LiberQuartus
eſt propter ſcandalum. ⁊ ne mali ſacerdotes malignari poſſint. ⁊ fideles ꝑ hoc a confeſſione retrahi. Sed ſiita eſſet ꝙ poſſet aliquis reuelare qd̓ per aliam viā nouit. quilibet ſub hoc pretextu poſſet omnia vel pro magna parte reuelare. dicens ſe aliter noſſe. ⁊ ſic nullꝰ malus poſſet conuinci nec vi malicia deprehendi. Item ſigillum ꝯfeſſionis ita annexū eſt confeſſioni. vt quicunqꝫ ꝯfeſſiones audit hocip̄o qd̓ audit ſe obligat ad ſecreti habitationē. ſed ſi tu ſcires aliquid ⁊ poſtmodū ꝓmitteres referenti illud ꝙ nūqͣꝫ illud diceres. tenereris oīno celare. tunc ergo videt̉ ſil̓r ꝙ tenet̉ celare illud qd̓ aliter qͣꝫ ꝑ confeſſionē nouerat. Cōtra hoc arguit̉ ſic. ⁊ ſuppono hic quinqꝫ q̄ ſunt ꝑ ſe nota. Prima ſuppoſitio eſtꝙ nihil ſtatuēdū eſt neqꝫ ſeruandū in quo fiat p̄iudiciūveritati. Scd̓a eſt ꝙ fraus ⁊ dolus nemini dꝫ patrocinari. Tertia eſt hec ꝙ nullus ꝓ aliquo tenetur mentiriQuarta eſt hec. nullus ſcienter reddit ſe impotentē adid qd̓ tenetur ſine peccato mortali. Quinta eſt hec. nihil dꝫ ſtatui nec ſeruari. vn̄ innocēs poſſit rōnabiliteraccuſari ⁊ condemnari. ⁊ alij de peccato ſcandalizari.Ex pͥma arguo ſic. Nihil ſeruandū eſt in quo fiat p̄iudicium veritati. Sed aliquis ſacerdos pōt in cauſa teſtificari. vtpote qui cum alio vidit furem. vel aliqd̓ ſimile. cuiꝰ teſtificatione ſubtracta latebit ꝟitas ⁊ regnabit falſitas. ſi gͦ talis confeſſionē de culpa audiat. ⁊ hocip̄o teſtificari nō velit. fit p̄iudicium veritati. gͦ ſi hoc n̄debet fieri. nō obligat̉ ad tacēdum. Ex ſecūda ſic. fraus⁊ dolus nemini dꝫ patrocinari. ſed aliqͥs peccator ſciēsſe eſſe reum ⁊ accuſatōe dignū. hoc ſolo cōfitet̉ vt os ſacerdotis claudat. ſi gͦ claudit. ac ꝑ hoc remanet impunitus. fraus ⁊ dolus ſibi patrocinant̉. ergo ſi hoc ē inconueniens. patet ⁊cͣ. Ex tertia ſic. Nullꝰ pro aliqͦ teneturmentiri. ſed iſte qͥ nouit aliter qͣꝫ ꝑ ꝯfeſſionē nō p̄t dicere neſcio qͥn mentiat̉. qꝛ nouit vt hō ⁊ vt deꝰ. ſi ergo iurauit veritatē dicere. tenet̉ qd̓ nouit vt hō reuelare. cuꝫad hoc iuramentū poſſet ip̄ꝫ artare. Ex quarta ſic. eſtoꝙ aliqͥs teneat̉ accuſare ꝓximū apud p̄latum. tū ex mandato diuino. tum ex mādato p̄lati ſui. iſte vidit eū peccantē. ⁊ audiuit eū ꝯfitentē. ſi ergo tenebat̉ ex viſu dicere. ⁊ ex auditu ꝯfeſſionis reddit ſe impotentē. ergo qn̄audiuit eiꝰ cōfeſſionē peccauit mortaliter qd̓ nullo mōvidet̉ ꝓbabile. Ex quinta ſic. Nihil dꝫ celari vn̄ nocēspoſſit rōnabiliter ꝯdemnari. ſed ita eſt in propoſito ſitenet̉ celare qd̓ alias nouit. ergo ⁊cͣ. Probatio. Ponat̉caſus ꝙ quattuor vadant ꝑ viam. vnus peccat in ꝯſpectu omniū. vn̄ accuſandus eſt corā prelato ⁊ puniēdusconfitetur vni de tribus. duo alij accuſant illū qui peccauit. ⁊ teſtificant contra eum. ⁊ ad maius robur teſtimonij aduocāt tertiū. Tertio p̄cipitur ꝙ dicat ⁊ illi euꝫaccuſant niſi dicat tanqͣꝫ fautor ſit in aliena culpa. ⁊ p̄latus rōnabiliter punit ip̄m ad duoꝝ teſtimoniū de inobedientia. ſi ergo totū iniquū eſt. videtur ꝙ nō tenet̉celare. Si tu dicas mihi ꝙ ſacerdos debet confitenti ꝓteſtari ꝙ nō accipit ſub ſigillo confeſſionis. Cōtra. q̄roquando. Aut anteqͣꝫ confiteatur. aut poſtqͣꝫ confeſſuseſt. Sed ante nō tenetur. quia neſcit quid velit ſibi dicere. Si poſtqͣꝫ confeſſio audita eſt. hoc nihil eſt. quiaexquo confeſſio facta fuit. ſigillum habuit. ergo per ſuam proteſtationē nō poteſt infringere. Et iterum. quilibet ſacerdos poſſet dicere confitenti nolo illud ſub ſigillo accipere. Preterea eſto ꝙ obliuiſcatur illud dicerere. ⁊ habeat in corde qͣꝫuis nō in ore. videtur ꝙ idemdebeat occidere. ¶ ℟ª. dicendū ꝙ triplex eſt hic mod
