M ATISCON ,

VrgvNbicvM folumarnpliusolimfurtaclatiVseXfdifumjVrputa.quoflnonvfliirtLletTcompTuvi^egna ambitu fuocomprqhendebat.Prima-ua quippeamplitudinefua feptem prouinciasfiuedioscefescomp1e<flebatur, quxcompluresfubfe Cathedraleshabebant earnm tertia erattugduneniis non qui-demGallia.quzIariusextenditur fedpotiusProuinciacontraftior PraeftenimHeduenfi, Houreun:Matifconenfi Mafcon Cabilonenfi Chalon:& Lingonenfi Langres:Pra?fulibus HuiusnuncProuinc'»primarias exhibemus vrbes, Matifconem & Cabillinum. Quarum illa, non ijfdem fempereft appellaranominibus ^RomanisMatifcon.tlGregorio Turonefi&alijsmatiifane MarlianoMafcon, Antoninoinfuo ItinerarioMatifconene Caftrlim, rtuncupatur.jSunrautem quxdehacvrbe inantiquioribushi-dorijs inuenias, tam pauca, vt cum ex Ca?fare antiquitatem eius inrellexcris. originem cerr£ explicarenonpofiis Situseiusad Ararim fiuuium,re<flo&longotra<flu porrigitur,qiliexVogefo monreortus,Heduos & Sequanosdiuidit.hos in Burgundia: Comiratn,ilIosin Ducaru pofitos,&in meridie fluens,1 Ugduni, Rhodanomifcetur Qu2ehuicvrbifepeincideruntcladesfubAttila,fubFrancis, Burgundiamimpugnantibus fubLo-tharioLudouici pijfilio.fubLudouicoiuniote hae inquamcladesfaciunt, vtantiquam eiusformam defcriberenonpofiimus.cilmtottes reparata fuerit, vtearumfubftru<flionum,quashabuit,velC$fare inGallijsbellumgerente vel cumBurgundiones inG d-liam primiim venerunt,veftigium fere nullum adpareat. Nec vere deforma qua poft illatam a Lothario cladem, reftaUrata fit,cort-ftat.Tanrumidnotumeft.quodabvltimaeiusreftitutionefupereft.Eareftirutio fjfta eftfub Philip. Augufto.Anno falutis M cc.xxn.cumgenerofiorisanimiciuesorfifuntvrbem nouismoenijsconcludere.&aduerfusprsdonumincurfiones vallo&Dropug-liaculismunire Sextuncconftituerunt portas.&opidumoratorijspublicisdecenterornarunt.Interqu^diuorum Petri & PauliEcclefia,in qua facrorum eft Curia ,quat pridem extra vrbem fita crat.vt vrbis murorum veteres ruin® declarant, quv inter hanc Ec-clefiam^&S. Vincentij coenobium, i D. Niceta condirum.vifuntur. Sediftis kLotharioeuerfis.Diuorum Petri& Pauli Ecclefu di-lierfoloco reftauratafuit,atq;apud eain Canonici,& vocant, Regui„res colIocati:Nec longeabhis,Prochodochion,&coemireriumpublicum. Quod aurem hoc D. Perri coenobium, natura &opere munitum erat,&Carolus Burgundionum Dux Cauonicorum fi-demfufpe&am habebat,iufliti]1uddeferi:eoquefa<fl:o,Canonicireceperunt feadeam vrbisEcclefiam.quaripforumalioqui iuris,abijfdemetiamnunctenetur.Erat&aliaEcclefiajprimiarquefanfliorisinftituti, Canonicorurw, quosRegularesvocant, D. Sre-phani ritulo.incolleextra vrbemfita, qu«K Lorharioeuerfa,inIuda:orum poftea vfufuit: ex quo&hodic ponseo pertinens.Iu-datorum vocatur. Sed exaflisGalliamludajis, illa Ecclefia Parcecica &Curialisfa<ftaeft.EcclefiaautemCarhedralisprimo dicatafuit fub nominibns Apoftolornm Perri& Bartholomxi, ac martyrum Geruafij &Protha fij SedGallia: Rex Childebertus,eius no*ininis primus, quoeratpietatisaffe<ftuergaS.Vincentiummarryrem,reconditisibieiusreliquijs, multiseam Ecclefiam benefieijsauxir. Quo eDenit. vt.cum populi quoque affeflio ad Regis pieratem accederet.appellaretur hsec D. V incenrij Ecclcfia.Sed pulcher-rimumapudMatifconiosxdificiumeft Dominicanorum ccenobium,quoloco,anteComitum eratpallatiumaS.Ludouicoextru-tftum.QuodccenobiumHugonoticarabie.annoM D lxii &rurfum.annoM ILlxvii vaftatumfuit Quodidem&minoritarumccenobio,&iudiciaJiforo,& collegio ) &carceribus,&omnibusfetevrbisEccIefijs.profingiilariiftiusf.i<ftionisgeuio,accidir.

