LiberSecundus
Aut vtrūqꝫ diſplicet .ſ. ipſa interior delectatō. ⁊ oꝑiscōſummatio. ⁊ tūc aūt aduertit periculū. aut nō aduertit. Si non aduertit periculū delectationis nec repellit eam. peccat. ſed nec mortaliter. grauius tn̄ peccat qͣꝫſi ſtatim ⁊ viriliter repuliſſet. Aut aduertit periculū. ⁊delectationē illam non repellit. ſꝫ mentē in talibus cogitationibus reuolui ſinit. ⁊ tunc dicūt mgr̄i ꝙ peccatmortaliter. qꝛ qͣꝫuis non ſit ibi conſenſus verus. eſt tn̄ibi cōſenſus interp̄tatiuꝰ. ⁊ comedit ſola mulier. nihilominus tn̄ pctm̄ illud imputatur viro. qꝛ cum eam compeſcere debuiſſet ⁊ teneret̉. nō tn̄ cōpeſcuit. Hoc tn̄ qd̓nunc vltimo dictū eſt. non eſt vſqꝫ quaqꝫ certū. Negatenim aliqͥ eſſe mortale in negligentia reprimendi vbi ēdiſplicētia qͣꝫtumcūqꝫ qͥs periculū aduertat. ſꝫ tn̄ ſecurior via tenenda eſt. quicqͥd ſit rei veritas ¶ Et ſi cui hͦcontingat. ſanū eſt cōſilium ꝙ de ipſo vt de mortali peniteat. in dubijs em̄ ſecurior via eligenda eſt. Et notaꝙ non de quacunqꝫ delectatione loꝗͥmur. vtpote de illa qua quis delectat̉ cogitando de pulcritudine mulieris. ſꝫ de illa q̄ ſurgit ex cogitatione illiꝰ oꝑis nepharij⁊ ſic ptꝫ ꝙ muliere contingit comedere ſine viro. ꝓ eoꝙ vir ſolū dicit̉ comedere qn̄ plenꝰ conſenſus adeſt. ettunc dicunt̉ arma iniqͥtatis preberi pctō. qꝛ totꝰ hō ibiad pctm̄ incuruat̉ ſiue ſit pctm̄ carnis ſiue ſpūs. Peccare aūt nō dicit̉ mortalit̓ ſine viro. qꝛ non poterat eſſepctm̄ ſine viri conſenſu vero vel interpretatiuo. Cōcedende ſunt igit̉ rōes on̄dentes ꝙ inferior portio abſqꝫſuperiori nō pōt peccare mortaliter. licet due vltīe nōcogant. Ille em̄ oſtendunt ꝙ mulier nō pōt comedereſine viro. ꝑ hoc ꝙ conſenſuꝫ in delectationē dicunt nōeſſe pctm̄. qd̓ abſqꝫ dubiū falſum eſt. ẜm ꝙ dicit Aug.in lr̄a. Nec valꝫ qd̓ obr̄ de cōſenſu in mēdaciū. vl̓ de cōſenſu in verbū ocioſum. Primū non valet. qꝛ plura requirunt̉ ad bonū cōſummādū qͣꝫ ad malū ꝑpetrandumvnius em̄ circūſtantie defectꝰ oꝑationē deformat. Sꝫcundū nō valet. qꝛ nullū ibi eſt periculū in delectatiōevenialis. ibi aūt eſt periculū. cum delectatio via eſt admortale pctm̄. Ad illud vero ꝙ vltimo q̄rebat̉ iam ꝑꝰrn̄ſio ex p̄dictis. vicꝫ. q̄ dr̄ia eſt inter comeſtionē ⁊ culpe mortalis cōmiſſionē. Patꝫ etiā qn̄ vir dicit̉ comedere. ⁊ qn̄ mulier. Ptꝫ etiā qn̄ mulier in comedendo peccat mortaliter. ⁊ qn̄ venialit̓. Ptꝫ etiam quare conſenſus in delectationē