Druckschrift 
... in Quartum libru[m] Sententiaru[m] (1493)
Entstehung
Seite
81r
Einzelbild herunterladen
 

DI.XVI

Aſſignat illas ꝑtes ex quibuspenitentia integrat̉. ꝯfirmansaucͣte chryſo. et aug.N perfectiōe autē pnīe triaobſeruada ſunt .ſ.compūctio cordis. ꝯfeſſio oris.ſatiſfactio oꝑis. Un̄ ioh̓. os aureū. Perfecta pnīa cogit pctōrem oīa libent̓ ferre. ī corde eiꝰꝯtritio. in ore ꝯfeſſio. in oꝑe tota hūilitas. Hec ē fructifera pebnitētia.ᵇ vt ſicut tribꝰ modis deum offendimꝰ .ſ. corde. ore. etoꝑe. ita tribꝰ modis ſatiſfaciamus. Sūt enī tres pctī differētie vt ait aug. et ī corde. ⁊ in facto. ⁊ ī ꝯſuetudīe vel ꝟbo tāqͣꝫtres mortes. vna qͣſi ī domo .ſ.

cū in corde ꝯſentit̉ libidini. altera qͣſi ꝓlata iā extra portā cūin factū ꝓcedit libidini aſſenſio. tertia cū male ꝯſuetudinismole p̄mit̉ animꝰ. vel noxie defenſiōis clypeo armat̉. quaſi ſepulchro iā fetēs. Hec ſunt triagenera mortuoꝝ q̄ deꝰ legiturſuſcitaſſe. Huic qͦꝫ triplici morti. triplici remedio occurrit̉. cōtritiōe. ꝯfeſſione. ſatiſfactione.Cōpūctio nob̓ comēdat̉. ibi. cScindite corda vr̄a ⁊ nō veſtimenta vr̄a. Cōfeſſio. ibi. iuſtꝰ d̓in pͥncipio ſermōis accuſatorēſui. Uere enim confitetur quiſe accuſat. qui execrando malum ſibi imputat. Et ibi. effundite coraꝫ illo corda veſtra. Etiterum. Confitemini alteru-

