.tranſductꝰ eēt.Ui duos mulos habebat italegauit. Mulos duos ꝗ meierunt cum moriar ſeio heres datoIdem nullos mulos ſed duasʸ mulas reliquerat: reſpondit ſeruiꝰ deberi legatum: quia muloruꝫ appellatione etiā mule continentur: quēadmodum appellatione ſeruorū:⁊ ſerue plerūqꝫᶻ continentur. Id āteoª veniet ꝙ ſemꝑ ſexꝰ maſculinus

femininū ſexuꝫᵇ ꝯtinet. IDem.N repetēdisᶜ legatis hec verba que adijci ſolent. Itē daredamnas eſto. ⁊ ad conditiōes ⁊ addies legatoruꝫ eaſdē repetēdas reA Frica.ferri ſabinus ait.Ui filiū ⁊ nepotē hēdes inſtituerat: certa p̄dia: q̄qꝫ in hismortis tēpore ſua eſſent nepoti ꝑfideicō. d̓derat excepto calēdario.Mortis tēpore in ea archa in quainſtrumenta ⁊ cautiones debitoruꝫerant pecunia numerata inuēta eſt.Pleriſqꝫ videbaturᵇ vix veriſimile eē vt teſtator de pecunia numerata ſenſiſſet. Ego autem illud dignū animaduerſione exiſtimabamcuꝫ quis calēdariū p̄ſtari alicui volueritᵉ: vtrū ne nomina dūtaxat debitorū p̄ſtare voluiſſe intelligendꝰeſt: an uero ēt pecuniā ſi qua ab hisexacta: eidē tamē calēdario deſtinata fuerit. Et magis puto quemadmodum ſi exacte pecunie: ⁊ rurſuscollocate eēt: ꝑmutatiōe nominūnon ꝑimerent vel minuerent fideicōmiſſuꝫ: ita ipſe quoqꝫ pecunie ſiadhuc calēdario: id eſt nominibusfaciendis deſtinate eſſēt eideꝫ fideicōmiſſo cede̓ debeātᵇ. Quintiāilld̓ quoqꝫ defendi poſſe: ut nō mōa d̓bitoribus exacte pecunie: ſꝫ qͣcūqꝫ d̓ cauſa redacte eidē tn̄ ratiōi fuerini d̓ſtinate: fideicōmiſſo cedant.Ꝙ Arcellus.Egatis ſeruis exceptis negociatoribꝰ: labeo ſcripſit eos legato exceptos videri: qui prepoſiti erāt negocij exercēdi cauſa: ueluti qui ad emendum. locandum. cōducendum prepoſiti eſſent. Cubicularios āt uel etiam obſonatoresᶜuel eos qui piſcatoribus prepoſitiſunt: non uideri negociationis appellatione contineri. Et puto uerāeſſe labeonis ſententiam. Si exofficioᶠ quis ad artificiuꝫ trāſieritᵍ:quidā recte putāt legatum extīguiᵍquia officiuꝫⁱ artificio mutat̉. Nō

Circum ſe. ergo ⁊ mulio ſi ad vrbanā. familiā fuerit deputatus Lana lino In his que quis promiſcue vtitur illud videt̉ vxoris cauſa paratū qd̓ adannum eſt neceſſarium. h. d. bar.Lana. reliquiſſet.mū dimiſſiſſet ad vſū vxoris ſpecial̓r. ac.Ceionem .