attribuit̉ mulieri. ⁊ cōſenſus in opꝰviro. qꝛ conſenſus in oꝑis ꝑpetratione eſt plenariꝰ cōſenſus. Conſenſus vero in delectationē abſqꝫ oꝑe ē cōſenſus ſemiplenꝰ. Si aūt pctm̄ cōſiſteret ī ſola delectatione. tunc cōſenſus in delectationē poſſet eſſe plenarius conſenſus. ⁊ tūc nō tm̄ eſſet ſuꝑioris ꝑtis. ſꝫ etiā īferioris. vnde nō tm̄ d̓r vir cōſentire qꝛ vir mouet exteriora membra. ſꝫ qꝛ mouet̉ voluntate plenaria. ⁊ hāc circumloquitur Aug. in eo ꝙ dicit virum comedere cumarma iniquitatis pctō prebet. Ad rationes auteꝫ q̄ adducunt̉ ad oppoſitū quibꝰ on̄dit̉ ꝙ comedens mulier ſine viro mortaliter peccare pōt plana eſt rn̄ſio. Nā prme due aucͣtes loquuntur de comeſtione non de culpecōmiſſione. Ad illud vero qd̓ obr̄ tercio ꝙ ſuꝑior portio rōnis hꝫ cōuerti ad ſuꝑiora. dd̓m ꝙ nō eſt ſolū actꝰeiꝰ ad ſuꝑna. ſꝫ etiā actꝰ eiꝰ ē diſcernere ⁊ ſētētiare d̓ hisq̄ fiunt ī regno aīe. ⁊ cōpeſcere vires inferiores. ⁊ iō cūnō cōpeſcit imputat̉ ſibi. Ad duo ſequētia ſil̓r ptꝫ reſponſio. Illis em̄ duabus rōnibꝰ on̄dit̉ ꝙ pctm̄ pōt eēin inferiori portione rōnis abſqꝫ ſuꝑiori. qꝛ negligētiacohibendi inferiorem ꝑtē in ſui motus deordinationeꝫreddit ipſam culpabilē vt ſepe dictū eſt.
Onſequenter circa tertiū quō pctm̄ habeat fieri ⁊ eſſe in ſenſualitate duo q̄runt̉. Primo eniꝫq̄rit̉ vtrū in ſenſualitate poſſit eſſe pctm̄ veniale. Scd̓o qͣrit̉ vtrū in ſenſualitate poſſit eſſe mortale.¶ Queſtio¶ Circa quam ſic proceditur ⁊ oſtenditur ꝙ in ſenſualitate poſſit eſſe veniale peccatum. ¶ Primo per illucAug. xij. de trini. quod recitat magiſter in littera. Sin motu ſenſuali tm̄ pctī illecebra teneat̉. veniale ē. Itēſuꝑ illud ꝓuer. xxv. Septies in die ⁊c̄. glo. ꝑ neceſſitatē ⁊ fragilitatē carnis ſingulis diebus vel inuiti vl̓ volentes peccamꝰ. Si gͦ peccamꝰ inuiti voluntate rōnaliillud pctm̄ nō eſt in voluntate rōnali. ſꝫ ſolū in ſenſualitate. Itē rōne vr̄. motus ad illicitū ē inordinatꝰ. ⁊ itareprehenſibilis ⁊ malus. ſꝫ primi motꝰ ſunt hmōi. gͦ primi motus ſunt pctā. ſꝫ primi motus ſunt in ſenſualitate. gͦ ⁊c̄. Item omne qd̓ eſt ordinabile ẜm relationē iuſticie. qn̄ deordinat̉ hꝫ in ſe culpā. ſꝫ ſenſualitas ordinabilis eſt ẜm relatione iuſticie ⁊ cōtingit eaꝫ ordinari inmotibus ſuis. vr̄ igit̉ ꝙ ipſa efficiat̉ culpabilis ¶ Contra. Aug. v. de ciui. dei. diſtinguit triplex genꝰ cauſe.Quedā eſt q̄ tm̄ facit. ⁊ hec eſt deus. Quedā q̄ tm̄ fit. vtnatura. Quedā