Liber
ignorareª mr̄. Satiſqꝫ ē eā petiſſetalē ꝗ ex inꝗſitiōe ꝑ pͥtorē hīta idoneꝰ apꝑuerit: ⁊ iō nec iudiciūº eiusſufficit ad eligēdosᶜ tutores: ſꝫ īꝗſitioᵇ fiat ēt ſi maxīe ī bona ꝓpͥa liberis ſuis teſtō tutores dederit.¶ De adminiſtratiōeᶜ ⁊ ꝑiculo tutorū vel curatoꝝ ꝗ geſſerūt vl̓ nō.Et de agētibus vel cōueniēdis abuno vel a pluribusIXp̄ia.Erere atqꝫʸ adminiſtraregtutelā extra ordineꝫᵉ tutorcogi ſolꝫ. Ex quo ſcit ſe tutorem datū ſi ceſſet tutor:ſuo ꝑicl̓o ceſſat. Id .n. a diuo marco ꝯſtitutū eſt: ut ꝗ ſcit ſe tutorē datū nec excuſatōeꝫ ſi quā hꝫ allegatīter tēporaª p̄ſtituta: ſuo ꝑiculo ceſſet. ¶ Sufficit tutoribꝰ ad plenaꝫdefēſionē: ſiue ip̄i iudiciū ſuſcipiātſiue pupilli ipſiꝰ auctoribꝰ. nec cōgēdi ſūt tutoresˡ cauere: ut defēſores ſolēt. ¶ Licētia igit̉ erit vtruꝫmaluerīt ip̄i ſuſciꝑe iudiciū an pupillū exhibe̓: ut ipſis auctoribꝰ iudiciū ſuſcipiat̉ᵏ: ita tn̄ vt ꝓ his ꝗ fari nō pn̄t̓ vl̓ abſūtᵐ ip̄i tutores iudiciū ſuſcipiātⁿ. Pro his āt ꝗ ſupͣ ſeptimū annū etatꝭ ſūt: ⁊ p̄ſto fuerīt:auctoritatēº pͥſtēt. ¶ In cauſis tn̄adultorū licētiaᵖ erit agentibꝰ: velip̄ꝫ adultū pn̄teꝫ in iudiciū vocarevt ꝯſenſu curatoris ꝯuēiat̉: vel ꝯͣcuratorē age̓: ut ip̄e litēq ſuſcipiat.¶ In abn̄tibꝰ aūt adultis oī mō ꝯͣcuratorē agendū. Nō d̓negariʳ āneqꝫ tutoribꝰ neqꝫ curatoribꝰ ēt d̓bitores pupilloꝝ vl̓ adultoꝝ ex ꝑſona ſuaˡ ꝓſpectuⁱ officij in iudiciūvocare: uel eis hͦ facientibꝰᵛ ſuū accōmodare cōſenſum. ¶Dem.Itutor ꝯdēnaueritᵉ: ſiue ip̄eꝯdēnatꝰ eſt: pupillo ⁊ ī pupillū potiꝰ actio iudicati dat̉ᶠ ⁊ maxīe
ſi n̄ ſe liti obtulitꝰ. ¶ Sꝫ cū nō poſſet vl̓ ꝑꝑ infantiāª uel ꝑꝑ abn̄tiā auctor ei eē ad accipiēdū iudiciū: ⁊ hͦēt diuꝰ piꝰ reſcripſit. Et exīde multis reſcriptis d̓claratū eſt ī pupillūdādā actiōeꝫ iudicati ſemꝑ tutoreꝯdēnato: niſi abſtineat. tūc enī necin tutoreꝫ nec ī pupillū: nec pignora tutoris accipiēda eē ſepe reſcriptū ē. ¶ Ampliꝰ marcellus li. xxi.digeſt. ſcribit: ⁊ ſi ſatiſdeditʰ tutor:mox abſtīuitᵉ pupillꝰ: fideiuſſoribꝰquoqꝫ eiusᵇ debē ſubueniri. ¶ Sꝫſi pupillꝰ nō abſtinuit quemadmodū ipſiᵉ ita ⁊ fideiuſſoribꝰ eius ſubueniri: maxīe ſi ꝓ abn̄te