LIBER QVINTVS METAzRincipiū dt dliua quidē unde aliqs reꝫ moueai.pͥmū: ut longitudine & uia hinc quideꝫ prīcipium ipſuꝫ ecōuerſo diuerſū. Aliud unde optimefit unūquodqꝫ ut & diſciplinatuꝫ: nā non a primo& tei prīcipio inchoādum ē aliqn̄: ſed undeoport̓oniꝰ diſcat. Aliud unde pͥncipiū gnatur ī exijte: ut nauisſedile & domꝰ fūdamentū & aīaliū: alij cor:alij cerebrū: alij qdcunqꝫ taliū ſuſcipiunt. Aliud āt unde fit pͥmum nō exīte: & unde primū motꝰ natus ē iniciari: & ꝑmutatio ut puer ex pr̄e &mr̄e: & bellū ex cōuicio. Aliud ſcd̓m cuiꝰ uolūtateꝫ mouēt̉ mobibilia: & mutāt̉ mutabilia: ut ciuitatuꝫ pͥncipatꝰ & poteſtates &īperia: & tyrānides: & ſcd̓m ꝙ p̓ncipia dicūt̉ & artes & architectonice maxīe. Ampliꝰ unde res nota ſit pͥmū: & id pͥncipiū reidr̄: ut demōſtratio non ſuppōes: quociēs auteꝫ & eē dicunt̉ oēsini eſſe p̓ncipia. Omniū igr̄ prīcipioꝝ eſt cōe primū eē unde auteſt: aut fit: aut cognoſcit̉. Hoꝝ autē hec ꝗdeꝫ ī exiſtētia ſūt: illauero extra: quaꝑꝑ natura prīcipiū & elemētū eſt & mēs: & preuolūtas & ſubſtātia: & qd̓ eſt cuiꝰ cā: multoꝝ. n. & cognitionis& motꝰ prīcipiū eſt bonū et malū. Cauſa ueto dr̄ uno ꝗdeꝫ mōex quo fit aliꝗd in exiite: ut es ſtatue: & argentū phiale: & hoꝝgnͣa. Alia uero ſp̄es & exēplū. Hec autē ratio ip̄iꝰ quicꝗd erat eē& huiꝰ gn̄a: ut diapaſon duo ad unū: & ex toto numerꝰ: et ꝑtesin diffinitōe. Ampliꝰ unde prīcipiū ꝑmutatiōis pͥmū aut quietis: ut cōſiliator ē cā: et pr̄ pueri primuꝫ et oīo efficiens facti etcōmutabilis mutās. Ampliꝰ ut finis hoc: aut ē qd̓ eſt cuius cā-ut ambulādi ſanitas: nā quare ābulauit dicimus ut ſanet̉: et dicentes ita putamꝰ reddidiſſe cām: et q̄cunqꝫ mouēte alio fiuntinfra finē: aut attenuatio: aut purgatio: aut pharmachia: aut organa: et nāqꝫ oīa finis cā fiūt. Differūt āt ab īuicem tanꝗͣ entiaut ꝗdem ut organa: illa uero ut oꝑa: ergo eē fere tociēs dicunt̉:Accidit āt multociēs dictis cāis multas eiuſdē cās eē: non ſcd̓maccidēs: ut ſtatue effector: ſtatue et es non ſcd̓m aliud aliqͣd: ſedinqͣtū ſtatua: unde non eodē mō: ſꝫ hoc ꝗdem ut materia: aliuduero ut unde motꝰ: et ad īuicē cāe ſunt: ut dolor cā ē ſanitatiset cauſa ē dolēdi: ſꝫ non eodē mō: uerū hoc quidē ut finis: illuduero ut pͥncipiū motꝰ. Ampliꝰ autē quādoqꝫ cōtrarioꝝ ē cauſa:qd̓ eīm pn̄s huiꝰ ē cā: hoc abſens: cauſa ur̄ quoqꝫ qn̄qꝫ de cōtrariorūt abſētia gubernatoris deꝑditiōis cuiꝰ erat preſētia cauſa