F 1] i ] I 1 * ^gJStaac^j. '^&MGi; VORATIO, JjaBi^^l 7X %> ' J2M Quam memoriae i^-^TV SSIMI, CONSFLTISSIMl ET CELEBERRIMI, D. CASP. THEOD. SVMMERMANNI, VTRIVSQVE IVRIS DOCT. ac PROFESSORIS IN ACADEMIA DVISBVRGENSI SENIORIS et PRIMARII, Die X. Febrmrii, Anno cIdIocclii, EX AMPLISSIMI SENATVS ACADEMICI DECRETO, poft pera&as rite exfequias in Acroaterio majore hsbuit IOANNES HILDEBRANDVS WITHOFIVS, Hiftoriarum, utriusque Eloquentis, Sc Grxcx Linguas Profeflbr Ordinarius. DFISBFRGI AD RHENFM, Typis IOAN. SEBAST. STRAVBH, Acad. Typogr; i 1/lfrU'rtW * ^ c . % tf^.-GTHac j 'DUSSaooPp' 3iis 66^ 07 II VI R I S ILLVSTRIBVS , AMPLISSIMIS CONSVLTISSIMISQVE SINGVLARI DOCTRINA ET DIGNITATE EMINENTIBFS D^° IOANNI GVILIELMO SVMMERMANNO, OLIM IN ACADEMIA DVISBVRGENSI IVRIS VTRIVSQVE DOCTORI AC PROFESSORI PVBLICO CELEBERRIMO, NVNC VERO IN ILLVSTRI AC SVMMO CAMER^ IMPERIALIS, QV^ WETZLARI^ COMMORATVR, dicasterio ADSESSORI SPLENDIDISSIMO, D no IOANNLHENRICO SVMMERMANNO, QVONDAM SIMILITER IN ACADEMIA DVISBVRGENSI IVRIS VTRIVSQVE DOCTORI AC PROFESSORI PVBLICO CELEBERRIMO, AC DEINCEPS IN AVLA CASSELLANA PRiECIPVIS DIGNITATIBVS FVNCTO , NVNC VERO SERENISSIMO AC POTENTISSIMO BORVSSI^ REGI IN REGIMINE CLIVENSI ET MARCANO AB INTERIORIBVS CONSILIIS-, GYMNASII HAMMONENSIS CVRATORI, NEC NON CLIVENSIVM SCHOLARCH^ GK.AVISSIMO, m II! i FRATRIBVS GERMANIS, MAGNI JPARENTIS, CVIVS HONORI ET MEMORI^ H^C^ DICTA SCRIPTAQVE FVERVNT, FILIIS EXCELLENTISSIMIS, FAVTORIBVS ET AMICIS SVIS DEBITA VENERATIONE PROSEQVENDIS tVM OMNIGENjE prosperitatis VOTO HANC ORATIONEM, TANQVAM PIETATIS ET OFFICIX SVI TESSERAM CONSECRAT AVCTOR. DEDI- I DEDICATIO. ,uanta PhiUnorum fuerit concordia fratrumt Pro patrid claram qui fubiere necem, 'Sedula miratrix meritorimi cana Vetuftas, Laudibus attonitd pofteritate, canit. Curgeminus Caftor, geminus cur nomine PoUux. Audiat) haud unquam dignus uterque mori, Et Veteres titulo venerentur ftepius uno, Diverfos norunt quos tamen ejfe duos, Nemo, nifi noflris nimium peregrinus & hofpes, Fortajjis poterit nm meminiffe, facris. JEmula Laus illud nomen facit, amula Virtus, JEmulus alterno peclore junclus Amor; Mentibus & trepidis aliormn ftepe per orbem His d Tyndaridis fratribus orta falus. JUa falus toties beUis fpeciata Quiritmn ; Itta tot in creperis rebus amica jides / A 3 Sava- r DEDICATIO. 1 Scevaque Ventorwn tumido procul ag?nina po?ito, Alba fimul nautis ftella refulfit, age?is. Du?n fugiunt mibes, faxis agitatus & humor Defluit, & pelago concidit unda minax. Pulcra, nifi fallor, Veftrce pietatis- imago : Pulcra, nec eventu fepe probata minus. SVMMERMANNIADiE, Fratnmiduonomina,qumdain Delicice Matris, deliciceque Patris. Ordinis & Veftri vere nova lumina, facrce Dantia grande decus, grande datura Togcc. Unde fibi miferi, fceleratos fcepius ungues Vulturis infandi quefta caterva, Rei, Unde laborantes dubiis in rebus oborta Qucerere fuppetias poft mala pojfe putant; Et fibi confilium pro?nittere fe?nper ope?uque, Auxiliatricis maxi?na dona manms. Pergite lucentem generofe ?nentis &f alta Pro?nere ta?n mira dexteritate face?n. Pergite candoris, fmmnce virtutis, & ctrtis .P\uri?na per populos figna- relicla dare. Et, fcio, pergetis: nota eft mihi gloria, notus Ille carens maculis integrkatis honor: llle laborantes ?niti pietate juvemdi, Ille retundendi crimina vicla calor: Magnaque tot ftudiis rerwn collecJa fupeUex } Nullius zjf pravi confcia Veftra fides ; Judicioque gravi fuffultwn ?ne?itis acwnen, Nec delaffatus noffio dieque labor, Segni- ■■■■nii DEDICATIO. Segnities nuUo Siren cui blanda veneno, Nulla Voluptatis retia dira nocentj Tantaque fedulitasy cujus pater ipfe ftupendum Exemplar vobis? calcar & ante dedit. Hujus imxftinclas imitwi peclore laudes, Et varias dotes creditis effe parum: Ni Jimul, Elyfiis campis plaudente vel ipfo Patre, decus tantum vincere cura foret. Aufus Alexander fic £/ virtute Philippo, Pellceus juvenis ne?npe prccire feni. JEgea fic Thefeus, fic Atrea vincere dittus, Rex Regum, titulis dux Agamemno fuis. Pelea fic magnmn ?najor fuperavit Achilks: Sic vetere?n natus Jupiter ipfe patrem. Aut, modd fi prifcis fociare recentia filo Carminis, & magnis jrmgere parva licet, Heinfius Heinfiadce fic viclus imagine vates, Grandifona?n qua?nvis traclet uterque tubam. Hunc rapwm tenui -quoniam fennone Parente?n, Magnaqtie prceclari dixi?nus acla Viri, Exiguum vobisj nulld licet arte, libellwn., Quo decet, ojficio confilioque damus. lllud amiciticc, qud ?ne dignata fuerunt Aurea ja?/idudum pectora Veftra, genus,, Jlle favor ?nentis, fimul £?* prolixa voluntas Amborum toties teftificata mibi; Quaque gravis Genitor Vefter, digniffimus.. dvo Cernere Neftoreos ulteriore dies> hi i 8 DEDICATIO. In loca me Juvenem prius huc peregrina vocatur/t Compkxus, nullo conciliante, fuit, Quaque foret ?ne?nori jucundmn plura referri, Officio jli?nulos addere vifa meo. vos modb, qua Vejira eji bonitas, qui nobilis ardoT Augendi quavis profperitate bonos, Et Jiudiis pretium Jiatuendi rite, facrisque Artibus Aonii Palladiique gregis, Dicere Ji liceat, ?nihi quam ?no?iJiraJiis amica?ii Sape voluntate?n, continuate ?neis. Et fi?nul has tradi tenues per?nittite chartaSf Sincera veluti parva tributa ?nanus: Gejia quibus Vejiri me?norantur magna Parentis, No?i Styge, Letheo non abolenda vado: Apta Senis tanti vivax extendere nomen, Et Jii?nuhs aliis addere luce fuL AVDL AVDITORES Omnium Ordinum & Dignitatum Honoratijpmu >andem illud evenit, cujus metu 8C fbrmidine tam diu fufpenfi lu£tum ac mcerorem hujus loci follicita cogita- ^$fc omnia magna etiam in ma- jus provehentes Paterna? laudis Heredes dignantur; obftabat denique muneris ipfius ratio, ne qua? tot aliis poftremse humanitatis officia fincero pe£tore femper prseftitiflem, huic fummo Viro, cui talia praxipue de- beri exiftimabam, denegafle viderer; quamvis pudor meus 8c verecundia nonnihil etiam volentem retarda- rent, nec ignorarem 3 quanta cum difficultate conjun- Q:um efiet, de praxlariffimo hujus!nodi Jurisconfiilto eoram ampliffima concione verba primo facere, ac de- inceps eadem attentiffimis quibusque le£toribus per- pendenda exhibere. Malui itaque laudis, quas ex eru- ditione & eloquentia, quam ejus, quje ex pietate & officio nafcitur, jactiiram facere. Vos vero precor, Auditores omnium ordinum honoratiffimi, ut brevi oratione praxipua, qua?nobis in his temporum angu- ftiis innotuerunt, complexurum veftra benevolentia profequi, & attentis auribus animisque pauca quasdam e multis percipere non dedignemini. Quantum ad perficienda hominum ingenia confe- ratnatalefolum, non una eft inter eruditos, tam vete- res quam recentiores, fententia. Sunt, qui in ea ver- fantur opinione, habitumingeniorum, eorumquedex- teritatem ab ipfis dependere locis ac regionibus, in quibus auram vitalem primo aliquis hauferit. Non pauci contra reperiuntur, qui nullum hic difcrimen agnofcunt, i\ omnia diligenter, 8c accurata examinis B 3 trutina i\A H 0 R A T I 0. trutina ponderentur; in Thracia etiam afpera & mo'n- tofaquondam Orpheum, arbores faxaque dulcedine cantus fui 3>C flexanimo carminum divinorum lepore trahentem, in eadem Democritum, fummi nominis Philofophum, cujus refpeftu fibi reliquos omnes quin- tx claffis videri fcribere non erubuit Cicero, inter barbaros, &, fero, ficut vulgo dicebatur, fapientes Phrygas illum fubtiliffimum fabularum architeftum 8c veteris fipientiae antiftitem, iEfopum , apud Scythas deniqueAnacharfin,ut ceteros hujusmodi praetereamus, genitum fuifle, di£titantes. Et profe£to fi verum amamus, nec vanis ineptisque anilium commentorum deliriis animum jejunumpafcerevolumus, omni ratio- ne deftitui confitebimur, quae de tanta harum vicina- rumque regionum ac locorum differentia in producen- dis hominum ingeniis ad artium Sc fcientiarum cultu- ram idoneis tanto fepe cum hiatu ja£tantur. Neque enim nunc de extrema nobis Cimmeria ar£too polo proximfi, quam nebulae malusque Jupiter, ut Venufi- ni Poetae verbis utar, perpetuo cum horridi frigoris afperitate urget, fermo eft. In his vero populis Sc re- gionibus quin plus educationi & confuetudini, tum propriae uniuscujusque diligentiae, quam mutarumval- lium montiumve, aut aeris efficaciae tribuendum fit, minime apud graves Sc fapientes rerum omnium co- gnitores in dubium vocandum efle arbitramur, facile- queadducipoflumus, ut illud ar£te teneamus, &C ac- curate, quoties ufus ferat, defendamus: quicquid au- tem in uno alteroque huic vel illi homini populove de- fuerit, illud alio quodam naturae