pupillo vl̓ꝓ īfanteᶠ ſatiſdederit. ¶ Dem.I plures curatores dati ſuntpōpo. li. lxxiij. ad edictuꝫ ſcripſit ratū hēri debere ēt qd̓ ꝑ vnuꝫgeſtū ē. nā ⁊ ī furioſi curatoribꝰ nevtilitates furioſi īpediāt̉: pͥtor vnieoꝝ curationeꝫᵍ decernetʰ: ratūqꝫhēbit: qd̓ ꝑ eū ſine dolo malo geſtūeſt. ¶ Si parēs vl̓ pr̄ ꝗ ī ptāte hꝫ d̓ſtīauit teſtō ꝗs tutoꝝ tutelā gerat:illū debē gerere pͥtor putauitⁱ: meritoqꝫ parētꝭ ſtat̉ volūtati: ꝗ vtiqꝫfilio recte ꝓſpexit. Tantūdeꝫ p̄torfacit ⁊ de his quos pater deſtinauit teſtōª. Ipſe aūt ꝯfirmauitⁱ vt ſiparēs declarauerit quē velit tutelāadmīſtrare: ille ſolꝰ adminiſtret.ceteri ergo tutores n̄ admīſtrahūtſed erūt hi quos vulgo honorari.osᵐ appellamꝰ. ¶ Nec putet ꝗſqͣꝫad hos ꝑiculū nō redūdareⁿ. ꝯſtatenim hos quoqꝫ excuſſis prius facultatibus eius qui geſſerat conueniri oportere. dati ſunt enim quaſiobſeruatores actus eius ⁊ cuſtodes. imputabit̉qꝫ eis qn̄qꝫ: cur ſimale eū cōſeruari videbant ſuſpectum eū nō fecerunt. aſſidue igit̉ ⁊
a ¶ Ignorare. ſecus aūt ſi ſoſolum. ⁊. §. ſequentibus. ac.Iudiciū .i. vltīa matris volūtas. act ¶ Eligendos .i. dandos: vt. jͣ. ti. i. l. ticium. §. a matre.d ¶ Sed inquiſitio. vt. sͣ. de confir. tu. l. i.ē adminiſtratione ⁊ ꝑorum vel curat.im ⁊cͣ.Cs) adminiſtrare: ⁊ ad cūExere Cutor cogiſſpectat ꝑiculum ex quoſcit ſe datum. h. d. Bar.¶ Atqꝫ. pro. i. ⁊ dic ad gerendum accedere ne ſit contra. jͣ..e. l. ita autem. §. geſſiſſe. ac.¶ Exͣ ordinem .i. offo iudiciscaptis pigͦribꝰ: ut inſti. d̓ ſatiſda. tu. §. pe. uel mi̓cta indictaſeu bāno. ut. sͣ. ſiquis ius di. n̄ob. l. vnica. ⁊ fa. jͣ. d̓ mu. ⁊ ho..l. ſiꝗs. ⁊. C. d̓ ſuſpec. tu. l. iij. ⁊.sͣ. d̓ vē. inſpi. l. i. §. quid gͦ. ac.h ¶ Tꝑa. qͦ ſunt. jͣ. d̓ excu. tu. l.ꝗnqͣginta. ſꝫ ꝯͣ. jͣ. de auc. pͥſ. l. ſitutor. So. vt ibi. Itē facit. jͣ. e..l. ſi ita aūt. §. fi. ⁊. l. ſe. ⁊. l. quiiuſſus. ⁊. C. e. l. ⁊ ſi ſciſſet. ac.Sufficit. Tutor pōt defendere pupillū ꝑ ſe vl̓ eū defendenti auctorare prout elegeritip̄e. Sed curator pōt defendereadultū ꝑ ſe vel euꝫ defendentiauctorare prout elegerit actor.Item tutor ⁊ curator pn̄t agere vel agentibus auctorare prout ipſi elegerunt. h. d. bar.i ¶ Sufficit. tutores cauer̄ .