ſ. huic que ſequic Cōmixta. in cōetur cum penus ⁊cͣ.e Reliquiſſet .i. remanſiſſet in bonis. ac.e Uendere ſolitus. h̓ ātin penu legato non cederet: ut. jͣ. de pe. le. l. nam Ofiudiſſet .i. ihudiſ.d̓. §. fi. ac.ſet vel miſcuiſſet in penuita ꝙ totū erat in penu.b Tamen omne. lꝫ videatur excedere modumnam nil erat venale.i Penus vendere. ſihabes vendere dic ⁊ partem vſui tenere. ſi v̓o habes pendere dic. i. in penu ponere. ⁊ ſubaudi patem vendere. erat ergo cōmixta venalis ⁊ vſualis.⁊ ſic eligitur hec via. vt.jͣ. de penu le. l. nam qd̓.§. item ſi quis. ⁊ fa. jͣ. ti.i. l. ſi cui. ⁊. jͣ. ti. ij. l. gn̓ali. §. vxori. ⁊ .jͣ. de auro ⁊ar. le. l. pediculis. §. idemcum queretur. ack In lana. que eſt ī cōivſu: ut in queſtione propoſuit. ⁊ eſt ſpeciale in lana ⁊ in lino que appetūtmulieres. ſed aliud in ſeruis ⁊ alijs ſpeciebus queſunt in promiſcuo vſu vt.sͣ. e. l. hoc legatū. §. pe.a. l. itē. §. ꝓinde. ac. Prediis. Que pertinent ad ornamētuꝫ velcuſtodiam fūdi: n̄ ꝑtinentad culturā. h. d. Uel dicornatus ⁊ cuſtodia fundinon dr̄ cultura. h. d. Predijs. eſſent. repete legatis. ac.m Topiariū. ẜuū. ac.Saltuariū. ẜuū. ac.o Ornādi. purgat eniꝫagrum ſpinis: ⁊ ꝯplanat⁊ circuit ſepibꝰ ⁊ foy Tuēdi. ut ⁊ sͣ. de vſu⁊ ha. l. ſi ita. ac. Machinariuꝫ. ꝗ portat neceſſaria machine qͥin fundo fiebant forte ꝓpe hoſtes poſito.r Pararētur. ſecus ſiad fructus: ut. jͣ. de fun.īſtru. ⁊ in. le. l. grege. ac.r Pararentur .ſ. legata videri.θ Opilionem .i. cuſtodē ouium ſic dictus: quiaoues ferunt opes. ul̓ quia earū vellere cooperimur. ⁊ facit. C. de v̓bo. ſig..l. ij. ⁊. jͣ. e. l. auibus. ⁊. l. ſe. ⁊. jͣ. de fun. inſtru. ⁊ in. le. l. ſi ita. ac.l Generis. ut dixit .ſ. cauſa ſtercorandi. ac.Extoribus. Mutatio artificij ad officium non mutat ſubſtantiamLlegati. h. d. Bar.u Textoribus oībus. ſecꝰ ſi non addidiſſet omnibus: quia tunc hec verba qui erunt ſui facerent ꝯditionem: ut. sͣ. ti. ij. l. vj. ſꝫ certe ⁊ hic faciunt cōditionem ad verbum ſui non ad verbum textoribus.y Artificium. tunc enim ſecus: ut. jͣ. e. l. legatis. §. i. ⁊ sͣ. quibus mōisvſufru. amit. l. ſi cui balnei.Uiduos Maſculinum concipit ſemininum. h. d. Bar. Qui duos. duas mulas forte poſt teſtamētū queſitas. ac.ſerue plerunqꝫ vt. jͣ. d̓ v̓b. ſig. l. d̓teſtatio. §. i. ⁊. l. īter ſtupꝝ. §. fi.io. i. ideo.b Sexum. niſi in caſibus ut noͣ. sͣ. ti. i. l. ſi ita ſitiptum. ⁊ facit. jͣ. de ver. ſig. l. i. ac.