beneficio, non fine admiranda divinae fapientiae & boiiitatis providentia, uber- 0 R A T I 0. i* ubertim compenfari; alacritacem & ingenium adefle aliis, fed conftantiam &c judicium, bona profe£to tam neceffaria? fe non fatis uoique confpicienda prasbere; quosdam momentaneo, 8t, ut ita loquar, defultorio qusevis inveniendi acamine pras ceteris pollere, fed in- venta poliendi & velut exafciandi dexteritate deftitui, quas dotes aliis tam largiter fsepe contigerunt; paucos ubique locorum & gentium, quibus utraque hsec bona a Deo immortali tributa funt, reperiri; reperiri tamen ubique, tantoquein majorehonore, fi reperiantur, fi- ne livore ullo ac nigrae loliginis fucco habendos atque prasdicandos effe. Patriam celeberrimus nofter Jurisconfultus ha- buit Weftphaliam, illam, inquam, Weftphaliam, per- petuam primo Romana: Germanicacque fortitudinis fub divo Augufto ceterisque Imperatoribus, inde a Drufi & Quintilii Vari tempore, arenam, ac deinceps fub Carolo magno,ejusque Succefforibus non minus quam parentibus, Saxonicse Francicaxme virtutis pala:ftram> veram illam, veteremque ac genuinam Saxoniam ab omnibus eruditis eo nomine unanimiter commenda- tam; quam cur pofteriori aztate nonnulli profe£to ni- mis imperiti ac vitio creati rerum cenfores tam negli- genter habere foleant, nullas utique deinceps aeris aqusque veteris viciflitudines pafiam, aut alii cuipiam zonse ccelefti fubje£tam, vix, Auditores, intelligo. Veras tamen, non imaginarias aliquas caufas, rejectis plebejis febriculoforum hominum fcommatibus, inqui- rens, duas potiflimum, easque tantum fortuitas cir- cumftantias, tanquam veros ac genuinos minoris exifti- piationis 19 i6 O R A T I 0. mationis fontes, mihi deprehendifie viflis ftim; qiia- rum una eft, quod tota fere Weftphalia ab extraneis &C alibi commorantibus Principibus in provinciEe formam reda£ta nullis jam longo tempore ingentium Magna- tumaulis, aut certe raris 8c minoribus fulgeat, acpra- inde quandam quafi fimplicitatis, certe non polit£e gen- tis fpeciem cincinnatis 8c comtulis illis cenforibus refer- revideatur, altera, quod nimium vicina Belgio fcede- rato omni commerciorum genere ad ftuporem florenti, omnibus divitiis, luxu, & incredibili rerum quarumvis copia referto fux ceteroquin non contemnendae regio- nis oppofitu, nefcio quam exiftimationis jacluram, fi ab imperitis hominibus comparatio inftituitur, pati cogatur. In hac igitur vere laudabili ac praclara Weftpha- lia, qua? tantum eruditifiimorum hominum globum, quae Buxtorfios, Meibomios, Kivios, quas Leuncla- vios, Bufchios, Goclenios, Perizonios, Lampios, alios- que innumeros, centuplo majorem, quamquem Her- mannus olim Hamelmannus de iis confecit, Commen- tarium poftulantes, qux illuftriffimos Fiirftenbergios, Mallinkrotios, Rottendorfios,quas confultiffimos Bceckel- mannos, Meinderos, Potgiefleros, Klockios, qux innu- merabiles denique alios omni humanarum divinarum- que rerum fcientia celebratiflimos protulit, in hac, in- quam, tot prasclarorum ingeniorum fcecunda matre, cujus etiam nos ipfos nunquam, donec fani erimus, pcenituerit, natus eft venerabilis quondam fenex nofter SVMMERMANNVS, & quidem Unna, in ce- lebri illo Comitatus , ut appellant, Marcani oppido, Caroli OHATia n Carolietiam quarti, Romanorum Imperatoris, eorona- tione quondam nobilitato. Patriam itaque urbem ha- buit eandem, quam Hermannus Alexander Roellius, mbtiliffimus ille ac vere amabilis Theologus, & cele- berrimi in Republica literaria Dukeri cum hoc ipfo SVMMERMANNO noftro artiffimo fimul co- gnationis vinculo connexi, quosque meam quoque adolefcentiam, cum in Belgio verfarer, fua commen- datione olim fponte & ultro omnes ornaffe glorior, or* tu fuo & nativitate decorarunt; ut de illuftri Daniele Wiemanno,Clivenfishujus Regiminis Cancellario,ibi- dem nato fileamus. Editus autem in lucem eft prae- ftantiffimus Collega nofter anno fuperioris feculi feptuagefimo quarto, hoc eft, eodem, quo celeberri- mus Halenfium Jurisconfukus Juftus Henningius Bohmerus, ante paucos annos defun£tus, omnis pra> fertim Ecclefiaftici Juris ftator dc antiftes, vitalem hanc primo lucem haufifle narratur. Patrem habuit, Avumque ejusdem nominis SVMMERMAN- NOS, hunc Senatorem fpeftatiffimum, illum vero ejusdem urbis Unnenfis Confulem ampliffimum, qui ex leftiffima conjuge Futteria, defun£ti Collegse np- ftri matre, nobiliffimae in hoc tra£hi Futteriana &- miliae, praeturis, confulatibus, aulicisque etiam dein- ceps dignitatibus eminentis progenie, plures non de- generes liberos, ac inter illos, praster celeberrimum hunc Jurisconfukum noftrum, etiam virum ampliffi- mum Joannetn Thomam Swnmermannw/h antea po- tentiffimi Boruflbrum Regis in Urbe dc agro Iferlonen- fi Judicem &; Caufarum Patronum, deinde vero Sere- niffimi Principis Lowenfteinio - Wertheimenfis Can- C cella- 18 o r a t i o: cellarium, fimilibusque apud Fuldenfes muneribus cum laude perfun&um, procreavit. His ille tam egregiis fimul ingenuisque Parenti- bus in lucem editus quin a teneris, ut dicitur, ftatim unguiculis non folum domi honefte educatus, fed pri- mis etiam iiterarum & fanctiffimae religionis noftra ru- dimentis in patrias urbis ludo literario decenter imbu- tus faerit, quis dubitabit ? Hoc autem tyrocinio de- pofito, cum jam quodammodo fine cortice natare» eosque fcopulos, ad quos plerorumque adolefeentum navicula in setatis lubrico adhserefcere folet, vitare pofle videretur, miffus eft primum Ha?n?nonam, pri- mariam illam praecipuamque tra&us Marcani urbem> illuftri Gymnafio confpicuam, quod jam dudum Abrahamus ille Gulichius, Guilielmus Momma, Go- thofredus Colerus, Theodorus Niefius, Philippus Johannes Tilemannus, Adrianus Pauli, pluresque non incelebres optimarum difciplinarum doclores no- bilitaverant. Profitebantur eo tempore in Hammo- nenfium Athenajo Jus Romanum Vir ampliflimus Ca- rolus Joannes Wort?na?mus, fereniffimo deinde Ele- ftori Brandenburgico ac poftea Regi Boruffias Frideri- co I. ab interioribus confiliis in Regimine Clivenfi con- ftitutus, Literas vero humaniores, Hiftorias ac Phi- lofophiam, prater Theologiam extra ordinem deman- datam, venerandus Albertus Schumacherus, Bremen- (ium poftremo Theologus praiftantiffimus. His duci- bus ac magiftris fe Nofter ftatim fumma cum diligentia ita applicuit, ut brevi temporis fpatio non pcenitenda ftudiorum in.cremen.ca fibi fetiffe videretur. Jucun- diffi- 0 R A TI O. *9 diflimum lllud tempus, quod in politiffimi Schumacheri difciplina transegerat, crebro fane, nee fine exporre^. B.x frontis hilaritate quadam pradicantem audiviffe ms recordor. Decurfo hoc ftadio Coloniam fe contulit, Ubio- rumcaput, Romam illam Germanicam, fub Demonte clariffimo Juris Profeffore, inceptam ftudiorum fuo- rum telam continuaturus. Qiiia autem non ignora- bat praeter Romanum etiam publicum ac feudale, tum Gentium ac Naturas Jus inprimis non modo utile ac jucundum, fed maxime neceflarium efle, has vero fcientias in Proteftantium Academiis longe ut liberius, ita fincerius etiam & enucleatius excuti, fine raforum $C facrificulorum, fua ulcera attre£tari fcaphamque vo- cari fcapham non libenter audientium, &, ad ipfius Pa- ■px Romani imitationem judicare de omnibus, de fe neutiquam judicari volentium, tribunitiis etiam cla- moribus, dum foli loquuntur, poftulantium metuj difficillimas infuper &; intricatas quasftiones, fum- mi fimul Imperii & Sacerdotii toties inter fe collifi ar- cana tangentes, penitusibi enodari,non diu fibi Colo- nice fubfiftendum credidit. Inde itaque fe Jenam re- cepit, in cujus florentiffimo Athenaeo tum temporis prreter alios viros praeclariffimos, in omni difciplina- rum ac ftudiorum genere certatim ad palmam conten- dentes, inprimis eminebat illuftris Nkolaus Chrifiopho- vus de Lyncker, Jurisconfultus confummatiffimus, aq deinceps ob ingentes maximorum meritorum laudes tam in vicinis aulis, quam in ipfa Academia acquifitas in Nobilium &, Sacri Romani Imperii Equitum Ordi-> C z nem* I, : vo 0 t A T I 0. nem, nec non in aulicorum ConfiKariorum CoIIegium, quod Viennse praxipuas Controverfias eo delatas tra- 9:at, a potentiffimo Romanorum Imperatore adfci- tus. Hic jam in enavigando Jurisprudentiae tam latS patentis Oceano vela fua latius expandere coepit> omnesque diligentise nervos intendit, ut plurimarum rerum notitiam fibi compararet, ut quae Syrtes 8c bre- via in hoc pelago vitanda, quis curfus aliquando te- nendus eflet, tempeftive addifceret. Docebant jam tum etiam Jena privatim diverfas Juris tam Romani