liber.Mnibus itaqꝫ fere equitibus. aut fuga decampo eiectis. aut captis. aut interfectisſtabant adhuc ibi ſatellites pedites fortiſſimi. brachantōnes. & alij quos pars aduerſa quaſi vallū an̄ ſe poſuerāt numero ſeptingenti Quosvidens rex. thomā de ſancto valerio virū nobileꝫac virtuoſū & aliqͣntulū literatū ꝯtra illos miſit.qui licet iam armis aliquantulum pugnando fatigatus eſſet habens ſecū de terra ſua. l. equites. &duomilia pedites cum magno furore ī illos irruitomneſqꝫ trucidauit. Et mirū dictū cū poſt victoriam ſuoꝝ numeꝝ recenſuit. non niſi vnū ſolum detoto numero deeſſe inuenit Qui etiam ſtatim queſitus inter occiſos & inuentus atqꝫ in caſtra delatus. īfra paucos dies vulneribꝰ ꝑ medicos ſanatisincolumīs eſt effectꝰ. Dato itaqꝫ ſigno frācoꝝ acies reuocant̉. ad caſtra cū gaudio reuertunt̉. Mirarero regis philippi clementia. eodē em̄ veſte cumadducti corā eo fuiſſent ꝓceres capti. quinqꝫ videlicet comites et. xxv. alij nebiles vexilloꝝ īſignibꝰgaudentes. licet omēs de regno ſuo qui in eiꝰ mortem ꝯſpirauerāt. tāꝙͣ rei leſe maieſtatis ſꝫm legescapitibus ꝯplectendi eſſent. ille tamen vt mitis &pius vitam ꝯdonauit omnibꝰ. Et ſi em̄ feruebat ineo ꝯtra rebelles ſeueritas. maior etiam vigebat ineodē clem̄tia in ſubiectos. cuius int̓entō ſemꝑ eratꝑcere ſubiectis & debellare ſuꝑbos. Omnes tamēergaſculis mancipauit. quibus īcathenatis & quadrigis impoſitis iter ꝑiſius direxit.LXIQualit̓ cōmitē bolonie de ingratitudīe redarguitVm aūt eſſet bapalmis. intimatū eſt ei ꝙcomes bolonienſis poſt preliū miſerat nūAcium ad othonē ſuggerēs ei vt gandauumaccederet. & vires recolligēs auxilio gandauoruꝫ& alioꝝ bellū renouaret. Quo audito. ſiūe veridico autore ſiue non. rex admodū ꝑturbatꝰ aſcenditin turrim. vbi du̓o maiores comites erant. ferrandus .ſ. & reginaldus. Itaqꝫ reginaldo imꝓꝑauit ꝙcum homo ſuus legitimꝰ eſſet nouū eum militemac de pauꝑe diuitē fecerat. ip̄e vero ꝓ bonis malaretribuens. vna cum comite alberico patre ſuo adhenricū quondā anglie regē in regni ꝑniciē ſe tranſtulerat. Poſtea quoqꝫ reſipiſcens in magnā ipſiꝰamiciciam receptus fuerat. & preter comitatumdn̄i martini qui alberico patri ſuo ī ſeruitō regisanglie defuncto ad eū hereditario iure deuolutuserat coītatū ei bolonie addiderat. Ip̄e quoqꝫ poſtmodū culpe culpā adijciēs ad regem anglie ricarcum trāſiens qndiū vixerat. ei ſemꝑ ꝯtra ip̄m adheſerat. Sed & ricardo defuncto eum interim inamiciciam ſuā receꝑat. & cum duobꝰ predictis comitatibus. tres etiā alios .ſ. moretōnij. albemarue.& wvarennaꝝ eidē adiecerat His omībꝰ beneficijsobliuioni traditis ꝯtra ip̄m ſuū dominū regē vniuerſā angliā. theutoniā. flādriā. hanoniā. brabantiāſine cauſa ꝯmouerat. Naues etiam eius apud eūdēportū anno preterito cum alijs diripuerat. Sed &nuꝑ cum reliquis ꝯtra ip̄m corꝑaliter pugnaueratPoſt pugnā quoqꝫ poſt vitam ei miſericordit̓ cōdonatam miſſis nuncijs ad ꝯthonē & alios qui debello euaſerāt. ad bellū eos iterum incitare curauerat. Hec omnia inquit mihi feciſti. vitam tamē meadimente non perdes. ſed donec hec omīa lueris.ergaſculū non euadēs LXII ¶ De captiuitateeiuſdem comitis. & ferrādi. et alioꝝ.AIs dictis fecit eū peronā adduci. ibiqꝫ inturrim fortiſſimā meludi. & cautiſſime cuſtodiri. ligatū compedibꝰ mira ſubtilitate ꝑplexisac fere indiſſolubilibꝰ. Ferrandū quoqꝫ ꝑiſius deuectū arta cuſtodia mancipauit. in turre noua extra muros incluſū. Porro ceteri captiui in duobꝰcaſtelletis ꝑiſius poſiti ſūt. in vtriſqꝫ pontis capitibus & in diuerſis ꝑ diuerſa loca munitōnibꝰ. Inhis aūt que dicta ſūt iuſtū dei iudiciū patet. qꝛ cōuentꝰ pͥuoꝝ que in exterminiū bonoꝝ teme̓ diſponunt. ſemꝑ in ꝯtrariū vertit ad vindictā .