HISTOR. BRUNSVIC. INSERVIENTIUM. 45

tis tenore verborum, etfi non ordine capitum, confenfit. Kiiomenfe verbis ab utroque pluri-mumabit, etil ordine capitum Sultenfi plerumque concordet. Küonienfe tarnen (quodmi-reris) faltemquoadlibrumprimum 6c fecundum pofteriorem autoris elaborationem comi-net ■■, pofteriorem, inquäm, integro biennio. Nam in codice Kilonienfi Hb. 1 c. 17 haec verbalepunrur: Ego in Sulta Priorf$Pr£peßtus prdtfuiiäts (Monialibusin Heiningen) jamannü qua,-twrdectm. SedinSultenfihabetur: annüjampeneduodecim. Et ejusdemlibri, capitcuinedito & Kilonienfi, vigefimo autem in Sultenfi; aliud annörum difcrimen apparet. Nam fcri-berefeait in Sultenfi anno 1470 j in Kilonienfi autem tertiopoft anno. Nee tantum phrafispafiim mutata eft, fed&quardamomifla.) plura veroaddjp in Kilonienfi deprehenduntur. Atlibrumtertium, pofthaecabfolutum, exhibet Su/tenßs codex ; nam in libri 1 fine Kilonienfishabebatur, eum feriptum fuifle Anno 1473. Sed in finelibri tertii codicis Sultenfis haec legun-tur: AnnoDomim MCCCCLXXFI, (3'anno &tatüme& LXXVL hzcßripta compleui. Tandemanno Domini 1479 renuntiafle muneri,& mox obiifle, Codici Autographo (juniore licet ma-nu) aferiptum intelleximus.

Non fpernendum eft hoc opus, cummultacontineat, quaeftatum Ecclefiarum Ger-manicarum, perSaxoniammaxime inferiorem, fuperiorem etiam & Weftfaliam, vergentejam feculo XFpoft Concihum Bafileenje egregie illuftrant. Ex quo intelligi datur, magnos qui-demabufus invaluifleinMonalteriis, fednontantamignorantiamaut corruptienem fuifle,quanta vulgo creditur. Bufchium enim non diflimuLre corruptelas, neque adulari fuis, raa-nifeftumeft. FuitinVirododrinamediocris, fed ingenium acre, &zelus infignisj caeterummiftum aliquod inter vifionum fidem & judicandi libertatem. Videbatur hbi aliquando audi-re vocem intra fe toquentem, qvafi Genium quendam, unde de nonnullis eventis judicavit,vid.lib. 3 cap. 1 c. 8, morbos etiam nonnullos eorum,quorum magna erat fide$,curabat, cap. 3. Sedaliquando mulieri vifionariae, calida cerevifia data & fomno ita conciliato, phantafias abegit, lib.3 cap. 34. Nempe fibi multum credebat, aliis parum. Magno nifu defendit contra Domini-canum quendam praedicatorem, laicis libros devotos, vulgari fermone feriptos, permittendoscfle d. 1.3 c. 17. Concedit tarnen, libros miflales in vulgarem loquelam verti non debere, neefubtiliores Theologiae Scholafticse ; improbatque, quod quidam Dominicanus Magifirumfen-tentiarum Teutonice vertiflet. Delibrisfcripturxfacraeverfisfilet. Mirabar aliquando inBavaria, cum die parafeeves proceffio quaedam pontem tranfiret, in quo proftabat imago cruetfi-xi, hzncapr&tereuntibuspercuti: fedritum jamolimufurpatum fuifle, ex lib. 1 cap. 13 intelle-xi. Nam in add.adp.500habetur: Egoftationemtenui, kerueifixum percutiens^ cantavi:percutiam paftorem, & difpergentur oves. HaUenfium devetionem laudat lib. 1 c. 14. Habe-bat infigr.em praedicatorem in fuo ad novum opus Monafterio, magna: ad perfuadendum erfi-caciae. Is anoftrodiciturtamdiu in prasdicando inftitifle uni praeeepto Domini, donec obfer-varinotalfet j tumadaliud preceffifle. Itaque quidam Dodor Ordinis Minoris Numburgipro concione dixit: Haitis decempraeeepta praedicantur & fervantur: vos nifi etiam fervaveritisomnes peribitis. Rußici etiam Ulis in oris bene inftrudi erant, & catechifmum fuum probe te-nebant (lib. 1 c. 15.) Alicubi etiam a Plebano fuo perfuafi, neminem in popina admittebant,quinonpriusOrationemDominicam, falutationemAngelicam&Symbolum Apoftolicum reci-taflet. CanebanturetiamjamtumindomibusTeutonicaecantiones,qualisil!aPafchalis qua;nuncquoqueinnoftrisEcdefiisufurpatur,C£r^^^Wf#&c. vid. lib. 3. Novit & laudatcelebres fui temporis in Saxonia Theologos feu facrae paginae Dodores, quorum etiam feriptapaflim habentur ; Henricum Take ( vel Toke ) apud Magdeburgenfes, & Jacobum Cartußa-»awapudErfordienfes. Hisaddit HenricumP/a/terii, OrdinisEremitarumS. Auguftini (exquoLutheruspoftea) Provincialem. Lib.i c. i^LipfaMonaftenumS. TbonueCui ordinis vifi-tans,ceremoniaspromotionis cujusdam in Doclorem Juri* defcribit,qualium nuncquoque bo-na pars fervatur j aliam habet c. 17 ErfordU celebratam, ubi Dodori Juris Canonici biretum£r«#«w*imponitur,Dodori Juris Civilis rubrum. Habet etiam nonnulla, ad Rempublicampertinentia, quorum quaedam attingere e re erit. Dicit (lib. 3 c. 41) Ducem de LauenburaFratremM^gw/EpifcopiHildefienfis, excidifleEledoratuSaxoniae, quia/><#*/<?/• fuit, quodi5>ff«-mundus Imperator averfabatur $ qui Eledoratum F^mV 0 Marchioni Mifniae & LandgraivioThuringiae contulit, a quo contra Huflitas adjuvabatur. Hujus filioxum etiam, FnderuiEledoris & Wilbelmi, Utes attingit c. 14 pag. 501. Obfervat (lib. 1 c. 21) regiones has & vicinas di-das terras Ruferorum ( equitum, GallisReiftres) ideftpraedonum: tunc enim ex munitis lo-cis, inmontibusaut inter paludes fitis, viri equeftres praetereuntes frequenter infeftabant.

M Idem