CABILLONVM.

ABTLLONVM op.Matifconefinitimum inLrouincia Lugdunenfi,r>ucatu Burgundiac&Francorumrcgnofitum nomcnrctinenliCha!lonsfurfaonc.Pcrantiquume(rc,cxCxiatcintcllig!tur.Nim,5c ipfiujin Hcduis ad Ararim (itumrcfcrt,5c in fccollocafl" Q^Cice-ronem:5c P. Sulpitium.vt rci frumcntarixprxc(Tcnt,in fuiscomentarij.s meminit.Scd antiquam ciu formam.Sc primum (iru". codiffi,c.liuscft oftcndere. quodfrcqucnterabijs.qui inuniendi arrcm profitcrcntur, multa in co mutata fuerint. Cum illud quoq; fitcontro-ucrfum, fiicritnc olim id folum Cabillonum quod hodicfcuti forma conclufum, vctuftilfima quoq; habct mocnia; an vcrb longiiis nisfiruscxtcdcrctur.Exiftimantcertiquidam.nonfolum D- Pctri ccenobium, inquonuncarxconftitutacft, vcrum ctiam quar fupra mi.nenti vineta. vrbis mariibus conclufa fuiftct, cicjucrci vctcrcs.quiillic vifuntur.ruinasargumcnti efle putant. Alij,conrraiudicant.Cabillonuniinitio,5eeam rcgionem in qua nunc D. Pctri coenobium, diucrfarum fuiflemrifdiiftionum, 5c poftca non tantum idfpacij,quod D.pctii ca-nobio 5c aniiqux vibiinrcricffum'ft. nouam vrbcm complexam cflc.vtriimctiamtotum id fubutbium, quod a D.Ioannc 5cantiquomaccllo nomcn habct, 5c fubmbii D. A-lcxandri bona nortionc.Scd vtcunq. Cabillonu vcl ampliusoiim fucrit vclminus conftatccrtc.idhodicCabillonum cflc quod Cafarad Ararim polirumfcribit.lbi CathcdtalisEcdcfia mitio cbfecratafuit fubnomihc D.Stcpbani,quamChildcbcrtus,primus GalliasRcx.cumnufcre laccntcm atqucaffiittamortendiflct,rcftaurauit multifque donauit immunitatibus & priuilcgijs,ct>Ilocatis ibi D. Vinccntij reliquijs.quascx Hifpania (ccum dcportarat.Eo fa£tumtft.vt Ecclefia D.Srcphani appeilari dcfieiit S.Vinccntij dcinccps nuncupata.Eft 5< alia Ecclcfia D Geoigij nomine, m qui 5c Canonicorum Collcg um,& facrorum vrbis Curia Ea vcro cft Ecclcfia quarfola, quo tcmpore Lotharius Ludouici pij filius, Cabillonum 6c quatuor cius fuburbia vaftauit, inccndiueuadetcpotuit Prseter Ecclefiam paroecicam feuCunalem quatuorcocnobia,prioratuum(vtvocant)nominccgrcgia (incac fplcndidafucruntiS Colmi,quod Cluniaccnfi.S Crucis.quodS.PctriMatifconcnfis vrbis;S Maiix quod S. Bcnigni.apud Diuionenfcs,5c S Laurcntijquod InfulxBarbatapud I ugdu-tium fubditum,5c Vcluti mumcipale cft Duo funt corum,qui mendicitatcm voucrunt coenobia .Carmclitariim : in D. loannis,cui a Maccllo nomcn,5c Mi.notitaruminS. LaurentijjVt illic vocantflitburbio.abco Philippo DuceBurgundia;,cui Botlicognomen fuir.cxrruQa.In coautcmfubutbio, quod S.Ma-rii nuncupatur.extat virginumca-nobtum ordinis BcncdiAinfiquodante haca S.Clara nontcn habuit. Atquciftaquidcmdercbusccclc(iafticis.Quodadftatum ciuilem attinct,Cabi!lonumCoinitcshabuit,6c fcdcs olint Regia fuit Gontrant.Sc cx indc nundinis,quaruin omnimodarffetitnmunitas, binisor-jtata , vtrifquc ad totum mcnfi m durantibus, altctis Brandohijs. altctisab Auguftomcn(cnuncupatis;ScdCabillono poft magnisa(fc£(o cladibus, hxquoqnc nundinataliotranflattefucrunt. Primoquidem Gcncuam,quaevtbstumctiam tcgni Burgnndici crat, dcindc Lugdunum, vbi