Druckschrift 
... in Secundum librum Sententiaru[m] (1493)
Entstehung
Seite
226r
Einzelbild herunterladen
 

ctm̄ vēiale ⁊ mortale n̄ addūt formalē dr̄iaꝫ. gͦ nec aliāyduplicit̓ ꝯtingit loqͥ de pctō. aut ī ꝯcretiydione. aut ī abſtractōe. Si in abſtractōe. ſic dd̓m ē. ꝙ quēadmōdū pctm̄ cū ſit pͥuatio n̄ hꝫ ordinari niſi ꝑ accidēsſe ꝑ cōꝑatōꝫ ad ſuū oppoſitū. fit etiā n̄ hꝫ formaliter digingui niſi rōe ſui oppoſiti. pͥuatōes eī diſtinguūt̉ ꝑ ha9. vn̄ ſic̄ caſtitas ⁊ fortitudo ſūt ꝟtutes formalit̓ differētes ī genere ꝟtutꝭ. ſic etiā luxuria ⁊ puſillanimitasn̄ oppoſita ſūt iſtaꝝ duaꝝ v̓tutū formal̓r dicunt̉ differre i genere vicioꝝ. nō tn̄ ẜm formā ſuā ſed ẜm formā ſuiloſiti. Si āt loqͦmur de pctō in ꝯcretōe ſic nō tm̄ dic̄huatōꝫ ſꝫ etiā actū vel habitū ſb̓ſtratū. ⁊ qm̄ actꝰ vel hahitꝰ ſubſtratꝰ pctō nō tm̄mō diuerſificat materialiter. īmo etiam formali differentia. alia enim ē ꝓnitas ad lururiam. alia pionitas ad ſuperbiaꝫ. ⁊ alius actus queſuperbit aliquis. ⁊ aliꝰ quo luxuriat̉. n̄ tm̄mō ẜm materiā ſꝫ ẜm formā ꝓpter formalē dr̄iaꝫ obiectoꝝ. hinc ē ꝙctm̄ ẜm ꝙ ꝯcretiue accipit̉ diuidi hꝫ ꝑ dr̄ias n̄ tm̄ materiales verūetiā formales. formales dico nō reſpectudeformitatꝭ. ſꝫ reſpectu hītꝰ vel actꝰ ſubſtrati. Et ſic p̄tꝫſiue pctm̄ accipiat̉ abſtractiue ſiue concretiue. driashꝫ formales. ſꝫ vno mō ꝑ ſe. alio mō ꝑ accidens. qꝛ vnomō dic̄ ens ī genere ẜm rectā coordinatōꝫ. alio mō dicitens ī genere ſolū ꝑ reductōꝫ. ⁊ qꝛ hͦ mō rōnes ad ꝑtē prmā ꝓcedūt. iō ꝯcedēde ſūt. Ad illd̓ ꝟo qd̓ pͥmo ob̓r īꝯͣriū ꝙ formale ī pctō ē auerſio. dd̓. ꝙ veꝝ ē ꝙ auerſioformale reſpectu ꝯuerſiōis. ꝓpͥe tn̄ loq̄ndo pctm̄ madꝫ dici pͥuatio boni ſibi oppoſiti qͣꝫ auerſio a deo. aut ſate eq̄ ꝓpͥe. ⁊ qͣꝫuis pctm̄ rōne auerſiōis a deo nō ml̓tiplicct. qꝛ vnū ē a qͦ fit auerſio. tn̄ rōne pͥuatōis boni cui opponit̉. ml̓tiplicari hꝫ. ⁊ ita rōne eiꝰ ꝙ ē ī ip̄o formale hdrias. Preterea ad cē pctī nō tm̄mo ꝯcurrit auerſio ſꝫetiā ꝯuerſio. ⁊ qm̄ ꝯuerſio reſpicit obiecta