quam Germanici partes Henricus Ernejius Flcerkius, fummi quondam Jurisconfuki Georgii illius Adami Struvii gener do£tiflimus, nec non Joannes Chrijlia- mis Schroterus, Ernefti Friderici filius, deinceps in publicum Profefibrum Collegium cooptatus; quo- rum utpote magis familiarium, &; cuivis accedenti ac confulenti facilius patentium du£tu & inftitutione frui pofle, inprimis fibi utile ac profiiturum prasftantiffimus SVMMERMANNVS nofter exiftimabat, ac re- apfe deprehendebat. Dici non poteft, Auditores, quantos progreflus his adminiculis fuffukus fecerit, quanta rerum utiliffi- marum copia &. ubertate brevi tempore pe£fcus fuum inundaverit, quam variarum in Jure quseftionum ac controverfiarum notitiam, easque fimul expediendi, aut alia etiam fibi invicem obftare & contradicere vifa conciliandi facukatem paulatim haurire ceperit. Nondum ardens illa fitis ut plura cognoftendi, ita alias quoque Academias perluftrandi in novello hoc Juris OKATIO. *i Juris facerdote fedata erat. Paulo ante Hala Saxo' num nova optimarum artium & difciplinarum officina a Brandenburgico Salomone, Friderico, ere&a fuerat, vocatis eo undecunque praecipuis fere in qualibet fcien- tia Viris, quos alibi vel pietas qusedam fingularis fi- mulquemgeniorampraftantia, vel laudabilis eminen- di libido cirratis do£toribus invifos reddiderat, aut fine caufa fufpe£tos. Inclaruerat ibi tum temporis prseci- pue Chriftiamis Thomafius, Jacobi , viri ad unguem fa£ti, filius, non fdlum Jurisprudentia, fed etiam omnium pene fcientiarum genere & fruge refertus, ac fimul Socrates quidam Germanicus. Eminebat ibidem fummse eruditionis 8c gravitatis Jurisconfultus, ac redi- vivus quidam Papinianus,&w/z/e/ iMz Stryckius, digniffi- mus Joanne Brunnemanno, religiofo Jurisconfulto, ge- ner, huc tandem ex Viadrina Acaderoia translatus, cu- jus domus Dodonam quandam aut Delphos, unde a longe diffitis trans maria etiam ac terras quasdam velut Oracula petebantur, reprafentabat. Excellebat ibi- dem, ac fingulari perfpicue docendi dexteritate polle- bat Joannes Francifcus Buddeus , infignis deinceps Je- nenfiumTheologus, tunc vero Hatee Saxonum pra> ter alias fcientias etiam Jus Naturae enodare folitus. His itaque fummis artificibus, quibus majores ac ma- gis idoneos nusquam invenire, aut etiam fpe fua vo- tisque concipere potuiffet, fe penitus ille exafciandum praebere; horum auxilio, fi quid afperum incultum- que in animo refidebat, magis magisque levigandum & poliendum curare; his ducibus denique, velut He- lice quadam aut Cynofura, fulgentiffimis nempe fide- C 3 ribus, llv w. 22 0 R A T I O, ribus, in eonficiendo hoc longinquo per vaftum Juris Oceanum itinere diligenter uti. Satis jam, fatis amplam, Auditores, fibi theore* tlcx, ut appellant, eruditionis fupelle&ilem collegifle videbatur SVMMERMANNVS nofter, 8c con- ftipatas in tot fcientiarum Emporiis merces juridicas, Eas vero cum fuo aliorumque emolumento viciflim ex- ponere pofte, nec emptorem fpeciofis oculiferiis cir» culatorum more decipere; hoc eft, ad praxin, ut lo- quuntur, 6c publicam utilitatem omnia convertendi dexteritatem haurire, jam altera non levior cura in- cumbebat. Recta igitur Wefrzkriam iter fuum dire- xit, ut in hoc fupremo Juris Juftitiasque foro fibi ufum & facultatem omnia, quse haclenus tanta avidita- te in diverfis Scientiarum omcinis imbiberat, iterum commode dextreque, fi occafio tempusque pateren- tur, expromendi compararet. Hic Scasvolarum &; Serviorum, hic Alfenorum, Labeonum, 8c Ulpiano- rum Refponfa fe quotidie audire & inteiligere fibi vide- batur; hic quidem non Manliana quasdam editl:a> aut Medorum & Perfarum leges cum abrupto rigore, $C nonnulia atrocitate fsepe conjunftas, fed Oracula ta-> men fummam squitatem, finftimoniam, & religio- nem prge fe ferentia, &c difficillimis quibusque tricis, ex fapientiffimo divi Maximiliani primi Imperatoris confilio, fua certitudine & valore finem modumque ftatuentia, identidem fibi narrari geftiebat; hic ea quo- tidie legebat, publica^que luci recens expofita cogno- fcere feftinabat, qua? in fuum aliquando ufum conver^, tenda I 0 R A T I 0. z% tenda velut Palladium aliquod, aut Ancilia ccelitus de- lapfa venerabatur. Accedebat peculiaris qusedam felicitas, quae prse- ftantiffimo & in flore astatis tum verfanti S VMMER- MANNO noftro, cum in ea Urbe, tot Paulorum, Scsevolarum, & Papinianorum domicilio, commora- retur, contingebat, utilluftri& excellentiffimo Viro, tum fimiliter Juveni 3c ibidem fubfiftenti, Ludovico Ot- toni, Nobili Domino de Plotbo, tot avitarum imagi- num & cerarum mukitudine fulgenti, & non folum ob ultimam generis vetuftatem, fed ob mirificum et- iam omnia cognofcendi 8t perquirendi ardorem me- morabili, ac poftea in aula Sacrae Regise Majeftatis Bo- ruffica^AdminiftroStatusintimo, commode innotefce- ret, ejus etiam fibi benevolentiam fingularem crebra confuetudine, & fumma quorumvis omciorum teftifi- catione compararet. Huic ille cum infignem dexteri- tatem fuam atque diligentiam probaflet, au£tor ipfi fuit fuaforque Vir ifte generofiflimus, lic fuam de pu- blico bene merendi cupiditatem, & acquifitam tot eru- ditis itineribus do£trinse copiam non extraneo cuidam Principi, fed Domino fuo legitimo, Brandenburgico Heroi, confecraret, eumque in finem fe Duisburgum noftrum conferret, eo ipfo tempore quadam Jus do- centium penuria laborare vifum, cum prster GuilieU mum Crufium, paulo poft aliquoties memorandum, incredibilis diligentise & doQxinae Anteceflbrem, ac vi- rum integerrimum Joannem Mauritium Crellium, nul- lus eflet, qui Juventuti tum valde copiofe 8c ad hsec Sacra anhelanti neceflarias pluresque dapes inftrueret. Hoc % 24 0 R A T I a. H :- H m Hoc itaque confilio primsi vice in hanc Urbem celeber- rimus Collega nofter delatus eft anno fuperioris feculi nonagefimo nono; utque tanto citius votorum fuo- rum compos redderetur, hic tandem ultimam priva- tis fuis ftudiis ac laboribus Academicis coronidem im- ponere voluit, fcripta editaque difiertatione pererudi- ta, &admorfos, utdicitur, unguesfapiente, de paru tate Religionis in augujlifjimo Camercg I?nperialis Judi~ cio obfervajidd, quam cum Wetzlarienfis Prytanei pau- lo ante reli£ti veneratione adhuc plenus egregie publi- ceque ex more Veterum defendiflet, ex hac ipfa ca- thedra trigefimo menfis Martii, eodem, quem diximus, anno nonagefimo nono, utriusque Juris Doftor fo- lemniter renunciatus eft. Nec diu durabat, quin pri- mum titulo Profeflbris Jus extra ordinem docentis co- honeftaretur, mox etiam eodem anno millefimo feptingentefimo, quo celeberrimus Crufius obitu fuo> hanc Academiam contriftaverat, in ejus locum Ordi- nariorumnumero, cum annum astatis vigefimum fex- tum ageret, infereretur. Ab hoc itaque anno in hodiernum usque tempus ultra dimidium feculi per annos nempe quinquaginta duos publicus & confummatus utriusque Juris Inter- pres in hac Academia fulfit, nunc obito tam longo munerefeliciter,etfi nonfine graviffimo dolore noftro defun£tus. Videtis, Auditores, &: fiicileetiam fine me monitore intelligitis, quantum commodi, quantum honoris, famas denique & celebritatis quantum, non folum huic Academiae, & Urbi univerfae, fed toti fi- mul regioni, imo tot tamque praclaris longe lateque cir- \ ^ r" 0 R A T I 0. *5 circumjacentibus Provinciis ac tra&ibus attulerit, cum numerofam fiiam pubem huc ad tantum Do&orem, velut ad commune quoddam oraculum ex domeftica fuo tripode non folum refponfa omnibus in re du- bia confulentibus & fcifcitantibus dare, fed Juftinia- nis illis etiam novis, ut aliquando paria, aut non mul- to minora facerent, viam munire & indicare confue- tum, cum fumma alacritate & boni fucceffus exfpe&a- tione ablegarent. Priusquam vero de praeclaris tanti Viri, tam gran- daevi Senis in hanc Academiam, atque adeo in feram quoque pofteritatem meritis plura quaedam verba fa-. ciamus, pauca de domefticis ejus rationibus non pra> termittenda videntur. Poftquam per quadriennium in adminiftrando munere fuo animadverterat, quam grave ac moleftum faepe eflet, ccelibem diu aut ad lon- ginqua aliorum ccenacula non fine magno temporis difpendio difcurfare, aut ceconomicis tricis implicari, animum adjecit ad rem uxoriam. Nihil autem con- fultius, &, e re fua magis fore credebat, quam uti con- ditione leftiffimae 3c omni Virtutum ac Gratiarum do- tibus ornatiffimae Matronae, Ida Sophice Nijice, ab eo- dem celeberrimo quondam Anteceffore fuo Guilieb/m Crufio reli£tae Viduae, non minus adhuc aetate, quam Majorum fuorum & propinquorum