ſ. iudicatū ſolui quā p̄ſtant d̓ fenſores: vt. C. e. l. fi. §. defenſionē.Itē necd̓ rato: vt ⁊. C. e. l. tutores debitū niſi ẜꝫ ꝙ dr̄. jͣ. e. l.vulgo. ſed actor ab eis ꝯſtitutꝰcauet: vt. jͣ. rē ra. ba. l. actor.k ¶ Licētia. ſuſcipiatur. qd̓ pōtꝓdeſſe: vt ꝑ lit. ꝯte. factam cumpupillo tutore auctore fiat interruptio preſcriptionis. pupillus enī rn̄debit: vt. C. de aucͣt.pͥ. l. clarum. ⁊ in eius ꝑſona poterit cōcipi libellꝰ. ſꝫ tn̄ tutor decalumnia iurat: vt. C. de iura.calū. l. ij. §. ꝙ obſeruari. nā illa clarū. ⁊ illa ⁊ de iura. ca. ſūtcipiēt̉ v̓ba iuraiuſtiniani. ⁊menti in ꝑſonā tutoris. qꝛ ip̄evr̄ agere ⁊ rn̄dere cū auctoritatē pͥſtat: ut. C. de vete. iur̄. enu..l. i. §. oīa enī. oliꝫ tn̄ nō iurabatur de calumnia: ut. C. d̓ iuraca. l. ij. §. fi. niſi in certis caſibvt in noui oꝑ. nū. vt. jͣ. d̓ no.op. nū. l. d̓ pupillo. §. ꝗ opus.ꝗ bona. §. nj alieno. ⁊ in dilatiōe iuramēti. vt. sͣ. d̓iureiurā. l. iuſiurādum. 5. qui⁊ ī dāno īfec. vt. jͣ. d̓ dā. īfec. l.iuſiurandū. ſꝫ ꝑ iuſtinianum cepit iurari in oī capitulo ⁊ ſic pluries in cā: vt. C.de iura. ca. l. i. Tertio ꝑ eūdem iuſtinianū tm̄ ſemel: vt in auc. de his ꝗ ing. adap. §. fi. Alij diſtinguūt aliter a quo ſit preſtanduꝫ hoc caſu vt noͣ. C. d̓ iura. ca..l. ij. in glo. ex hoc dicūt ⁊c. in filio dic vt ibi noͣ. in alia glo. qͥ incipit vt pr̄ in bonis ⁊c̄. l ¶ Nō pn̄t. ut minoribꝰ. vij. an. ut. C. de iure deli. l. ſi infanti. et.jͣ. ꝓxi. hi. enī ẜm azo. in ius vocari non debēt. ut. sͣ. de in ius vo. l. ꝗſqꝫ in pͥn.⁊ de ꝯdi. fur. l. ij. ⁊. C. ꝗ legi. ꝑ. l. fi. ī fi. ac. m ¶ Uel abſunt. ut. jͣ. ea. l. §. inabſentibus. ac. n ¶ Suſcipiāt. ꝓpoſita a tutoribꝰ noīe pupilloꝝ q̄rela.o ¶ Auctoritatem pͥſtēt. pupillo in ius vocato: ⁊ ſe deſendenti vel ip̄e tutor ꝯueniatur. ut. sͣ. ea. l. §. licentia. ac. p ¶ In cauſis. licētia. vr̄ notari dr̄ia īterpupillū ⁊ adultū vt pͥmo caſu ſit electio ex ꝑteminoris: ut. sͣ. §. licētia. ſcd̓o ex ꝑte actoris: ut h̓. ſed certe multo magis hoc vr̄ eē idē qd̓. sͣ. vn̄ dic licere eſt vocare adultū ſi ip̄e velit