PHILIPPE VAN ARTEVELDE, sa Veuve et ses héritiers.
401
ende, eist so dat Jou/frouwen Lenten broederen vornomt, als goede liede, bij trouwen endebij eede segghen willen ende verelaren, hoevele dat sij Philipse hieraf gheheesebt soudenhebben, dat thoyr hieraf instaen sullen Jouffrouwen Lenten broederen vornomt als vander heelt te vermoedene. — 13. Item, aise van der pinten, die der Everaerd de Wielmakerehilt viij maend, ende daeraf gheheesebt heeft iij grooten sdachs, also de deelbrieven daerafverelaren, wijsen de vornomde vinderen beede den partien vornomt dien commer te weerneghemeene, ten besten dat sij sullen moghen; ende, aise van den iij groten, die Jouffrou Lentegheheescht heeft van der pinten te houdene, die soe van Der Everaerde ontfinc, endevan den viij grooten, die thoyr heesschen van perdehueren van derselver pinten. sowijsen de vornomde vinderen beede dese heessche vornomt van gheenre weerden sijnde,ende dat de pinte vorseit ghalt ghedeelich te sine '. — 14. Item, aise van den ij perden,die Lodekijn van Artevelde liet te Clais Boudijns 2 te Brugghe, doe bij van den wighevan Roesbelce quam, ende van den v perden die de Wet dede halen ute harer moghentheden, voert van den c lib. grooten, eist meer of min, ghehaelt in den wissel, wijsende vornomde vinderen elken van partien vornomd daeraf te stane in haren redite, omte volgbene up deghene diet ghehaelt hebben, also der houderighen ende tshoyrs raedghedragheu sal, ende te deelne datter af commcn mach, also sij sculdich sijn te doene. —15. Item, aise van den ij crueifixen, twee scrinen vul goeds, xiiij sticken onder kannenende potten verghult, eene groete verghulde plateele, eenen fonteinpot, ij zoutvaten,iij candelceren, xxvij selverine scalen, xiij scotelscalen, ij bekers, een pladijn 5 beker dobbelghedect, iiij pladine nappe ghedect. vj pladijn nappe overdect, ende aile andere, die deWet, beleederen ofte eeneghe andere ute moghentheden ghehaelt hebben, daerof dat dedeelbrieven meintioen maken, wijsen de vornomde vinderen elken van partien vornomtdaeraf te stane in haren rechte, om te volghene up deghene diet ghehaelt hebben, alsoder houderighen ende tshoyrs raed ghedraghen sal. — 16. Item, aise van den papegayenmetter muten, ende van der huerclocken 4 , die Jouffrou Lente vorseid Ieende Jhanne den
1 De Pinte, débit de vins? — Des chevaliers, abbés, etc., tiennent tavernes au XIV e siècle (SiméonLüce, Du Guesclin, p. 15). « Recepit de Willelmo de Ligne qui ex successione domni Willemi de Ligne,quondam patris sui, de te amis vini, quos pater tenere consuevit, relevavit xxxvj amos vini venientesde illis de Bailloel. 10 sept. 1581 » ( Bulletin de la Commission royale d’histoire, 2 e série, t. I, p. 266).Il n’est pas probable, toutefois, que Philippe van Artevelde ait débité ses vins; son contemporainFroissart, qui visita Gand en 1386, affirme qu’ « il vivait de ses rentes tout bellement »; après sa mort,ses créanciers y trouvèrent sans doute le moyen de rentrer dans leurs avances, et sa veuve ensuitedes moyens d’existence. La pinte peut aussi lui avoir servi à débiter les grains du paragraphe 22 (voirmes Voorgeboden, p. 14, et Verdam, Middelnederlandsch Woordenboek, t. V, p. 372).
* Louis van Artevelde, fils de François (voir p. 168) était sans doute « le page » dont parleFroissart. Ibidem. — Nicolas Boudins. Voir, ci-dessus, le n" 152 bi “, p. 379, pièce de décembre 1382.
5 Pladijn ou maserijn, fait de bois d’érable. Voir Verdam, ibidem, t. IV, p. 1205; t. V, pp. 592-93.— Gailliard, Glossaire flamand, pp. 417 et 499.
4 Les horloges, machines à sonner les heures, étaient déjà inventées au VI e siècle; au IX e , le
M
VS
138S14 mai.