genere ac dignita- te florentis, Cafpari videlicet Henrici Nijii, Juriscon- ^ulti & in Bochumenfi Satrapia Judicis integerrimi fi- liae, Henrici vero Nijii , Viri excellentiffimi, & Re- gimini Clivenfi a fan£fcioribus Confiliis quondam confti- tuti neptis, ut &: per Matrem, fan.ttiffim.am fcemi- D nam, II' ■ ■ l J 26 O R A T I O. nam, viriceleberrimi, totoque erudito orbe ob innu- nlerabilia fcripta limam redolentia decantati Antonii Deufingii, origineMeurfenfis, fed apud Harderovice- nos- primo, ac deinceps apud Groningenfes publice in Academia tam Medicinam, quam propemodum omnes Philofophiae partes cum fiimma laude profeffi, poft obitum etiam in Hermmmo Deufingio filio 8c praxlariffimae hujus Nifia noftras Cognato, fimiliter tot variarum difciplinarum &; ftudiorum monumentis ce- lebrato, redivivi; ne de Theodoro Nifio in Gymnaiio Hammonenfi Jurisconfulto quondam celeberrimo quicquam addamus. Contigit hoc anno hujus feculi quarto, die quinto Decembris. Ex eo tam felici ma- trimonio duos infignes Jurisconfultus Nofter reliquit Filios, non folum paternas laudis atque eruditionis ex affeheredes, &ambosuna cum praxlariffimo Parente fuo per aliquot etiam annos in hac Academia Jus pu- blic£ non fine maximo honore profeflbs, fed deinceps pro meritis ad fummos honorum atque dignitatum apices, quos in hoc ftudiorum genere quisquam fpe- rare aut optare poffit, tanto cum omnium bonorum applaufii, quanta cum Parentis lsctitia evettos, Viros pramobiliffimos, fcriptisque pariter ac fa&is, fi nobis, quae veriffima funt, fine modeftias lasfione profiteri li* ceat, fummam integritatem & in maxima dignitate nativum candorem fpirantibus fibi omnium veneratio- nemconciliantes,JOANNEM GVILIELMVM, &C JOANNEM HENRICVM SVMME^ MANNOS, illum in fummo & imperiali Dicafterio Wetzlarienfi, magno illo Areopagit.irum, aut potius graviffimorum feculi noftri Amphiclyonum concilio, Ad- O K A T I 0. V? Adfeflbrem fplendidiffimum, hunc vero poft geftos etiam prius in Aula Caffellan& przecipuoshonores, in Regimine Clivenfi Sereniffimo ac Potentiffimo Regi noftroab interioribus Confiliis conftitutum, commen- dante 8c fuadente fummo feculi noftri Cynea, magno illo Cancellario, illuftriffimum coccejorvm no- men , extendendis ac colendis omnium tam facrarum quam Civilium fcientiarum finibus jamdudum fatale, prorfus aiternum 8c immortale reddente, &c ut omnia brevi veterum Romanorum formula compleftar, Re gis Amico. Tales tantosque procreafTe Filios, eosqueab ipfis incunabulis omni virtutum & eruditionis generi adfue- feciffe, eorundem perpetuam etiam in trifti ac folitario Viduitatis ftatu geffitie curam, nullis unquam, quas a maxime follicito parente exfpeftari poflunt, peperciffe vigiliis, nullis fumptibus, quis non laudat? quis, in- quam, non ex eo Genitorem agnofcit fummis in coe- lum laudibus jure meritoque evehendum ? Uxorem enim tantopere commendatam, tot virtutibus, tot corporis animique dotibus ornatam, pofbdiuturni mor- bi languores emaciatam amifit celeberrimus SVM- MERMANNVS anno hujus feculi decimo nono, die vigefimo quinto Novembris, aetatis ejus anno quin- quagelimo primo, matrimonii vero decimo quinto. Ab hoc tempore in folitario vita: ftatu fuorum amore confenefcere, quam injuftam, ut vetus adpellat poeta, novercam iisdem fuperinducere maluit. Quod porro ad publicos Viri defimcl:i labores at- tinet, non folum fcriptis, inftitutione domeftica, & D 2 vere l a3 ORATIO. vere concatenatis laboribus tempus fiium uriliter trans- egit, & ftudiofas Juventutis commoda pro virili auge- re ac promovere perpetuo connifiis eft, adeo ut fer- rea* cujusdam indolis efte videretur, ficut de Origine di£titari inter Veteres, de Cafparo Barthio inter recen- tiores folet, fed crebro prater muneris fui partes et- iam in aliis rebus ad ulteriorem fplendorem 8c emolu- mentum fpetlantibus Academiae prodefle ftuduit. Hinc duplex illud iter totius Collegii noftri nomine Berolinum ad regiam aulam fufceptum profluxit, pri- mo, cum anno hujus feculi decimo clariffimum Ra- biw/i\eb jam profe£tum fequeretur, & przeter alia bona etiam non pcenitendam tam fibi, quam fimul omnibus Collegis annuorum redituum acquireret ac- ceffionem, pofteris ac fucceflbribus in perpetuum re- linquendam, deinde vero anno ejusdem feculi tertio &decimo, ut poft obitum Friderici I. Sereniffimi Bo- ruftbrum Regis funebri pompas cum altero Collega Academia* nomine legatus intereftet. Magnificos hu- jus Sacrarii Fafces fexies geffit, Decanatum vero fux Facultatis tot vicibus, ut ejusmodi honorum numerus difficulter in his, quarum cancellis includimur, tempo- ris anguftiis iniri poffit. Vifitationibus Academicis crebro non folum interfuit, fed illuftres etiam Curato- res plerumque, inftru£to fplendido convivali apparatu> tam ob dignitatem perfonas, quam domicilii laxitatem, fuppeditante, ficut oportebat, Academia fumptus, excepit. Ac ut notabilius quiddam adjiciam, Caror lum III. Hifpaniarum Regem, ac poftea Sextum hu- jus nominis Imperatorem Auguftum, anno hujus fe- culi tertio; die decimo quarto Q&obris una cum cetc- ris % OKATIO, 29 ris ac pracipue cum Henrico Chriftiana Hemiinio, ce- leberrimo, poft interjeclxim dottiffimum Mafcam- piuf/i, prxdeceflbre noftro, falutatum ivit, forte tunc temporis, ut in Hifpaniam fe conferret, hanc urbem transeuntem, eamque no&urna manftone dignantem, quod eum mihi fa^pe commemorafle meminl Ei~ dem Henninio, cum jam ipfa eloquentia obmutefce- retj fumma cum pietate ultlmum parentationis offi- cium prseflitit. Scriptorum vero fpfius ac diflertationum monu- menta ob elegantiam & utilitatem perpetuo duratura exftant non pauca, prater ea quorum jam mentio* nem fecimus ; in quibus eminent n^anct, feu pars prima PandecWum, Commentarius fane multa fruge 8c his quoque inprimis regionibus fkpe profutura re- fertus, Amftelodamij ficut titulus pneferc, anno hu- jus feculi decimo feptimo editus, &. ab AcTtorum Li- pftenflum Concinnatoribus merita fane laude eodem anno publice ma&atus. Extant &; alia five Opufcula five Diflertationes, quales funt nempe de byuriarwn & famofi Libelli vera indole & effectu; nec non de veris matri?noniu?n diri?nenttbus caufis / porro de Vrafcn- tia Regia; ut 8c de vera ac genuim Jurisdiclioni? Municipatis indole , quarum priores dux anno huius feculi tertiO} pofterior autem vigefimo fecundo nic Duisburgr lucem adfpexit. Nec pratereunda videtur controverfia } non illa quidem hoffilis & gladiatorio animo,fknt cerebrofis mirmillonfbus, aut tunicatas plebi mos eft, agitata, fed acris tamen &, fatis dentatis chartis exercita > cum Joanne Merckero facrorum oraculo- D 3 Tum fl f 1 I I 30 0 "R A T I 0, ram apud Affindienfes Interprete ei nata. Vir ille non indoctus quidem, fed ut falcem in alienam fepe meffem injiciens, ita nimis rigidus aliorum cenfor, ejusmodi fbmniis, quae nunquam in aftum deduci pof- funt, femetoblectabat, aliis vero negotium faceffebat. Inprimis ingentes controverfise cum toto Senatu Aifin- dienfi agitatce, & fub nomine Aciorum Effendienfium Mulhemii ad Rhenum publicse luci expofitae illud con- firmant. Idem paulo ante toti propemodum Juris- ,prudentiae ejusque methodo in caufis forenfibus uiitataj dicam fcripferat, adeo ut has ipfas fere totas abolendas, 5c ex ufu generis humani exterminandas cenfere vide- retur. Sui itaque officii credidit effe prasceHentiffi- mus Jurisconfultus nofter, auftero huic &c minus pe- rito rerum cenfori non modo Dijfertationem pro defen- fione Caufarum forenfiwm opponere, ad quam in hoc Acroaterio ventilandam ipfe Merckerus Affindio invita- tus fe revera hic prsefentem ftitit, dc fua argumenta publice produxit, fed integrum deinceps quoque Li- brum vernaculo fermone confcriptum hic Duisburgi an- no hujus feculi quarto in lucem edere. Tot igitur tantisque laboribus Academicis feliciter expediendis, tantse tamque immenfce AQ:orum priva- torum ac publicorum moli perluftranda;, excutiendse, dijudicandse quo pa£to hic Vir per dimidium feculi &c ultra fine detrimento valetudinis furFecerit, nec onus /Etna gravius fibi incumbere fenferit,nonne, Auditc- res, mirandum efl ? Quid enim ? vobis in memoriam non revocem, huic uni jam ante biennium contigiffe, quod pauciffimis mortalium alibi, in hac vero Acade- mia O R A T I O. 3* fnia haetenus nulli conceftum, ut Jubileum, hoc eft, quinquagefimum muneris fui in hoc Athenseo.tam feli- citer adminiftrati annum fanus valensque, nobis omni- busketis ac gratulantibus, celebraret? cujus tantas fe- licitatis memoriam ego tunc