De regulisIuris

ſe quod eſt minus et nō econtra. vt dictum eſt ſup̄: inregula in obſcuris. Et concor. ad hāc regulā ſupra.illa cui licet. Sed cōtra de p̄ben. Cui. li. vj. vbi dicit̉ſi mandat̉ alicui ꝓuideri de p̄benda integra etiaꝫ eovolente. ſibi non poterit de dimidia ꝓuideri. Uel ſimandetur ei ꝓuideri de p̄benda certi valoris. ſibi nōpoterit etiam eo volente de p̄benda minoris valorisꝓuideri. Sol̓. hoc facit forma mandati q̄ exacta diligentia eſt ſeruanda. Item fallit hec regula in caſibus requirit̉ ſpecialis expreſſio. vbi genus quod plꝰeſt. nō ꝯtinet ſpeciem qd̓ minus eſt. vt dictum eſt ī regula generi. Item habet locuꝫ regula in eo qd̓ pluseſt quantitate. nō in eo qd̓ plus eſt qualitate. qꝛ plꝰqualitate nō includit minus qualitate. vt in regulacui licet. Io. an.Pōt quis per alium. quodpoteſt facere ꝑ ſeipſum. Pone exempla. Poteſt quisiurare ꝑ alium. vt. lxiij. di. Tibi domino. Iteꝫ poteſtꝑ alium quis ꝯtrahere matrimoniū .ſ. ꝑ ꝓcuratoreꝫſuum ad hoc de ꝓcura. c. vlti. li. vj. Hec tamen regula habet multas exceptōnes in quibꝰ nō pōt quis facere ꝑ alium qd̓ ꝑ ſeipſum. vt in eo cui ꝯmittit̉ certūminiſteriū. de offi. deleg. c. vlti. Non em̄ pōt ſubdelegare niſi in hoc habeat ſpecialem ꝯmiſſionem. Itemin penitentia ſuſcipienda. d̓ pe. di. j. quē penit et. quāꝑ ſe quis ſuſcipere debet. nō ꝑ alium .ſ. quo ad ꝯtritionem ⁊ ꝯfeſſionem. Ratio eſt pudor qui eſt maximapars penitentie. vt ibi dicit̉. Iteꝫ in eo viro qͥ ꝑ ſe veniam etatis impetrat. quod per ſe facere debet. Iteꝫadoptare vel arrogare non poteſt quis ꝑ alium. ff. deadop. poſt mor. l. neqꝫ. Ratō eſt. qꝛ adoptatio imitatur naturā. Item fallit in iudice. qui ꝑ ſe debet dareſnīam nō ꝑ alium. niſi ſit ep̄s vel ſuꝑior. de re iudic. c.vlti. li. vj. Item in eo qui cepit ꝯferre ſacr̄m vnitatꝭ.vt ordines. baptiſmū. extremā vnctōeꝫ. ꝯſecrationeꝫeuka. ⁊ hmōi. qꝛ ꝑ alium ꝑficere nō pōt. di. xxiij. quorundam. Nam vbi deficeret ſacerdos in medio foreſacr̄oꝝ. qui ſupplet defectum eius totam formam debet dicere. nō ꝑtem ẜm theologos. Item abbas ꝑ ſepōt corrigere monachos etiā verberādo. nō ꝑ aliosmaxime laicos. de ſen. excō. vniuerſitatis. Item dn̄snouum emphiteotam ꝑ ſe nō per alios in poſſeſſiōeꝫinducere debet. Item regulariter in cauſa criminali. ij. q. vj. ſi qn̄. Itē q̄ ſunt meri imperij vel gladij poteſtatis nō delegant̉ ẜm leges. niſi in caſu. ff. de offic.cius cui man. eſt iu. l. j. Secus ẜm canones de hoc nota. xxv. di. c. j. ⁊ de offi. or. ꝙ ſedem. Item ꝑ ſe debet reſpondere adultus qͥ cathezizat̉ nō ꝑ alium. Fallit etiam in caſu de electōne. cupiētes. li. vj. Et de offi. leg.c. j. Et de heret. c. ij. Hec igit̉ ⁊ ſil̓ia ſpālia ſunt. ¶ Etno. ꝙ etiam econuerſo. quedā ꝑ aliū poſſum que nonꝑ me. Ep̄s em̄ clericum ſuum ꝑ alium verberare pōtclericum. tn̄ nō ꝑ ſeipſum. lxxxvj. di. non liceat. Itemep̄s ꝑ alium litigare debet nō ꝑ ſe. Item tuitioneꝫ etgubernationeꝫ ⁊ curā pupilloꝝ. viduaꝝ. ꝑegrinoruꝫꝑ aliū exercere dꝫ. nō ꝑ ſe. di. lxxxviij. ep̄s. Item prelatus clericus habens tꝑalem iuriſditōeꝫ audit et iudicat in cā ſanguinis. nō ꝑ ſe ſed per alium. ne cle. velmo. c. vlti. li. vj. Item religioſa mulier ꝑ aliuꝫ poteſteſſe in iudicio. nō ꝑ ſe. Item interduꝫ ꝯſequit̉ quis ꝑaliū. qd̓ ꝑ ſe ꝯſequi nō poſſet. de ꝯceſ. p̄ben. auctoritate. li. vj. ¶Et no. ꝙ id dicimur poſſe qd̓ de iure poſſumus. Hanc igitur regulam credo loqui in his que d̓iure ſortiunt̉ vel ſortiri pn̄t effectū. Non igit̉ ſuꝑhabundat alia regula infra .ſ. qui facit. q̄ general̓r loqͥtur. vt etiā maleficia ꝯprehendat. Et iſta loquit̉ depoteſtate faciendi: illa de effectu iam facti. Item exiſta regula no. ꝙ ſicut ꝑ ſe poteſt quis ſe ſubſcribere:

ita ꝑ alium. vt no. de re iudi. cum inter Ioh̓. an. Pōtquis ſatiſfacere ꝑ aliū ſicut ꝑ ſe. ſi videlicet eſt ī gratia: econtra poteſt mereri ꝑ ſe et peccare. qd̓ non pōtper alium.Qui facit per aliuꝫ: ē perinde aeſi faciat ꝑ ſeipſuꝫ. Hec regula ſumpta eſt ex. l. ff.eo. ti. l. qui iuſſu. Pone exempla et ꝓſequere. vt in regula pōt quis. ⁊ nō ſuꝑhabundat iſta ꝑ illam. vt ibidixit Io. an.Quod ſemel placuit. amplius diſplicere nō pōt. Pone caſuꝫ in mr̄imonio. qꝛꝯſumatū nō pōt diſſolui. xxxij. q. v. horrendus. Et deiureiuran. quēadmodū. Item in electo. viij. q. ij. dilectiſſimi. In iudice. iij. q. iij. offerat̉. idem in alijs omnibꝰ di. iiij. in iſtis. ¶ Fallit interdum hec regula. excaſu ſuꝑuenienti. vel de nouo adnoticiaꝫ ꝑuenienti.de elect. vt circa. lib. vj. quia q̄ de nouo emergunt. indigent auxilio. de offi. delega. inſinuante. Item fallit in om̄ibꝰ caſibꝰ in quibꝰ ꝑmittit̉ a iure penitere velvariare. ſicut in medico quē licꝫ mutare. In appellatione a qua licet appellanti ab appellatōne recedere. ij. q. vj. ſiquis. In patrono laico qui pōt variare.de iurepat. qd̓ autem. In cardinali qui variat in caſu de elec. licet. Item in moniali eo. ti. li. vj. indemnitatibꝰ. Iteꝫ in teſtamento qd̓ mutari poteſt vſqꝫ advltimum vite. xiij. q. ij. c. vltima voluntas. etiaꝫ nonobſtante pacto de nō mutando. C. de pac. l. pactum.Item in libello queꝫ quis mutare pōt vſqꝫ ad litisconteſtatōnem. Et accuſans ante inſcriptōnem penitet. de accu. c. licet. Item in mandato ⁊ ſocietate ⁊depoſito licitum eſt penitere. inſti. mandati. §. recte.Et de ꝓcura. c. ij. li. vj. Et regulariter in ꝯtractibusinnoīatis. qd̓ dic vt plene no. ff. de ꝯdi. ca. da. ⁊ ca. nōpe. l. ſi pecuniam. Item ſoluunt̉ ſponſalia de futuroꝑſequentia ſponſalia de preſenti. de ſpon. ſi inter. Etſponſalia de pn̄ti. ꝑ ingreſſum religionis. de ꝯuer. cōiug. ex publico. Et ingreſſus religionis an̄ annuꝫ velꝓfeſſionē penitet. de reg. ad nr̄am. Et ꝓfeſſus vnamreligionē etiā inuito p̄lato ingredit̉ ⁊ ꝓfitet̉ artiorē.eo. ti. licet. Et a voto ſimplici recedit̉ ꝑ ſeq̄ns mr̄imoniū. de vo. ⁊ vo. red. c. j. li. vj. Iteꝫ a voto de certa religionē ꝓfitenda. recedit̉ ꝑ ingreſſuꝫ alteriꝰ. etiā laxioris. de regu. qͥ poſt votū. li. vj. Iteꝫ fallit in caſu in qͦlicet infra triduū penitere. de regu. ad nr̄am. eo. ti. etli. ꝯſtitutōeꝫ. Item in electo. qͥ ꝯſentit electioni de ſefacte. qͥ ꝓpria aucͣte penitet an̄ ꝯfirmatiōeꝫ. de trāſſa.inter corꝑalia. ẜm Bern̄. In his igit̉ ⁊ ſil̓ibꝰ caſibusqd̓ ſemel placuit. adhuc diſplicere poterit. ¶Et incidit in hāc regulā illud generale. ꝙ nullus pōt venire ꝯtra factum ſuum. de qͦ dic vt. lv. di. penitētes. Etno. ꝙ hec regula nō hꝫ locū in his q̄ improbant̉ a iure. vt in p̄dicto. c. penitētes. de fo. ꝯpe. ſi diligēti. C.de arbi. l. j. Ubi licet ꝑtes faciāt pactū de nō recedēdo ab arbitro. et appel. renunciēt: nihilominꝰ recedēpn̄t. Item hꝫ locum in his q̄ ſcienter placent ⁊ non ꝑerrorem facti. xxxviij. diſ. ꝙͣuis. vn̄ ꝯtrahens cū ſeruaquā credit liberā. pōt penitere. Emens auricalcumintendens emere auruꝫ. pōt reſcindere emptionem.Item requirit̉ ꝙ placeat non ſolum mente ſed v̓bovel facto. ⁊ ꝙ alteriꝰ interſit. Facit ad hoc regula mutare. ⁊ qd̓ ibi dicit̉ Io. an. ¶ Qd̓ vltimo dictum eſt.videt̉ habere locū in foro ꝯtentioſo. Nam ſi qͥs vouerit aliquid ſola mente. tenet̉. quo ad deuꝫ: ſicut orevouiſſet. ¶ Extendit̉ regula ad vota ⁊ iuramenta ethmōi. q̄ ſi ſunt iuſta. nō licꝫ ꝓpria aucͣte venire cōtraItem ſi quis renunciat iuri ſuo penitere nō pōt. vij.q. j. ꝙͣpericuloſum.