Druckschrift 
1 (1486)
Entstehung
Seite
37b
Einzelbild herunterladen
 

.III.Titulus

Quarto reſpice in .§. iiij.fra .ſ. ad ſupplicia vt caueant̉. vn̄ Iſa. lj. dr̄. Leuate īcelū oculos veſtros et videte ſub terra deorſum .i. nōſolum celeſtia: ſꝫ ⁊ inferna reſpiciatis. ſub terra eniminfernꝰ eſt. Reſpiciendo aūt illuc tria genera ſeu tresſtatus reperies animaꝝ. Et ex primo cognofcere poteris maximam tibi conceſſam gratiam. Ex ſcd̓o p̄cipue tibi remouendam negligentiā. Ex tercio ſūmetibi cauendā īpenitentiā. Reſpice igit̉ pͥmū ſtatūEt hi ſūt pueri ſiue puelle mortui ſine baptiſmo. pꝰeuangeliū diuulgatu. vel remedio alio contra originale ordinatum in veteri teſtamēto. Et hi ꝙͣuis pena ſenſibili careant. gloria tamē beatiſſime viſionisimperpetuum priuantur. Et ꝙͣuis mirū videatur etdurum eos priuari tanta felicitate glorie ſuꝑne ſinealiqua culpa ab eis cōmiſſa: nulla tamē eis fit iniuria vel iniuſticia. Ex contracto em̄ originali peccatonaſcimur omnes filij ire. et debitores mortis eterne.Ꝙ ſi ſine vllis meritis tuis placuit pijſſimo deo ſeq̄ſtrare te a maſſa ꝑditorū. ⁊ ad remediū ꝯͣ debitā mortē te ꝑducere. non habes hic certe quod ꝯtra deum q̄ruleris: ſꝫ vn̄ de tua liberatōe magis ꝙͣ illoꝝ ammireris. et ipſum affectuoſe venereis. Reſpice ad ſcd̓mſtatū .ſ. eoꝝ qui ſunt in purgatorio. ⁊ ibi ẜm pͣs. Oculis tuis cōſiderabis et retributōnem peccatoꝝ videbis. Quia em̄ deus delictum omnino fine vltione nōpatitur. Ut dicit Gregꝰ. de pe. diſ. j. Sic etiā quanrūcunqꝫ minimuꝫ ſit. quia negligentes fuerūt illi inmundo degentes ad purgandū venialia: et ad ſatiſfaciendū procriminalibꝰ: ideo ibi torquent̉ maxima pena. et que a nobis leuiſſima vel nulla extimant̉ delicta. ibi acerrime puniuntur. Sicut patet in vita fratrū p̄cipue de quodaꝫ religioſo. qui ob hoc ꝙ acceſſerat ad ſe balneandū ob quandā recreatōneꝫ ī aquaibi ſuffocatus apparuit defunctus cū brachijs et cruribꝰ exuſtis. dicens ſe accerrime cruciari. ⁊ p̄cipue ꝓpi̓illam delectatōnem balneandi. et ꝓpter hoc apparuerat cuꝫ exuſtione brachiorū et cruriū. Sed qui deūtimet nihil negliget Eccͣs .vij. eorū .ſ. que debꝫ faceread ſui ſalutem et purgatōnem plenā. Si tamē perfectū dei timorē habeat. nō ſolum initialem: ſed etiā filialem. Reſpice tercio ad ſtatū damnatoꝝ. Quiaem̄ ipſi noluerūt oculos aperire ad cognoſcēdas culpas. et lacrimis diluendas. nunc ſine fructu eos aperiunt in tormentis. Sicut legitur de diuite epulonein inferno ſepulto. ꝙ eleuans oculos ſuos cum eſſꝫ intormentis. vidit abraham alonge. ⁊ lazarum in ſinueius Luc. xvj. Et vt dicit pͣs. Ipſi videntes ſic .ſ. dānati admirati ſunt. cōturbati ſunt. cōmoti ſunt. tremor apprehendit eos. ibi dolores vt parturientis inſpiritu vehemēti conteres naues tharſis. Et loquit̉de regibꝰ terre .i. peccatoribꝰ. qui ẜm terrena ſe regūtet habitant in lateribꝰ aquilonis. vbi eſt frigus intēſum. ⁊ ſignificat iniquitatē. que frigidā facit animaꝫdei amore. Ubi tria nota.Primo pene multiplicitatē. ibi. ipſi videntes.Scd̓o ml̓tiplicitatꝭ acerbitatē. ibi dolores vt partu.Tercio acerbitatꝭ hmōi cauſalitatē. ibi. īſpū vehe. Uidētes ergo damnati ſic .ſ. ſicut vidit ille diuesin inferno gloriā ⁊ requieꝫ beatoꝝ. admirati ſunt dicentes: vt refert ſapiens Sapīe. v. ca. Hi ſunt qͦs aliquando habuimus in deriſum. ⁊ in ſimilitudinē improperij. Nos inſenſati vitā illorū extimabamus inſaniam et finē illorū ſine honore. Ecce quō cōputatiſunt inter filios dei. Ipſi videntes ſic ꝙ vbi in mundo erant in honore diuitijs et delicijs. et tūc ſunt intanta miſeria. vt deficiat eis etiā aque gutta. Admirati ſunt dicentes. Quid nobis profuit. ſuꝑbia. Autquid diuitiaruꝫ iactantia contulit nobis: tranſierūt

