2o Oter. & Bond<
maxime controverfum eftinter Dodlores.Alii nam-que Judici faeculari in hoc cafu jurifdidlionemtribuunt eo dudli fundamento, quod ftatuta ,qux refpiciunt bonum publicum totius comrauni-tatis, comprehendunt tkm laicos , quam Cieri-cos , 8c Religiofos , ut obfervat Jaf. in l. pla-cet, C. de facrof. Ecclef. Vulpellus de libertateEcclejiaftica , 3. par. num. 13.
13 Alii autem contra putant, eaperpenfa ratione,quod alias libertas quodammodo infringitur Ec-clefiaftica, contra text. in cap. non minus, cap.ad-verfits, de immunitate Ecclef. ita obfervant A-vendanus de exequend. mand. cap. 4. 1. par. num.30. Gregor. Lop. per text. ibi, in glofi. verbo, elganado , in /. 24. tit. 13. part. 7. Caftillo in l. 70.7 'auri, n. 10. Aviles in capitibus Fratorum, c. 17.glof. 1. man. 12. 8c conducunt tradita per Covar.in prad. c. 33. n.y.
14 Verum hanc opinioncm,8c adverfantium D06I0-rum diflidium, eo diftindlionis federe,conciliare in-tendit Guttierr.i» pradicis qucefi. l.i.quaß.q.. quod,aut Judex fecularis procedit contra perfonas Ec-clefiafticas , feu Religiofas pro executione pcena:ftatuti, feu ordinatioms , fatisfadlioneve damni,& in hoc cafu Ecclefiaftico, non vero fasculariIis fit dirimenda judicio. Aut procedit contrapecora, 8c paftores , qui fuerunt reperti in locoprohibito , pafcuo alieno, aut vetito tempore ,öc in hoc cafu Judicis fecularis competens eft Ju-dicium •• quam diftincdionem , 8c caluum bipar-titam fedlionem , Dom. Auditorum hujus Rega-lis Pintiani Senatus pluribus in litibus admifi'amefle recenfet Gutierr. ubi fuprd , Casvallos Hb. 4.communium , q. 1. a man. 621. exprefliüs tom. ul-tim. 8c tradatu de cognitione per viam violentice,q. 11. d tium. 4. qui alia fcitu digna in propofitorefert. Et aliam . noviflimamque diftindlionemMarthas de jurifdittione , 4. parte , centuria l.cafu8. d n. 3. adjecit, 8c refutat.
I 3 Sed , cum monafteria pro fuis pecoribus alen-dis , pafturagio publico uti pofle fuprd dixerim,conlequenter ante didtis annedli poterit , quodfrequenter in controverfiam deduci folet, an inoppidis, ubi habent domos cultura: deftinatas ,vulgö didias granjas , ubi frequenter folet adef-(e quidam Monachus , vel Donatus ab Abbate ,vel Pradato monafterii defignatus, eorum paftu-ragio , pro portione unius civis , vel vicini, utivaleant.
16 Qua in re negativam partem fecure ampledtor.Pro qua facit text. expreflus in /. ejus qui ma-numißt, §. fi quis negotia ,jf. ad fnunicipalem, (procujus tex. intelledlu videndus eft noviffime Nar-bona inl. 20. glof.2. tit.i.lib.q.. Recopil.num.10j.)ibi quis negotia fua , non in colonia , fed in mu-nicipio femper agit, in illo vendit, cmit, contrahit,& in foro , balneo , fpettaculis utitur , ibi fefiosdies celebrat , omnibus honoribus , denique mu-nicipis commodis , nullis coloniarum, fruitur, ibiinagis habere dornicilium, quam ubi colendi ru-ris caufa verfatur , videtur. Quibus verbis fatisaperte fuadetur habentem dornicilium principalein illa , feu civitate , vel municipio , ejus tarnencommodis, & emolumentis , non verö coloniasfrui debere •• unde cum Monachi principale do-rnicilium in loco , ubi fitum eft monafterium ,habere videantur, confequens eft ejus tantüm pa-fturagio perpotiri pofle.
jy Secundo , quia Monafterium , Ecclefia,vel Capitulum civilitatis commodo tantümutitur in loco, in quo fuit conftrudlum, veltranflatum, juxtä dodtrinam Bart, in l. 1. num.
n. de Pafcuis,
12. ff. ad rnunicip. quem in propofito refert ,& feauitur Gregor. Lopez in /. 9. tit. 28. part.3. Gloff. in verbo, como a los ricos , prope fine/n ,Buiza Llamazares in expofit. conß. Legion. §. 19.num. 43. expendit Narbona in l. 20. glofi 2.num. 20.
