Liber

miſſum ſit.TDem.X inofficioſo teſtamento queAri: idemª ⁊ mortem vindicar̄defuncti nō prohibeturᵇ. Idemqꝫpaulus reſpondit.IDē.Um dominusᶜ occidit̉ auxiliAum ei familia ferre d̓bet: ⁊ armis ⁊ manu ⁊ clamoribꝰ ⁊ obiectucorporis. Qd̓ ſi cum poſſet non tuſerit merito de ea ſupplicium ſumiApinianusEres qui ueneni cām perſeꝗ¶Etur res hereditarias vrgēteſⁱordinare: ſaluis probationuꝫ indicijsᵉ: nō ꝓhibet̉.TDem.Ropter veneniᶠ queſtionemtempus petēde poſſeſſionisᵍnon proferturʰ. Cum eo quoqꝫ ſuſpēſo crimineᶠ recte petaturᵏ. Alid̓ſenatui placuit cuꝫ a familia dominus necatus dicitur ſeruoruꝫ videlicetˡ cauſa quorum libertatem queſtionis habende gratia negligiᵐ neceſſe eſt. ¶ Neptis que poſſeſſioneª auie petierat mortē eius interfectā ſciensº nō defenderatᵖ: fideicōmiſſuꝫ qd̓ auia ex alio teſtamento nepti d̓buit: in reſtituendis fiſcobonis non eſſe d̓ducendū placuit.dolusq enim heredis punitus eſt.¶ Si autē negligētia mulier emolumentum bonorumᶠ amiſerit: fid̓icōmiſſum eſſe retinenduꝫ integratoᶠ iure debiti rōnis eſt. ¶ Preſidis iniquitateᵗ reisᵘ illateˣ cedis abſolutis: heredibus qui non defunctorieʸ debitum officium impleuerāt quāuis nō prouocaſſentᶻ hereditatē auferri non oportere viſumPAulus.Aius ſeius cuꝫ langueſceretqueſtusª eſt: ſe veneno occidia ſeruo ſuo: ⁊ ſic expirauit. Cui hr̄ſextitit lucia ticia ſoror: ⁊ mortē eiꝰexequi neglexit: ⁊ ipſa poſt annumdecimūᵇ deceſſit: extitit ꝗ bona nun

ciaret gaij ſeij. Quero an morte ticie extinctū ſit crimēᵉ; Paulus reſpōdit cauſaꝫ de qua querit̉ cum ſitpecuniaria morte ingrate heredisextinctā nō videri. O Arcianus.I anteqͣꝫ patefieret teſtatorēocciſuꝫᵇ tabule teſtamēti aꝑteeēt deinde innotuiſſet id admiſſūeē: cā cognitaᵉ puto compellenduꝫinſtitutū adireᶠ hereditatem quaꝫſuſpectā diceret: ⁊ ex trebelliano ſenatuſcōſulto reſtituere. UIpia.Iquis quaſi ſuſpectam hereditatēᵍ coactꝰ adijt non tenet̉edicto pretoris.GAius.Ege cornelia cauet̉ de pͥmioʸaccuſatoris. qui requiſiuit ⁊ r̄nūciauit eos ſeruos ꝗ ex ea familiaan̄ queſtionē fugerint vt in ſingl̓osſeruos quos cōuicerat quinqꝫ aureos ex bonis occiſi: aut ſi inde redigi ea quātitas nō poſſit ex publico accipiat. Qd̓ premiuꝫ nō in oēsſeruos ꝗ ſub eodē tecto locoue fuerint: ſꝫ in eos ſolos ꝗ cedē admiſiſſentᵏ accuſatori attribuit̉. ¶ Preterea cauet̉: ⁊ de his ꝗ ante qͣſtionēhabitam fugerint: ſi aꝑto teſtō liberi