a In ꝑfectione autē pnīe tria obſeruāda ſunt. Queī iſtaſint partes pnīe ſubiectiue vel inteegͣles videt̉. qꝛ totū non p̄dicaali. ſed ꝯteri eſt penitere. ⁊ ſimilit̓ ꝯfide ꝑte inre ⁊ ſatiſfacere. gͦ nō ſunt ꝑtes integͣles.teri eſt perSi tu dicas ꝙiſtud fallit ī toto omogēeo. ꝙq̄libet ꝑs panisepāis. ob̓r. qꝛ totu om̄o geneū hꝫꝑtes vniꝰ nature. pnīa autē nōhꝫ ꝑtes vniꝰ nature ⁊ ꝯformis.Nā pnīa ꝯtinꝫꝯtritionē ⁊ ꝯfeſionē ⁊ ſatiſfactionē q̄ ſt̓ diūſa ẜꝫ formā Itēꝑteſ ītegͣnteſ cōſtituenteſ aliqd̓totū ſiue omogeneū ſiue etherogeneū dn̄t eēſil̓. Sꝫ he ꝑtespnīe n̄ ſt̓ ſil̓.⁊cͣ. Ꝙ āt n̄ ſintſb̓iectiue vr̄.tota nat̉a totiūvl̓is ſaluat̉ in qͣlibet ꝑte. Un̄ rō tote aīal̓ ē in hoīe. Sꝫꝯtritio nō ē tota ⁊ ꝑfecta pnīa. nec ꝯfeſſio. gͦ n̄ ſūt ſubiectiue. Itē nūeratis ꝑtibꝰ ſubiectiuis nūerat̉ totū. Sigͦ iſte ſūt ꝑtes pnīe ſubiectiue. cuꝫ ſint tres. tres ſūt penitentie. aut ergo penitentie tres virtutes. aut tria ſacͣmenta. quorum vtrunqꝫ falſum eſt. ℟º dicendum adhoc ꝙ pnīa ſumit̉ duplicit̓. ſ ꝓ pnīa ꝟtute ⁊ ꝓ pnīa ſacramēto. Si loqͣmur d̓ pnīa ꝟtute. ſic ꝯtritio ⁊ ꝯſeſſio ⁊ ſatiſfactio n̄ ſūt ꝑtes integͣles ſꝫ ptātiue. Sic̄ enīab vna eēntia pl̓es egrediūt̉ potētie. ſic ab vno habitupl̓es actꝰ ꝯſequūt̉. ꝟtꝰ enī pnīe ordīat hoīeꝫ vt puniēdo ſe faciat emēda ẜm oēꝫ foꝝ. ⁊ iō qͥlibet hoꝝ actuumdenoīationeꝫ recipit ab habitu vt penitere dicat̉. ⁊ ſicvr̄ hr̄e rōnē ꝑtiū ſubiectiuarū. Sed reuera non hn̄t. qꝛꝯfeſſio ⁊ ſatiſfactio nō eſt pnīa. ſed actus egrediens apnīa. ſimilit̓ ſatiſfactio ⁊ ꝯtritio. Si aūt loq̄mur d̓ penitentia ſacr̄o. ſic ſūt ꝑtes integͣles qͣꝫtū ad eē ꝑfectuꝫ.vn̄ rōnabilit̓ loquit̉ mgr̄ cū dicit ꝙ in ꝑfectiōe pnīe ⁊cͣet ſic. patet ꝙ nullū hoꝝ eſt ꝑfectuꝫ ſacr̄m ſine alio. Etſi tu obijcias ꝙ n̄ hn̄t eē ſimul. dd̓m ꝙ qͣꝫuis nō ſint ſil̓actu. ſunt tn̄ ſimul voto vel effectu. vn̄ qn̄ qͥs ꝯteriturhꝫ ꝯfeſſionē ⁊ ſatiſfactionē in ꝓpoſito. ⁊ qn̄ qͥs ſatiſfacit ꝯterit̉. ⁊ hꝫ duoꝝ p̄cedētiū effectū. ⁊ ſic patꝫ illudb Ut ſicut tribꝰ modis deū offendimꝰ ⁊c̄. ita tribꝰ modis ſatiſfaciamꝰ ⁊cͣ. Scd̓m hͦ vr̄ ꝙ ſatiſfactio n̄ dꝫ diſtingui ꝯtra alias ꝑtes. Itē ſi tribꝰ modis ē ſatiſfacereẜm triplicē modū peccādi. gͦ qͥ peccauit ī corde. n̄ vr̄ ꝙdebeat ſibi imponi pena ī carne̓. qꝛ ꝑ q̄ qͥs peccat. ꝑ hecet puniet̉. tūc gͦ ꝓ nullo pctō ſpūali ē imponōda ſatiſfactio. ⁊ illud e māifeſte falſum. cū pctā ſpūalia ſint gͣuiora carnalibꝰ. gͦſgͣuiꝰ puniunt̉ a deo. ⁊ gͣuiꝰ debēt puniri a ſacerdote. ℟ꝰ dd̓m. ꝙ ſatiſfactio dicit̉ duplicit̓Uno mō ſatiſfactio dicit̉ ipſa recōciliatio. ⁊ ſic qꝛ oēsꝑtes pnīe ſunt ad recōciliationē ordinate. quelibet po-