dicendi. Dicunt enim quidam ꝙ exquo aliquis ſcit aliqͥd ꝑ ꝯfeſſionē. qͣlitercūqꝫ ſciat. ⁊ qn̄cūqꝫ ſciat illud ꝟe n̄pōt reuelari. qꝛ nō pōt tale qͥd reuelari cū ſit ꝑs ꝯfeſſionis qͥn fiat ſigillo ꝯfeſſionis p̄iudiciū. quod maxime etp̄cipue ſeruandū ē integrum ¶ Ad obiecta reſpondētſicut ſupra tactum ē. ꝙ ſi videatur generari preiudiciū.vl̓ ſequi malum. nō debet reciꝑe ſubſigillo confeſſiōisſed cum ꝓteſtatōne ꝙ nolit tenere ſecretū. Et ſi iſta opinio pia videat̉. ꝓ eo ꝙ multū tribuit ſigillo .ſ. ꝯfeſſiōistamē poſſet ducere in magnū periculū .ſ. ꝙ fieret ꝟitati⁊ innocētie ⁊ obediētie p̄iudiciū. ⁊ fraudi p̄ſtaretur patrocinium. ſicut oſtenſū eſt. Et ꝯſtat ꝙ ſigillū ꝯfeſſiōisinſtitutū ē ad vitandū ſcandalū. veritas aūt ꝓpt̓ ſcandalū dimittenda n̄ ē. Et iteꝝ illa ꝓteſtatio non facit vtpoſſit reuelare. qd̓ alias tenetur celare. Et iteꝝ ſi aliqͥsaudiuit ꝯfeſſionē alicuius. ⁊ ille de illo peccato ſit infamis. nunqͥd fracto: ſigilli dr̄ ſi de hac materia cū aliqͥbus loquit̉. hoc videt̉ nimis duꝝ ⁊ impiū. Et ideo ē ſecūda poſitio q̄ videtur eē tēperatior. ꝙ ꝯfeſſio clauditos reſpectu cognitionis p̄cedentis. nō reſpectu ſequentis. Et ratio huius ē. quia ille qui prius nouit. ⁊ in confeſſione recipit. os ſibi clauditur reſpectu precedentis.ſed non reſpectu ſequentis. Sed hec poſitio minus ērationabilis qͣꝫ prima. qͣꝫuis videatur magis ſobria.Primū. qꝛ ex hac poſitōne ita generat̉ veritati preiudicium. ſicut ex prima. Ulterius dicit ꝙ ſigillū confeſſionis poteſt omnem cognitionem antecedentē claudere.⁊ poſt cognitio ſuꝑueniens poteſt illud aperire. Si eīꝯfeſſio ideo clauderet prius ſcitum. qꝛ reuelare ſcitumeſt frangere ſigillū. cū illud cōtineat̉ ſub ſigillo. quomōcognitio ſequens dabit potentiā loquendi vel manifeſtandi illud quod ſub ſigillo erat clauſū. Aut ſi reuelare quod poſt ſcitur inqͣꝫtum poſt ſcitur non preiudicatconfeſſionis ſigillo. quare reuelare prius ſcitū. cū vnū⁊ idem poſſit ſciri ꝑ viſuꝫ. deinde per conſeſſionem. qꝛdidicit per aliorum reuelationem. Et ideo eſt terciꝰ modus dicendi magis conſonus veritati ⁊ rationi qͣꝫ illd̓quod ſcitur duplici via. duplici cognitioneſcitur. ⁊ ſicut duplici cognitione ſcitur. ita poteſt homo obliuiſcivnum modum ſciendi ⁊ memorari alterum. ſicut patetquia aliquando obliuiſcitur homo ſe vidiſſe ⁊ recordatur ſe audiuiſſe. vel obliuiſcitur ſe audiſſe per relatōem⁊ meminit ſe audiſſe in confeſſioue. Et ſicut duplex eſtſcientia ſiue modus ſciendi. ſic duplex eſt modus reuelandi. nec vnus preiudicat alteri. vt ſi quis dicat. egovidi. vel dicat. ego in confeſſione didici. nec vnus modus alteri preiudicat. ⁊ ſine ſigilli fractione ⁊ preiudicio. ⁊ abſqꝫ preiudicio veritatis poteſt quod ſcitum eſtper confeſſſonem ⁊ per alium modum reuelari. ita tamen ꝙ modus ſciendi per confeſſionem ſemper maneat in occulto. Quia tamen poſſet ex hoc ſcandalum generari. maxime apud penitentem ⁊ apud alios. credoꝙ de bono et equo magis debet celare qͣꝫ vnus alius. ⁊ideo propter vitandum ſcandalum penitētis debet eiproteſtari in confeſſione ꝙ non debet illud celare. nonquia illa proteſtatio acquirat ius reuelandi. ſed quiaproximo aufert rationem ſcandali. Debet etiam permittere ſe cogiad dicendum. cogitur autem ſiue quiaveritati generatur preiudicium. ſiue per mandatum. ⁊extūc p̄t dicere abſqꝫ om̄i remorſu. cum magna eniꝫ maturitate reuelandū eſt alienū peccatū. etiam vbi nō eſtannexum cōfeſſiōis ſigillū. ⁊ hec poſitio rationabilior⁊ ſecurior videtur. ⁊ iuriſperiti in hanc magis conſen-