q̄ facit ⁊ fit vt arbi. libertas ſiue voluntas. In prima cā nō pōt eſſe pctm̄ ꝓpter ſui dignitateIn ſcd̓a vero poteſt eſſe pctm̄ ꝓpter ſui artationē. cumigit̉ ſenſualitatꝭ ſit potiꝰ moueri qͣꝫ mouere. agi qͣꝫ agere. vr̄ ꝙ in ea pctm̄ non poſſit eſſe. Itē in culpis differmus a brutis. gͦ impoſſibile eſt in nobis eſſe pctm̄ ẜm ilud qd̓ cōicamꝰ cum brutis. hͦ aūt eſt ſenſualitas. gͦ ⁊c̄Item ſtulti ⁊ furioſi hn̄t vſum ſenſualitatis. ⁊ tn̄ ī nullo ſuo actu peccant. gͦ pctm̄ nunqͣꝫ ē in nobis ex deordinatione ſenſualitatis. gͦ nullū pctm̄ in ſenſualitate ponendū ē. Itē in ea ſola potentia nata eſt eſſe culpa. ẜmquā hō capax eſt laude ⁊ vituꝑio. ſꝫ qͣꝫtuꝫ ad ꝑte ſenſualem hō nec eſt dignꝰ laude nec vituperio. gͦ ẜm illā nōpōt eſſe culpa. ℟º. ad huius intelligentiā notandū eſtꝙ cum q̄ritur. vtrū pctm̄ veniale poſſit eſſe in ſenſualitate. rn̄det̉ cōiter ꝙ ſenſualitas pōt dupl̓r cōſiderari.aut in ſe. aut ꝓut eſt ordinabilis a rōne ⁊ ſub rōne. Sin ſe conſideret̉. hoc modo hꝫ vſum in furioſis. ⁊ hͦ mōdicit Aug. ꝙ in ea cōicamus cū brutis. ⁊ ſic nō pōt ī eaeſſe pctm̄ ſicut rōnes ad ſcd̓am ꝑtem oſtendunt. Aliomodo eſt loqui de ſenſualitate ẜm ꝙ ipſa ordinabilis ēad rōnem ⁊ ſub rōne. ⁊ hͦ modo hꝫ regulari ẜm regulaꝫiuſticie. ⁊ ſic qn̄ mouetur ad illicitū. ipſa eius deordīatio pōt eſſe pctm̄. ⁊ ſic cōiter tenetur ꝙ ⁊ ſi in ſenſualitate ẜm ſe cōſiderata pctm̄ eſſe nō poſſit. pōt tamē in ea cipctm̄ vt eſt ad rōnem ordinata. ⁊ ꝑ hoc determīari pn̄targumenta ad vtranqꝫ ꝑtem inducta. Tamē adhuc reſtat queſtio qualiter in ſenſualitate pōt eſſe pctm̄ ⁊ culpa. cum nullo modo ponat̉ in ea eſſe virtus vl̓ gratia ⁊ꝓpterea ꝑſcrutari volentibus hanc qōnem vlteriꝰ duplex apparebit modꝰ dicendi. Fuerunt nanqꝫ aliqͥ qͥ dixerunt ꝙ etiā in ſenſualitatē ordinata ad rōnem nō omnino ponendū eſt eſſe pctm̄ ſed aliquo modo ẜm quid.Pctm̄ em̄ duo dicit. vicꝫ actū ⁊ deordinationē circa actum. Et licet pctm̄ dicat̉ eſſe in ſenſualitate rōe actusſb̓ſtrati. ⁊ rōne motꝰ. tn̄ ipſa deordinatio eſt in rōne q̄minus cauta ⁊ ſollicita fuit p̄uidere ne talis motꝰ inodinatus in ſenſualitate inſurgeret. vel etiā minus diligens eſt repͥmere. iō illa deordinatio pctōꝝ venialiū ponitur in ip̄a rōe que ſenſualitatē neglexit regcre. imputatur em̄ ei in veniale non in mortale. ꝓpter hͦ ꝙ tenebatur ip̄m compeſcere ex lege coniugij. ſicut tenetur rō ſu
O
81
777
83ꝫ
IL
9)
80