creata. q̄ nōtn̄ diſtinguūt̉ materialiter. ſꝫ etiā forma iter dr̄nt. hīceſt ꝙ ex illa ꝑte pctm̄ hꝫ plurificari ꝑ formales dr̄iasItē nec d̓r ꝯuerſio eē materiale ī pctō ſimpl̓r loq̄ndo ſꝫſolū rōne auerſiōis. nec oīno ē material̓ reſpectu auerſionis. nam ⁊ ſi auerſio det conuerſioni ꝙ ſit peccatumconuerſio tamen dat auerſioni ꝙ ſit tale peccatum. Ad illud qd̓ obijcitur ꝙ pctm̄ formaliter loq̄ndo nihil ē. dd̓. ꝙ veꝝ ē. qͣꝫuis āt nihil ſit. tn̄ alicuiꝰ ē. nō ſoluꝫvt ſubiecti. verūetiā vt oppoſiti. ⁊ ea rōne q̄ alicuiꝰ ē cuiformaliter opponit̉. formaliter hꝫ diſtingui. nō ẜm formam que eſt in ipſo. ſed ẜm formam que eſt in ſuo oppoſito. A illud quod obijcitur ꝙ pctm̄ eſt priuatio ſpēi. gͦ nō hꝫ ſpēm. iā pꝫ rn̄ſio. veꝝ ē eī ꝙ nō hꝫ ſpēmꝓpͥe ẜm ꝙ pͥuatō. nec d̓r hr̄e dr̄ias formales ⁊ ſpecificasillo mō. ſcꝫ ꝙ in ſe diuerſas hēat ſpēs. ſꝫ qꝛ opponit̉ diuerſis bonis ẜm ſpēꝫ inqͣꝫtū illa pͥuat. Ad illd̓ qd̓ ob̓iꝙ ſi hr̄et ſpēs eēt ī genere ꝑ ſe. dd̓. ꝙ veꝝ ē. ſi hr̄et ſpēsſe ⁊ ꝑ ſe. pctm̄ āt ẜm ꝙ accipit̉ abſtractiue ⁊ formaliterſicut nō ē in genere ꝑ ſe niſi ꝑ reductiōꝫ. ſic nō hꝫ diuidꝑ dr̄ias formales differētes ꝑ ſe ſꝫ ſolū ꝑ accidēs. Quāuis āt pctm̄ ẜm ꝙ nihil ē ⁊ accipit̉ abſtractiue nō ſit ī genere. tn̄ ẜm ꝙ accipit̉ ꝯcretiue. ſcꝫ rōe actꝰ ſubſtrati ⁊ habitꝰ in genere ē. actio eī pctō ſb̓ſtrata a deo ē. Ad illudqd̓ ob̓r de originali ⁊ actuali. dd̓. ꝙ originale ⁊ actualenō ſolūmō dr̄nt ꝙ hͦ ſit ab actu ⁊ illud a natura. ſꝫ etiadr̄nt penes bonū qd̓ pͥuant. vn̄ ⁊ actuale pͥuat iuſticiagratuitā ſiue ꝑſonalē. originale ꝟo tollit iuſticiā originalē ſiue q̄ reſpicit hoīeꝫ ẜm ꝙ ē natura. Propterea ater d̓r ī nob̓ originale. ⁊ aliter ī adā. In nob̓ d̓r originaleqꝛ ē ab origine tractū. ī adā ꝟo qꝛ fuit origo alioꝝ pctōEt qͣꝫuis originale ſcd̓o mō dictū poſſit eē illd̓ qd̓ actiale. ꝓut tn̄ pͥmo mō d̓r nō p̄t originale ꝯcurrere ī idē peccati genꝰ cū actuali. ⁊ hͦ mō ponit̉ dr̄ia inter ea Ad illud qd̓ ob̓r de veniali ⁊ mortali ꝙ nō dr̄nt formaliter

