DE BELLO CVM CIVITATE BRVNSV. 97

mora quibusdam refecant, (Sc,qvod miferabilius) quasdam ipfarum (ut ajunt) in nari»bus ac mamillis mutilant, ka [ut] pleraeque haud longe pofthac prae dolore acmenrisan-xietate fpiritum exalaverint. O fccleftam audaciam! Oimmanemcrudelitatem! Prohfcelusimmenfum! Etfi jaflum zdepol ac rutioni confcntantttm fimpcr apud me judicem , ut muliertsptffinnt%qua dxmonibus funt immaniores , dignis fubjiciantur caßigationibtu , neque ob id aeque in fingulaseftfieviendum. Veruntamen multa, quae in bellis riunt per fatellites fcandala , quando fac\aquidem funt, pluribus ex rationibus Principes diflimulare coguntur. Hinc etiam plerumqueex divina permiflione, qui hujuscemodi vitia excefius & fcandala committunt, crucis fen-tentiam qvandoqve reportant, rotati pereunt, aqvisfuffocantur,autaliomalo mortis genereaniraas fuas exfufflare coartantur. Non poflum hoc loco Lucii Pauli nobilis Romani imme-mor effc, cujus humanitas Sc dementia perpetua laudis memoria jure apprehendenda eft.Is enim, cum Perfen parvi temporis momento captivum ex Rege ad fe adduci auduTet, oc.currit ei Romani Imperii decoratus ornamentis, conatumque ad genua procumberc, dexteramanu allevavit, & Grxco fermone ad fpcm exhorratus eft. Introdu£tum etiam intaberna.culum lateri fuo proximurn in confilio federe juflit, nee honorc menfae indignum judieavit.Si hie Lucius ea eft ufus erga virum hoftem dementia & humanitate, quanta deniqve_»etiam mifericordia omni jure Sc merito impii Ducales auxiliarii fragile mulierum genus, quaeneqve confilio neqve auxiliohuicccnfenferantbello, profecutifuiiFent. Unde, fi egregiumeft hoftem dejicere: non tarnen minus laudabile, infelici feire mifereri, mentc re£ta debe-bant volutare. Deinceps qvoqve, dum ifta fic fierent, Hinricus Dux Seniorvigefima fexta Ja-nuar'n die Hildenfemenfes cives tumultuario Sc fatis forti in campum irritat 8c provocathofti.liter eqvitatu, ac ufqve in locum , quem Griftcnßedium vocant, infeftis fignis evadit. Ci-ves itaque memorati impigre Sr animose una cum his, quos apud fe habebant, militibusPrincipi oecurrunt. Principes qvidem eqvitatu, cives vero contra peditatu fuperiores fue-runt. Fit hoc in leco pugna brevis: verum fatis periculofa. Pluresutrinqvecapti, aliqvotvulncrati: aliqvot etiam trueidati. Tandem, ubi aeqvc marte pugnatum eft , ab invicemdifeedunt. Captus cecidit hac in pugna ex Ducalibus praeter ceteros Clemens de BuLimva exMarchia Bfandeburgtnßmilitari*. Fenint, Ducem poft hunc dixiffe confli&um, fi vincere ci-ves noviflent, toti tum hello finem impofuiflent. Interea etiam Brunfvicia ävitas, ex diu-tina obfidione ac longa publica: ftrata: daufura, in viitualibus ac aliis rebus ad humanuni-*ufum neceiläriis dericere eeepit, Modica enim aut nulla fuit annona , qvae in manus pau-perum pervenire potuit. Cerevifia etiam, quae tum braxabatur, parum in fapore ab aquadifferebaf. Res vero aliae nummifmate appretiabilcs, duplo cariüs, quamantea, acinaliiscivitatibus venumdabantur: qua: omnia Sc fingula Principem Sc hoftem non latebant. Tumopidorum incola: vicinorum utriusque fexus, fenes atque juvencs , clam no£tu per amfra-£tus perque cireuitus, publicam ftratamdedinantespreptereuftodes, quiinipfa vagabatur,quantum corporibus fuis geftare poterant, in butyro, cafeis, pifeibusaliisquehumanoufuineeeifariis, tametfi parum hoc fuerit tanta: urbis multitudini, lucro allecli Brunfvicia: civi-tati inferunt. Sed ubi hoc ipfum Princeps Sc una exercitusfuusexploratumreceperat, con-feftim major adhibita cuftodia. Putabat enim hoc modo praememoratos oppidorum homi-nes ab hoc fuo fa£io Princeps, etiam minis adjun£tis, deterrere. Cum igitur neque hocil-los apropofito revocaret oppidanos, fiepiusqve moniti eflent neque defifterent, ä cuftodi«bus viarum tandem fpoliantur, caeduntur, mutilantur, vulnerantur, ac etiamqvidam exiistrueidantur. Iterum dirum 8c crudele hoc fuit fpedtaculum , quia neqve fexui, neqve_»aetati, neque juventuti, neque penitus ulli fit indulgentia. Objiciet forfitan aliqvis hoc lo-co: digne meritoqve oppidani ifti ac mulicrculae fupra memorata:, qvia ipfi nolebant Prin-dpis obtemperare monitis , haec tanta mala patiuntur. Sed qvaefo animadvertamus , annequandoque ftultitia; atque hominum rufticitati in tarn levibus fit parcendum rebus, Sc quan-doqve dico paupertati. Etiam mente pertrattet unusqvisqve, qvanto commodo tantunutamque parvum , tarn hi qvam ifta: qvod fuis geftare poterant corporibus , tarn populofarprofucrit civitati. Anne etiam lucro ipfo, qvod tanto näneifeebantur periculo , reddi po-tuiiTent locupletiores. Sed putabat Princeps hoc modofame rerumqvepenuriaBrunfviciamtorqvere civitatem, ut tandem ipfam fuis redderet votis conformem. Neque Prindpem la-tuit, civitatem ipfam ante belli initium fibi in his, qvae humano ufui in bello opportunefunt, minime providiife. Quid autem hoc loco de Brunfvicia: civitatis locupletioribus di-cam, non habeo. Quanqvam enim in hoc rerum diferimine, magis fames ac annona: cari*tascommunem actenuiorem urbis populumtorqveret: locupletiorestamen[utajunt] horreaplenahabentes, quod pofthac inapertum prodierat, eidemipfipopulo, profuffkienti etiamxre, nee minimam partem impartin volebant. Non fic Sufatenfes quidem, non fic Monafterien«fes, non fic etiam j am proximis annis Nujßenfes fecere, qvibus in tempore opportunopro compe.tenti qvidem a:re commune fuithorreum. TaceoRhodios, qvia nimis longe hinc pofiti funt:qvantum tarnen le&ionibus haufi, etiam tenuiflimi in ipforum obfidione minime defe£hjtorqvebantur. O locupletum impietatem! O patriae direptores! O mortalcs avariflimos»Memoresne fuiftis hoc veftro in tempore graviflimo Conßanmopolitan« dadu, inava t cum^,

N

aves