omnia illa tanꝙͣ vmbra. Exinde cōturbati ſunt contra deum. qui habet poteſtatem ſuper plagaꝫ .ſ. ignisquo cruciātur odientes euꝫ. et p̄ turbatione linquasſuas cōmanducantes eum blaſphemant. vt habeturApoca. xvj. Turbati ſunt contra ſeipſos adeo vt deſiderent mortem .i. ſui adnihilatōnem conſiderātesmelius eis eſſe non eſſe. ꝙͣ male eſſe: ſꝫ mors fugit abeis. quia deficere non poſſunt a male eſſe. Turhāturet contra eos cum quibus vel pro quibus vel contraquos male egerūt tanꝙͣ occaſiones eorum pene. Cōmoti etiam ſunt a demonijs qui eos cruciant. qui nōdant eis requieꝫ die ac nocte vt dicitur Hiere. v. Etquia pro lecto habent. quod dicit Iſa. xiiij. ca .ſ. ſubter te ſternetur tinea. et operimentum tuum eruntvermes. Tinea .ſ. ſindereſis remurmuratio a malo. ⁊vermes ſtimulorum conſciētie propter penam quaꝫſentiunt nō at̄ ꝓpt̓ dei offēſam. Et vltra hec. Tremorapprehēdit eos rimētes adhuc peiora pati: ⁊ p̄cipuein receptione corporum ſuorum. Ubi cruciatus eisaugetur. ⁊ in p̄ſentatione ſui in finali iudicio. propt̓quod dicitur Iſa. xxxiij. poſſedit tremor ypocritas. Reſpice huius multiplicis pene acerbitatē. cumdicitur. ibi .ſ. in predictis. dolores vt parturientis. qͥmaximi ſunt. et quaſi mortales prout mulieres ex eorum clamoribus oſtendunt. Magnus enim clamor.magnuꝫ dolorē indicat. Neqꝫ enim aliqͣ ſimilitudopoſſꝫ induci ad declarandū acerbitatem illius doloris. Omnia enim genera tormētorū huius vite. etiāſi poſſent reꝑiri in vno homine eſſent quaſi ludus etſolatium reſpectu illius pene. propt̓ quod dicit̉ Iſa.xxxiij. Quis habitare poterit de vobis cum igne deuorante? Aut quis de vobis habitare poterit cuꝫ ardoribus ſempiternis. q. diceret. Intolerabile erit ⁊tamē inhabitare oportebit pctōres. Et deuorās dicitur ignis ille propt̓ abſorptionē doloris totius hominis. Et ſempiternus dicitur propt̓ durationem.Dolores enim maximi erant in aſpectu iudicis ſuperni. accuſantibus omnibus eum ⁊ teſtificātibus contra eum. demonibus. angelis bonis. ⁊ conſciētia propria. ac cūctis creaturis. Un̄ Greg. O ꝙͣanguſte ſūttunc vie reprobis. ⁊c̄. Uide in omēi. aduētus. Reſpice t̓cio acerbitatis cauſalitatē. ibi. In ſpiritu vehementi cōte. na. thar. Ad dn̄m propheta hūc ſermohem dicit. cuius ſpiritus vehemēs eſt ira maxima. q̄tamē ira non eſt vt in nobis cōcitati animi furor: ſꝫiuſta ſupplicij cōſtitutio ẜm Greg. Eſt igit̉ ira dei ſeuera punitio eius. Et in hac conterit. id eſt totaliterterit. vt nulla pars anime vel corꝑis remaneat intacta aut non afflicta. Naues videlicet mētes mercespeccatoꝝ ſecū portātes tharſis. id eſt gaudia mūdiin ip̄is pctīs querētes. Interp̄tat̉ em̄ tharſis exploratio gaudij. Explorāt em̄ hoc ē querūt aliqui gaudiuꝫ ſuū ⁊ delectatōnem in diuitijs. vt auari. Alij indelicijs vt laſciui ⁊ guloſi. Alij in honoribꝰ vt ambitioſi ⁊ ſuꝑbi. Has igitur nanes in ſpū vehemēti id eſtſeuera ſnīa ꝯteret aīa ⁊ corꝑe. Hiere. xvij. Duplici cōtritōne ꝯtere eos dn̄e deꝰ nr̄. Et hec cā totiꝰ pene eoꝝ.qꝛ q̄rētes gaudia mūdi noluerūt in mūdo lalubriterꝯteri. Qui em̄ impenitēs morit̉: oīno morit̉ ⁊ eternalit̓ cruciat̉ ẜm Aug. de pe. diſ. vij. c. fi. Et ideo euitaimpenitētiā ⁊ reſpice qꝛ peccatores videbunt cū hismalis filium hominis venientē ⁊cͣ.Reſpice quīto poſt. §. v.te ſeu retro .ſ. pctā ꝯmiſſa ad ſatiſfaciēdū nō ad iterādū. Nemo eī mittēs manū ſuā ad aratrū ⁊ aſpiciensretro: aptꝰ ē regno dei Luc. ix. Pone̓ manū ad aratꝝet aſpicere retro:ē poſt aſſumptā pnīam vl̓ religionead peccatū vel ad ſeculum corde redire. hoc aūt a regno dei excludit. Sꝫ oculos debet quis retro habere