ipfemet in Relationibus quavis hebdomade hic Duisburgi inprimi edique folitis noriimmeritoconfervandamefte ftatui, adducfis etiam aliis fimilium virorum exemplis oppido paucis ac notatu digniffimis. Ab hoc tempore adhuc per biennilim vi- xit fenex clariffimus, viribus quidem minirne proftra- tis, fed tamen ante annum fere paulatim languentibus &C imminutis, dum pedum infirmitate magis laborare, & fenfim ut ingrefili, ita quoque voce debilior fieri vir debatur, donec praterko die jovis, ultimo & letali malo, catarrho corriperetur, cujus tanta fuit vehemen- tia, ut ante quatriduum, quinto die Februarii, hora matutina quinta tandem natura debitum folvere coge- retur, femper mentis compos, tefte, quem media no- £te advocandum curaverat, Viro plurimum reverendo* moribundi Senis animam ex luteo ergaftulo fuo jamjam prorupturam ardentibus fufpiriis & precibus Chrifto Liberatori commendante; nec ullo indicio inquieti pe- Q:oris aut animi perturbati edito. Conftitutione cor- poris fuit robufta, ut prseftantiftimi Medici Collegae noftri, quo ufus fuit, verbis ntar, unde raro morbis laboravit, nifi quod faspius vehementiffima colica affi- ceretur. Duobus autem ultimis vit?e fuse annis, licet fanus, debilior tamen fuit, fed paucis ante mortem diebus catarrho laboravit, cui acceffit die quarto Fe- bruarii vehementiffimus fingultus, quod fymptoma in morbis acutis magnum fa;pe malum prsnunciare fb- let, i l ? 3« 0 R A T I 0. Iet, quod & lric fachim; nam vefpertino tempore ejusdem diei fubko Catarrho fuffocativo correptus eft clariffimus Senex tanta vehementia, ut die Satumi, five quinto Februarii, hora, ut diximus, matutina quin- ta, vi morbi opprelllis e Vita difcederet, vir fane omnium pofterorum memoria digniffimus. ♦. Ad indolem ejus vitasque rationem quod attinet, in loquendo erat plerumque tardus ac circumfpeetus, utnonfiicile, ficut dicitur, lineas tranfiliret, debitum cuivis honorem prolixe conteftans, nec minus libenter cxhibens, fui etiam , ut oportet & hominem fapien- tem decet, minime negligens, Academicas vero pu- blicseque dignitatis cum omnium noftriim commodo fingularis affertor defenforque ftrenuus; quas vera gloria radices agit, & k pofteris etiam commemoratur velut perpetua pradicatione digna; cum fi£fca omnis celeriter exarefcat, dc momentanei afientatorum plau- fus tanquam flofculi decidant. Suo fepe exemplo comprobabat, quam pulcrum & decorum effet, non perturbari, aut vanaformidinecircumagi, nec tumul- tuantem de gradu dejici. Luxum qualemcunque per omnem vitam cane pejus &: angue vitare vifus eft. Compotationibus etiam 8c conviviis, fi qua? inftitue- rentur, velraro, vel poftremo per magnum vkx fpa- tium nunquam interfuit; nec crebro in publico con- fpeftus eft ; cum animus fibi fufficiens, & jam quavis aemulatione major tanquam emeritis ftipendiis omnium cupiditatum fecum effet, fecumque viveret, paucis vi- fis, paucioribus etiam, quorum me partem aliquam fuifle lastor, poftremo vitiE tempore admiffis, nec quic- quam % O R A T I O. 3$ qiiam prater folam muneris & perfbnae dignitatem in- ter concatenatos 5c nunquam nifi breviflimo ante mor- tem tempore remiflbs labores curaret, fibi in folitudi- ne foli reliftus, omnibusque aliis venerabilis, ut mi- ramnonfit, Virum maximam setatis fuse partem, qua» plerisque tanquam fabula peragitur, ita confumentem nequaquam in extremo vitse a&u, inexcercitatofum hiftrionum more, corruifle, eademque illum con- ftantia, eodem tenore, quo vixerat, cum annum setatis feptuagefimum nonum jamjam inchoaturus eflet, deceflilfe. Talem tamque inflgnem per tam multos annos in hac Academia habuimus Anteceflbrem, talem omi- fimus Collegam, tali lumine, Auditores, orbati fu- mus, cujus gloriam & honorem pauci adaequare, fe- licitatem vero in omni vitas genere, tum qorporis animique firmitatem pauciores omnino fperare, pau- ciflimi denique adipifci queunt; quas tamen eadem ut omnibus bona fide contingant, optare & ex animo vovere debemus; nec ita facere ob mutuum humanitatis & benevolentise vinculum, quo animi mortalium conglutinati tenentur, unquam, fi pii eri- mus, defiftemus. Inter eorundem vero aut fimilhim laborum focios pari laude ad immortalitatem tendentes ut id fiat, quanto majoris eft asquitatis? Faxit modd di- vinum Numen, ut haoja&ura caftigati, quantum in tanto Sene lumen habuerimus, grati agnofcamus, eaque pietate noftra citius, ut ejusmodi damnum aliquo mo- do farciatur, ipfa hac calamitate, quam pafli fumus, cce- leftem clementiam & bonitatem ad ferendas nobis fup- petias incitante, mefeamur. E Menti I /.1 34 0 R A T I o: XSlenti fepe nocens projperitas poteji Dici longa, meri cui Jine nubibus Portentofa nimis lcstitice dies Vecligalia porrigunt. Mftatis medice Ji populos calor Fuljis immodicus torret Etejiis, Tabefcunt homines, agraque languido Marcent lilia Jiipite: Balant trifte greges £f pecudes agris; Ipfimi demta folet fquamigerum genus Siccatis penitus Jluminibus, licet Mutum, gaudia conqueri. Quis nefcit Samii triftia Reguli Olim fata, quibus Rex Jiupuit Phari, Fortunce nimium credita lenibus Ortum ducere Jiatibus? Quid curas igitur ?nentibus additas Lafcivis toties, & nimis afperum Flmms fepe malum Threicid chely? Quid trijies hominum vices? Adverjis humiles erigimur. niji Addant temperie?n dulcibus acria, Bilem contrahmms, nec faturum novus Pervellit Jio?nachum fapor. Sie ^V QRATI O. Sic eft : vana fumus turba: fluentibus Ex voto nimium rebus, amabili Marcentes animi luxuriant bono } Et quiddam vitii trabunt. Spirantis Zepbyri turgida profpero Donec vela tument flamine, remiges Et nautce variis non fine jurgiis Indulgent petulantice. At cum trifte minans dijfilientibus JEther intofiuit nubibus, ad preces Decurrunt miferi, votaque protinus Placandis faciunt Diis. Dmn fuk vite fedent, fubque juvantibus Siccant Ifacida pocula ficubus, Stulti mofiftra colunt, & vetitis faos Infamant choreis avos. Mox cum hidibrium gentibus accolis Se debere vident & populis, -jpuibus . Euphrates bibitur, quicquid & amnium Antiquus coluit Syrus, Ja?n demum capiunt, quale peregerim Exundante leves undique Copid Tempus : pace datd divite , qualibus Maclati fuerint bonis. 35T f< * E 2 Quart 36 O R A T r O. Quare fcemineis Ccelicolas nimis Quid fevos querimur gens ululatibus, Clades htBificas criminibus merens y Et forfan magis afperas ? Nojho magna choro vulnera fenjimus A Dis facla quidem: vulnera, quce die Vix longo coeanty vix hominum gravi Curentur penitus manu, Mens fed grata parwn, nec fuperum vieirwr Sic pleclendafuit > reddere pro facra Cceli depojito quolibet ut pias Laudes difceret JEtheri* Orandurfi tamen eft Numen y ut addit* Tam diri faniem mkiget ulceris Fwiento, mtnuat Viiidicis & novi 9 Hanc plagcmi relev&ns y ope, D l x I. m NOT^E HUMHi «W*e*Ws fiW% eW& eW^ gW? eWsgWs ?, «t- * -?•*■$•* •?• * ♦ * ^ * -t•$■$ * •?- ¥ * "** y< <*W ***$** *»W ^^ %W W^ We5^»9 N O T M AD PR^ECEDENTEM ORATIONEM, i f! Pag. f. Hn. £. Curgeminus Caftor Ztc Memorabile efl A- tantam utriusque fratris Caftoris atque Pollucis tam cor- porum quam animorum iimilitudinem Veteribus fuiflc vi- fam, tantamque concordiam, utalreretiam alterius nomine fimul indicaretur, & fic geminus Cqftor , nee non geminus Pollux diceretur, cum non unus aliquis eorum, fed ambo intelligcndi efTent. Rutilius Numatian. Itiner. Lib. I. ^. i f f. Pande precor gemino p/acatum Caftore pojjtum; id eft, . utro- que fratre fimul Caftore atque Polluce. Horat. Lib. III. Od. z?. in fine: Tutum per ^gaos tumultus Auraferat, gemi- nusque Pollux ; id eft iterum, frater uterque Caftor & Pol- Jux} eorum enim fi alba fiella fimul refulfiffer, ventos conci- dere, & profperam navigationem oririfpeserar,ut idem Poeta Oda XII. Libri primi teftatur. Eadem quoque ratio eft, cur Caftores irtwd-wrwk dicatur, ur fub eadem appellatione. fimul PoIJux comprehendatur. /Ethicus in Cofmogr. pag. •ji&Rdit. Gronov. de Tiberi loquens: Infulam facit inter fortum urbis %f Oftiam civitatem: ubi populus Romanus cum «rbis prafe&o vel confuk, Caftorum celebrandorum caufa, egre- dttur folennitate jucunda. Et fie Plinius, Arnobius plures- qye Joquuntur, quorum Joca ab aliis jam obfervata fuerunr. Confer. Theod. Sirzmannum ad Rutil. Itiner. Lib. I. "ft. 1 y f. ahosoue, fivolupe eft. Pag. 10. lin. ult. Gerbardo illi Maftricbtio , & mox pag. 11. Jin. z. Petm Maftricbtio &c. Ea quae de duobus his Fratribus, hoc Theologo, illo autem Jurisconfuko dixi- mus> itacapiendafunt, videlicet eos in eodem munere Pro- E 2 feflbrio 1: •jl '' 38' m ) 4 c #i fefTorio tam diuturnum quinquaginta annorum fpatium non confumpiifte. Alioquin cum uterque ad extremam fcnc£tu- tem pervenerit, hinc fatis conftat, eos etiam plures annos in publicis muneribus transegifTe quam quinquaginta, quae tamen diverligeneris, diveriisque in locis ab iis adminiftra- ta fuerunt, a Petro nempe Maftrichtio Santense, Tychopo- 1* Francofurtiad Oderam, heic Duisburgi ad Rhenum, ac poftremo Ultrajecti, a Fratre autem ejus Gerhardo in hac primo Academia, ubi jam anno do Idc lxix Hiftoriam atque Eloquentiam, ac mox Jus publice docere ccepit, & deincepsin Republica Bremenii, ubi anno clo Iocc xxi. ad diem IX. Kal. Febr. octogefimum fecundum aetatis an- num ingrcflus deceffit, teftante Cl. Theodoro Hafeo in Bibl. Brem. Claff. IV. Fafc. VI. pag. xoyi. nec non erudiriffimis Viris Henrico Ikenio, & Hermanno Poftio in Brema Lite- rat. pag. 87. De Petro vcro Majiricbtio confulendus eft Henricus Pontanus in Laudatione Funebri ejus honori fa£ta, &anno clo Iocc vi. Roterodami in lucem edita, & in- de quoque narrationis fiiae momenta prascipua mutuatus Vir docfiifimus ac celeberrimus Joh. Chriftoph. Becmannus in Notitia Univerfitatis Francof. pag. 174. &c. Pag. 1 j. lin. 6. Qua tot aliis po/irema humanitatis of- ficia %fc. praftitijjcm ; tribus nempe in hac Academia quon- .dam celcbribus Theologis, jf-oanni Chriftiano Loerfio , Gui-< liehno Neidmfio , Cbrifiophoro Rabio , duobus Medicis Gott- Jieb Epbraim Bernero , & Joanni Amoldo Timmcrmanno , Jurisconfulto vero praeter hunc Clar. SVMMERMAN- NVM noftrum uni jf-oanni Amoldo Rulando-, qqique pri- mo mihi loco propter magnitudinem perfbnae merito nomi; nandus fuiffet, fereniilimo quondam ac potentiffimo Bor ruilfe Rcgi, Friderico Guilicbno, nec non iJluftiiffimo Viro,- ejusdem Stams Regii Adminiltro Marquardo Ludovico Prin- zauo, in quos omnes Orationes funebrcs, aut Panegyrici fermoncs a nobis habiti hic publicis typis exfcripti reperiun- tur, in poiteriorem etiam edita quondam Oratio dcinceps Berolini cum aJiis ejusdcm generis Opufculis recufi .eft H«c noMMM }'.*?-'* 39 Hjec propterea a nobis, eumque in finem, non alium, com- mcmorantur, ut conftet, unde ubcrior hujus Academise & ejus Aftorum hiftoria aliquando petenda fit. Is enim prre- cipuus ex mca quidem fententia horum actuum ac iimilium folennitatum ufus cft, etiam pofteritati prcecedentium rerum curiofie profuturus, & luculentiorem aliquam materiam, fi eam neceffitas aut occafio requirer, flippeditaturus. De aliis laetioribus Panegyricis Orationibus, aut aliquam Erudi- tionis, Hiftorite, Antiquitatis vel Philologiae partem tra- cbantibus, quia ad hunc cenfum non pertinent, filemus \ quam- quam & harum nonnullae adres Academicasnonnihil illuftran- das fiepenumero faciunt. Pag. 17- lin. i j. amio fuperioris feculi feptmgefimo quarto j &rc. Ne aliquis, qui Mifcellanea Duisburgeniia brevem ac compendiofam Profeflbrum hujus Acaetemiae tunc florentium hiftoriam in prioris Voluminis fafciculo pri- mo pag. izi. & fequentibus complexa infpexerit, viderir- que defuncto SVMMERMANNO tunc adhuc viventi annum a Chrifto nato millefimum fexcentefimum feptua- gefimum octavum velut natalem ibi pag. iz?. afiignari, pn> jaterea erroris autnegligentiaenosarguat, is fciat, nobispofl icdulam inquifitionem , certaque indicia rei narrattE depre- henfa manifefte conftitiflc, illic errorem effe commifTum, ac SVMMERMANNVM ad minimum quadriennio prius, ut in ipfa Orarione docuimus, in dias luminis auras prodiif- &. Ccrte etiam biennio fcre majorem Guiliclmo Neuhu- fio jam fupra ob aliam caufam memorato noftrum fuifle bea- tum SVMMERMANNVM, ex iliius Uxore, matrona le£tiffima, hujus Cognata, me ffepius intellexiffe recor- dor. Jam vero celeberrimum Neuhufium fuperioris feculi anno feptuagelimo quinto, pridie Idunm Apnlis in Iucem editum fuifle, indubirato conftat. Cetera nobis aliunde innotuerunt. Ibidem 17. lin. z/. nobilijfima in hoctraitu Putteria- wa familia-, tye ? Ea maxime ex Otiis Parergis Viri docti£ fimi \v 40- ) ♦ ( m fkni Guilielmi Neuhufii, quondam in Gymnafio Hammo 1 - nenfi ac deinceps in hac Academia Profefforis celeberrimi cognoici poteft, qui ex eadem quoque prognatam habuic uxorem, ac proinde Cl. SVMMKRMANNO noftro propinquitatis olimvinculo connexam. Vide Libri citati p. /67. & feq. Ibidem lin. 22. Joannem Thofnam Summermannum , &x. Hujus Viri dignitates & fortunam ex ejusdem Neuhu- fii Oriis parergis, pag. f66. addidicimus; qui etiam alibi de- fun£tiSVMMERMANNI noftri, & duorum Filiorum ejus, nunc illuftrium Virorum, meritif fimas Iaudes ingenue & fuo mare, id eft, ukro libenterque praedicat. Idem in hac quoque Academia lummis in utroque Jure honoribus conde- coratus cft. Cumque, ur ex Albo Candidarorum Juris per- fpexi, o£tavo fere anre hujus Collegae noftri, Frarris fui, infcriptionem anno, in eo nomen fiib Decano Joh. Mauririo Crellio, dienempeX. Novembris Anni clo Ioc xci ap- pofucrir, inde apparer natu majorem fuilTe. Pag. 21. lin. 16. huc tandem ex ViadriM Academia* $fc. Scilicet poftquam prius magnus hic Stryckius per triennium Wittebergas publice Jurispmdentiam docuerar eo a Joanne Georgio III. Sereniffimo Saxoniae Eleclrore, Fran- cofurto vocatus. Memorato vero triennio iftic exa&o rum demum Halam mandato Friderici, Brandenburgici Elefto- ris, ac poftea primi Boruffiae Regis, in novam Academiam difceffir, ur docet Joannes Chriftoph. Becmannus in Norit. Univerf. Francof. pag. 225*. Nobis enimin ipia Orarione, quam repraefenramus, ur habira fuit publice, placuit efle brevioribus. Pag. zf. lin. 2$. Antecejfore fuo Guiliehno Crufio. De eo confulendus eft vir multa eruditione fimul & nitore ier- monis merito commemorandus HenricusChriftianus Henni- nius, publicus olim in hac Academia tam Medicarum quam Humaniorum difciplinarum Do£tor egregius, in Oratione funebri Crujiana memoriaj ab eo habita, & heic Duisbur- ) ♦.( 4-1 gi circa finem prcecedentis fecuh, anno nimiium clo Iacc typis exfcripta. ' « Pag. z6. lin. z6. Antonii Deufwgii, origine Meurfenfis % £fc. DeVita, fatis, fcriptisque ac meritis hujus Viri viden- dus eftAu&or Libri, cujustitulus eft, Ejfigies $f Fita Prt- fejforum Academia Groninga b° Omlandia, pag. zij. & fc- quentib. ubi etiam pag. zig. Henrici Nifii , quem Clar. SVMMERMANNi Uxor lecliflima Avum habuit, nec non honoratif Ilmau Kumpfthojfiorum familiae eidem per affini- tatem junclas fit mentio, Ludolpbi quoque Oofterrvickii, ftir- pe patricia non minus & antiqua, quam virtute propria con- fpicui, publicis etiam in Ducatu Clivenfi.muneribus, & Le- gationibus cohoneftati, unde praeter alias Jaudes euam non exigua commoda in ornatiflimam hanc Nifiam, SVMMER- MANNI Conjugem, ejusqneprimo parentes, deinde &in ipfius progeniem manaffe didicimus. De Hermanno vero Deufingio, Antonii fiJio, parcnti fiio etiam multitudine fcri- ptorum & TrohvjuctSia. > tum nominis celebritate comparan- do, videatur Biblioth. Brem. Claff. V. Fafc. V. pag. ?zf. ubi in Notis quoque adjeclis fimiliter de Patre Antonio Deufin- gio agitur. lbidem lin. 10. ne de Theodoro Nifio in Gymnafio Ham- ?nonenfi, %fc. Hunc etiam ejusdem ilvefamiliae, five, ut verifimilius videtur, gentis fuiffe, ab iis, qui fe rem eam perfpecl:am co^nitamque habere adfirmabant, fcrupulo ex- emto mihi perfuaderi paffus fiim. Erat is ceteroquin nativi- tate Tremonienlis, & in Athenaeo J-Iammonenfi utriusque Juris ac Politices Profeffor meritiillmus ac celeberrimus, an- no fiiperioris fcculi o£togefimo primo jam defunclus, cu- jus memoriam Philippus Joannes Tilemannus dicfus Schenck, tum in eodem Lyc^o, uti poftea in Marpur- genll Academia, Theologiam publicc profeffus, pofteri- iati commendavit, Oratione in ejus Obitum confcripta & ibidem edita. Pag. z8. lin. ao. ' Decanatmn verofua Facultatis tot vi- cibus, £fc. lpfim Orationem quoniam, ficur habita fuit, F lectori ■ 43 ■§*:) ♦ c leftori reprtcfentare maluimus, idcirco nihil in ilk mutare placuit. Poftquam vero deinceps paulo accuratius hanc quoquc rcm inquifivimus, patuit, CI. SVMMERMAN- NVM noftrum decies & otfties in Facukatc fua honore Decanatus funftum fuifte, Prodecani quoque, ut appellant, vices ter gefllffe, omni autem illo tempore ingentem Candi- datorum numerum fummis in Jure honoribus poft confiieta profccluum pericula ex Academico more fa£ia condecorafle, quorum per varias Germaniae regioncs deinccps difperfbrum multi jam ante ipfum Doclorem fuum diem iiipremum ob- ierunt, non pauci etiam hodiequc fupcrfunt, & tanti Viri dexteritatem, doctrinam ac