gi6 BVSCHIVS
faniores concluferunt, quod confecravit, quia intentionem habuit confecrandi & faciendi,qua fancvta mater Ecdefia intendit, & verba protulit, per qua: fit confecratio, quamvis illaignoravit. Peccavit tarnen, quod id fcire debuit; 8t inftruclor fuus etiam peccavit, quianon debite eum informavit. In eadem fynodo ruftici per me interrogati, dixerunt Patertiofier, ave Maria, & credo in Deum in bono Teutonico, ut veros fe Chriftianos publica voceprofiterentur. Haec St multa alia in diverfis fynodis judicia exercui, qua: ante me ibideminterrogari fuerunt inaudita. Sed oportebat mandatis noftris, quorum Praelatus fui, obe-dire in fingulis oppidis, villis, caftris, noftrae jurisdi&ioni fubjeftis ; praefertim cum fci-rent, quod Dominus Magdeburgenßs Friderktu omnia, quae dixi, feci, mandavi & attentavi, ap-probaret, cognofcens me in veritate ambulare , qua Dei funt, quarrere, 8c proximorum fa-lutem, non proprium commodum, laudem feu utilitatem affeäare. Circumivi interdumin curru noftro totum pene Archidiaconatum noftrum Ecclefias vifitans, quomodo Eccle-fiae facramenta, baptifterium videlicec, corpus Chrifti 8c facram un&ionem» chrisma 8c fa-crum oleum cuftodirent, 8c quam vitam Plebani 8t Presbyteri haberent, inquirens, 8c quo-modo communis populus, viri 8c fceminae, praecepta Dei 8t San£be matris Ecdefia? ferva-rent, perfcrutando> 8c ubi defe&um aliquem reperi, continud emendavi.
CAPiTULUM XVI
De quibusdam notabilibus, quae in Hallis tunc feci.
Confuetudo Hallis erat ultra hominum memöriäm, ut venerabile Sacramentum, corpus Da»minicum, in die S. Marci Evangeliftae foras muros per circuitum civitatis in magna pro«ceflione totius Cleri 8c populi circumferretur. Quatuor funt in circuitu parochiae, 8c quin-ta foras inter Novum Opus 8c civitatem» Hi omnes cum fuis ciboriis 8t facramentis, unusjftatim poft alium, oppidum circumierunt, 8c omnis populus virorum 8c mulierum fequeba-tur, hoc modo : Plebanus enim ad & Mauritium, qui in fine civitatis moratur, cum fuo con_ventu Canonicorum Regularium venerabile Sacramentum fuum in magna 8c mirifice fa&amonftrantia cum Parochianis fuis deferebat in medium civitatis circa forum ad Ecclefiam B.Mariae Virginis. Ibi Plebanus ad Sanfiam Gertrudem occurrit cum fua monftrantia 8c corpo-re Dominico 8c fuis Parochianis. Tunc Plebanus ad B. Virginem , cujus parochialis Eccleßain corde civitatis eft , ubi alii prazfati Plebani cum fuis monftrantiis convenerant, etiamfuam accepit monftrantiam cum venerabili Sacramento» mirifice etiam valde compofitam,auro, argento 8t tabernaculis gravidam 8c ornatam. Ifti pariter exierunt ad Novum Oputextra civitatem, & circa portam oppidi occurrit eis Plebanus ad S. Odolricum cum fua mon»ftrantia 8c fuo facramento cum fuis parochianis. Hi quatuor in civitate habitabant. Ple»banus ad S. Lauremium extra oppidum prope Monafterium fuam etiam afportavit monftran*tiam cum venerabili facramento. Omnes ifti primo venerum cum fuis Sacramentis 8c Pa*rochianis ad Novum Opus cum magna fblennitate ; ubiMifsa ab omnibus devotifltme per-cantata, exierunt inde per circuitum foras muros civitatis, 8c quatuor majores Plebani lege"»runt initia quatuor Evangeliorum, finguli in fingulis angulis ftationum, 8c ita in civitatemredierunt, unusquisque ad fuam Ecclefiam cum fuo facramento 8c fuis parochianis. Con»fulatus Hallenfis dedit Praepofito Novi Operis de illa proceflione unam flopam vini melioris»quod Hallis trahitur: dedit etiam Priori Novi Operis, Scholaftico ibidem 8c omnibus Ple*banis certam vini menfuram. Omnes proceffioni interfuerunt praeter Praepofitum: fed illelicentiavit ad omnia, ideo portionem etiam meliorem recepit. Animadverti, quod haecve«nerabilis Sacramenti delatio in mon&mntiti diverfis , pariter incedentibus, fidei Catholica;multüm efiet nociva, imd 8c contraria ,• tanquam finguli Plebani, ficut fingulas habentmon-ftrantias, fic etiam finguli proprium haberent Deum, 8c unum non eflet corpus Domini-cum, quod in diverfis monftrantiis portaretur. Mandavi igitur Plebanis per toram civita-tem, quod non nifi unum facramentum 8c unam monftrantiam per civitatem 8c per circui*tum ejus portare deberent. Hoc audientes Plebanus 8c conventus ad San&um Mauritium*volebant, ut fuam monftrantiam operose faftam folüm deferre deberent. Relpondi, quodnon : fed fuam populo fequente ad Ecclefiam Beatae Virginis deferrent monftrantiam cumvenerabili facramento, 8c ibi eam relinquerent, 8c omnis populus civitatis cum Plebanisfequeretur corpus Dominicum in monftrantia Beat* Virginis pofitum, quae pretiofior erat cae-teris omnibus. In reditu omnis populus fequeretur corpus Dominicum per portam S. Mau-ritii usque ad B. Virginem, 8c tunc Plebanus ad S. Mauritium cum fuo conventu refumta,monftrantia fua, cum venerabili facramento 8c fuis parochianis in fuam rediret Ecclefiam.Oportebat autem, ut omnes Plebani mihi obedirent, quia omnes in Archidiaconatu noftroobedientiam in fua inveftitura mihi promiferunt. Confulatus autem 8c omnes cives com«muniter valde male de hoc erant contenti, quod illam longo tempore laudabilem habitamcoafuetudinem, cujus contrarium non erat in hominum memoria, ita fubito volebam in-
frin-