9 6o GERVASII TILBERIENSIS

TERTIA DECISIO

Continens mirabilia uniuscujusque provincU) non omnia*

fed ex ommbus atiqua.

UT opericoepto debkamconfummationisexhibeamusperfe&ionem, confequens erit,poftquam de creatione coeli & terra; & eorum difpofitione ac omztuprimam decifionemordinavimus, & mfecundadecißone mundum in tres partes diftindtum per lingulas regi-ones ac provincias divifimus, cum fuccedcntium regnorum per loca&tempora de-fcriptione j illam noftri tra&atus primordialem materiam & caufam ad aliquantam, prout licu-erit, perfe&ionem ducere. Ut enim ab exordio meminimus, propofiti noftri principium eft,mirabilia (ingularumprovinciarum delitiofis auribus inferre, ut habeat Imperialis Celßtudo^uxndilucidum fuerit ei vacationis intervallum,.quo flias recreet meditationes, fccundum illud: In-terpone tuis interdum gaudia curis. Enimverö non ex dicace hifirionum garrulitate otiitm de-cet imperiale imbui^ fedpotiusabje&isimportunisfabularum mendaciis, quaevetuftatisautori-tas comprobavk, aut fcripturarum firma\ it autoritas, autquotidianae confpe&ionis fides ocu-latateftatur, adhortumfacriauditusfuntducenda. Et quoniam humana: mentis avidkas adaudiendasac hauriendas novitates femper acuitur-, antiquiffima commutari neceffe erit irLjtiova, naturaliain mirabilia, apudplcrosqueufitataininaudka. Cenfemusenim, Mba qua-druplici ratione judicari,aut creatione, aut eventu, aut raritate, aut inaudku. Quae ergo nova_.creantur, dele&ant ex natura: motu: quae nuper eveniunt, (i frequentia, minus, iirara_.,plushabentadmirationis. Qua: inaudita percipiuntur, ample&imurtum ex mutatione cur-fus naturalis, quem admiramur, tum ex ignorantia caufae, cujus ratio nobis eft imperfcrutabi-lis, tum ex afluetudine noftri, quam in aliis variari (ine cognitione jufti judicii cernimus. Exhis duo proveniunt miracula & mirabilia, cum utrorumque finis fit admiratio. Porrö mira-mla dicimus ufitadus, quae praeter naturam divinae virtuti adfcribimus, ut, cum virgo park, cumLazarus refurgk, cum lapfa membra reJintegrantur. Mirabilia verö dicimus, quaenoftra:cognitioni non fubjacent, etiam cum fint naturalia. Sed & mirabilia conftkuit ignorantia_,reddendae rationis, quare fic fit. Ecce enim vulgare notumque eft, falamandram in igne vive-re, & cum ignis confumtiva: fit naturae, haec igne nutritur, non confumkur. Vidi equidem_,,cum nuper Romxeffem,allatamä Cardinali Petro Capuano corrigiam de corio falamandrjt am-plam, velutcin&oriumrenum, &cumexcontre<äationealiquas fordes contraxiffet, in igne_>jpfam vidimus ab omni mquinamento purgatam & in nullo corruptam. Sed & damnatifli-mi montes Sicilix, qui tantä temporis diuturnkati? ac vetuftate nuncacdeinceps flammis aeftu-ant&integriperfeverant, fatisidoneiteftesfunt, honomne, quodardet, abfumi, ficut indi-cant animae, non omne quod dolere poteft, pofie & mori. Carnem qaoquepavonis nulla tem-poris vetuftate corrumpi teftatur Augußinus in libro de CD. afTerens le id ita probaue: Cumenim ex auditis facerct pericJlum, fruftum ad o&o dies coclum juflit conlervari inta<5t:um,quodcum exaelo tempore incorruptum, & per triginta dies fervaftct integrum, &poftannum, nihilos ejus offendkolfa&u, nifi quod aliquantulum corpulentiae ficcioris fuk& contraclioris. Lin-de his rebus infita duratio prodierit, quis judicare queat ? cum Sc ignis admiranda fit permuta-tio, qui cum natura fit lucidus, ipfeinfuicolorepulcherrimus, omnia quae lambk, decoloratjdumexardente fulgentequeprunacarbonemredditteterrimum, &econtralapide3igne codicandidi fiunt. Porrö carbones iclu leviffimo franguntur preftuque facillimo conteruntur j &ineistantaeft firmkas, quod nullo humorecorrumpuntur, nulla xtate vincuntur: cumquocarbonum materia, lignum, iub aqua aut terra putrefcat, ad carbonum perpetukatis indiciumfub terminu agrariis carbones ponuntur, ut terminis cujusvis malitiä motis, verior rei dubia:firrakas probetur, dum carbones incorrupti fub ftipite vel memoriali laptde reperiuntur. Ac-cedit ad cöniimilem admirationem, quod de calce quotidianä confpedtione videmus, quae fi a-quä frigidä confperfa fuerit, ignefcit, cum omnia frigidkate aquae tatta frigefcant. Olei veröperfufione non calet, cum oleum fit ignis inckamentum. Hase omnia fi de aliquo Indico lapi-denarrarentur, cujus experimentum adnospervenire non polfet, profectö mendacium judi-caremus, aut certc admirationis ftupore teneremur. Quia vero ante oculos noftros quotidia-nä de his documenta verfantur, non genere minus mirabili,fed ipfa vifus aftiduitate \ilefcunt,kaut ex iplä India, quia remota pars orbis eft,defideremus nonnulla mirari, quae ad (*) nos pote-

rant

^»——■■■ — ■ ■ i ' i■■■■■■ i»■■-' » -■■■ « ■ ■ i----------------. ., — , . ...------------------------------------------------.. — - m . l l . l — n _,

(*) apud.