SERAVALLVM.

Archia Taruifina pernobilis, & lauta Italiae Regio, ditiflimis oppidis Vrbibusq ; fplen,didilfimis nitens, Serauallum etiam, celebrem armorum bellicorum officinam, panno.rumque, vimacfrumentinegotiatione inclytum cmporium, exhibet.Situtam amoenoacnobilipr3Eftans,vtincolae,lociamoenitatecapti,vfqueadcodiuerfistemporibusaccre-uerint, vt ter ncccfie fuerit moenia dilatare, quie nunc bis mille & quingetorum paffuumfpatiumcompleduntur. QuaparteadSeptentrionem fpedat, perpetuos habetmontes,per quos Germani Serauallum,emporiuni illis gratiflimum,frequcntant. Vina cnim hicinueniunt & emunt optima, fuasq ; merces permutant,equos, boucs,fila, metalla,&c- Aduabus vcro partibus,qua in mcridiem Venetias verfus, quaque in Orientem tendit, la-tiffimam habet planiciem,elcgantiffimis collibus diftindam, vnde non folum vina, fcd& frumenta vberrime colliguntur, non tantum ad incolarum vfum, fed ad fubleuandas etia neceffitates Alpen-fium, hominum, qui in Cadubrij iugis & in T yrolenfis comitatus parte,duram vitam,aut mctallis fodiendis,autlignis fecandis, tolerant. Ad occidcntem, colles ctiam habet vinetis & oliuetis ornatos. Omnibus autem ex par-tibus,pafcua pinguia,tam in campis,quam in montiu verrice,frequen tesq^ lacus ac fyluas, vt nec venationes, nccpifcationcs, necaucupiaiucundiffima, defint. Illudveroin huius oppidi fitumemorabilc, quod, quapartepla-nicies eft,nullo fit cxpofitum vento, qua autem montibus accliue, perpetuos, quafi ventos, fcntiat, i ta,vt natumlit hinc veruftum apud Italos proucrbium ; Perda chi vvol, che faraual,ha vento.Hic autem permcans vcntus,fa-nitati conferuanda: conducit,aerem quippe perpurgat,vtabhominum mcmoriaauditum non fuerit,Scraualio,velpeftcm, velcontagiofimorbiluem,noxiam fuiffe. Hocigituroppidum in caRcgioncTaruifinieMarchhefi.tum, quie in foro Iulicnfi patria, olim cenfebatur in dioeccfi Ccnetenfi, eos montes claudit, quosantiquitas Opi-terginosvocitabat,nuncChriftianarcligio,pianominadcditS. Auguftx& S. Anthonij,quibusfanctis,illisinmontibus templa polita funt. Et quidem Auguftsevirgini ac martyri, valde celebre, cuius offa ibi pofita, venc,ranturproximi&exteri,percgrinationesquefufcipiunt, & votiuastabulasponunt. Calendis Augufti,frequen-tifliimus populiad cam Bafilicam concurfus,quando & celebres funt oppidi nundinx. In iifdcm montibus ar.ccs funt antiquiffimx,quarum tamen vcftigia non adeo diruta funt, quin declarent, magnos ibi Principes pne-lidium fibi tutiflimum & habitationcm valde commodam collocaffe.Ex quibus celebratur adhuc Matrucus Fo.rolulienlium Rex, D. Augufts pater rebusgeftis clarus,nifi mors filiae,ob Chriftianam fidcm illata,omncs ipfiuslaudesdenigraflet. Oppidum,vnacumaliisfinitimis, Imperatorumdonationead EcclcliamCenetenfemperti-ncbat. Scdes deindc fuit Rcgulorum Camincnlium: (qux familia tunc computabatur inter quinque totius Ita-lix nobiliores:) ex quo loco vicinis populis,qui fub eorum impcrio crant, iura dabant.Ricardusque,qui ex ea fa-milia vltimus fuit,in eodcm oppido quicfcit,in Monaftcrio D.Iuftinx,marmorco fcpulcro,valde illuftri,quodquatuor eius aulx primates,iufta corporis & vultus imitatione, fuftentant, & latcra, hiftoriis codem marmorediligenter fculptis, ornantur.In fumma autem parte marmoreum cadauer iacet, ftantque ad fingulos angulosquatuorEpifcopi,&vxorplorantifimilis. Nunc Vcnetioppidum poffidcnt, molli quidcm imperio & fuaui.Nam fenatorem mittunt cum prxtorcapoteftate,qui iuftitiam adminiftrat,& veftigalia curat.Rcliquum,quodeft publici rcgiminis, apud illas familias manet, ad quas antiquitatis & nobilitatis priuilcgio, pcrtinebat, immi.nuto tame iure, lic