HISPALIS-

ISP a n i a qux Germania minor,Gallia maior,£t multis, qui diuerfo tempore, florueruntCofinogra-nhis inrrespartesfecara eft, in Bieticam, I ufitaniam ,&Terraconenfem.Abalijs vero deinceps,ius vt% facilius Prouincijs late patentibus dicererur,quarta eii addita, Gallaciar. Sed & h.vcProuinciarum di-ITSd ftinftio in ConcilioIllibertino,in plures excreuit, quemadmodum GerundenfisEpifcopus,& Va-(i us in HifpanixChronicisperhibent. Bxtica iB®to,qui poft Tagum Hifpanisimperauit, nomenac-ir & ^ pleriiquefcelix ac beata dicitur: Nam in ea Homerus Elyfios campos collocauit. Poftmo-dum\ VVandalis, VVandalufia.&modo, Andalufianuncupatur. Vrbsineafamatiffima&Regia,S e v i l l a fiue S ibilia , olim H i s p a l i s di&a, Baeti flumini iun&a, totius propemodum Hifpa-nise emporium celeberrimum .antiquam dignitatem & magnificentiamretinens.vtenim Strabo, flo-re- fui temporisemporium celebrat.It*etiamnumampliflimisnegotiatorum commertijsdiues, cumooulenriflimumfintTe^ium in,Hcarum occidcntaliumrecepraculorn:Nonicnautem&t)rigincmvndehabear,varieaTari;spcr.hibetur IfidorusHir |,atenflsFpi(copus,lib.originum XV.cep. 1 Hi(pal,m,inqult,C«(arIuilusconduIrrquamexfuoriomiiw &Rom™ vrbis vocabulo. luliam'Romulam uuucupauir.H ,r P al,sau,em a

lij aDnercuic^aii^auiTnipanjjvai.. t . - V ,, , , -r ■ • 1

HerculisLibyci,qoi ipafreRexcreatus,Hi(paniasaccepif,tefteBeroto:HicHiipalimciuitatem .quaenuncSibilia, vuIgoScuilladicitur,condidit:Ec totaHifpania,quafiHi(paliaabeiuscolonisdi<fta GerundenfisEpifcopus, Raralypomenon Hifpanixlib.1.7.&f fcribit Hifpalim multiferunt ab Herculeconditam, ficque vociratam. fiue, quia obaquarum abundantiam, palisfuppofitiscdificatafir,fiueapalude,qucmaxima vrbemcircundat,Hifpalisdi<ftaeftaprioribusantiquis:Poftea veroaluIioCxfare.Romu-lcaappellata.vr Straboni placuit,:! oiius nomine.vulgata Iocutio,originem traxit. vt Siuillia appellerur, tanquam 1 Iulio Ca:fareinftaurata &dicaturciuitasIulia,referuntqueprqfatumCsefarem,eandemVrbemconftruxifle.Q > uodtamen verumn6neft,cumapud T.Liuium commentariaqueprxfati lulij Crefaris ac I ucium, plurimofque fcriptores antiquicres, fiateius ciuiraris mentio.Potuit tamen Tulius Caelar illam inftaurafle labantem.auxifle acclilatafle, Nam & Romanorum Coloniam eandem eflfecit Obti-nuit tamen modcrna literarum locutio.vt priftino nomine,ab eo nuncuperur Benedi<ftus Arias Montanus, vnicum & vereadmi-randum liieratorum decus,qui Hifpalim ortu commendatiflimam reddidit. Huncin modumde parriae fua; appellatione, ad can-didiflimum virum & pnecellentem huius a:uiCofmographum Abrahamum Orrelium fcribit. Hifpalis nomen Phoenicum eft exSoila vel Spala deflexum.quod planitiem,fiue virentem regionem fignificaqquale eius territotium confpicitur. A Grqcis vero addita eftafpiratio; Arrabes autcm, quod P, literam non haber, ob idquepronuntiarenequeunt, fere ad natiuam vocem referentes.Sbilladixerunt,deindeChriftianorumvulgus S evill A ,vtnuncappellauir