in docendo perfpicuitatem, prcefertim fi quee ad ufiim forenfem fpeclarcnt, non fine - grata commemoratione agnofcunt, nonnulli etiam fummis dignitatibus vel in cathedra Academica, vel in aulis Princi- pum inter purpuratos fulgent. Pag. 29. hn. 10. Scriptorum vero ipjlus ac differtatio- mttn monumenta. Praeter ea, quse jam recenfiiimus, etiam deinceps nobis fequentia innotuerunt. Difputatio Juridica duplex exbibens vera Jurisprudentice prer ftuUn unb cinfiiftigcn^nlhfi/ reJelcfje •£>. ^of;pml Sftercfev in Sjfett auggcgebe» ; itt eincm an fcerifelberi abgefafienen ©c&retbett »orge|Met. 3)ui$burg 1704. in 8vo. Ibid. lin. 2 j. tanta tamque immenfa AElorum moli &c. Hanc inprimis laudem dcfunaus. Cl. SVMMERMAN- F * NVS % 44 ) ♦ ( NVS meruit remlitquc , quod non folum variis Ingenii & doftrinas monumentisinclaruerir, domelticsc etiam ltudiofe Juvcntutis inftitutioni ita fine ulla remiffione conftanter & pertinaciffimeincubuerit, utfenullo unquam coJore& prae- textu inde abftrahi, nulla intercapedinc rctardari, nullo ne honeftae quidem licitaeque recreationis titulo abripi fiverit, led etiam tantae, tam fingularis & inufitatae in perluftrandis & expedicndis omnis generis & graviffimi momcnti A£tis, ficut vuJgo loquuntur, & jam Juvenalis ea vocavit, dcxteri- tatis exftiterit, ut fcrrei plane corporis & invictae naturae ef- fe videretur. Nec dubito, quin plurima notatu digniffima iViri merita hinc commemorari poffent, fi temporis &c rerum circumftantiae paterentur, nt omnia diligentius pcrquiri pof- lenr. Sed nobis inter tot tantosque labores alios, tum cete- rorum occupationes aut remoras luffecerit, rem ipfam hoc tcmporc breviter attigifle, &quam nihil pervulgato Orato- rum more loquuti fimus oftendifle. Pag. $4. lin. i j. Quis Jiefcit Samii triftia Reguli &rV. XJt taadem incomtae Orationis & notarum tumultuario labo- re adje&arum perluftrationem aliqua merccde velut in gratia- rum ai. <5tfeq. Vel tua maturet, ficitt Minoia fata, Per caput infufce fervidus bumor aquce. Utque parum miti , fed non impune Prometheus Aerias volucres fanguine fixus alas. Aut velut Etracides, magno ter ab Hercule quintuf, Cajus in immenjutn projiciare fretum. Plura nonnuila ob majorem perfpicuitatem & nexum fermo- nis .adjecimus. Altcrum vero diftichon rniferrime corru- pnim & depravatum, ut multa in hoc Opufculo alia fimiliter anobisreftituta, fed nunc prsetereunda. Nam primo ex- emplum Promethei infra y. f4f. his vcrbis occurrit Fixus £f in duris cmparis vifccrajaxzs, Ui cui Pyrrhafui filia fratris trat. Ubi Promethcus, Epimethci frater, pater Deucalio- nis, & Pyrrhae patruus ita defignatur, ut nulia dubitatio aut corruptionis fiifpicio poflit oriri. Impoffibile igitur eft, ut Ovidius idem exempium Promethei hic jam adhibucrit. Nam quod Aftyanax etiam bis ^fi. 4.29. & 166. defignatur, id jurefactum, cum votum fivc imprecario mali plane fit utro- bique diverfa. Acccdunt deinde multa aiia in vcrbis his ipfis ingens loci ulcus indicantia, Non enim Prometheus a mui- tis- volucribus, fcdabuna aquita vel vulture laceratus eft, nec fangufne pavit eum, fed vifceribus identidem renafcenti- bus. Porro quid volunt verba non impune vel de Promc- theo, vel de Ibide? An Jupitcr ob latam de Prometheo fententiam ultionem fenfiit, aut punitus eft? Nam ad Ibin Ipfum referri nequit, nifi infulfilfime & contra fofam de hoc inimico homine Nafoms fententiam. Vides omnia effe in- epta& depioraraj unde mirandum eft, Nicolaum Heinfium in mera hac caligine famen miii aufirm effe refingere Sc edere pro mitis, ut in omnibus MSS. & ceteris Editionibus legitur. Et quam contorte ac coa£te miti Janguine vult con- itrui, confufa comparatione cum imprecationi§ verbisi Te- F j meraria 46 m^ ) $ c ££# i meraria haec noiT minus quam vana conamina fiint in rebus plane ignotis, & iocis minime intelle&is. Et tamen Ciar, Burmannus hoc fequutus eft. Idem Heinfius etiam legebat. Vtque parum metuens fednon impune deorum ; quia metttens inuno MS. repererat. JEque fruftra; ut taceam, mutatio- nem vocis Prometheus in deorum minime probabilem effc. Nimis tritum vocabulum eft deorum , quam ut tanta muta- tione potuerit in vocem Prometheus degenerare. Porro quis foret iiie parum metuens deorum fine nomine ? Dio- nyf. Salvagnius hos duos verfiis plane cenfebat ef fe delendos, ne Promethei cxemplum bis occurreret. Haec autem vere intoierabiiis temeritas eft, & regia ad ingcntes corruptiones ac vetuftiflimorum diftorum ja£turam via. At vide nunc noftram ioci defperati reftitutionem , ubi prius didiceris, in MSS. profanguine fixus exftare vel arbore fixus, vel hxc ul- tima etiam iic ab interpolatoribus cxhibcvi fanguine pafce tuo, imo a nonnullis etiam corpore pafce tuo tcmere obtrufiim fuif- fe, qiu"e merito exfibilanda funt. Nota itaque mitis in MSS. effe, tum arbore fixus in Codice Sarravii, Emenda videlicet hunclocum capitaliter ita: Vel tua maturet, ficut Minoia fata, Per caput infufa fervidus humor aqiuz. Utque parum mitis Samiorum impune dynaftes, Aerias vo/ucres arbore fixus alas. Aut velut Etracides, magno ter ab Hercule quintuS, Cccfus in immenfum projiciare fretum. Intelligitur princeps Samiorum, vel Regulus, vel, ut pro- prie tales dicebantur, Dynaftes iile Polycrates, qui ab Oroe- te Sardibus a Cyro Rege prasfedlo arbore fiifpenfus & cru- cifixuseft. Herodotus in Thalia, feu Libr. III. cap. izf. fic rem narrat : 'A7roxreivac, $t /uuv «» dfycec, dTrwymios O\ofov\c, avirdvguM. Et mox ibidem : UoAvx.c.dmc, ^e dvax^i^a/Jiivoi; > \7vir1KiQ-i r 7id Euryali Nifique fide tibi, Tnrne , relatd , Crcdibile eji lacrimis immaduifje genas. Foedum hic iterum ulcus occurrit ac turpe, quod mox felici- ter, ut fpero, fanabimus. Agit Poeta de laudibus amicitise <& fidei, quae etiam a fceviflimis hoftibus probetur. Addir, ut nunc ineptiffime legitur, ipfiim Tartareum Deum, iive Plutonem indoluiflb , quod Thefeus comes Pirithoo amico fiio iviffet ad manes. Quid hic eft indoktiffe? Si latine vo- lumusloqui, notat vel idem, quod fuccenfiiiffe, indignanim fiuffe, plane contra mentem Audtoris. Sic Trift. Lib. IL rf. zio. de Caefare iibi iraro ait: Quem nimio plus eft indo- luijfe femcl. Et ibid. J0". zjz. fubibit, Fellicibus nudtis banc doluijje Deam. Et fic alibi faepe; Vel, ut hic Interpretes forre fe expedire tentabunt, id verbum idem notabit, quod commiferatum effe. Sed fi norione ifta alibi non inufitata a nobis etiam Iilc capi deberet, unde Pluto ille, crudelis ac torvus,adeo repente manfuetus faclus eft, ut prae animi te- neritudine ob vifam Thefei fortem indolefcere & querelas proferre coeperit? Itane vero? Imo latet fcelerarum ulcus facillimo modo tollendum. Nam Nic. Heinfius ?ium dplitif- fe, Petrus Francius vero obftupuiffe divinans minime audiendi funt. In quatuor MSS. fuit non doluiffe ; quod ab iis fic in- terpolatum videtur, qui aiterius verbi abfurditatem videbanr. Sed haecleclio etiam abfurdaeft multis de caufis, quas cogi- rari malo, quam a me prolixitatem vitante hic adfcribi. Tantum dico, nullum hic ratiocinium effe fententiee infer- viens, quae haec fola eft, ut oftendat Poeta, quanti fiat Ami- citia etiam ab hoftibus & ipfis tyrannis, ut eam honorandam, laudandam, & praemiis quoque interdum afficiendam cen- feant. Vide nunc refhtutionem & veram & elegan- tem. Lege: Quod pius ad manes Tbefeus comes ijfet amico, Tartareum dicunt hunc foluiffe Deum Euryali Nifique fide tibi, Turne, relatd, Credibile eft lacrimis immaduijfe gems. Pise* ) 4 c 49 Praeclare fane & ex ipfius fabulae fide. Thefeus cum Piri- thoo aniico fiio Proferpinam rapturo defcenderat ad Inferos. Sed exftincto Pirithoo Thefeus apud Inferos in vinculis de- tentus manferat, donecadvenientedeincepsHercule Cerbe- rum edu&uro iterum fblutus, & fimul cum eo ad homines in terra viventes reverfus elt. Propterea jam Nafb ficlione plaue eieganti ac decora narrat, iiiud a Piutone idcirco con- ccfliim fuifTe Thefeo tanto libentius, quod introitum ad In- feros ob fblam amicitiam Pirithoi eo, ut Proferpinam rape- ret, feris! Ccrtus fum, tc rta fcripfiffc dicTturam effe, ut nunc refticuo: Dixerat iuterta tibi rex , m dura ferorunt Infolito premeres vomere colJa boum. idartis erant tauri, Coichis prope noxius ipfis Quontm lerribilis fpirifus ignis erat. G 3 ■ .. Mrt $4 ) * ( I \ JEre pedes folidi, pratentaque naribus ara. Nigra per adjiatus hac quoque fatia fuos. Qui vcterum icripturas viderit noveritque, animadvertet ubique apicum G+ militudinem, & caulas interpolandi. Quorum, ait, fpiritus ipfis etiam