cives, C. de incolis , libr. n .Sc exprefse firmatBaldus in /. obfervare, ff proficifici, jf. de officioProconfulis, nu. 12. infine. Cum igitur non liceatä capite meirbra dilcedere, ut in c. cum non li-ceat , de protftriptionibus , confequens erit Domi-num , & vaftallos, quoad ufum pafcui eodemjure efie judicandos. Maxime , quia Domi-nus oppidi majora fuflinet onera , quam quili-bet ipfius vicinus , civis , aut incola. Guber-nationis enim cura, onufque regiminis ab eopendet, ejus expenfis Judices creantur , vifita-tores mittuntur , cap.procurationes , cap. fiopiue ,14. de cenfbits , 8c alia pleraque onerofa eorumfolicitudini iubjacent , de quibus Guido Pap.qttecft. 6] . Avend. de exeqitend. mandatis, c. 9.Pratterea , quia Dominus cujuflibet oppidi contri-butioni ad inftrudtionem pontium , reparationimurorum cum fuis vaifailis o'onoxius eft , ut pa-tet ex l. ■). tit. 4.. libr. 4. ord. I. 18. tit. 1. lib. 7.ejufdem ord. 8c obfervat Petr. Antib. de muneribus,(jf honoribus , num. 39. ubi etiam difputat, an adalias colledtas teneatur n. 9y. Guido Papa quetft.38p. 8c in tuendis fuis territoriis etiam oneratur ,/. in nomine Domini, in Sardnia , C. de officioPrafetti Prxtoris Afric*: igitur fecundüm natu-ram eft eum fequi pafcui , 8c emolumenti publi-ci commoda , quem fequuntur incommoda, 6c o-nera , ex vulgari regula legis, fecunditm naturam.ff. de regulis juris.

Quaitum hujus aflertionis tutamen ea infidetconfideratione , quod Dominus territorii, etfiin aliquo loco particulari domicilium habeat ,cenfetur in omni parte territorii habitare , 8cvicinitatem habere, ut argumento textus in cap.omnis, de majoritate, (jf obedicntia , jundh GIolT.ibi affirmat Bartolus in /. affumptio , ff penultimo,ff. ad municipal. Baldus in l. (i quis ad declinan-dam, C. de Epifcopis , & Clericis, Socinus in cap.fin. de foro compet. Andreas Ifernia in titul. quafit prima caitfa beneficii amit. colum. 4. verfi.fin.quorum intuitus , Paris de Puteo in trattatu deJyndicatu , verbo , ftatutum , in caufa cujulHamcivitatis, quas ex coniüetudine, five privilegioufum pafcui gratuitum habebat in alio oppido ,refpondit fimiliter Dominum civitatis pratdidlopalcuo gratis uti pofle , ficut 6c caeteros cives.Contraria tarnen lententia verior , 6c fecurior eft,pra?ftantioribufque juris fulcimentis vallata. Etpro ea expendi lolet text. apertus, qui cavillarinon poteft , in d. I. 9. tit. 28. par. 3. ibi.- Maslos que fiteffen moradores en otro lugar , nopuedenufar dellos , 6c in /. 29. fequenti, ejufdem titali,& par tit* , ibi: Y como qttier que fie an comunal-mente de todos los moradores de la ciudad, d dela villa , 8c paifim in pluribus aliis legibus, idemexprimitur, ut in l. <p. (jf 7. tit. 29. par. 3. 8cverbum illud , moradores , de quo in dittis legi-bus Regiis , debet intelligi proprie , 8c vere , utcum Avend. lib. 1. de exeq. cap. 4. num. 24.(jf c. 14. num. 20. & aliis contendit Ignatius delVillar. d. lib. 1. fylva re/ponforum, refponfo 7.4. par. numer. 3. (jf <p. Nec convenit Dominisnon habitantibus in eorum locis, quia is pro-prie dicitur in villa morari, aut habitare ad com-modum pafcui, qui in ea refidet, 8c commora-tur majore parte anni, ut diximus in cap.prace-denti , 8c qui cum familia fua ibi inhabitat, fo-cum illic faciens, 8c omnia alia, qua: incolafacere confueverunt , 8c licet Dominus habeatdominium fuorum oppidorum non tarnen exhoc, ejus incola, vicinus, 8c habitator dici poteft,

Et Jure Pafcendi. Caput VI.