ſcripti inueniantur lege de ficarijs iudiciuꝫˡ fiat: ita vt ex vīculisᵐcām dicant: ⁊ cōuicti perinde ac ſiſeruiⁿ puniāt̉: ⁊ ei qui conuicerit deni aurei premij nomine darenturex bonis damnatiº. ¶ Ex hoc edicto actio ꝓficiſcit̉ ꝯtra eū ꝗ aduerſus edictūᵖ pretoris tabulas teſtamen. aperuiſſe vel quid aliud feciſſe dicitur. naꝫ vt ex ſupradictis apparet plura ſunt propter que penaedicti conſtituta eſt. ¶ Palam ēᶜautem popularemᶠ actionem eſſecuius pena ī centum aureos ex bonis dānatiⁱ extēditur: ⁊ perinde ꝑtēdimidiā ei cuiꝰ oꝑa ꝯuictus erit pͥmij nomine ſe daturuꝫ pretor pollicet̉: partē in publicū redacturum

X inofficioſo. Propter defuncti mortem nō ſuſpenditur querela inofficioſt teſtamēti. h. d. Bar.a ¶ Idem .ſ. filius exheredatus. ac.¶ Nō ꝓhibet̉. īmo tenet̉ vt ſucceſſor abīteſtato: vt. sͣ. e. l. ſi ſeq̄ns. §. fi.Um dominus In familiā que nō iuuit diū erit vindicta ſupplicium. h. d. Bar.c ¶ Cū dn̄s. facit. sͣ. e. l. §. eodēaūt. ⁊. §. pe. ⁊. jͣ. de iniur. l. ſed⁊ ſi vniꝰ. §. ſi iuſſu. ī fi. ac.Eres. vrgentes. ſed curCnō oēs cū adiuit. potuitenī: cū nō a familia dr̄ venenatus: vt. sͣ. eo. l. i. §. quid ergo. ⁊C. e. l. cum fratre. Rn̄. hic nonadiuit ſed deliberauit. perſequebatur tn̄ cām veneni. vn̄ vrgētes tm̄ diſtrahit. nec tn̄ per hocadit ſic. sͣ. de iure delib. l. ariſto. §. i. vel dic ꝙ a familia dicitur necatus: vt. jͣ. l. proxi. ⁊ ē ſicsͣ. de peti. heredi. l. diuꝰ. ⁊. l. ſibonefi. poſ. hr̄di. ⁊ sͣ. de admi.tu. l. tutor ꝗ re. §. i. ac.e ¶ Indicijs. qꝛ torquendos n̄vendat ſeruos. ar. C. d̓ adulte.l. iij. ac.Mors clandeſtina ab exRopter uenent.traneo facta aditionē nō impedit: ſecus ſi a familia facta eſſedicatur. h. d. Bar.f ¶ Propter veneni. ab extraneo illati: ⁊ ſic intellige. C. e. l.cum fratrem.g ¶ Poſſeſſionis .ſ. bonorum.h ¶ Profert̉ .i. prorogat̉.i ¶ Crie .i. accuſatione. ac.k ¶ Recte petat̉ .ſ. bo. poſ. ac.l ¶ Uidelicet cā. durius enī torquētur ſerui ꝙͣ liberi: iō quia n̄poteſt adiri hereditas ante vindicatam necem azo. ⁊ facit. sͣ. ſiex noxa. cā agat̉. l. pen. ⁊. l. iij.§. fin.m Negligi .i. differt̉ aditio. ⁊ſic libertas negligit̉ .i. differturque adita hereditate competeret vt. C. de cadu. tol. §. in nouiſimo. ſed hec non videt̉ bonaratio: ⁊ qꝛ idem dici poteſt ſi abalio ſit occiſus. ⁊ qꝛ torquenturetiam ſi libertas diceret̉ cōpetere vt. sͣ. e. l. iij. §. de his. ⁊. l. i.