De lega. ⁊ fideicōmiſſis. iij.XXXII

De lega. ⁊ fideicōmiſſis. iij.XλXτI

1 3 9

affirmauit credendaª eſt ſcriptura.¶ Ticia honeſtiſſima femina cumī negocijs ſuis oꝑa calimachi ſemper vteret̉ ꝗᵏ ex teſtō cape̓ non poterat. teſtō facto manu ſuaᵉ ita cauitᵇ.ticia die vna diſpoſui ⁊ volui daricalimacho mercedis gratia denaria decē milia. Quero an hec pecunia ex cauſa mercedis ab hr̄dibꝰ ticie exigi poſſit? Reſpōdeo nō iccico ꝙ ſcriptuꝫ exigi poſſꝫᵉ in fraudēlegis relictū. ¶ Ex hisᵍ verbis teſtamēti omnibꝰ quos quaſue māumiſeraꝫ: ſiue his tabulis ſiue ꝗbuſcūqꝫ alijs filios filiaſue ſuaſᵇ oēs cōcedi volo. queſitū ē an his quos vtuos māumiſi debeāt̉ filij? Reſpōdi his qͦqꝫ quos quaſue an̄ teſtm̄ factū māumiſi filios filiaſue ex cā fideicōmiſſi p̄ſtare oporte̓. IDeꝫ.Ater filium heredemⁱ inſtituerat ⁊ predia alienar̄ ſeu pignori ponere prohibuerat: ſed conſeruare liberis ex iuſtis nuptijs: ex ceteris cognatis fideicommiſerat. filius predia que pater obligata reliquerat: dimiſſo hereditario creditore nūmis noui creditoris a priore in ſequentem creditoreꝫ pignoris hypotheceue nomine tranſtulit. Queſitū eſt an pignꝰ recte contractum eſſet? Rn̄di ẜm ea que proponerentur recte contractūˣ. Ideꝫqueſijt. cum filius predia hereditaria vt dimitteret hereditarios creditores diſtraxiſſet: an emptores ꝗfideicōmiſſuꝫ ignoraueruntⁱ beneemerint: reſpondi ẜm ea que ꝓponerent̉ recte contractum ſi non eritaliud in hereditate vnde debitumexoluiſſetᵐ. ¶ Duobusⁿ libertis ſticho ⁊ herote heredibus inſtitutis:ita cauit. Fundum cornelianuꝫ denomine eorum exire veto. vnus exheredibus ſtichꝰ ācillam arethuſaꝫteſtamento liberam eſſe iuſſit: eidēqꝫ parteꝫ ſuaꝫ fundi legauit. Quero an heres ⁊ ceteri colliberti ſtichiex cauſa fideicommiſſi eius fundipartem ab herede ſtichi petere poſint: reſpondi non ꝯtineri. ¶ Filiāſuam heredem ſcripſerat: ⁊ ita cauerat. Ueto autem a te edificiuꝫ demeoº nomine exire. ſꝫ ad vernasˡmeos quos hoc teſtamento nomi-

nauiª pertinere volo. queſituꝫ ē defūcta hē̓deʳ ⁊ legatarijsˢ vernis anad vnū libertū ꝗ remanſit totū fideicōmiſſū pertineret: reſpondi ad eūqui ex vernis ſupereſſet: ẜm ea queꝓponerent̉ virilē ꝑtē ꝑtine̓. ¶ Fūdum ticianū a filio quoad viueretuetuit venūdari: dōari: pignorari:⁊ hec v̓ba adiecit. Ꝙ ſi aduerſuſ volūtatē meā facere voluerit: funduꝫticianū ad fiſcū ꝑtinere. Ita enim fiet vt fundus ticianus de nomine veſtroᵗ nunqͣꝫ exeat. Queſitū eſt cumviuus filius eū fundum ẜꝫ voluntatē patris retinuerit: an defuncto eonō ad heredesᵛ ſcriptos a filio: ſedad eos ꝗ de familia ſunt pertineat:reſpondi hoc ex volūtate defuncticolligi poſſe. ſcilicet filiuꝫ quoad viueretᵉ alienare vel pignorare nonpoſſe. Teſtamēti aūt factionē ⁊ ineo fundo: ⁊ in extraneosⁱ etiam he̓des habituꝝ. ¶ Iulius agrippa pͥmipilaris teſtam̄to ſuo cauit: ne vllo modo reliquiasᶻ eiꝰ ⁊ prediū ſuburbanum aut domum maioremªheredes eius pignorarent: aut vllo modo alienarent. Filia eius heres ſcripta hēdē reliquit filiā ſuamneptē primipilaris: que eaſdeꝫ resdiu poſſedit: ⁊ decedēs extrāeos inſtituit hr̄des. Queſitū eſt an ea predia extraneus hēs haberet: an v̓oad iuliam dominaꝫ: que habuit patruum maiorem iulium agrippampertinerent: reſpondi cum hoc nudum preceptū eſt: nihil proponi cōtra voluntatē defuncti factuꝫᵇ quominꝰ ad hr̄des ꝑtineret. ¶ Quindeciꝫ libertos quos nominaueratprediolum ſuuꝫ cum taberna legauerat ⁊ adiecerat hec verba: ſibiqꝫeos habere poſſidere volo: ea lege⁊ conditione ne quis eoruꝫ parteꝫˣſuam vēdere donare aliudue quidfacere alij velit. Ꝙ ſi aduerſus eaquid factum erit tunc eas portiōesprediumue cū taberna ad rem publicam tuſculanorum pertinere volo. quidaꝫ ex libertisᵇ his vendiderunt partes ſuas duobus colibertis ſuis ex eodem corpore. emptores autem defuncti gaium ſęiuꝫ extraneum hr̄dem reliquerunt. queſitum eſt partes q̄ vendiderunt utrūad gaiū ſeiuꝫᵉ extraneum: an ad ſuperſtites colibertos ſuos: qui par-

