*h^r
SI4
BVSCHIVS
telebmri mtodavk, quod omnes rerum venalium venditores diebus celebribus feneßras fuas i'uuderent, &nihil venalt exponerent, qui ante nos diebtu celebribtts, ficut ferialibuf, cuncla venalia in feneßrü fuü ex-gonebant. 6fua pradicator nofler pradtc-avit, ea in ambone per mandatum pracepi obßrvari, Emen-datio populi Hallenfis per nos & noßrumpradicatorem fafta, ubique percrebuie, ißt, ut Dollar quidamordinis Minorum in civiate Nuenbergenß &c. 49. ira ut Hallis ufurarii, fe tnmen r.cfcientes ufura-rios. fk & alia plura fimilia - mulm etiam alia Bei mandam ad ejus pradicationem non folum Hol'j{nfes,fed&tom patriadiligentisßmecurabant obfervare. 'NB. SequcntiausqueadcapitulumXIX.Hon habentur in edito. Synodum ego ipfe, quia Arebidiaconus loci er am, perfonaliter fervavt; quodin, memoria hominum non fuit, ut Prapoßtus Novi Operis per fe fynodum ferväffet. Proconfules igitur &tnulti divites & docli audientes , me ibidem prafidere, ad Ecckfi.tm conflueb-ant. Sedi ergo cappaindu-ttts, flolam habens in coüo facerdoalem. Officinhs mihi ad dextemm, tf unus Plebanorum feniorum adßnißram conßdentes. Alii facerdotes omnes fiiperpelliciis induti , ad circulum in utroque latere chori ß-debant. Menfa tecla, duobus ceress accenfis, cum firinio rtliquiarum ßabat ante nos. Interrogavifians Archipresbyterum , an tempus ejfet fervandi fynodum : qui refpondit : etiam. Et adjeci: quidagendum efl hie in fynodo ? Refpondit : hie legi debent ßatum fynod.rfia, & emendari emendanda. Tuncdixi: confirmo hanc fynodum fanclam in Nomine PatrU , & Filii , ö* Spiritus Santli, ßgnum faciensfanüa Crucis. Refponderunt : Amen. Tunc pofui me ad fedendam > £f omnes Presbyteri mecum.DeindefermonemfeciinLatinodeßatu, vim & moribus Clericorum. Gjuo finito, ofßciulis feu ejus No.tariiu ßatum legit fynodalia, qua non erant unius lateris, fed X. aut XII. punila , qua per jumtos infynodU aceufari fclent. Ghtibus leclis dixi Arehipresbytero, quid bit in fynodo ejfet agendum ? Refpon-dit ; hie debent emendari emendanda, Si ergo hie debent emendari & corrigi emendanda, oportet,quod hie feiantur ; Ö* non fum Deus, ut feiam, qua faüa funt , nifi dicantur mihi. Debet ergo unus-mtisque veßrum hie venire ad medium & dicere : Domine Pater, hoc & hoc ego feci contm mandam 0*ftatutm Prälatorum meorum ; vel debet unus-ab aliis proclamari. Interrogavi fingulos, & non poterantrefpondere, timentes, quod cum eis facere veliem, ut in Capitulis fit omnium rcligtoforum, Tunc dixiArehipresbytero: Domine, vox dedißis conßlittm, date auxilium ($dicatis nobis, quomodo hie debentemendari emendanda, Qui perdidit colorem fuum, puto , quod habuit coneubtnam fecum in domo.Cumque nemo mihi poterat refpondere, andern unus plebanus juris Bacalarius dixit: Domine Pater, an»tiqua ßatum fynodalia nobis leüa, ßrvavimus, Vos autem nova edidißis ßatum, etiam ;am nobis Ulla.Si quis eorum tmnsgreffor fuerit 1 iüum in fequenti fynodo corrigere poteßis & emendare. Tunc dixi 5 ßim vobis videtur , ego fum contenttu. Duos tunc habui officiales : unus otlo annis ofßcialis noßer fueratin jure Bacalarius, volens recedere. Alter per me in oßcialem alfumtus, non mulio poß in jure doclo-randus. Interrogavi eos vefpere pracedenti: quid ejfet agendum in fynodo ? Refpondit Bacalarius ; Cratlegi debent flatuta fynodalia, Tunc dixi: quid jus dich Canonicum, quod ibi ßt agendum ? Et ambatacuerunt. Ego videns,quod tacuerunt,fub'mtuli : egoproßopzvinivobiscumvolovadiare, quodilladitliolynodus injureCanonico non habetur,nee in decretu\ibus,nec inßxto,nec inClementinis,nec inDecretis, Viden*tes autem-, quod im conßanter id dixi, putabant, quod Dotlores in Hildeshem id determinafftr.i , quiaplures ibi folent efTe Dolores. Ideo iüo vefpere nihilpetcrant refpondere, £5" ita tunc vefpere in■coUatione vicloriam obtinui. Mane autem fails erubucrum ambo, quod id neßieritnt : quoniam itla d>üio jynodus fapißime habetur in jure, forßtan plus, quam centies. Prapoßtus Halberßadenßs frater Armthiepifcopi in caflro plura oßendit mihi in jure loca, ubi fynodus habetur, quamvis ego id bene fiivi ; fedquiaßatim mihi non refponderunt, ideo infecutus eosfui. Eodem vefpere ego ßatuta compoßti, qua-, utmihi videbatur, Presbytern in Afcbidiawnatu noßro bene contenirem > qua tunc in craßino feci pronun*e'utri, &mancUviobjfervari,
Capitulum XV.
Quomodo fynodum cum Laicis in quatuor fedibus fervari> & Archidiacona*tum circumivi.
Expeditis hoc modo Plebanis, mandavi, ut oftia chori Hallis in Ecclefia B. Maria Virginis,ubi fynodum tenui, aperirentur» qua: claudi jufleram , ne Laici excefllis l'resbyterorum ScPaftorum audirent; fit tunc jurati aceufatores 8c alii Laici de civitate & villis convicinis in*troierunt. Dixi ergo cundlis audientibus, Gero Sc populo : Hie jam magna? compulfataefunt campanae, hienobiliores hujus terra:, videlicet Presbyteri, fuperpelliciis induti, conve-nerunt; hie Dominus meus Prapofitus omnium veftrum Praelatus prarfens eft, me ipfumdefignans. Hie agi debent mirabilia ; hiedifeerni & dijudicari debet, quis bonus feu ma-lus fit Chriftianus. Accufatoribus igitur Sc ca:ce«s Villanis de parochiis convicinis ante nosad chorum ingreflis, legi feci ea, qua in fynodi* folent aceufari, Deinde dixi accufatoribus ifeeiftis vos juramentum, quod omnia vultis rugare Sc aceufare, quae a parochknis veftriäcontra Dei 8c Ecclefiae Sandta: mandata fafta noveritis. Refponderunt: quod fic. Inter*rogavi tunc unum rufticum juratum : fervaverunt omnes parochiani veftri Dei 8c Sanft*Ecclefiae mandata ? Refpondit: nefcio aliud. Et dixi; funt omnes in villa veftra fideles
ft