y$z BVSCHIVS

tiquis Monafteriis teformandis. Bertoldus praefatus Clericus mihi tunc refpondit: Egopropter mulra, me ad hoc monentia , penes me firmavi, quod in Sulta nolo rema»ere.Cumque vidiflem animum ejus nullis rationibus ad manendum nobiscum pofle induci,tunc dixi: Si rogarem vos, ut propter me iretis in Brunswick de Hildefena ad quinque mil-liaria, velletisne mihi in hoc acquiefcere ? Refpondit: Nonfolum in Brunswick, fed etiam,fi vultis, in Magdeburg ibo propter vos, quod fedecim milliaria diftat de Hildefem. Tuncdixi : Si propter me in Brunswick aut Magdeburg pergeretis, tunc ad minus una no£le autpluribus foras remaneretis. Rogoergo.ut propter me hac nofte adhuc in Sulta permanea-tis. Qui in hoc mihi aequiefeens, illa no£te nobiscum permanfit. Direxi illo dies fratresboni teftimonii duos ad eum Hermannum LauW (5 Ioannem Bbdecker , ut fecum Ioquerentur,& ab errore fuo eum revocarent. Unde in tantum confortatus eft, ut altero mane ad merediens, erubefecret, quod tentationem ä nobis recedendi admififlet.

Capitulum XXIIX.

De graviore ejusdem tentatione.

FRater ille Bertoldus Semeyer ad religionem noftram afTumtus & inveftitus, in fine novitia«tus fui gravifltmam iterum habuit tentationem de Sulta recedendi, & habitum Ordinisdeponendi. Et quia fratres noftri debitam reforrnationem nondum obfervabant, ut praemi-(i, & bonum ab eis exemplum capere tunenon potuit: ideirco ante tempus profeflionis fuaeper breve tempus miß eum in Richenberg Ordinis noftri Monafterium, ante nos in Sulta re-form atum , prope Goslariam , ut etiam Fratrum iilorum videret reforrnationem pro fua inbono propofito meliori confortatione. Qui inde ante diem profeflionis fiiae in Sultam re-verfus, dixit Magiftro fuo, Fratri loanni Winter\ de Ruhenberg mihi conceflb, quod in tantumcaput doleret, ut, cum ad Gloria. Patri, inclinaret, videretur fibi propter capitis fui vertigi-nem, quod ftatim ad tenam cadere deberet. Qui ei refpondit: Si ego in capite meo ta-lem haberem vertigtnem, ego hfc nollem profiteri, fed potius habitum exuerem. Quo au-dito dixit intra fe : Jam rectum habeo magiftrum, qui ad vota mea mihi relponder. Cummihi hxc relata fuerant, dixi Magiftro fuo: Cur tale dediftis tentatofratri confilium? Ne-feitis , quod fratres tentati multa fibi proponunt & confingunt, ut tentationibus fuis darepoflint aifenfum ? Amplius non eritis magifter ejus. Vocavi autem poft hoc eum ad cel-iam noftram , eique mecum ante leäum noftrum fedenti dixi : Frater mi chariflime , quo-rnodo eft vobiscum ? Refpondit : Ncn per omnia bene, fed male. Et dixi: Vulris etiamcras faecre profeffionem ? Cras enim, videlicet in die Purirkadonis Beata: Maria?, annus eft,quod habitum per nos induiftis. Refpondit: Non, quia hie manere non intendo, fed ha-bitum raligionis exuere. Tunc dixi: Quando primüm ad nos veniftis, mihi dixiftis : San-Stu Bartholomäus Apoftolus vefter eft , apud eum perpetuö velitis remanere. Refpondit:Ita tunc propofui, fed aliumjam fenfum acquifivi. Cui dixi : Vos eftis primus , qui defeculo ad nos veniftis *, fi jam ä nobis receditis, multi alii Clerici per vos a nobis retrehen-tur. Si nobiscum autem permanferitis, eritis concaufa omnium, vos hie fubfequentium,xternae falutis. Refpondit: Ego pro aliis non poffum eife folicitus. Oportet, ut faciam,quod mihi convenit. Tunc intra me dixi: Domine Deus meus, quid faciam, ut animamfratris iftius ab ifto malo propofito valeam revocare ? Dixi ergo illi, prout mihi tunc inci-dit: Chariffime frater , vos dicitis , quod caput dolens propter ejus vertiginem , ut ad ter-ram cadere timeatis, cum ad Gloria. Patri, vel ad colleclias, inclinatis. Ex parte Dei promit«to vobis, fi nobiscum permanferitis, nunquam amplius caput dolebitis. Tunc ait: Habeoetiam plura alia impedimenta. Cumque vidilfem, quod fubterfugia quxreret evadendi, 8cratione vinci non poffet, dixi fibi: Si Deus vellet, quod hk profeffionem facere deberetis,Velletis tunc hie profiteri ? Refpondit: Si Deus hoc vellet, quomodo pofTem contradicereDeo ? Sed quis mihi Dei manifeftabit voluntatem ? Refpondi : Venerabilis ille Pater Magi-fter Gerbardus Groet , primus inchoator modernae reformationis per Alemanniam , cum ali-quam caufam magnam haberet agere de quaeunque re , & nefeiret Dei voluntatem , tuncpraemifla oratione voeavit aliquem ad fe juvenem deplatea, dicensei : Quid faciam in hacre ? 8t quod juvenis ilie fibi tunc refpondit, id aeeepit, tanquam ä Deo fibi fühlet refpon-fum. Faciatis ergo 8( vos fimiliter. Hie in propinquo multi Patres funt, venerabiles virireformati, de Bursfelda 8c de Marienrode Abbates ; in Carthufia, in Ricbenberg, in Whtenborg Prio.res: illos interrogetis, oratione praclhiiTa, ut Deus voluntatem fuam per eos vobis revelet;8t quidquid vobis refponderint, id pro certo feiatis eile divinam voluntatem. Tunc altefufpirans, ait : Pater, de nemine plus confido, quam de vobis. Committo vobis fuper ani-mam veftram, ut vos mihi dicatis, quae fit voluntas Dei ? Utrum hie facere debeo profes-fionem, an non ? Cui refpondi : Ponamus nos ad genua, 8t legamus unum Pater & AveMaria. Quo fa£o, iterum pariter confedimus, Tunc dixi; Frater mi Benolde, ex parte

Dei

N