ſus. ⁊ dicte. ll. loquūtur qn̄ ꝓ ſe ⁊cͣ. ad hoc. sͣ. de īterroga. ac. l. de etate. §..i. ⁊ sͣ. de po. l. publia. §. fi. ⁊. C. de fal. cā adiec. l. i. ⁊ sͣ. de lega. ii. l. antpe. §. quiſquis. ⁊. jͣ. de dona. l. ex hac ſcriptura. ac.a ¶ Credēda. ab heredibꝰ tm̄. ut in auc̄. de iureiur. a mo. pͥ. §. i. ⁊. C. cōiavtri. iudi. l. ſcriptura. at. cōtra. jͣ. ꝓx. §. ſꝫ ⁊ ſi nō crederet̉ vī̓ hēret fideicō.ut. d. §. ꝗſꝗs. ac.¶ Zicia hone Si teſtator cōfitetur ſe debere nō capaci nō operat̉talis cōfeſſio. h. d. bar.h ¶ Ticia. ꝗ. calimachꝰ¶ Sua. nicie. Sic ergofuit in ſcriptis.¶ ¶ Ita cauit. hanc diſpoſui ⁊ volui dari deceꝫnilia nomīe mercedis.y ¶ Exigi poſſet. quaſiſit idoneā ꝓbatio ꝙ meces debeat̉ ticie ꝯfeſſiōe.ar. ſuꝑioris rn̄. ſꝫ tn̄ hiccontra eſt ut ſubijcit hicsͣ. de teſta. l. ꝗ teſtm̄⁊ ē rō quia ibi iurauit ⁊ſuit capax legatarius: h̓in utroqꝫ ſecus. ⁊ facit.sͣ. ti. ii. l. in tacitis. ⁊ l.icius. §. in teſtō.¶ In fraudē. qd̓ ſemper preſumit̉ niſi cōtrarium probet̉ ẜm. R. vidicta. l. qui teſtm̄.¶ Exhis. Uerba geueralia ꝓpter adiectioniſpecialium facta per dictionem ſiue nō reſtringunt̉. h. d. uel aliter. dictio ſiue nō īducit reſtripnē. h. d. bar.g ¶ Ex his. īſtituerat:al̓s deeſt inſtituerat. etdic oportet .ſ. heredes.uel ſi habeas inſtitueratſub. quaſ. ⁊ dic preſtareoportet .ſ. eoꝝ filios ⁊ filias. ⁊ facit. jͣ. de ali. le.l. a filio. §. fi. ac.h ¶ Suas. māumiſſoꝝE puo aAter fi. Prohinisonetſeceſſariā nō ſe extendit ſꝫ adītariā. h. d. barl ¶ Hr̄dē. īſtitutū a ſe.k ¶ Recte ꝯtractū. quaſtſecūdus loco ſit primi:ſic. C. de his ꝗ ī pri. cre.lo. ſuc. l. i. ⁊. ii. ⁊ sͣ. d̓ dona. inter vi. ⁊ vx. l. ſi doiātem. §. i. ac.l ¶ Ignorauerūt. marime: nā idē ſi ſciſſet. ac.m ¶ Exoluiſſet .i. ſoluipoſſet. prohibita ergoalienatō uoluntaria: vt̄prohiberi non neceſſariaſic. sͣ. tit. ii. l. filiuſfa. §.diui. ⁊. §. cuꝫ pr̄. ⁊ sͣ. ti.i. l. peto. §. p̄dium. ⁊ .l.xxxijidū.s. ⁊ sͣ. d̓admi. tu. l. ꝗdāere. e. l. ſi puDuobus.liberti nō cōpellatione libertorum.h. d. Bar. n ¶ Duobus. no. ꝯtineri aretuſam iſtā noīe meorum:⁊ ideo ſtici pars ad herotem ⁊ ceteros collibertos pertinet .ſ. ſi deficiant ceteri: qui familie appellatiōe continentur: qui ſunt preferēdi: ut. C. d̓ v̓. ſi.l. modeſtinus. ſꝫ ꝯtra. sͣ. ti. i. l. cū pater. §. cū inter. ſo. ut ibi uel ibi in filioliberte. h̓ in liberto liberte ⁊ futuro de quo non cogitabatur. Item ar. contra. jͣ. de ali. le. l. alimenta. §. i. ſed ibi apparet ſol. Item contra. sͣ. ti. i. l.cum pater. §. fidei tue. Sol. ibi.