exigentibuspublicisrationibus,quibuspriuata commoda cederexquu eft.Illxfamilixx 1111.iam funt, aut x v. eligunturque ex iifdem x x x v. viri,quibus tota Reipub. adminiftratio incumbit.IllaScrauallipars,quxinmontibuseft, rarioribusxdificiisconfpicuaeft,in rcliquo corpore , frequentia funt & fplendida.Medium interfluit Mefulus, limpidiffimus amnis & pifcofus, truttas,lupos,capitones,anguillas, cancros fuppeditans, ab Italicis Lati-nisque poetis celebratus, duobusque lapideis pontibus conftratus.Fopulus religioni deditus, ingenioque ac induftria impiger, & admagnas res aptus, nifi ciuiles fimultates, quas truculenter exercet.animos ab honeftioribus ftudiis plerumque alienaret.Sunt tamen,fueruntqueomnitemporeviri,do&rina,omnique virtuteclari. Nam genuit illapatria,vtantiquosomittamus, M.Antonium Fla-minium, Andrxam Minutium, Archiepifcopum ladrenfem, omnibus fcientiis, fummaq; prudentia prxditum. Minutium etiam deMinutiis,HieronymiMinutijfilium,Protonotarium Apoftolicum.SS. Apoftolorum& B.Marix adGradusColonixPraepofitum,qui eti^mnum natale folum, virtute, do&rina, & prudentia fingulari illuftrat, quem ampliffimas legationes apud Pontificem, apudHifpaniarum Regem,apud Germanig Princepesfubire,& fecundograuiffima Gregorij x 111. negotia,magnacum laude acgloria cu-rantem, anno m. d. l x xx i i i . Coloniae Agrippinx vidimus, &ampliffima, ab eius loci Senatu, oblata munera, delatosque refpuen-temhonorcs, admiratifumus.IndeR.omam reuertens,in HifpaniamadRegem catholicum deftinaturlegatus.Quaquidem legatio-nemagnificegefta,nuncMonachij,inelegantiffimaBauarix vrbedomiciliumfixit, &fereniffimiacRcuerendiffimiD.Ernefti Ar-chiepifcopiColonienf&c.intimus:NecnonfereniffimiDominiGuilielmi,vtriusqueBauarif Ducis,primarius&confiliarius. Edi-ditinfuperSerauallum IoannemPlajzonum,Philofophum ac Poetam infignem,quierudita opera fcripfit,qux tamen publicisliterarum monumentis tradita non funt, vt Epiftolas familiares,perelegantia de Agricultura,aliisque argumentis, poemata. Habuitetiam fempcr, habetq; nunc lureconfultos clariffimos, quorum opera Veneti, variis in magiftratibus fxpe vtuntur, & vicini populigrauioribus in caufis confilium ab illis quaerunt & patrociniu. Cxterum gens fuapte natura armis potius dedita quam literis, nec mUrum,cum in totaEuropa nullus locus fit, vbi arma parentur, qux magis excellant occulta quadam.Mefulxaqux,vi.Itaq; Serauallen-fes gladij magno cum quxftu,non per Italiam folum,fed in Germaniam, in Galliam, inq; vltimos Britannos perferuntur. Ac deguntSeraualli exteri Mercatores,qui fabros magnis fibi ftipendi is deuinciunt,folum,nc operam fuam aliis locent.Serauallenfes etiam aci-naces.apud Ilyricos & Turcas magno in prxtio habentur.illamq; gladiorum famam Serauallenfes olim.forti non minus quam facetodi&o,vfurparunt,contreEzellinum,quicaptaFeltria,&Bellonenficiuitate,oppidanos exemploilloaddeditionemlbllicitabat .inivero refponderunt, loca ab ipfo capta,fylueftria pira gignere. Serauallum autem enfes, quorum aciem in fe fuorumq; vifcera exper-turus fit,fi accedat,fucceffusq; audacia verba fubfequutus eft.Nam Ezellinus bis repulfus magna fuorum ftrage, tandem aufugere co-a&us fuit. Serauallenliufidcm acfortitudine laudat Sabellicus,loci pulcritudine & amoenitatem Leander, & alij paffim comendant.

Sunt in MarchiaTaruifinaaliaetiam oppida infignia. Opitergium, antiquitate & Epifcopali fede, iam Cenetam tranflata, cla-rum.Coneglanum,Germanis,ob viniprxftantiam,notum.Afula,vetuftateacagriamoenitatenobile. Baffianum,cuiusmulicreufi*ob prxftantiffimifili biflici trahendi peritiam commcndantur.Citadella, Portus BuffoletusjMotta, &c.

0