indi- genis Colchis erat prope noxius, quanto magis tibi, o Jafon ? Hinc Met. Lib. VII. 120. ait Mirantur Colcbi , fc. -videntes talia, quse ipfi horrebant. Bo- ves Marti facros etiam Epift. VI. vocat. Confcr vero literas utrinque plus quaper, & Colcis prope, mm cornua fcvi & uoxius ipfls. Nihil addam ulte- rius, fed ex cadem Medea: Epiftola alterum locum coronidis ioco adjiciam, ubi if. f i. hsec hodie leguntur: Dixerat JEetes; moefli confurgitis omnes, Menfaque purpureos deferit alta toros. Quam tibi tunc longe regnum dotale Creufa, Et focer, & magni nata Creontis erant ? Alterius verfus ineptias a nemine animadverfas miror. Solus Cl. Burman- nushic aliquidmali fenfit. Meufa illa nlta ei jure difplicet, cum Veterum menfo fupra toros parum eminerent; imo etiam humiliores effent. Unde Virgilius /En. II. initio, Inde toro pater JEneas fic orfus ab alto. Libri MSS. nil variant,nifi quod unus pro rfe/mrfruftra definit habet. Latere ulcusexifti* mat fummus Burmannus. Sed hoc curare non vulgarem pivet X(OT/JC»iV requirit. lllud de menfa rcmota ineptum eft. Quid enim ? An fi Jafon cum fuis fociis furgebat duris ejusmodi conditionibus territus, idcirco etiam ^Ectes rex ipfe Colchorum^cumfuisfurgeredebebat? an idcirco ftatim menfa tollen- da, quafi tumultu orto, qui verberibus in triclinio decidendus effet ? Nam dc locutione menfa deferit toros jam queftus eft Burmannus. En vero genuinam Ovidii fcripturam. Emenda me fidejuffore unice: Dixerat JEetes; mcefti confurgitis omnes , Verfaque purpureus deferit ora color. Quam tibi tunc longe regnum dotale Creufa, Et focer, & magni nata Creontis erant ? Id eft, pallidus Color fimul inficit ora prae pavore. Purpureus ille color, quo m, Jafon, eminebas, deferit ora tua verfa, nec non tuorum. Verfa ora latinif- fime eo fenfu dictum. Ipfe Nafo iterum Lib. IV. Trift. El. II. 23. Et cernet vuhus aliispro tempore verfos. Horat. Lib. II. Sat. VIII. 3f. vertere pallor Tum parochi faciem, nilfic metueutis ut acres Potores. Porro os purpureum , color purpureus centies occvirrunt pro formofo. Horatius Lih. III. Od. 3. Purpure» bibit ore neQar, &Lib.II.Od. f. Purpureo varius cohre. Stat.Theb. III. 441. Purpureo vehit ore diem. &Lib. VII. i4g.deBaccho: Purpureum trifti turbar tus peBore vultum. Ipfe Nafo nofter locutione purpurens color faepe alibi uti- tur. Vide Metam.Lib.IH.48?.&XlV.303. Conferfimilia Epift.Her.XI. 27, Amor. Lib. H. Eleg. V. 34« Art. Am. Lib. I. 120. alibique. Nos enim hic pedem figimus, contenti iis, qua primo in manus incidebant, correptis refiduum fpatium impleviffe. T A N T V M, ELE- >V \>v. L«2 =#11. e?WV *&+ ^» ps w «»• +3* E L E G I A, LOCO PROGRAMMATIS AD CONVOCANDAM CONCIONEM PVBLICE AFFIXA. R E C T O R SENATVS ACADEMICVS L. 6. S. Mortciles homines, quibus immortale Lyceum Provida committunt Numina, Jape cadunu Mufarum fedes ut toto nobilis' fuhaque maffa juvat.: H Fmni- \\ I \ Fcemineas inter quos garrula turba cathedras, Et fiolido pkufus judice plebe datus. Quos nihil eximium, nihil immortale futurum Segnities vecors poffe parare Jinitj Sic tatnen ut meritis aliorum nubila fperent ' Objicere infiind garrulitate feri. Oualiter obfcuro fumos glomerabat ab antro . - Cacus, Aventini prado luesque jugi. Ne cum luce brevi (brcvis efi lotigiffima quavis tlamanos inter vita peracla greges~) Ne cum prafmtis, quod transvolat ocius Euro, Temporis ufurd concidat otnnis honor, Nosque, velut nunquam nati, jileamur in ccvo, Turpiter & toti contumulemur humo, Auxiliis ■ aliis, alid res indiget arte, Quam tuus.ut civis, fic peregrinus amet: QuamScytha longinquus, quam vel Garamantes honorent ? Si fcierint, vafiis & Nafamones agris; Quam quoque pofieritas nunquam tacitura, remotis Nubibus invidicc, prccdicet ore pio: Fofteritas meritis fine fpe, fine labe metuque Difiribuens laudum prccmia jufta Viris. Hanc immortalem genitus fibi quarere vitam, Ultima prccfiamus cui modo jufia, fuit» VIR VIR EXCELLENTISSIMVS CONSVL TISSIMVS ET CELEBERRIMVS D N CASPARVS THEODORVS SVMMERMANNVS, JVRIS VTRIVSQVE DOCTOR, ET EJVSDEM IN ACADEMIA REGIA HAC DVISBVRGENSI PROFESSOR ORDINA- RIVS, AC SENIOR; Ferrea qiiern nuper rigidarum jura Sororum Grandavimi ificifd furripuere colo. Qui licet cetatis longce transegerit annos , Invida quos paucis ftamina ferre folent, Dignus obire tamen mmquam fiiit, horrida leti Si modo ?io?i aliud jus Libitina daret. Sed fnortalis erat quoniam fibi confcius avi, Serius aut citius quod fua vieta 7/ia7iet, Hi7ic i/mnortalefii /neritis fibi quarere vitatn, Juris &f officii credidit ejfe fui; Qua7/i vel ob ex'miios lucratus peclore fcstus Gnavus, c^ ingenio parturie7ite fuit: Vel fibi de ta7ita difcentum ge?ite merendo, Et Jiudii longa coficiliavit ope. E 2 Per I \ Ftr decies quinos dum lampada praetulit ajmos* Lumine collufirans culmina noftra fuo; Et toti cupiens prodejje fideliter orbi, Foflera que?n titulis Fama replebit anus. Commoda non IMum prafentis lubrica vit gaudens popularibus auris% Tedia non aliquo nata labore dwni. Huic quia prceftari par eft fua Jufta, frequentes Ad laudes tanti, qiuefo, venhe Viri. ORATIONEM FVNEBREM CRASTINO DIE X. FEBRVAR. ANNI HVJVS CID IOCC LII. FOST FINITAS RITE EXSEQVIAS IN ACROATERIO MAJORE EX AMPLISSIMI SENATVS ACADE- MICI DECRETO H A B Tl B I T JOANNES HILDEBRANDVS WITHOF, HISTORIARVM, ELOQVENTI^: VTRIVS- QVE, ET GRfcCM LINGVjE PROFESSOR ORDINARIVS. &xxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxx& DVISBVRGI AD RHENVM, Typis JO. SEB. STRAVBll, Acad. Typogr. Als der Wolgebohrne Herr Herr Kaspar Theodor Summermann weitberühmter und hochgelehrter Beider Rechten Doctor und Antecessor; in dem neun und siebenzigsten Jahre eines ruhmvollen Alters und in dem zwei und fünfzigsten öffentlicher Verdienste durch einen steligen Tod Sich in die Ewigkeit, Die Soheschule aber in eine gerechte Trauer versetzte. I 7 s 2. am s. des Hornnngi D"< Ioh. Phil. Lor. Withof, /. n. ^ ^ K> < Ode. ^^7^.,!^^..,7. !7^^^ ^GDZ^a siebt sie nun, und sieht in goldnem Tage ^/>?Ä^M D'e, göttliche, sie, die Gerechtigkeit; ^ -5 ^ Und wiegt bemüht auf der verglichnen Wage Sein ganz Verdienst und Seine Lebenszeit. Sie sieht erstaunt die Schale plötzlich sinken/ Die Sein Verdienst in vollen Haufe» tragt. Was soll die Uhr? was rückt sie mit der Linken Den Zeiger fott? es knarrt: die Stunde schlägt. K» ^omm, folge mir von diesen niedern Scenen! Gerechter, schau, Dein Nachruhm ist Dir nah. Du, durch den ich die trefflichsten Mäcenen Mit frischem Wuchs ins Wesen kommen sah. Wer hat mich mehr, wer mehr wie Du geschähet? Der ehrt Dich zwar, der meine Höhen findt, Ich habe Dich in Würden ausgesetzet, Doch fodre mehr. So spricht sie und verschwind!. Das HM ) H ( OG ^)as schwehre Blut stockt in den dörren Gängen. Die Augen täuscht ein dick geschwärzter Flor. Er zaudert nicht die Riegel los zu sprengen, Und wirft dem Tod die müden Glieder vor. Der Staub erbebt und würbelt sich zur Wolke, Wodurch Sein Ruhm mit grünen Strahlen bricht, Der nicht gesehn vom ungeweihten Volke Den Edlen glänzt. Der Pöbel sieht ihn nicht. H ' ! ^Hn welcher Pracht umfasst sie Dich, Gerechter, Die Wissenschaft, der Geister Königinn? Die folgen Knust und Tugend, ihre Töchter. Die Wchmnth fragts: sagt, Ewige, wohin? Umsonst.' Umsonst! Wer will den Raum begreifen, Wo die Natur mit Spannen Sekcln misst, Wo Welten schnell, wie fette Körner reifen, Und ein Gedank ein gmzer Ncuton ist? Er hört entzückt die goldnen Harfen klingen, Das Lied, das schon durch die Olympen drang, Als Welt bei Welt zuerst nach Zahlen gingen Und Phofphorus sich aus dem Klumpen rang. Und hört entzückt, wie von der tiefen Sphäre Sein dröhnend Lob ihn muthig noch ereilt, So wie die Gluth versöhnender Altäre Mit stolzem Schwung geschlossne Donner theilt. W"? 6» )4c )er war er denn? der Mann von starken! Herzen, Der, wie die Saat, in voller Frucht verblüht? Er ist es, den, die Bälden zu verschmerzen, Die Welt zugleich mit Böhmern werde» sieht» Durch sein Verdienst quoll das Sokratsche Schöne Der stete Trieb, der Thaten wirkt, hervor. Der Vater ists, der durch zween gröffre Söhn« Dem Land ersetzt, was es mit ihm verlchr. V^o dauert der in ewgen Schllderrahmen, Der Nuhin durch Wicht und Pflicht durch Ruhm gewann. Du Muse selbst, erklähre du den Namen! Er lebte so: so starbe Summermann. Und wer ist der, der noch den Namen fraget? Wird Clio sich um blinde wol bemühn? Der Dichter hat den Musen längst entsaget; Sie rächen sich, dann sie verwirren ihn. Der N>> Du Er leb Und we Wird M DerD^ Sie rät! ili Herzen,