VVR ATISLAVIA.
Rattislavia Silefiae MctropolisadOdrK&OIaus fluuiorum conflufentem fita efli VVratiflao BohemdtefteCranzio in fua Vandaliacondita, &ab eodfefic dufta. Vnde & in illius honorem Vrbs in fuisinlignibus lite-ram.VV,gerit,quemadmoduhoclmp.Carol. V. infuis Priuilegiis Vrbi datiscohfirmat. Ptolomcus inhisorisBudorgin fitam fuifle exiftimat, ideoque opinantur aliqui ex ruinis illiuscreuiife V Vratiflauiam.
Parua huiusVrbisinitiafuifleannoCnrifti 965 cx eoeuidenseft.quodin AuftraliripaOdraetantumtresvelquatuor domus turritr, quarum veftigiaadhucfuperfunt, in quibushauddubifeDuccsQuadorumhabita-runt, exftiteriht.
Anno 1058 Cafimirus rexPolonia: fedem Epifcopi Siiefiorum qua: fub initium religionis Chriftiante Smograe nuncexiguopag >, deinde Bitinxin terraBrigeniifuerat, VVratiflauiam tranliulit & Infulam Vrbi vicinam quam Odrafluuius circumlabi-tur Epifcopo & Sacerdotum collegio attribuit.
Paulo poft & ibidem arx conftituta & munita fuit contra incurfiones heftfom quas adhuc hodierno die Me QSlttVf appellatur.
Paruitcircahsctemporacum rcliquaSilefiaPolonisdohectandcm totahatc Prouincia anno 116 j a BoleflaoCrifpo, V Vla-diflaifiliisextranfadioneaufpiciisFridericilmp. fa&a concederctar quorum primus Boleflaus procerus VVratiflauienfium &Lignicenfium princeps faftus eft.
Boleflao fucceffitHenricusBarbatus beatajHedwigis coniunx.HuicfucceffitfiIiusHeriricus Il.pius diftus cuius temporecum Tartari vaftata Polonia in Silefiam irrupiflentanno 1241, ciuesmunitioni noui oppidi quod adhucligneum crat diffifi,cumrebus fuis fein Infulam vbi Principum arx erat receperurit, oppidum vero ne hoftibus receptaculo eflet incendcruntarcemq, tu-tati funt.Cxlis autem Tartaris ad Lignicium pius Princeps iri corifliftu periit, cuius cadauer ad D. Iacobi sfedes facfas V Vratiflaui»fepultumeft.
HenricoPiofucceffitHenricusIII. filius fubquo Ann0ii5o VVratiflauia nouissdificiis exftruifta eft & murus Interiorquiadhuc hodie exftat & antiquus ciuitatis murus diciturcceptusa:dificari & deinde trimeftrem Boleflai Calui obfidionem fuftinuit:Anno veio 1161 Ciuitas iure Magdcburgenfi donata eft,&cum illius nouj Vrbis Duxadmodum ftudiofus effet multis eam im-munitatibus & Priuilegiisornauit.in quibus prsedicat quodpoftfolum Deum per fideles & chariffimoseiuesfuos VVratiflauien-lespariter&perterrigenasvt verbafonantVVratiflauienfesDucatum VVratiilauienfem &dominium fuerit corifecutus. Vndecum ad Vrbem paffim ex Germania ciues Germani confiuerent idificiis quoq; pluribus aufta &lificataf uit.
Sub huius Hennci 11L filioHenricoI Vqui ptobusdidlus fuitanno t2c>5 tota Vrbis gubcraatio Ciuibuscommiflafuit. Annofcro 1272 Vrbs in-fendio vfqiadeoconfumptafuit vt nihil prjctcrquam murus intcriorcoeptus& paucx xdcs cx cofto lspidc cxftruda: rcliquac fuerinr. Dux autcm Vrhi»inftaurarione iiiuit, dato Priuilegio vt murus coeptus abfolucretur & proptcr incCudlorum periculaxdificia cx lapidibusexftrucretur: Quadrienuio poftitcrum Vrbspenitusconflagrauit Sacrxautem Cruciscollegium idtm Pnn.cps AnnourSo exftruxit.
Defunfto Hcntico Prcbo fine prolcMafcula, fucccflit cidcm Hcnricus V. Dux Lcgnicenfis,qui poft (e reliquir fucceflure*»' filium HcnricumSex-tum. ls VVratiflauiam per Priuilegium, Anno 1311 conflitmc Metropolim omnium fuarum Vrbium. Cumauremidcm Henricus VI. dc confilio V Vra.tifl.iuienfium fc& Ducatumfidci lohannis Regis Bohemix pcrmififlet ipfocjuedcfun&o VVratiflauia anno 13 3 7 in fidcrn eiufdcni Regisfeconruitflct,Kex Vifcem fingulari fauore profecutus eft, 8c multasci prxilaras immunitatesconceflit.
Cumqj anno 1J+2,7 die Septembris & bienniopc ft penc tota iterum conflag.flctregialiberalit.iteadeam formam VrbisqUx nuncexflatordine fia-gulari platcisdifpofitis,conftitura 8c xdificata eft, ob quam formam prx ixcens Ccrmanix Vrbibus celebriscft.
Carclusautcm i V. Cxfar lohannis Rcgis filiusfic fucceftbr, Vrbi magnam partem qux in vlteriori ripa Olx fluuij fitaefl aiiccit ramqueremplo D.^orothexdicatoornauit, tindem ipfequoque anno 1348 V Vratiflauiam venit, & quia pixclaram deprudcntia Scuatus opionem habebat totius territo-nj V Vratiflauicnfisprxfefturam 1II1 commifit&primarios virosconfularesfcadcoronationem Romam fequi voluit. VVenceflrus filius nimia fua inq rofdam ciucs liberalitatc 8c indulgcatia, tumultui qui 18 dic lulijannol fi8contraScnatoicsexcitJtusfuit, caufam Jedit, qua dc caufa 8c hodied.es iliepro nefafto habetur.