Tantitthtitleatf. plleberaadiatis. h. d. bar.c In repetendis. lego ticio. x. ſub conditione uel in diem. Item eidē uel alij eoamplius fundum. videor in ſecundo legare. x. ⁊ erit repetitio diei uel conditionistam ad. x. ꝙͣ adfundū. ut. sͣ. e. ti. l. ſi ſic. ⁊. l. ſi tibi pure. ⁊. jͣ. de condi. ⁊ demon..l. auia. ⁊. l. libertis omnibus.⁊ sͣ. de ꝯdi. inſti. l. cum ſeruꝰ ⁊.jͣ. ti. ij. l. cōdicillis: in prin. ⁊ ꝑhas leges ponitur hic caſus: neſi ꝯditio eſſet talis que redderetſcd̓ꝫ legatuꝫ inutile: ut. sͣ. ti. ij.l. ſi ꝗs a filio. iuſ. i. ⁊. ij. ℟. Sꝫquid ſi ſic dixerit lego ticio. x.ſub conditione. Item ſcio fundum: an videatur conditio repetita; videtur ꝙ non qꝛ nō eſtrepetitio legati .ſ. eiuſdem neqꝫlegatarij eiuſdem. nec eſt ibi illud verbum eo amplius uel ſimile. ſed hec lex ē ar. ꝯtra. Iteꝫfacit. jͣ. de cōdi. ⁊ demō. l. legatum. ⁊. jͣ. defun. inſtru. ⁊ in. le.l. iij. i. rn̄. ac.Ui filium. CalendariLum continet nomina debitorum ⁊ pecuniam ad calendarium deſtinatam ſiue calendarium legitur ſiue a legato excipiatur. h. d. bar.a Excepto calendario. qd̓ alteri legauit ⁊ ſic a legato nepotis excepit. vel dic ẜm. R. ꝙ pͥter calendarium qd̓ legauit: ethoc ſimiliter legauit. ac.b Uidebatur. ⁊ recte .ſ. ꝙ nōdebeatur nepoti ẜm pͥmum caſum. uel dic ⁊ male ẜm alium⁊ ideo ſtatim corrigit cum dicitego autem ⁊c. ac.c Uoluerit. alij ꝙͣ nepoti ẜmmū. uel nepoti ẜꝫ aliū. ac.d Cedere d̓beant. duplici ergo ratione pecunia de qua queritur nepoti debetur. tum quiain fundo continetur. tum quiacalendarium qd̓ fuerat nepotilegatum cedit ſi ibi fuit deſtīata pecunia nominibus faciendis. ⁊ hoc ẜm ſecundā lecturā.ẜm aliam duplici ratione a legato nepotis exceptum videt̉.Et dicitur calendariū liber rationum ſeu nominum eo qd̓ calende terminorum ſunt ibi ⁊ facit. jͣ. de adimen. le. l. filio. §. fi.⁊ sͣ. e. l. vxorem. §. legauerat.⁊ .jͣ. ti. ij. l. generali. §. vxori. ⁊.jͣ. de fun. inſtru. ⁊ inſtr. le. l.nepoti. ⁊ .jͣ. de here. inſti. l. exfacto. §. rerum. ⁊ sͣ. ti. i. l. gaiꝰ⁊. C. de ver. ſig. l. ij. ac.Egatis. Negociatoresdicuntur ꝗ cuꝫ alijs cōtrahūt. ſecus ī eis qui aliquod exercent officium vbi contractus n̄īmineret. h. d. bar.e Legatis. obſonatores. quicuſtodiunt dn̄m. uel obſonatores qui reſonant ⁊ cātant dn̄o in menſa. ac. Si ex offi. Artificium extinguit nomen officij non econuerſo. h. d. Bar. Si ex officio. qd̓ eſt generale ad omne miniſterium: ſit artificium uel non ẜꝫIo. Item ẜm. R. in officio habentur qd̓ al̓s ut puto miniſterium appellat̉ mulio agaſophilo: ſaltuariꝰ: armiger: capifer. cocus: paſtor: beſtiariꝰ: piſtor: ⁊ alijqui ſine ulla arte miniſteria ſua dominis exhibeant de quibuſdā quorū habeturmentio. sͣ. e. l. cum quereretur. ac.g Tranſierit. voluntate teſtatoris. azo. ut qꝛ eū legaſſet muliōes aut opiliones ſuos. ⁊ de vno iſtorū mechanicū vel artificē fecerit: ul̓ lecticarium. Itē hoc fiexpreſſo officio: ſecꝰ ſi exp̄ſſo ꝓpͥo noīe: vt. sͣ. de capi. di. l. ilitelas circa prin. ac.h Extingui. in ſeruo mutato. ac.i Officium. qd̓ non eſt artificium. ⁊ idem eſt ut mutetur artificium per artificium eadem ratione: ut. sͣ. e. l. textoribus. ⁊ qua ratione mutatur officium eadem⁊ reſtatoris voluntas. non ita econtra de artificio ad officium vt ſubijcit. ⁊ eſt rano ẜm Io. quia officium in quo prius erat ſeruꝰ non poteſt dici artificium: ⁊ ſic