»5

ut in /. libertus, §. fila , ff. ad municipalem , 8c iril. cum nec, C. de incolis , lib. 10. Stephan. Ber-trandus confi. <ji. Vifo. confultationis , ThomasGrammat. confi. j.

Secundö inter incolas alicujus oppidi, 8c Do-minum ejus , difcrimen in jure noflro folet prte-notari , ut in c. ex parte tua, de clerico agrotan-te , )ibi: Princeps terra illius , ac cives civitatisejufdem ä te pofiulant , ubi iiotat Ant. de Bitt.quinimo ratione dominii domicilium Dominumloci non fortiri exprefse deducitur ex Clem.Pafloralis, $. denique, de re ju die. ibi: Deni-que licet Rex ipfie terras aliquas ab Imperatoreenere dicatur in feudum, non tarnen in eis , fiedin Regno priefiato domicilium fuum fiolvebat , (jfultra Joan. de Imol. ibi , ita pungit Corietus intrattat. de poteflate Regia , num. 64. qiuefi. 18. induodeeimo volumine trattatuum Dottorum , 8c fa-cit elegans tex. in /. lex Cornelia , §. fi tarnen infundum , ff. de injuriis , ibi : Quin non pofijit ibi do-micilium habere , hoc eft per omnes villas fiuas,quse verba ita in propofito intelligit Bart, illic ver-fic. X. qui ita inquit , dico quod Labco , qui dicitquem non poffie habere domicilium per omnes villasfiuas, intelligitur de habitatione, quia non poteftquis habitare in pluribus villis , 8c conducit text.in cap. ex parte, de foro compet. juntfta Glof. inverbo, Andegavenfi , ubi probatur, Baronem , feuDominum terra: , non effe habitatorem , leu inco-lam ejufdem , nec intuitu folius dominii dici poflein ea commorari, nifi vere , 8c realiter habitet, 8cidem deducitur ex 1. 11. tit. 20. par. 1. 8e videndusThom. Gram, deeifi. 103. num. III.

Tertiö pro hac parte facit tex. in /. 2. C. depafi- 1cuis publicis , libr. 11. per quem exprefse docetPaulus Caftrenfis confilio j~j6. Licet Judex , infin. libr. 1. quod pafeua civitatis non funt in do-minio ipfius Domini Univerfitatis , fed ipfiusUniverfitatis , 8c probatur in l. in tantum, ffuniverfitatis , ff. de rerum divifione ( 8c nos fiuo ca-pite dicemus ) Craveta confil. 1 54. Vifo proceffu ,colum. 1. Covarr. in pratticis, cap. 37. PetrusAntibolus, in trattatu de muneribus , num. 193.cum fequenti , qui ait ex hoc dominum oppidi,ut pote non habentem dominium pafcuoruin , nonpofle concedere exteris , feu forenfibus callri ,aut oppidi fui nemora prece , vel pretio, etfiipfe Dominus habeat dominium , 8c jurifdidfio-nem ipfius oppidi, quod ibi pluribus confirmatrationibus.

Quarto 8c ultim8 ex eo, quod ratio, propter 1quam ufus pafcui publici conceditur habitanti-bus in oppido, utique eft , ut oppida populen-tur, 8c augeantur, 8c habitatoribus abundent,ut in /. 2. in fine , C. communia de manumijjioni-bus , ibi •• Ampliandum enim magis civitatem no-Jlram , 8c in l. [2. C. de inditta viduitate tollenda,Rubeus confi. 9. infine, In catifii quee vertitur,num. <j. Gironda de privilegiis , num. 34. ibi: Ratioeft, ut oppida habitatoribus abundent , 8c fuprä di-ximus cap. 5. num. 4. qua: quidem ratio, & legismens in Dominis populorum in eis non habitanti-bus utique deficit, 8c labefatftatur , ergo per con-fequens deeifio ex vulgata regula capituli, cumceffante, de appell. 8c l.adigereö. D. de jure patron.

Quibus, 8c aliis fundamentis hanc fententiam, 1:ut veriflimam tuentur, 8c latiflime comprobantBurgos de Paz in d.i. 3. Lauri, par. 1. concl.3. a n. 462. Greg. L. op. in ditt. /.9. tit. 28. par.3. Didac. Covarr. d. cap. 37. pratt. Petrus deAvend. d. tratta. de exequendis manda. cap. 4. nu.

B 2 2 O.verfi.