qꝛ magis ⁊ minꝰ nō variāt ſpēm. dd̓. ꝙ pͥma ꝓpō falſae̓Ad hͦ aūt ꝙ d̓r ꝙ dr̄ia ẜm minꝰ ⁊ maiꝰ nō variat ſpēm.reſpōdet̉ tripl̓r. Prīo ꝙ hͦ ē veꝝ ī genere nature. ſꝫ nō ēveꝝ ī genere moris. ſic̄ pꝫ. qꝛ vitia diuerſificant̉ formaliter ẜm ſpēm penes ſuꝑabūdātiā ⁊ defectū. nō ſolū adſeinuicē. ſꝫ etiā a ꝟtute. Scd̓o mō reſpōdet̉ ꝙh̓ intelligit̉ de magꝭ ⁊ minꝰ accidētali. delectari aūt ſub deo ē eēntiale veniali. ⁊ delectari ſupra deum eſt eſſentiale mortali. Tertio mō reſpōdetur ꝙ hoc eſt verum de magis⁊ minꝰ qd̓ ē citra terminū. ſꝫ nō de magis ⁊ minꝰ vltraterminū. vn̄ calidū ī qͣrto gradu ē alteriꝰ ſpeciei qͣꝫ calidū intertio. ſic ⁊ ī ꝓpoſito intelligendū ꝙ amare aliqͥdcitra deū eſt terminꝰ venialis pctī. ⁊ qͣꝫtucūqꝫ intendat̉amor (dum tamen citra deum) eſt veniale peccatum.ſi aūt p̄ponit aliqͥd deo. tūc exit ſuū terminū. ⁊ ſic cadit īaliud peccati genꝰ. ſcꝫ in pctm̄ mortale.Queſtio. Utrū pctm̄ hēat diuidi ꝑ auerſionē ⁊ ꝯuerſionē tāqͣꝫꝑ diuerſas pctōꝝ dr̄ias ſiue ꝑ diuerſa pctā. Et ꝙ ſic vrHiere. ij. Duo mala fecit ppl̓s meꝰ me dereliqͥrūt fontēaq̄ viue ⁊c̄. ſi gͦ derelinq̄re deū ⁊ adherere creat̉e ſt̓ duomala. gͦ ſūt duo pctā. Itē auerſio ē pꝯtēptū. ꝯuerſio ātꝑ cupiditatē. ſi gͦ cupiditas ⁊ ꝯtēptꝰ ſūt diuerſa pctōꝝgenera. vr̄ ꝙ auerſio ⁊ ꝯuerſio faciat pctā diuerſa Itē ībonis ſic ē ꝙ aliꝰ ē hītus qͦ qͥs declinat a malo. ⁊ aliꝰ qͦfacit bonū. ſil̓r ⁊ aliꝰ actꝰ ſic̄ ptꝫ in timore ⁊ amore. gͦ ſimulto maior ē diuerſificatio ex ꝑte maloꝝ qͣꝫ ex ꝑte bonoꝝ. vr̄ multo fortiꝰ ꝙ aliud ſit pctm̄ qͦ qͥs auertit̉ a d̓oet aliud qͦ ꝯuertit̉ ad cōmutabile bonū. Itē aliud eſtp̄ceptū q̄ p̄cipit̉ facere bonū. ⁊ aliud qͦ p̄cipit̉ declinarea malo. ſꝫ auerſio ē ꝯͣ illud p̄ceptū qͦ qͥs p̄cipit̉ facere bonū. vtpote d̓co adherere ⁊ ad ip̄m ꝯuerti. ꝯuerſio ꝟo ēꝯͣ illud p̄ceptū qͦ p̄cipit̉ declinare a malo. gͦ ſi diuerſa ſt̓p̄cepta qͥbꝰ opponunt̉ ꝯuerſio ⁊ auerſio. gͦ ſunt diuerſapctā ¶Itē plus ꝯuenit auerſio cū alia auerſiōe qͣꝫ auerſio cū ꝯuerſiōe ſꝫ auerſio cū alia auerſiōe faciūt diuerſapctā. gͦ multo fortiꝰ ꝯuerſio cū auerſiōe diuerſa facietpctā. Sꝫ ꝯͣ. ſuꝑ illud Eccl. x. Initiū oīs pctī ſuꝑbiaglo. Caueamꝰ ſuꝑbiā ⁊ cupiditate nō tanqͣꝫ duo malaſꝫ vnū a qͦ oīa oriūt̉. gͦ ſi ſuꝑbia facit auerti. ⁊ cupiditasꝯuerti. vr̄ ꝙ penes auerſionē ⁊ ꝯuerſionē nō attēdant̉duo pctā ſꝫ vnū Itē Aug. ꝯͣ pelagiū. Pctm̄ nō ē appetitꝰ rerū malarū ſꝫ dēſertio melioꝝ. gͦ nunqͣꝫ ꝯuerſiofacit pctm̄ cōpletū niſi afſit auerſio. ſi gͦ auerſio ꝯcurritad oē pctm̄. vr̄ ꝙ penes illā nō ſumat̉ drn̄tiā pctī. Itēoē pctm̄ mortale ē volūtariū. ſꝫ nō ē volūtariū niſi rōneꝯuerſiōis ad cōmutabile bonū. gͦ ꝯuerſio ꝯcurrit ad oēpctm̄. gͦ ꝯuerſio nō p̄t eē pctī dria. Itē receſſus a t̓mino a qͦ. ⁊ acceſſus ad terminū ad que nō facit diuerſosmotꝰ. nec diuerſos actꝰ. ſꝫ auerſio dicit receſſū a termino a qͦ. ꝯuerſio acceſſū ad terminū ad quē. gͦ n̄ faciūt diuerſū actū vel motū. ſꝫ ab vnitate actꝰ pctm̄ ē vnū. gͦ nōfaciūt diuerſa. Itē in pctō auerſio ē formalis reſpectuꝯuerſiōis. ſꝫ formale nō ponit in numerū cū ſuo materiali. gͦ nec auerſio ponit ī numerū cū ꝯuerſiōe. gͦ ꝯuerſio ⁊ auerſio nō faciūt diuerſa pctā. ℟º. dd̓m ꝙ auerſio duplicit̓ accipit̉. Uno mō ꝓut dicit deordinationēcirca actū ꝯuerſiōis. Alio mō ꝓut dicit actū a ꝯuerſione diſtinctū. Primo mō ꝯuerſio nō ponit ī numerū cūquerſiōe. nec faciūt diuerſa pctā. īmo illa duo eſſentialiter claudunt̉ in oī pctō mortali. Nam cōuerſio nō eſtculpa niſi qꝛ inordinata. nec eſt inordinata niſi qꝛ auertit̉ homo a deo cui deberet inherere tanqͣꝫ fini vltimo.hec auerſio eſt a pctō in cuiꝰ ꝑpetratōe pctōr nihil cogitat de d̓o Scd̓o mō .ſ. ꝓut auerſio dic̄ actū diſtinctū ꝯͣꝯuerſionē ſic ꝯſtituit diuerſum pctī genꝰ. Hoc em̄ mōauerti ē odio hr̄e vel inuidere. ſic ſup̄ dixit mgr̄ di. v. et

48

49

o

V

53

56

54

55