Tertio, quia non dicitur proprie habitare in 18loco , qui habet unicum, vel duos fervos pro-pofitos in eo , cum potiifimam partem familias,domus, & rei familiaris in alio retineat , uteleganter tradit Rebuffus per text. ibi in l. de-teßatio 40. §. unicus, verßcul. ad hoec dornici-lium , ff. de verbor. fignif. Cum ergo vicinis, &habitatoribus oppidorum pafcua tantüm com-petant, ex d. I. 9. tit. 28. part. 3. ibi Ca todoome qua fitere y morador , &c. feauitur mani-fefie Monafteria , qua: habent colonias, cümin eis proprie non habitent , pafcuo oppido-rum , in quorum terminis funt conftrudta: , po-tiri non pofle. Cui argumento adjunge text. in/. 8. tit. 27. lib. 9. Recop.
Quoad animaüa vero cultura: agrorum necef-faria habebunt Monachi ufum palcui publici il-lius vici , feu loci, ubi domum , vulgo, gran-ja , polfldent, ut in l. ß partem, in fin. ff. defervitu. ruß. docet Albericus in l. Imperatores ,ff. eodem, & in /. teßatrix, $. fin. ff. fi fervitusvindicetur. Cravetta conf. 60. num. 3. & conf. 134.Arifminus Tepatus tit. 370. de pafcuis , c. 8.
Nec obftabit tex. in /.4. tit.11. lib. 3. Ordtnamen- 20ti, qua: eft /. 12. tit. 7. lib. 7. Recop. ibi Salvo tanfolamente con los die hos bueyes ,jy ctros ganados conque labran en Jos talcs lugares los herederos ,y ve-zinos , y moradores en ellos , quatenus requirit,quod ut quis poflit cum animalibus cultura*deftinatis palcuis loci frui , eft neceflärium, quodfit vicinus , 8c habitator , nec fufficere , quodhabeat bona, 8c fit heredero de aquel lugar. Quiarefpondetur ibi dittionem illam Y non poni copu-lative, fed alternative; ficut plerumque con-ftitui folere fupra. diximus, c. 4. num. 21. Et ifteintelledlus aperte colligitur ex verbis fequentibusejufdem legis , ibi E las tales penas feanpara qual-quier de los herederos, y renteros , lobradores quelabraren las dichas heredades , 8c paulö inferiüs,ibi Y que puedan hazer prendas por las tales penasen los dichos ganados , que anfi fiteren hallados ,en las dichas dehefias por qualcfquiera herederos, 0renteros, 0 otros labradores. Nam illa didlio quä-le fquicr in uno ex iftis verificatur, ut in capit.folitee , de majoritate , & obedientia , 8c per iftamlegem lüppleri debet dida lex 9, tit. 28. partitte 3.ut alibi diximus , öc ita obfervat Burgos de Pazubi fuprd , did. I. 3. fauri, num. 392. cumduo-bus fequentibus , Avend. qui teftatur , 8c affirmatita Regiis conventibus deeifum fuifle in cap. 1.Fr (Ctorum , n. 13. Azeved. in d. I. 2. n. 12.
NOT-tE AD CAP. VIII.
D E contentis in hoc cap. refpedlu Clerico- 1rum , quo ad pafcua publica Univerfitatis,tradlant D. D. cumulati d Vifcont. ad Franch. dec.197. §. an clericus. Cumque omnes fentiant Cle-ricos efle cives , ac gaudere omnibus privilegiiscivium Loci , prima quarfiio hic propofita , aeproillis refoluta nuiiam habet diflicultatem ,Beltram.conf. 92. /. 3. Frec.de fubfeud. auth. 46. n. 4. ad fin.Gall. de frudib. difp. 3. art. 4. n. 83. & difp. 3.art. 4. n. 60. Hermofil. ad 1.1. Hifpan. I. 13. glof.2. n. 37. & «.90. tit. 3. p. 3. tom. 2. Panimol.dec,26. ad not. 2. n. 29. tom. 1.
I