rn̄dere: nā ⁊ curator pōt ac.q ¶ Ut ip̄e litē. ſi curator vult: nā adultum pōt exhibere ⁊ auctorari: ut. sͣ. in pupillo dictū eſt. ac.y ¶ Non denegari. sͣ. qn̄ pars minoris conuenit̉: nūc qn̄ agit. ac. ſ ¶ Ex ꝑſona ſua .i. ip̄e curarorio tn̄ noīe vt ſubijc̄: ⁊. C. e. l. d̓bitoribꝰ. ac. t ¶ Proſpectu .i. vt ſic proſpiciat offoſuo. u ¶ Faciētibus. pupillis vel adultis. ⁊facit ad hāc. l. C. de bo. q̄ li. l. fi. §. i. ⁊. §. ſinaūt ī ſcd̓a. ⁊. §. vbi aūt puerilis. ac.itor Iudicati actio n̄ dat̉ ꝯtra tutorē niſi ſe liti obtulerit. ſed ꝯͣ pupillūnin ab hereditate cuius cā ꝯdēnatus eſt ſe abſtinuerit. bar. x ¶ Si tutor ꝯdēnauerit .i. ꝯdēnari fecerit: ſic. sͣ. d̓ his ꝗ noͣ. īfa. l. furti. §. mādati. ⁊. C. d̓
ſa. ſan. ec. l. iubemꝰ. §. is quoqꝫ. ⁊ sͣ. ſi ꝑs hr̄. pet. l. cū multi in fine. ac.y ¶ Datur. ēt durāte tutela: ut h̓ dic̄ ẜm quoſdā. alij dicūt demū finito oſficio trāſferri actionem in pupillū: vt. sͣ. ſiꝗs cau. l. fi. ſꝫ ⁊ ẜm eos vtilis datur in minorē: ēt durāte offō vt h̓ dicit. conſtat .n. trāſferri: ut noͣ. C. de iura. ca. l. ij. in glo. §. ſed ad ꝗd ⁊cͣ. z ¶ Obtulit. nō enī p̄t dici ſe liti oīferre cum hoc faciat ex neceſſitate: vn̄ ſecus eſt in ꝓcuratore qui ſe liti offertcum ad h̓ nō cogat̉. ſꝫ ſpōte faciat: vt. sͣ. de ꝓcu. l. ſiprocurator. §. fi. ⁊. l. plaucius. ⁊ ſic in ꝯͣctu differūtquia tutor non tenetur finita tutela: vt. jͣ. qn̄ exfa. tu. l. poſt mortē. §. fi.ſꝫ ꝓcurator ſic: vt. sͣ. d̓ ꝓcu. l. ꝓcurator ꝗ. ⁊ fa. jͣ.d̓ re iudi. l. iiij. ⁊. C. qn̄ exfacto tu. l. i. ac.a ¶ Sed cū. ꝑꝑ īfantiā. ꝙbus caſibus eſt neceſſe vtip̄e iudiciū ſubeat: vt. sͣ..l. ꝓxi. §. ita tn̄. ac.b ¶ Amplius. ſatiſdeditcreditoribus pupilli d̓ ſoluendo ad certum diē: nōdicas iudicatuꝫ ſolui: vt.sͣ. l. ꝓxi. §. nec cogendi.c ¶ Abſtinuit. tutor pupilli ꝑ ī ītegrum reſti. ſatiſdando .n. videbat̉ adiuiſſe: vt. C. de iure delib..l. ij. ⁊ hoc ſi erat infansal̓s actus ⁊ volūtas pupilli ē necͣria: ut. C. de iure d̓li. l. potuit. Sed ꝗdſi citra aditioneꝫ tutor p̄dicto modo ſatiſdederit:dic ꝙ ſic: vt. sͣ. de condi.cā da. l. i. §. i.d ¶ Eius .ſ. tuioris.e ¶ Sꝫ ſi quēadmodumipſi .