A quocunque tandem Hifpalis fundata &denominata fuerit, lulio Cxfari reftaurationem, Raymiro Regi, aclongo temporedeindeFerdinando 111 aMaurisliberationem defert.Vrbs eft Ba-tica: Prouincia; ad mareGadiranumclariflima ,forma rotunda,«dium pulcherrimarumfrequentianiditiflimeculta,totiufqueHifpanixemporiumflorentiffimum quod exvarijsmundi parti-bus,maximc vero ex Indiaoccidentali.quqftus incredibilesfacit Ad tantumfiquidem negotiationisculmenHifpalenfesdeuercre,vtipfifoli,hocpriuilegio gaudeant quonulluminlndiam tranfmittaturnauium genus,quinhicmercibusoneretur,machinis&tormentis'belIicis,commeatu,milite omnibufque ad tantam nauigationcm requifitis.SerenifliiniHifpaniarumRegisncmincinftruatur. Ouseclaflis in Aprilicopiofa & ingentiprjeftantiflimoruinbonorumcopia referta,quorumprecia omnemferiasfti-mationem fuperant.inIndiam tendit. Quotquotetiamexeademlndianaues,pra:ciofiflimisonuft£ethefiiurisAeolo benefauen-teredeunt.huius Vrbislittus appellere.mercefqueexinar.irecoguntur,qu®frequeuti numero,quotannisin Auguftovel Septem-bri.in^entesatqueincredibilesopesconferunt. Efthicampla& magnificaftrufluranobilisdomus, Guherratcrem & Cor.fuleshabeiTsXII .Qu «^negotijsIndicis,qu*ibidemgeruntui,La cafadelacontraiftiondeIasIndias,nomenhabet. SituomnesHifpa-nia" Vrbes excellit.agrum habet pinguem ac peramoenum, omnis generisfrugum, olei. oliuarumque feracem , f ucftuofis conce-ptum arboribus,maximi,palmis& citrijs,quas Narangios H ifpani vocanr. Nobiliflimus fluuius Ba:ris vrbem prseterlabitur, Pro-uinci^ Beticq. vt Strabo & Plinius aflerunt,nomen dedit.Gaudalquiu:r ab Hifpanis dicitur,Africana fiue Arabica voce qu^idem,quodfluuiummagnumfonat,vt Vafxusperhibet. priftanseft,& multa: vtilitatis.vtrinque perpulchriscoliruroppidis. VndeiStatio,Martiali,Silio,&Seneca,maxime celebratur.I igneoponre.quemparua nauigia cateniscompa<ftumfuftinenr,admodumdele&abilis.In Atlanticum mare,magno cu m impetu excurrir. In H ifpalenfi auondam fuburbio meridiem verfus, quod ipfiirumlingua E1 tablado vocanf,plurima antiquitatis monumenta eruuntur e terra, vcluti tymbi,lapidea? ac vitrex lampades, vrnx nu-mifmata, & alia id genus, ex quibus Romanorum fepu lturam hic quondam fu ifle, intelligi poteft. Altera exparte,miliariab vr-be,conuulfse vrbisantiquas,atqueTheatri ruina; videntur.locus Hifpanis Seuilla la vecia, hoceft,SibiIia vetus dicitur. Vehemen-terautemHifpalenfem ciuitatemcommendat,aqu£edu<Ttusinfignis a Mauris. incredibilibus impenfarum fumptibus,opercfor-nicato,conftru<fl:us,qui excanato riuo, dimidiati miliaris fpario, iucundam incolis aquationem pratbet, vndequamplurimifon-tes, ad ciuitatis neceflirates deriuantur. M irabili vifu, quanto irinere, nimirum fex miliarium, per ca:cos terne meatus a Carmoraciuitate,fcaturientesfontesinhuncaquxduccum, deducanrur.Vnde Loscannos deCarmora,Hifpanisdicitur.

DeHifpali ita L Marineus Siculus lib.XIX.RerumHifpanicarum fcribit.Vibshxcmaxima eft, & opuIentiflima,meoqueiudi-cio,multisHi(paniaeciuitatibus,nedicam omnibus,anteponenda.Eftenimambitu magna, formarotunda, vilu pulchra.rempliscelebris,Sacerdotibus exculta,multis equitibus nobilis,ciuibus plena, domibus infignis, plateis & vicis hilaris, hortis & fontibusamoena,tutapropugnaculis,mcenibuscin<fta,defenfaportis&turribus,campisiucunda,agrorumfrugibusabundans,oliuetis&magnisoliuis&oleo felix,mercatorumcomertijsdiues,artibusadornata mechanicis ,& liberalibusftudijsilluftris, plena multispifcium generibus,&magnis oftreis,palmetis&paImulis&arborumfruaibusexuberans,oftiomaris&nauigabilifluminelig-neoque ponte, quem parua nauigia catenis compaftum fuftinent, admodum deleiftabilis. Quapropterverum eft illud adagium,quod vulgo dici folet, hominibus,quos Deus amat, Hifpali domum largitur & vittum. In ea fiquidem multo melius viuitur&abundantitis,quim in alia,quantumlibet vrbe ditiflima totius orbis.Dc cuius templo maximo & nauigiorum numero.Icripfimusalioloco.Cuius Vrbisnomen BarbaraEMauritaniasgentesdeformarunt.quoniam p,literacarebant,eiuslocob,pofuerunt,&cste-ris conamutatis literis,Sibiliam dixerunt. H jec de ciuitatis Hifpalenfis felicitate,fufficiant.

9