ſ. malefactorū. laudem vero bonoꝝ. Ecce em̄ non ſolū iſtiqui in hoc bello ꝯfecti ſūt ꝯtra regē ꝯſpirauerant.ſed etiam donis ac ꝓmiſſis illecti. comes hueꝰ niuernēſis & omnes ꝓceres trāſ ligerim & cenomānie & andegauie et neuſtrie. excepto tm̄ willermode rupibꝰ ſeneſcallo ādegauie. nihello de mediana& vicecomite ſancte ſuſanne. & alijs ꝙͣ paucis. iāregi anglie ſuū fauorē ſpōponderāt. ſed ꝓpter metum regis quouſqꝫ certi eſſēt quis eſſet pugne future exitus ſua vota tegebāt Ianqꝫ qͣſi de victoriap̄ſumentes vniuerſū regnū diuiſerāt viromandiaꝫſ. cum perona comiti reginaldo. ꝑiſius aūt ferrando. & alijs alia opidā othone diſtributore temereꝑtientes. Deo igit̉ ordināte iuſtiſſime ſicut eſt factum vt ferrandꝰ & reginaldꝰ id quod ꝓ honoe̓ſuo petierāt vel putabāt. ꝓ ſue ꝯfuſionis ignominia haberēt Quis aūt vel verbo vel ſcripto valeatexplicare que in eoꝝ aduentu facta ſunt. canticadulciſona clericoꝝ. tripudia ppl̓oꝝ. pulſatces claſſitorum. ornatꝰ eccleſiaꝝ. vicos & domos & viascortinis & pānis ſericis intectas. flores & ramosarboꝝ virides vbiqꝫ ſtratos. onēs etiā cuiuſqꝫ generis ſexus & etatis homines ad tanti triūphi ſpectacula ꝯcurrētes. ruſticos & meſſores int̓miſſosoꝑibꝰ. falcibꝰ raſtris & tribulis in collo ſuſpenſiscateruatī ad vias ruentes cernere cupiētes ferrandum in vinculis. quē nuꝑ formidabāt in armis. necei verecūdabant̉ illudere ruſtici. pueri et vetule nacta occaſione a nomīs equiuocatōne. Nam & eaſu mirabili duo equi ferrādi .i. eiꝰ coloris qui hocnomē equis imponit ip̄m ī lectica vehebāt. Vnde& ei imꝓperabāt ꝙ ſic ferratꝰ vt erat recalcitrae̓non poterat. qui prius impīguatus dilatatꝰ recalcitrauerat. & in dominū ſuū calcaneū eleuauerat.Hec ꝑ omīa loca facta ſūt quouſqꝫ ꝑiſius ꝑuenerunt. Pariſiani vero ſeu ꝑiſiēſes clerici & layci cūhymnis & canticis obuiā regi ꝓceſſerūt. Nec ſolūdies ſed etiam noctes in leticiā trāſegerūt. ſepteꝫem̄ diebus ꝯtinuis noctibus innumeroſis lumībusvtebant̉. ita vt nox ſicut dies illuminare videret̉LXIII ¶ Le malicia regis īohannis anglie. d̓incōſtātia pictōnū. & treuga dataipſo die pugne traditus eſt a rege philipOmes vero faleſberie regis anglie fraterIp̄o comiti roberto. vt ip̄e rex anglie filiūeiuſdē rōberti quē captū tenebat vt ſupradictumeſt ꝯmutaret ꝓ illo. ged ille tanꝙͣ nature ꝯtrariꝰ.carnem ſuā & ſanguinē ſemꝑ odio habens. noluitextraneū quē tenebat captiuū ꝯmutare pro fratreſuo. Poſt paucos dies pictōnes tante fama victorie ꝑterriti. miſſis legatōnibus regi philippo claborabant recōciliari. Rex aūt eorū perfidia multotiens exꝑtus. eoꝝqꝫ fauorē ſciens domino ſuo foreſemꝑ oneroſū et nūꝙͣ fructuoſū nō adquieuit. ſedcollecto exercitu in pctiauiā vbi rex iohānes eratacceſſit. Cūqꝫ laudunū ꝑueniſſet vicecones thoracij qͥ potentiſſimus erat in terra illa legatos ad eūꝓ pace vel ſaltem pro inducijs ſupplicantes miſit