$to BVSCÜIVS

Ego igitur & fucceflbr meus In Prioratu Sultenfi, quando Hajlis ad iJovum Opus fa&us fu!Praepofitus, cumfratribus noftris ultra annum vel duos permanfimus ibi Patres reforma-tores 8c confefTores, donec ad SanftumMicbatlemin Hildesbeim Monaflerium fui Ordinis refor-maretur, fub quibus a prima fui fundatione fteterant; ad quos tunc, ut merito debue-runt, benevolo animo redierunt. Moniales igitur iftae in competenti bona permanentreformatione, fub cura & provifione Abbatis de Sanclo Michaele Ordinis Sancli Bene-diäi, bene reformati. Et gratias Deol quod nosdeSulta tantum bonumibi incepimus,inanimarum plurimarum falutem.

Capitulum XVII.

Quomodo Monaflerium in hetningen Regulariflarum [de extrema pauper-tate per reformationem multum in temporalibus profecit, & quomodoprimum ad reformationem pervenerunt.

Monafterium Monialium in Heyningen, Ordinis Canonicorum regularium Hildeshe-menfis Dicccefis, ad quinque de Hildeshem diftans milliaria, anno Domini 1451. primoreformatum fuit per VatremBertboldum in Sulta Priorem, quando ego Hallis ad Novum Opuspraepofitus fui. Moniales ilbe propter vitamnon bonam Scirreformatamadmagnam per-venerunt paupertatem, Sc extremam pene pro tanto Monafterio penuriam. Cum au-tem Dominus Nicolaus de Cufa Cardinalis, äLatere Legatus, in Hildesheim perveniflet,Zelum bonum habens pro reformationeMonafteriorumeujuseunque Ordinis, commificDomino Magno Hildeshemenfi Epifcopo au&oritate Apoftolica reformationem omniumMonafteriorum utriusque fexus Fax Dicccefis. Epifcopus autem auftoritates fuas refor-mationis certorum Monialium Monafteriorum commifit ulterius Patri Bertboldo , in Sukatunc Priori. Et quia nullam habebantreformationem, debita multaineurrerant, duorummiJlium forenorum , utdixerunt; pauca etiampecora, quinque vaccas pro communi tan-tum, equos Stporcos fimiliter paueos; nee panem faspe haDebant in curia fua admandu-candum. Capellani earum in hieme ccenaturi, menfamad terram quandoque poluerunt,ut de lumine ignis viderent quid comederent, candelas ad hoc non habentes. Cummultis annis itainproprietate, inobedientia Sein minori vixiflent continentia, caeterisquefimilibus implicatac vitiis; quxdam earum anni (.*) JubiUi, quod Dominus Cardinalis dedit iddeftderantibus & quod pro eo mandavit ,facientibus , cupientes eile partieipes; Sc fan£tam refor-mationem, qux tunc ubique per Saxoniampraedicabatur, aflumere defiderantes, inHil-desheimpervenerunt, inftantias non paucas apudPatremScfratres de Sulta facientes,qua-tenus amore Dei Sc ob animarum ipfarum falutem adhoeipfiscooperari vellent, 6cearumefie Patres &informatores, ut fe plenarie pofTent reformare. Pater de Sulta Bertholdus hocaudiens, gravem ad hoc primum fereddidit, putans, intalibono propofito eas nonper-feveraturas. Cumque non defifterent in petendo Sc pulfando, & per feScper alios, fibinotos, inftantisfime illud expofeendo; tandem Sub-Priorin Sulta ix2Xtx Bertboldus Eyke ea-rum mifertus, fpem bonam eis dedit, & per fe Sc per alios Patrem Priorem follicitavit, utaffenfum eis prxbeiet. Qui tandem Papali 8c Epifcopali fretus au&oritate, confenfumpraebuit. Domina igitur Priorhfa Jlbeidis de Bortfelde 8c Albeidis Mollers Sub-Priorifla, tarnbono refponfb libenter aeeepto, ad Monafterium fuurn redierunt, caeteris iuis fororibushaec ipfa denunciantes, 8c, ut ad reformationem fe praepararent, verbis , quibus pote-rant, inducentes. Pater igitur Bertboldus in Sulta Prior venit ad eas in Heyningen cumplena au&oritate , fibi ad hoc necefTaria , 8c, cun£tis Monialibus ibidem in unum con-vocatis, commiflionem , fiiper praemisfis fibi faclam , literatorie exhibuit 8c denunciavit;ubiplures invenit Moniales bonarvoluntatis, quasdam tarnen ad hocnonparumdifficiles.Sed mandatum Domini Cardinalis 8c Epifcopi, 8c major pars fororum id defiderantium,praevaluit; Sc ita tandem omnes in fanetam reformationem confenferunt. Omni igiturproprietate ab eisfufeepta , difpofuit, ut viverent in communi, 8c omnia haberent de cx-tero communia. Et quia pauperes tunc erant, multaeis in Hildesheim ad comedendum.Scbraxandum procuravit, filiginem, brafium, lardum, cames, butyrum, cafeos 8c fi-milia; quas fecum tulit, quando eas vifitavit. Eleemofynas etiam , quas pro fuo con-ventu retinere poruiflet, eis aflignavit Sclargiri procuravit: plura etiam de bonis Mona-iterii fui aliquando publice, interdum fecrete, ipfis detulit 8c donavit. Pecunias quo-que ab extraneis conceiTit8c fecularibus, quas alterius eisaccommodavit,aliquas fuban-nuo cenfu ad redemtionerri , aliquas in certis terminis perfolvendas. Annuos etiam re-ditus five vievtualia quarundam fororum devotarum, reformationem adoptantium, ven-didit, ut debita earum perfblveret, Scuteisad manducandum provideret. Currus e-nim earum, cum pro rebus neceffariis comparandis feu adducendis in Brunfwic transmit-

teban-

(*) Cum. Dominus Cardinalis cum anno Jubikeo HiJtiefiam adveaiffet. MS. Sultenfe. '