ſ. tutori ꝗ reſtituit̉ qͣſi leſus ſit pupillus in eoꝙ ſatiſdatū eſt eius noīecui ſatiſdādum non erat.Et ad hunc vltimū ⁊ penultimū caſuꝫ facit. jͣ. deacꝗr. here. l. ſi pupillꝰ. ⁊⁊ sͣ. d̓ ꝓcura. l. ſi minor.sͣ. ſiꝗs cau. l. fi. ſed ꝯͣ. sͣ.de minor. l. in cauſe .i. etC. d̓ fideiuſ. mi. l. ii. So.vt ibi. f ¶ Ul̓ ꝓ īfante .i. mīore. vij. an. vt. sͣ..l. i. §. ita tn̄. ⁊. C. de iuredeli. l. ſi infanti. ac.plures. Ex pluStib̓ꝰ tutoribus vl̓ curatoribus ꝗlibet pōt adminiſtrare. ⁊ vni erit decernenda adminiſtratio ꝑ iudicem. Uel ſi vni eratdecreta per teſtaiorē illi ſtabitur ⁊ alij nō gerentes tenētur ad ea q̄ hic exprimuntur in tex. Bar. g ¶ Curationem. al̓s curationē. al̓s curatorem al̓s curā. h ¶ Decernet. vt tn̄ caueat ceteris: ⁊ ſic adminiſtret ſolus. ſꝫ ſi non decernet tn̄ qd̓ vnꝰ fecerit ratū eſt qꝛ vr̄ alius ꝯſentire niſi diſſentiat: ut. jͣ. de cur. fur. l. ꝯſilio. §. pe. ⁊ fi. ⁊ facit. sͣ. ſi vnꝰ ex pluri. l. i. ⁊ jͣ..e. l. §. qd̓ ī tutoribꝰ. ⁊. §. apꝑet. i ¶ Putauit. ut īſti. d̓ ſatiſ. tu. §. i. ac.parens Ex mala ꝯuerſatōe p̄ſumit̉ ꝗs ſuſpectꝰ. h. d. Bar.k ¶ Teſtamento. minus legitime facto. ac.l ¶ Confirmauit. qd̓ debuit: vt. sͣ. de confir. tu. l. ij. ac.m ¶ Honorarios. ſed cū iſti teneant̉ rōnes ab alijs exigere. vt. jͣ. ſubijcitergo nō ſunt honorarij: vt. sͣ. de teſta. tu. l. iure nr̄o. §. i. que ē cōtra. ſo. Iproprie dr̄ honorarius: vel dic ꝙ ibi adminiſtrabat cū alijs: ⁊ ēt rōnē abeis exigere debebat: h̓ nō adminiſtrabat ⁊ dic quare dr̄ hō: vt ibi noͣ. ⁊ fa..jͣ. de ſo. l. ꝙ ſi forte. §. i. vbi dicuntur tria genera tutorum.n ¶ Nec putet ꝗſꝙͣ. redūdare. ſi habeas nō: bn̄ eſt: nā redūdat vt. jͣ. ſubijcit: ⁊ jͣ. de ritu nup. l. ſiꝗs tutor. §. ꝗd ergo. prius conuento alio vt. C. ſitu. non geſ. l. i. ⁊ de periculo tutorū. l. i. ⁊ ēt magr̄atū ẜm nos. Si hēas ſine nō. dic .ſ. ad pn̄s redūdat: tn̄ pͥmo conuēto alio ⁊ magr̄atu. Sed vr̄ ꝙpoſſit eligere ēt non gerentem prius: vt. jͣ. d̓ cur. bo. dā. l. i. §. fi. So. ibi incuratoribus reꝝ: h̓ in tu. vl̓ cu. perſonarū. uel ibi a creditoribꝰ. hic ꝑꝑ geſtionem ẜm. p. vel illa ẜm iſtam vt ibi noͣ.