Sigifmundus veto Cxfarfrater VVenccllaiquibiennio poft VVratiflruiam venit,turbashas VI Martij,infuoconfpeftupuhlicc fumpto de ilCedl-tionis auftoribus fupplicio, compcfcuit.ac nedeinceps plebs querelxcaufam habcret Ariflocraticum flatum Rcipub. ita contetr pcrauit decromatia vtOl.igarchix mctus fublatus viderctur. Caftrum etiam in quoPrxfcftus habicarct ad Odcrxripam xdificauit 8c in Scnatum X V ex prxcipuis f.miliis,, quatuor veroexplebeis qui honeftaacvtiliaopificiaexerccnt, legit, magnodeindeencomioCiuitatem hanc in fuoccdcm annodato Piiuilcgioornauit,dumeam Regulam morum.cxcmplar 8cfpecirium moraliraris humanx vitxiubarq;fplendidum quod interaliasciuititcsemicet, nominarit.
Rebus ad hunc modum conftitutis cum paulo poft Huflitxob Conftantienfis concili j fenteutiam o.nnibus fufpeftis arma inferrent V Vratiflauien-fes quoquehifcemalisimpliciti fcfcaduerfuscos aliqustannis totis viribus funt tutati. Cum tandcm inter Matthiam ex Carccrc ad Regnum Hungarixvocatum, Cafitr.irum Polonix 8c VVlad.fl mm filium ciusregcm Bohemix magnxdeSilcfia contcntiones ortx fuiflent 8c VV r ratiflauicnfes Matthiaminvrbem recepiflcnt, Cafimirus 8c V Vlad flausvrbem tres mcnfescontinuosfruftraobfedcrunt: Vbi veroanno 1479 pax intcrhosRegcsinnafuiflct Secxtranfaftionc MatthixSilcfiaobtigiflet. vrbem ille multis Priuilegiis condecorauit.
VVlad flrusdcindc Rex HungarixSc Bohemix fatfcus vrbi ius hmporijdc quo cum Matthia etiam priuscouenerat.diplomate dato conceflir. DchincFerdinandus Rcgnum Bohemix adepfus anno 1527 V Vratiflauiam pnmum ingrcflus eft 8c bis dcindc eam inuifit, Cumquc hac vrbe mirificcdcleft. re-turfingularibuscam vcrbis publicc prxdicauit 8c magnisaffecit beneficiis.Dignitatem Magiftratus fingularem in modumamplificauic,eamque illi tri-buitquxin nobilitatis commendationc primasobtinct.arqucfua iuterceflioneapud Carolum V. lmp.cffccit vt multisac rnagnia viitutum prxmus<3ato Priuilegio anno 1530 cam ornauerit.
Anne 1563 DiuusMaximilianus viuo patre inbane vrbem venit.quxdcfententia CxfarisFerdinandi p. in illius verba iurauit. Quam illc animopropenfoinhanc vrbemfuerit Scquantoperecommodisilliusftuduerit in recenti mcmoriaeft. Quod codcm animo 8c volunrateSacratifs. Imp.Kudol-phus 1 Iergaeam affcftus fit.anno 7 7 quando cam vidit 8c haftcnus multismodis abundedeclarauit 8c quod inpoftcrumquoquecam pro innau clc-nrentiafitdcclaiaturus.fpem Ciuitasfirmiflimam concepit.
Si quis vrbishuiusfitum,fplendoremxdificiorum,turtiumatquetemplotum ftrufturam atqjconuenicntcm plarcarum ordinem intueatur, itcm 8cfolicirca vrbem fertilitatem mercatutam 8c rerum omniumabundantiamquxinhacprouinciacircavibcm nafiuntur 8c cx diucrfispartibus orbism vr-bcmaduehuntur confidcrct, cum prxcipuis cam Germanix vrbibuscertaredixerit,pauc»s autnullasei prxfcrendas cenfebir.
Qux vero in hominum focietate fumma furitornamenta in hac vrbe funt prxcipua. Ariftocratia enim plenaeftdignitatis, 8c Senatui cximia reue-
xcntia plebsobtemperat. ( . J. ■ r
Leges autem non ad vllius partis aut faftionis commoditatem latx, fcd ad honeftatem,iuftitix conferuationem Sc xqualem ciuium confociationemditeftx. Et fenatus eft vigilans 8cacer in lcgum defenfione, iuexerccndis iudiciis in dilciplinxconferuatione, in punicndis dcliAis,8c in tucnda pacc. Scd& de iure quoquc in hac vrbc a Scabinis 8c eorum afleffonbus quibnfcunque i n hac proui ncia confulentibus rcfpondctur.
Sunt 8c omnisgenerisartes vitx vtiles in ciuitate.
Prxftantia ciuitas hxc profert ingenia, qux in bene iftic conftitutis Scholis liberalibus artibus erudiuntur,8cad rcs magnas traftandas prxna'«ntur.Ne8c hoc omittatur fucculenta in hac vrbe coquitur Cereuifia, qux vulgo Sfdjeffs dicitur & bonum pwebet nutrimeutum, vndc &o»nibu»»hi»
huitts prouincixceteuifiis ptxfcrtur 8c apud vicinasgentes in magno habetur precio.
Longitudo huiusvrbis cft 34gtad. 6c totidcm Minutorum, Latitudo guduum Jt.io.
> ■
43
t -. «<..