§. ſed in eo. ⁊. l. ſi exheredatus§. fi. Itē facit. sͣ. e. l. i. §. ꝗd ergo ſi dn̄s. ⁊ sͣ. ſ. ꝓx. habes. ⁊. jͣde le. i. l. ſi ſeruus plurium. §.¶ Neptis. Ei cui auferturj. ac.her̄ditas vt indigno ꝑꝑ doluꝫnō reſtituunt̉ actiones cōfuſe:ſecus ſi ꝑꝑ culpā. h. d. bar.n ¶ In poſſeſſionē. ſub. bononorum .ſ. vn̄ cognati. ac. o ¶ Sciēs. per hoc dolus. p ¶ Non defenderat .i. nō vīdicauerat.q ¶ Dolus. dolus eſt cū ſcit ⁊ non vindicat: vthic. ſed ignorauit ꝑ culpā ⁊ ꝑdit bona nō relictū: ut ſubijcit: ⁊ jͣ. de his quibus utindig. l. heredem. Si v̓o nec dolus nec culpa tūc nullo mō punit̉: vt. C. eo. tit. l.ſi vltio. ⁊ ẜm p̄dictā diſtinctionē accipe. sͣ. de inoffi. teſt. l. eū ꝗ. §. fi. ⁊. C. de inoffi. teſt. l. ſi maritus in fi. Itē qd̓ eſt. sͣ. ꝗ tu. pe. l. fi. §. pe. q̄ eſt ar. cōtra. Item videtur ꝙ ēt ſi ī dolo fuit non ꝑdat ius ſuū. vt. sͣ. ti. ꝓxi. l. duo ī fi. cōtra. ſol. hic fuitin dolo adeūdo: vn̄ habet̉ pro facto ꝙ dolo fecit: ⁊ ſic remanet actio vt confuſa.Ibi nō fuit dolus in adeūdo: ſꝫ in omittēdo ex teſtō ⁊ idē habet̉ pro facto ideſt ꝓidita ex teſtō: ⁊ ſic retinet falcidiam.s ¶ Integrato. noͣ. actionē extīctā reſuſcitari. ad qd̓. sͣ. d̓ her̄. uē. l. ij. §. pe. ⁊. d. l.r ¶ Emolumētū bonorū .ſ. hr̄ditarioꝝ. ul̓. i. bonoꝝ poſ. ac.r̄dē. ⁊. d. l. ſi maritus. ar. ꝯͣ. sͣ. e. l. ſi ſequēs. §. fi. Itē facit. sͣ. ad treb. l. pen.Preſidis. In dubio non vidētur heredes indigni ſi non prouocaueruntt ¶ Iniquitate. hec al̓s iniuria dicit̉: vt inſti. de iniur. in pͥn.h. d. Bar.¶ Defunctorie .i. nju ¶ Reis .i. occiſoribus. x ¶ Illate. defuncto.z ¶ Non prouocaſſent. nō ergo appellare tenet̉: ut hic: ⁊ ſic eſt ꝯͣ. C. e. l. minori-malitioſe. ad qd̓. jͣ. de le. i. l. ſi ſeruus pluriū. §. ij. in fi. §

bus in fi. Sol. h̓ ꝑꝑ inopiā neceſſitas remittit̉: vt ar. sͣ. mā. l. ſi ꝓcurato.rē. §. ſi ignorātes ẜm Io. ⁊ azo. hic. Uel ibi alterius appellationi rn̄dit. h̓ip̄e non appellat:el non tenetur appellare vt hic. ſi tn̄ appellet ꝓſeꝗ̄ tenet̉: vt ibi. ar. cōtra. sͣ. de euic. l. herē nius. §. gaio. In ꝓcura. dic vt. sͣ. d̓nego. geſt. liberto. §. fina. ⁊. C. de ꝓcur. l. iuitus. In emptore vt in dicto§. gaio. ac.Aius. Cā ciuilisO bonorū cōtra heredes occiſoribus condemnatis non finit̉ decēnio:nec morte heredis. bar.a ¶ Queſtus eſt. ſꝫ noncredit̉: vt. sͣ. eo. l. iij. §. i.b ¶ Decimū. ſed videt̉nō licere vltra ꝗnquenniū: vt. sͣ. eo. l. in cognitione. ꝯtra. ſol. ibi ī aliocaſu loꝗt̉ .