nuncquoq; haben-tur. Atqui,nul!atamcnhuiustranflationishabira ratione.Cabillonius Nomaitha,vfurpat nundinarumac mercatuum magiftri nomcn, id ccrtc, ncprcc-rogatiuurr attlittat fuorum maiorum cum ncq;alioquiCabilloniim,antiquasimmun!tatesamiferit N.tin 5c hodic, quoanni temporcillae nundinae ha-bcbantur, n.moCabillonijapparitot.feu rcgius.feualius poteftqucnquain iurc fiftcrc vcl in eius bona manusinijcerc.Cabillonijpr;Etcrca,patricioruma-liqucm fibi vtcinum in fuae vrbis Duccm militarcmabsfcfcdclcftum rcptafentant fiftuntque, non illi quinomine Rcgis vrbi praecft.fcd vrbis Epifcopo.N mii , antequam Burgundix DuccsCabilionenfim Comitatum fiui iurisfcciflent,acccptum aComitcCabilloncnfi, Ioannc,filio StcphaniCommsBur.gundix ''jlmarum Principis(quodquidcm acciditannonnllcfimo duccntcfimo,quinquagc(jinofcxto)Epifcopus cratprxcipuus vrbis dominusac pa-tronus, & cdifta proinulgabantnr fubnominibusEpifcopi & Comitisifcd Epifcopi, hononsSt prxrogatiui caufa,nomcn pratcedcbat. Nuneciuttas produnidia tantii partc,indominatucftEpifcopi,pio rcliqua ipfius Rcgis. Et Epiicopus fuu nunc quoq. habet in vrbc Nomarchu,8c vrbs ipfa in duasdiuif.t iu.rifdiftiones, partim Curiam habct ludicialcmCaftclli, quae R gia cft. partim Epifcopxi,5c Canonicoru Cathcdralmm collcgij, inquaEpifcOpalis illc No-ntarcha,ius dicit.Cabillonum olim Remp.habuit optime inftituta,5c plateas proartificium varictate.diftinftas eamq; vrbis partcm.in qua ccrdoncs agc-rcnt a Patticioruinmagiftratuuinfimulq; Ecclefiafticorumrcgione. fciunftani Ciuesautcm ornnes libcros,cx quorumfamilijs,qua:anriquitatcprxccilc-rcnt, dcligcbanturad Rcip.adminiftrationcm fcnatorcs, quibusfohs.inconucntibuspubhcis fentcntijEdiccndxauftoritas e(Tct.Nunc,Cabillonii Prtto.rcm,fcu,vt vocant Maiorcmhabcnt.fcnatorum vrbis principcm.ilcj; in caufis ciuihbus iusdicit.in ipfiusvrbisPrxtorio.quod & inalijs Burgundix ciui.tatibusfolcnnc,atquc vfitatumeft.Olim autcm eiufmodi Maior, potcftatcmhabcbat, non modo rcrumciuilium.verumetiam criminahum. Scd cam.qutfcquuti funt Nomarchae fuftulcrunt. PermultaefuntCabillcnij Patriciorum acnobiliumBurgundixmagnificxdomus. Olim cnimBurgundixDuccs.vtplurimum ilIicagcbant;eo<juefa£iumcft, vt Cabilloniorum plurimi immunitatibus fruantur,fo!i cobilitati conceflis. Et vero intcrcxrcros.Gallica hn-gua vtcntcs.Cabillonijmoribus funtornatiflimis,arqucobcgrcgiam in coauiftu fuauitatcm,quamipfa quoque fcrmonis elcgannaSc vcftiuitascommcn.Oat.omnium.quiGalitcxlinguxornatuiftudcantlongedifcrtilfimihabcntur Cabillonum ab attila Hunnotum Ptincipe, vaftatum. a GontranoRegerc.ftitutnm fuit. (fque inccrnobio illic S. Marcclli conditus, pro dignitate regia.maufolxum habt bat, quod Caluiniani ,anno mil rfimo, quingcntclimofcxjgcfimofccundo.encrtcrunt. Alia dcindeCabillonij vaftationcfcqunta pcr Lotharium Ludouici pij filium.rursum tamcn inftaurata vrbs,priores vi-res 8c pulchritudincnt rcccpit.Subic£la ollm Matikoncnfium Nomarchix,nunc quoq; menfura vint Matflsoncnfi vtitur,ahoqtu rtbus diuctfuiu ntuta-tiSjNvmarchiam proptiamhabct,