¶ Filiam. Res contēplatione plurium prohibita alienari ad eum ex pluribꝰpertinet qui ſupereſt tempore alienationis. h. d. Bar.o ¶ Meo noīe. huic v̓bo ceteri lib̓ti ꝗ nō erāt v̓ne ꝯfidebāt. ſꝫ ꝑperā. R. ac.p ¶ Sed ad v̓nas .i. domeſticos ex ancillis ſuis .ſ. natos: ut inſti. e. §. huic auteꝫproxima.q ¶ Nominani.itendo. ac.r ¶ Defuncta herede. ⁊ relictoherede alio: qui non ſit de familia. R. ac.s ¶ Er legatariis. al̓s eſt adlegatarios vernas. ⁊ tunc dicad vnuꝫ libertū .ſ. aliū non vernam. Item ẜm hoc dic ad euꝫ.i. ad eos omnes. vulgari .n. ⁊ſimplici ſermōe hic ſceuola. vtitur. nam ad eū ꝑ eos oēs ponitſic. sͣ. ti. i. l. cū quidam. ⁊. l. ſipluribus. in pͥn. ⁊ propͥe ponitvirilem: vt. C. de cadu. tol. §.vbi aūt. al̓s eſt in littera et legatariis vernis .ſ. defunctis oībꝰpreter vnū. ⁊ ꝙ dicit ad vnuꝫſ. v̓nam. ⁊ propͥe ponit eū. ſedꝙ dicit virilē cōtinet totum exquo vnus tm̄ v̓na ſupereſt. nāpro toto pars ſicut pro pluraliſingularis numerus ponit̉: vt.jͣ. de v̓. ſigni. l. virili. ⁊. l. invſu. ⁊ .jͣ. e. l. luciꝰ. §. collegiū.⁊ ſic vniuerſitas remanet invno: ut. sͣ. qd̓ cuiuſqꝫ uni. nōmi. l. ſicut. §. fi. ac.Fundum. Alienatio ꝓhibita ad tp̄s vr̄ eſſe permiſſapoſt ip̄s. h. d. bar.t ¶ Nomine vr̄o. loquit̉ familie. ⁊ ex hoc oritur dubitatio.u ¶ Peredes ſcrip .ſ. extraneos.x ¶ Quoad viueret. ſolummodo.y ¶ In extraneos. vnde apꝑetꝙ ſuperflua ſint illa verba ita.n. ⁊cͣ. ⁊ fa. C. de fideicō. l. volūtas. ⁊ sͣ. ti. ii. l. filiꝰ. §. diui. ⁊§. cū pater. ⁊. l. qui ſolidū. §. pͥdiū. ⁊ jͣ. ꝓxi. §. Item cōtra. sͣ.ti. i. l. peto. §. fratre. So. ibi.¶ Iul. ag. Nudum preceptum vel ꝓhibitio alienationisſine cā alienatōeꝫ non impeduh. d. bar.¶ Reliꝗas. puta monumētūqd̓ vna cū prędio in quo eſt poſſet alienari vel pignorari niſieſſet ꝓhibitō: vt. sͣ. de ac. emp.l. ſi mercedem. §. i. ⁊ sͣ. de ꝯtrahęn. ēp. l. ⁊ liberi.a ¶ Maioreꝫ. fratreꝫ aui pr̄ni: ut inſti. de gradibꝰ. §. iiii.b ¶ Factū. īmo extraneū inſtituendo facit cōtra voluntateꝫvt. sͣ. ti. i. l. peto. §. fratre. queeſt cōtra. So. trāſit ad heredēetiā extraneū: vt hic. ſꝫ agiturad intereſſe: at ad legitimū inſtitutū tranſiret ſine pena ẜꝫ Io.ſꝫ. cōtra. sͣ. ti. i. l. codicill̓. §. matre. vbi excluditur legitimꝰ oīoſꝫ certe ibi fuit ſpecial̓r prohibitus legitimꝰ. vel he fuit p̄ceptūnudū. in. l. illa. peto. ⁊ in illacodicill̓. non fuit nudū ad qd̓eſt. sͣ. ti. ii. l. filiꝰ. §. diui. Itemad hoc. jͣ. e. l. lucius. in princi.⁊ .sͣ. ti. i. l. cū pater. §. libertis. ⁊l. qui ſolidum. §. predium. ⁊ sͣ. ꝓxi. §.¶ Quindecim. Qui prohibet̉ alienare partē ſuā nō videt̉ ꝓhibitus alienare pariē quā redemit. h. d. Bar. ¶ Partē ſuā. no. ꝑtē ſuā. ac.d ¶ Ex libertis. qd̓ permiſit tacite defunctus: ut. C. de fideicō. l. uoluntas. ⁊. l.uotiens. R. ⁊ in fi. huius. §. ac.e ¶ Ad gaium ſeiū. ad libertos .n. nō pertinet: qꝛ ſi alienarent̉ non ipſi ſed reipublice teſtator eas voluit reſtitui. R. ac.

s iij