teſt dici ſatiſfactio ſiue ſatiſfactoria. Alio modo dicitur ſatiſfactio perſolutio pene debite. ⁊ ſic competit ꝓprie vni parti penitentie que eſt aſſumptio ſiue adimplctio pene iniūcte. nihilominꝰ tamen alijs partibuscompetit per accidens. vtpote contritioni ratione doloris ꝯiuncti qͥeſt in parte ſenſibili. ſimilit̓ cōfeſſioni rationeerubeſcētie. ⁊ ſicptꝫ pͥmū. Adillud qd̓ obijcit̉ꝙ n̄ debemꝰ ſatꝭfacere exteriꝰ ꝓpctō cordiſ. dd̓.y illud v̓bū chryſo. et ſil̓r augu.ꝑ appropͥationēintelligt̉. qͦniaꝫiſta tria rn̄dentoī pctō mortaliqꝛ qd̓libꝫ meret̉penā eternā aīeet corꝑis. ⁊ cuilibet pena interior ⁊ exterior. niſi tāta ſit interior ꝙ exterior nōſit oportuna eteiꝰ locū ſuppleat. Un̄ ſic̄ certū ē ꝙ n̄ ſufficit ꝯfiteri pctm̄ oris. īmo ētꝑp illo oꝫ ꝯteri ⁊ ſatiſface̓. ita ⁊ ī ꝓpoſito. ītelligēdū eſt.c Cōpūctio nob̓ cōmēdat̉. Ur̄ acciꝑe cōpūctioneꝫ ꝓeodē ⁊ ꝯtritionē. Sꝫ ꝯtra. ſuꝑ illd̓ p̄s. In cubilibꝰ veſtris cōpugimī. glo. Quibuſdā ſtimul̓ excitate vos. n̄pro dolore pctōꝝ. ſed ad videndā lucē chriſti ⁊ vt inuiſibiliū amore inardeſcatis. Sed ꝯtritio eſt de pctīs tm̄ergo non ſunt idem. male ergo accipit pro eodem. ℟º.dicendū ꝙ dolor dicitur ꝯtritio. ⁊ dolor dicit̉ compunctio. Contritio quia corterit. vel peccata in corde illodolore terunt̉. Sed compunctio quia cor compungit.Sed compūgitur cor ẜm duplicem aſpectum. aut carrentia glorie. aut ꝯſideratiōe offenſe. ⁊ ẜm hͦ attendit̉duplex dolor. ⁊ duplex irriguū .ſ. ſuꝑius ⁊ inferiꝰ. ⁊ itacompūctō cōmuniorē qͣꝫ ꝯtritio. ſicut patet ex glo. illaMagiſter autem appropͥat hic cōpunctionē ad dolorem de peccatis ex quoꝝ ꝯfideratione pungitur cor qſi quibuſdam aculeis. d Confeſſio ibi iuſtus inpͥncipio ſermonis accuſatorē ſui. Uidet̉ male dicere.quia aut accuſat ſe iuſtus inqͣꝫtum iuſtus. aut inqͣꝫtuꝫpeccator. Si inqͣꝫtum iuſtus. Sed omnis qui accuſatiuſtum inqͣꝫtum: huiuſmodi accuſat iuſticiam. ⁊ omīsqui accuſat iuſticiā eſt iniuſtꝰ. ergo ſi accuſat ſe. inqͣꝫtū iuſtꝰ ē iniuſtꝰ. Si accuſat ſe ẜm ꝙ pctōr. ſꝫ oīs qͥ accuſat pctōrē ẜm ꝙ pctor accuſat pctm̄ oīs talis iuſteaccuſat. ⁊ ē iuſtꝰ. gͦ ſi accuſat ẜm qd̓ pctōr. accuſator eſtuſtus. ⁊ ita ẜm ꝙ p̄crōrē iuſtꝰ. ¶º dd̓ꝫ ꝙ in accuſatione eſt accuſans ⁊ accuſatus. ⁊ cū iuſtꝰ accuſat ſe adeſtaccuſans ⁊ accuſatꝰ. ſed tamen habens quaſi dupliciſperſone rationem ⁊ ꝓprietateꝫ. ⁊ ẜm ꝙ tenet duplicisperſone rationem. ita ⁊ duplicis ꝓprietatis. quia illeidem ẜm ꝙ iuſtus accuſat ſe ẜm ꝙ peccator eſt. ⁊ ſic patet ꝙ ſophiſma eſt de illa reduplicatione ꝙ poteſt referri ad actuꝫ accuſandi rōne ſubiecti vl̓ rōne obiecti.

DI. XVI.

Io. os au-

Ioel̓. ij.Prou̓b̓.xviij.

Psͣ. lxj.Iaco. v.

Aug. d̓ ſermone habito in mōte

4

2

o 3