ſ. cum dicit̉ heres amiſiſſe qui tabulasaperuit vel hereditatemadiuit an̄ habitā qōnem⁊ ſuppliciū ſumptum afamilia. hic aūt eo ꝙ nōvindicauit neceꝫ defuncti. uel iſtud intellige ẜꝫfinē illius. l.ſ. in eo hr̄deꝗ paricidij pena teneripoteſt: ut hic. vl̓ hec dicit poſt. x. annos .i. qꝛ hres compleuerat. x. an.nō dicit d̓cēniū lapſuma die adite hereditatis. ⁊facit. C. ne de ſta. de. l.iij. jͣ. de carbo. edic. l. lꝫ.⁊ .jͣ. de vſufru. le. l. vxori maritꝰ in fi. ⁊. C. vbcauſe fiſ. l. ij. ⁊. C. ſi pē.ꝑ. l. iij. in fi.in accuſac ¶ Crimen.ti occiſoris. ac.O Etcā per fideiconIanteqꝫmiſſarium cogit̉ heradire an̄ vīdicatā moriēdefuncti. h. d. bar.d ¶ Occiſuꝫ. a familia.ſed nōne idē ſi notū eſſetherēdi; rn̄. nō: qꝛ tūc aplicat̉ hereditas fiſco ⁊ fiſcūs ꝯueniret̉: ut. sͣ. e. l.cum fiſco. ⁊ .jͣ. ad treb. l.marcellus. §. fin. ſed hicignorātia cū excuſat: vtsͣ. e. l. iij. §. ſiꝗs ignorāe ¶ Cognita .i. ſi taliserat ꝑſona cui debebatreſtitui. ac.f ¶ Adire. nec per hoc incidit in edictum: vt. jͣ. l.proxi.g ¶I Iꝗs. hereditateꝫ.occiſi.h ¶ Nō tenet̉. iuſſus iudicis excuſat. ſic. sͣ. de mino. l. ait pretor. §. i. ac.Ege cornelia. Pro quolibet ſeruo aufugiēti cōuicto conuinceti ꝗn̄qꝫ aurei de bonis cōuicti ſi hꝫ al̓s a fiſco dant̉. h. d. Et diuioqꝛ pͥmo loꝗt̉ qn̄ ꝗs cōuicit ſeruos teſtō nō manumiſſos. Scd̓o qn̄ cōuidii ¶ Premio. nota premio incitari: ſic. jͣ. de iuſti. ⁊ iure. l. i. circa pͥn. ⁊ sͣ.ſeruos manumiſſos teſtō. Scd̓a ibi. p̄terea. bar.eo. l. iij. §. vtrum.k ¶ Cedem. admiſiſſent. qꝛmaius delictū ē ī faciendo ꝙͣ in omittendo.l ¶ Iudiciū .i. accuſāt̉. l. cor. de ſic. qꝛ dominū dicunt̉ occidiſſe.m ¶ Ex vinculis. qꝛ fugerūt ēt ſi ſatiſdarēt. ſecus ſi nō fugiſſent: vt. jͣ. decuſto. reo. l. ij. in pͥn. n ¶ Si ſerui. hoc generale: vt. jͣ. de pen. l. l. inpͥn. o ¶ Dānati. forte ⁊ ſi nō ſufficiūt ex publico: vt. sͣ. ⁊. C. de ſeſuis qui. pro. pre. ac. li. l. ij. ⁊ facit. sͣ. e. l. iij. §. de his. ac.¶ Ex hoc edicto. Qui tab. teſtī aꝑuit cōtra edictū tenet̉ ad. c. aurosin actōe popullari: quorū medietas eſt actoris: alia medietas ē filci. h. d.p ¶ Aduerſus edictū. qd̓ eſt. sͣ. e. l. iij. §. qd̓ ad cam.Bart.q ¶ Palā eſt. vt aperire recitare deſcribere vt. d. §. domini.Popularē. vt. jͣ. de ſepul. vio. l. iij. ij. rn̄. ⁊. §. fi.s ¶ Damnati .ſ. heredis hac actione conuicti etiam ſi heres poſtea noū